T.C.
İSTANBUL
3. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2023/98
KARAR NO : 2025/140
DAVA : İTİRAZIN İPTALİ
DAