T.C.
İSTANBUL
3.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/98
KARAR NO: 2023/40
DAVA: MARKANIN HÜKÜMSÜZLÜĞÜ VE SİCİLDEN TERKİNİ, MARKA HAKKINA TECAVÜZ - HAKSIZ REKABETİN TESPİTİ, MEN'İ, REF'İ
DAVA TARİHİ: 03/10/2017
KARAR TARİHİ: 09/03/2023
Hakimler ve Savcılar Kurulu Birinci Dairesinin 04/11/2021 tarih ve 1111 sayılı kararı ile İstanbul 3. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin 11/11/2021 tarihi itibariyle faaliyete geçirilmesine, İstanbul 1. FSHH Mahkemesinde görülmekte olan tek esaslı dava, iş ve arşiv dosyalarının Mahkememize devrine karar verildiğinden, İstanbul ... FSHHM'nin ... E. sayılı davası Mahkememize tevzi edilerek 2021/98 E. sırasına kaydı yapılmakla, Markanın Hükümsüzlüğü ve Sicilden Terkini, Marka Hakkına Tecavüz - Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i davasının yapılan açık yargılamasının sonunda.
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: ... markasının müvekkili ... adına daha önce tescili yapılmış ve tanınmış bir marka olduğunu, müvekkilinin kuaför ve berberlerde kullanılan kan taşı olarak bilinen ürünlerin üreticisi ve sınai mülkiyet hakkının sahibi olduğunu, isminin ilk harflerinden oluşturulan bu markayı Türkiye'de tanıttığını, davalıların ise Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde ..., ..., ... sayılı marka başvurularını yaptığını, söz konusu markaların müvekkilinin markası ile görsel, biçimsel, çağrışma, genel görünüm ölçütleri bakımından benzer olduğunu ve halk tarafından karıştırılma ihtimalinin bulunduğunu, aynı zamanda gerekse cins nitelik belirtilen ibare içermesi nedeniyle tescil edilmesinin mümkün olmadığını, ... 1. FSHHM'nın ...D. İş sayılı dosyası ile delil tespiti talep ettiklerini, bu dosyada hazırlanan 31.07.2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle ...'ye ait ... adreslerinde tespit edilen ürünlerin, ortalama tüketiciler nezdine müvekkilinin ait TPMK nezdinde tescilli ... numara ile tescilli ... markası ile karıştırılma ihtimalinin yüksek olduğu görüşünün bildirildiğini, izah ettikleri ve resen gözetilecek hususlara binaen öncelikle ihtiyati tedbir kararı verilerek; davalılar adına tescilli ... ... ve ... numaralı markaların 3.kişilere devir ve temlikinin önlenmesine, davalıların; "..." markasını birlikte, tek başına veya başka herhangi bir ibare ile birlikte her türlü yayınlar, hizmetler ve mallar, ürünler, ambalajlar; ilan, reklam, broşür, afiş ve sair her türlü tanıtım malzemesi, basılı kağıtlar, faturalar ve sair her türlü ticari evrak ile internet alan adları da dahil olmak üzere internet üzerinde, Türkiye’de ya da yurtdışında kullanmasının önlenmesine, Gümrükler ve Serbest Bölgeler dahil olmak üzere ürünlerin toplatılmasına, üretimde kullanılan kalıp,makina araç ve teçhizatlara el konulmasına, hükmün kesinleşmesini müteakip bu türden her türlü materyalin imha edilmesine, yargılama neticesinde fazlaya dair diğer hakları saklı kalmak kaydıyla davanın kabulü ile müvekkiline ait markaya yapılan tecavüzün tespitine, marka hakkından doğan haklara tecavüz ile haksız rekabetin durdurulması ve önlenmesine, haksız rekabet yoluyla ve marka haklarına yapılan tecavüz yoluyla üretilen ürünlere el konulmasına, üretimde kullanılan makina,teçhizat ve kalıplara el konulmasına, ürün ve kalıpların imhasına, masrafları davalılara ait olmak üzere kesinleşmiş mahkeme kararının ilanına, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılara tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalılar vekili cevap dilekçesinde özetle: ... ve ...'nin yakın akraba olup 1997 yılında adi ortaklık kurarak ...üretimi ve satışı işi ile uzun yıllar birlikte çalıştığını, her ikisinin soyadı olan ... ve ... isimlerinin ilk hecelerinden ... markasını oluşturduklarını, ... Ticari işletme adının ...'ye ait olduğunu, marka olarak ...'ın 2002 yılında ... markası ile birlikte ... markasını da kendi adına tescil ettirdiğini, 15/07/2008 tarihinde yaşlarının ilerlemesi nedeniyle iki ortağın işlerini devir sözleşmesi ile çocukları ve yeğenleri olan ... ve ...'ye devrederek iş hayatından çıktıklarını, bu dönemde markasal bir tanınmışlığın olmadığını, bu ibarenin sadece Ticaret unvanında kullanıldığını, 2012 yılında ... markasının koruma süresi bittiğinde yenilenmesi işleminin ... tarafından yapıldığını, davacının markayı kullanma niyetinde olmadığını, iş yerini devir alan ...ve ...'nin ticari ortaklığının sona erdiğini, bundan sonra ... ve ...'nin torunu tarafından... adi ortaklığın kurulduğunu, yeni kurulan şirketin gelecekteki ürünleri için marka tescili gerektiğinden üretimini yaptıkları cilt sapı şeklinde davacının markası ile karışmayacak şekilde küçük harfle tamamen farklı anlama gelen ... ibaresini seçtiklerini, 2002 tarihli ... markasının 3.sınıf mallarda tescil edildiğini, davalının ... markasının ise bu sınıfta tescilli olmadığını, davacının 2008 yılından bu yana ticareti terk ettiğini ve markasal olarak bir kullanımının bulunmadığını, ... markası ile ilgili hiçbir ilişkisinin olmadığını, markaların incelenmesinde sadece kelime ve şekil değil bu unsurların tümünün birlikte yarattığı görünüm, ses veya anlam çerçevesinde izlenim doğrultusunda birlikte değerlendirilerek farklı olduğunu ve farklı tüketici kitlelerine hitap ettiğini, bu ürünlerin hitap ettiği çevrenin kuaförler ve sağlık sektörü olduğunu, sıradan tüketiciye hitap etmediğini, bu nedenle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
TPMK kayıtları, .... 1. FSHHM'nin ... D.İş ve ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin... D.İş sayılı dosyaları istenmiş, HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
28/05/2019 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Davacının TÜRK PATENT nezdinde ... tescil no ile ...sınıfta yer alan mallar için tescili ile ... numara ile "i..." ... sınıfta yer alan mallar tescilli ve ... tescil numarası ile "..." ...sınıfta alan ...sınıftaki markaları ile aynı ve/veya ayırt edilemeyecek derecede benzeri olduğunu, farklı sınıflarda yer almalarının da benzer olmadıklarına karine teşkil etmeyeceği, Türkiye'nin taraf olduğu Nis Anlaşmasında ifade edildiği, bu nedenle karşılaştırma konusu mal ve hizmetlerin “aynı veya benzer” olup olmadığının tespiti yapılırken, bu mal ve hizmetlerin ait oldukları sınıf numaraları ile bağlı kalınmaması gerektiği, doktrin ve uygulamada benzerlik ve karıştırılma ihtimalinin tespitinde; benzer alıcı çevresine hitap edip etmedikleri, benzer ihtiyaçları giderip gidermedikleri, son kullanıcıları ve tüketici profilleri, birbirleri yerine ikame edilip edilemeyecekleri, birinin diğerini tamamlama imkanının bulunup bulunmadığı, rekabet etme olanakları, kullanım amaçları, dağıtım kanallarının ortak olup olmadığı, kullanım yöntemleri kriterlerinin esas alındığını, söz konusu kriterler çerçevesinde yapılan değerlendirme sonucunda farklı sınıflarda yer alan mal ve hizmetler arasında da benzerlik olma ihtimali olduğunu, ... sınıf mal grubu ve ... sınıtta ... alt grubunda eklenen ... sınıf olarak, müşterilerin mallarının elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için malların hizmetleri ile bağlantılı olduğunun tespit edildiğini, SMK'nın 11/4.maddesinde "Mal veya hizmetlerin aynı sınıflarda yer almaları benzer oldukları, farklı sınıflarda yer almaları da benzer olmadıklarına karine teşkil etmez. Mal ve hizmetlerin aynı Nice sınıfı altındaki aynı grup içerisinde yer alması halinde, istisnai durumlar hariç olmak üzcere, mal ve hizmetlerin birbirletine benzer olduğu kabul edilir." ibaresinin davalılar tarafından bu kullanımın tüketiciler, aynı müşteri kitlesi, aynı bölge nezdinde iltibasa neden olabileceğinin tespit edildiği, her üç ibarenin karşılaştırıldığında okunuş ve anlam olarak birbirinden ayırt edilemeyecek kadar aynı olduğu, davacıların ve davalı şirketin faaliyet alanının "..." olarak belirtildiği ve aynı olduğu, bölgelerin de aynı olduğu, ... tescil numaralı ... markasının tescil tarihinin 17/11/2003 olduğu ve dava tarihi olan 03.10.2017 itibariyle tescil tarihinden itibaren 5 yıllık sürenin geçmiş olduğu, davacının bu markayı tescil kapsamında ciddi bir biçimde kullanıp kullanmadığının ticari defterleri, faturalarının incelenerek tespit edilmesi gerektiği, ancak bu tespitin bilirkişi heyetinin uzmanlık alanına girmemiş olması nedeniyle yapılamayacağı, davalılar ve davacı arasındaki, 14.07.2008 larihli, işyeri satış sözleşmesi açısından, SMK'nın 148/5.maddesi hükmünce, "Hukuki işlemler, yazılı şekle tabidir. Devir sözleşmelerinin geçerliliği ancak noter tarafından onaylanmış şekilde yapılmış olmalarına bağlıdır." uygulanmaktadır. ... tescil numaralı ...sınıflarda markanını davacı tarafından bu şeklin tescil edilmediği, 6769 sayılı SMK'nın 5. maddesine aykırılık, 6769 sayılı SMK'nın 6. maddesine aykırılık, marka sahibinin davranışları nedeniyle markanın mal ve/veya hizmetler için yaygın bir ad haline gelmesi, kullanım sonucunda tescil edildiği mal ve/veya hizmetlerin niteliği, kalitesi, üretim yeri ve coğrafi kaynağı konusunda halkta yanlış anlama ihtimalinin bulunması, teknik yönetmeliğe aykırı kullanım, durumlarından birinin varlığı halinde markanın hükümsüzlüğüne karar verilebileceği, manevi tazminatın belirlenmesi hususunun takdirinin mahkemeye ait olduğu bildirilmiştir.
19/03/2021 tarihli bilirkişi kurulu ek raporunda özetle: Davacının ... numara ile... kelime markasının 03. sınıftaki emtialar için tescilli olduğu, davalının davaya konu ... numara ile ... sınıflarda tescilli ...,... numara ile ... sınıflarda tescilli markası "...", ... numara ile ... sınıflarda tescilli "...", markaları tescil kapsamları ile birlikte ele alınarak karşılaştırıldığında; davacının .... sınıfta ...numaralı ile İHA markası ile davalının ... sınıflarda ... numara ile tescilli ..." markasının görsel, fonetik olarak benzer olduğu, söz konusu mal ve hizmetlerin ortalama tüketicilere hitap ettiği, davalının ... numara ile tescilli markası kapsamındaki ... sınıfta ver alan emtiaların tamamı ile 35. sınıfta yer alan müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için ... alt sınıfta yer alan "Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri; diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler; zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks” mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir, hizmetleri açısından hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, davacının tescilli markasını tescil kapsamındaki mallar üzerinde ciddi biçimde kullanmadığına ilişkin tespite göre değerlendirme ve takdirin Mahkemeye ait olduğu, SMK'nın 155. maddesi gözönüne alınarak , davalıların ... sınıfta yer alan ... ürününde ve bu ürünün satışına dair 35. sınıftaki hizmetler davacının... numara ile ... sınıftaki emtialar için tescilli ...markasının benzerini kullandığının tespit edildiğini ve davalı eylemlerinin davacının tescilli markasından kaynaklanan haklara tecavüz teşkil edeceğinin tespit edildiği, davacının tescilli markasını tescil kapsamındaki mallar üzerinde ciddi biçimde kullanmadığına ilişkin tespite göre değerlendirme ve takdir hakkının mahkemeye ait olduğu, davacının ... tescil numaralı ... markasının 17/11/2003 tarihinde tescil edildiği, dava tarihi olan 03.//12/2017 tarihi itibariyle tescil tarihinden itibaren 5 yıllık sürenin geçmiş olduğu, davacının markasını tescil kapsamında ciddi bir şekilde kullanma zorunluğunun olduğu, davalı tarafından ileri sürülen bu def'iye karşı, markasını tescil kapsamı içinde ciddi olarak kullandığını, İSPAT YÜKÜMLÜLÜĞÜNÜN DAVACI TARAFA AİT OLDUĞU, taraflarına verilen yetki ve dosya kapsamı dahilinde davacının markasını tescil kapsamında ciddi olarak kullanılmadığı kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
18/10/2022 tarihli bilirkişi kurulu 2. ek raporunda özetle: Davacının ...numara ile ... kelime markasının ... sınıftaki emtialar için tescilli olduğu, davalının davaya konu ... numara ile ... sınıflarda tescilli ŞEKİL,... numara ile ... sınıflarda tescilli markası "...", ... numara ile ... sınıflarda tescilli "..." markaları tescil kapsamları ile birlikte ele alınarak karşılaştırıldığında; davalının ... numara ile ...sınıflarda yer alan mal ve hizmetlerde tescilli "şekil" markası ile davacının ... numara ile ... sınıftaki emtialar için tescilli...markası ile davalın ...numara ile tescilli şekil markasının görsel, fonetik olarak benzer olmadığı, SMK 6/1 maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının mevcut olmadığı, davalının... numara ile ... numara ile tescilli ...markasının görsel ve fonetik olarak ayniyet derecesinde benzer olduğu, markaların tescil kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasında; davalının .... numara ile tescilli markasının tescil kapsamındaki; ... sınıftaki "Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop irücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları." ile ... sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler; deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks, Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin aynı ve benzer oldukları, sözkonusu mal ve hizmetler açısından SMK 6/1 maddesi uyarınca kısmi hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, davalının ... numara ile ... sınıflarda yer alan mal ve hizmetlerde tescilli iha ... markasının davacının ...numara ile ... sınıftaki emtialar için tescilli ... markası ile görsel ve fonetik olarak benzer olduğu, markaların tescil kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasında; davalının ...numara ile markasının tescil kapsamındaki ... sınıfta yer alan emtiaların tamamı ile ... sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler; deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri; cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları, mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin aynı ve benzer oldukları, sözkonusu mal ve hizmetler açısından SMK 6/1 maddesi uyarınca kısmi hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, davacının... tescil numaralı ... markasının 17.11.2003 tarihinde tescil edildiği, dava tarihi olan 03.12.1017 tarihi itibariyle tescil tarihinden itibaren 5 yıllık sürenin geçmiş olduğu, davacının markasını tescil kapsamında ciddi bir şekilde kullanma zorunluğunun olduğu, davalı tarafından ileri sürülen bu def'iye karşı, markasını tescil kapsamı içinde ciddi olarak kullandığını İSPAT YÜKÜMLÜLÜĞÜ DAVACI TARAFA AİT OLDUĞU, taraflarına verilen yetki ve dosya kapsamı dahilinde davacının ... numara ile tescilli markasını tescil kapsamında ciddi olarak kullanmadığı, buna göre davalının hükümsüzlüğü talep edilen markalara ilişkin hükümsüzlük değerlendirmesinin mahkemenin takdirinde olduğu görüş ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Mahkememizce 18/10/2022 tarihli rapora itibar edilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE
Dava: TPMK nezdinde davalılar adına tescilli ..., .. ve ... numaralı markaların hükümsüzlüğü ve sicilden terkini, davalıların eyleminin; davacının marka tescilinden doğan haklarına tecavüz teşkil ettiğinin tespiti, men'i, ref'i ve hükmün ilanına ilişkindir.
Davanın açıldığı tarih itibarıyla 6769 sayılı SINAİ MÜLKİYET KANUNU uygulanacaktar.
6769 sayılı SMK'nın 5. maddesinde marka tescilinde mutlak red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.
Madde 5- (1) Aşağıda belirtilen işaretler, marka olarak tescil edilmez:
a) 4 üncü madde kapsamında marka olamayacak işaretler.
b) Herhangi bir ayırt edici niteliğe sahip olmayan işaretler.
c) Ticaret alanında cins, çeşit, vasıf, kalite, miktar, amaç, değer, coğrafi kaynak belirten veya malların üretildiği, hizmetlerin sunulduğu zamanı gösteren veya malların ya da hizmetlerin diğer özelliklerini belirten işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.
ç) Aynı veya aynı türdeki mal veya hizmetlerle ilgili olarak tescil edilmiş ya da daha önceki tarihte tescil başvurusu yapılmış marka ile aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzer işaretler.
d) Ticaret alanında herkes tarafından kullanılan veya belirli bir meslek, sanat veya ticaret grubuna mensup olanları ayırt etmeye yarayan işaret veya adlandırmaları münhasıran ya da esas unsur olarak içeren işaretler.
(2) Bir marka, başvuru tarihinden önce kullanılmış ve başvuruya konu mal veya hizmetler bakımından bu kullanım sonucu ayırt edici nitelik kazanmışsa bu markanın tescili birinci fıkranın (b), (c) ve (d) bentlerine göre reddedilemez.
6769 sayılı SMK'nın 6. maddesinde marka tescilinde nisbi red sebepleri aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.
(1) Tescil başvurusu yapılan bir markanın, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile aynılığı ya da benzerliği ve kapsadığı mal veya hizmetlerin aynılığı ya da benzerliği nedeniyle, tescil edilmiş veya önceki tarihte başvurusu yapılmış marka ile halk tarafından ilişkilendirilme ihtimali de dâhil karıştırılma ihtimali varsa itiraz üzerine başvuru reddedilir.
(2) Ticari vekil veya temsilcinin, marka sahibinin izni olmaksızın ve haklı bir sebebe dayanmaksızın markanın aynı veya ayırt edilemeyecek kadar benzerinin kendi adına tescili için yaptığı başvuru, marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(3) Başvuru tarihinden veya varsa rüçhan tarihinden önce tescilsiz bir marka veya ticaret sırasında kullanılan bir başka işaret için hak elde edilmişse, bu işaret sahibinin itirazı üzerine, marka başvurusu reddedilir.
(4) Paris Sözleşmesinin 1 inci mükerrer 6 ncı maddesi bağlamındaki tanınmış markalar ile aynı veya benzer nitelikteki marka başvuruları, aynı veya benzer mal veya hizmetler bakımından itiraz üzerine reddedilir.
(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
6769 sayılı SMK'nın 25. maddesinde “Marka Hükümsüzlük hâlleri ve hükümsüzlük talebi” aşağıdaki şekilde düzenlenmiştir.
(1) 5 inci veya 6 ncı maddede sayılan hâllerden birinin mevcut olması hâlinde mahkeme tarafından markanın hükümsüzlüğüne karar verilir.
(2) Menfaati olanlar, Cumhuriyet savcıları veya ilgili kamu kurum ve kuruluşları markanın hükümsüzlüğünü mahkemeden isteyebilir.
(3) Marka hükümsüzlük davası, dava tarihinde sicilde marka sahibi olarak kayıtlı kişilere veya hukuki haleflerine karşı açılır. Markanın hükümsüzlüğü davalarında Kurum taraf gösterilmez.
(4) Bir marka, 5 inci maddenin birinci fıkrasının (b), (c) ve (d) bentlerine aykırı olarak tescil edilmiş olup da kullanım sonucunda tescil edildiği mal veya hizmetler bakımından hükümsüzlük talebinden önce ayırt edici nitelik kazanmışsa hükümsüz kılınamaz.
(5) Tescil edilmiş veya tescil başvurusu daha önceki tarihte yapılmış bir markanın, Türkiye ’de ulaştığı tanınmışlık düzeyi nedeniyle haksız bir yararın sağlanabileceği, markanın itibarının zarar görebileceği veya ayırt edici karakterinin zedelenebileceği hâllerde, aynı ya da benzer markanın tescil başvurusu, haklı bir sebebe dayanma hâli saklı kalmak kaydıyla, başvurunun aynı, benzer veya farklı mal veya hizmetlerde yapılmış olmasına bakılmaksızın önceki tarihli marka sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(6) Tescil başvurusu yapılan markanın başkasına ait kişi ismini, ticaret unvanını, fotoğrafını, telif hakkını veya herhangi bir fikri mülkiyet hakkını içermesi hâlinde hak sahibinin itirazı üzerine başvuru reddedilir.
(7) Ortak markanın veya garanti markasının yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren üç yıl içinde yapılan, ortak marka veya garanti markasıyla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki hak sahibinin itirazı üzerine reddedilir.
(8) Tescilli markanın yenilenmeme sebebiyle koruma süresinin sona ermesinden itibaren iki yıl içinde yapılan, bu markayla aynı veya benzer olan ve aynı veya benzer mal veya hizmetleri içeren marka başvurusu, önceki marka sahibinin itirazı üzerine bu iki yıllık süre içinde markanın kullanılmış olması şartıyla reddedilir.
(9) Kötü niyetle yapılan marka başvuruları itiraz üzerine reddedilir...
Marka:Bir teşebbüsün mal ve hizmetlerini bir başka teşebbüsün mal veya hizmetlerinden ayırt etmeye sağlar, markalar işletmelerin üretmiş olduğu emtia veya sunmuş oldukları hizmetlerin birbirinden ayrılmasını sağlamaktadır.
Karıştırılma ihtimali: Bir tescilsiz işaretin veya tescil edilmiş bir markanın daha önce tescil edilmiş bir marka ile şekil, görünüş, ses, genel izlenim vs. sebeple ya aynı ya da benzer olduğu için önce tescil edilmiş marka olduğu zannını uyandırması tehlikesidir. Karıştırılma (iltibas) ihtimalinin araştırılmasına ilk önce markalar arasında ayniyet ya da benzerlik bulunup bulunmadığından başlanması gerekmektedir. Markaların esas unsurlarının ve vurgu sözcüklerinin aynı veya benzer olması, markanın genel görünümüne etkisi az olan diğer unsurlardaki farklılığa rağmen iltibasa yol açabilir. Sözcük markalarında, sözcüklerin başlangıç ve kökleri bütünsel benzerliğin tayininde önemlidir. İki marka arasındaki iltibasın varlığının saptanmasında, markaların yan yana konularak karşılaştırma yapılmaması gereklidir. İltibas tehlikesinin bulunup bulunmadığının saptanmasında ilgili mal ya da hizmetin orta yetenekteki alıcılarının dikkat ve özeni esas tutulur. Bu alıcıların markaları, aynı anda göz önünde bulunduramayacakları da dikkate alınarak ayrıntılara ilişkin farklar ve bütüne ilişkin benzerlikler üzerinde durulur.
SMK hükümleri, TPMK kayıtları, bilirkişi raporları ve bütün dosya kapsamından: TPMK nezdinde ... numaralı "..." ibareli markanın ... sınıfta müteveffa davacı ... adına, ...,...ve ... numaralı markaların ise davalılar adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.
...'a ait ... numaralı "..." markası ile hükümsüzlüğü talep edilen ...numaralı ... sınıflarda tescilli "şekil", ... numaralı .... sınıflarda tescilli "..." ve ... numaralı ... sınıflarda tescilli "..." markaları karşılaştırıldığında: ..numaralı markanın; görsel ve fonetik olarak benzer olmadığı, SMK 6/1 maddesi uyarınca hükümsüzlük koşullarının oluşmadığı kanaatine varılmıştır.
... numara ile ... numara ile tescilli "..." markası ile ... numaralı ..., sınıftaki emtialar için tescilli "..." markasının görsel ve fonetik olarak ayniyet derecesinde benzer olduğu, markaların tescil kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasında; ...numara ile tescilli markasının tescil kapsamındaki; .... sınıftaki "Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop irücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları." ile ... sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler; deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks, Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin aynı ve benzer oldukları, sözkonusu mal ve hizmetler açısından SMK 6/1 maddesi uyarınca kısmi hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu, ...numara ile...sınıflarda yer alan mal ve hizmetlerde tescilli "..." markasının ... numara ile .... sınıftaki emtialar için tescilli "..." markası ile görsel ve fonetik olarak benzer olduğu, markaların tescil kapsamında yer alan emtiaların karşılaştırılmasında; ... numara ile markasının tescil kapsamındaki ... sınıfta yer alan emtiaların tamamı ile ... sınıfta yer alan "Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler; deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri; cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları, mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetlerinin aynı ve benzer oldukları, sözkonusu mal ve hizmetler açısından SMK 6/1 maddesi uyarınca kısmi hükümsüzlük koşullarının mevcut olduğu kanaatine varılmıştır.
... numaralı "..." markasının: 17.11.2003 tarihinde müteveffa davacı ... adına tescil edildiği, davacının markasını tescil kapsamında ciddi bir şekilde kullanma zorunluğunun olduğu, davalılar tarafından; markanın kullanılmadığının iddia edildiği, markanın tescil kapsamı içinde ciddi olarak kullandığının ispat yükümlülüğünün davacı tarafa ait olduğu, ancak markanın ciddi olarak kullanıldığının davacı tarafça ispatlanamadığı kanaatine varıldığından, markaya tecavüz - haksız rekabetin tespiti, men'i, ref'i, sair talepler ve ilan talebinin reddine karar verilmiştir.
Kararın gerekçesi yazılırken; karar verildikten sonra davalı ...'nin 27/03/2023 tarihinde vefat ettiği anlaşılmıştır.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere ;
DAVANIN KISMEN KABULÜNE,
1-TPMK nezdinde ... numara ile tescilli markanın:....sınıftaki "Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları.” ile ... sınıfta yer alan “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Parfümeri; kozmetik ürünleri, kişisel kullanım amaçlı koku vericiler (insan ve hayvanlar için deodorantlar dahil;ilaç ihtiva eden kozmetikler hariç). Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks, Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetleri yönünden HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE VE SİCİLDEN TERKİNİNE,
2-TPMK nezdinde ... numara ile tescilli markanın: ... Sınıfta yer alan emtiaların tamamı ile ... Sınıfta yer alan “Müşterilerin malları elverişli bir şekilde görmesi ve satın alması için Beyazlatma ve temizlik amaçlı maddeler: deterjanlar, çamaşır suları, çamaşır yumuşatıcıları, leke çıkarıcılar, bulaşık yıkama maddeleri. Sabunlar (ilaç ihtiva eden sabunlar hariç). Diş bakımı ürünleri: diş macunları, diş parlatma ve beyazlatma maddeleri, tıbbi amaçlı olmayan ağız gargaraları. Aşındırıcı ürünler: zımpara bezleri, zımpara kağıtları, ponza taşları, aşındırıcı pastalar. Deri, vinil, metal ve ahşap için parlatma ve bakım ürünleri: cilalar, bakım kremleri, cilalama amaçlı vaks. Dezenfektanlar, antiseptikler (mikrop öldürücüler), tıbbi amaçlı deterjanlar, ilaçlı sabunlar, dezenfekte edici sabunlar, antibakteriyel el losyonları. mallarının bir araya getirilmesi hizmetleri; (belirtilen hizmetler perakende, toptan satış mağazaları, elektronik ortamlar, katalog ve benzeri diğer yöntemler ile sağlanabilir.)” hizmetleri yönünden HÜKÜMSÜZLÜĞÜNE VE SİCİLDEN TERKİNİNE,
3-Kararın kesinleşmesini mütakip kesinleşmiş karar örneğinin ilgili sicile işlenmek üzere TPMK'na gönderilmesine,
4-Diğer taleplerin (Markaya Tecavüz - Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i, diğer hükümsüzlük ve sair talepler ile ilan talebinin) reddine
5-179,90 TL ilam harcından peşin harcın mahsubu ile eksik 148,50 TL harcın davalılardan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 15.000,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,
7- Markaya Tecavüz - Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i talepleri reddedildiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 15.000,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
8-Davacıların yaptığı 31,40 TL başvuru harcı, 31,40 peşin harç, 366,80 TL tebligat ve müzekkere masrafı, 3.000 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.429,60 TL yargılama giderinden; davanın kısmen kabul/kısmen reddi nedeniyle takdiren 2.286,40 TL'sinin davalılardan alınarak davacılara verilmesine,
9-Davalıların yaptığı 1.500 TL bilirkişi ücreti, 100 TL tebligat ve müzekkere masrafının toplamı olan 1.600 TL yargılama giderinden; davanın kısmen kabul/kısmen red nedeniyle takdiren 535,00 TL' sinin davacılardan alınarak davalılara verilmesine,
10-Taraflarca fazla yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talepleri halinde iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK 345/1.maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve İstinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek sureti ile, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 09/03/2023
Katip ... Hakim ...
¸e-imzalıdır¸e-imzalıdır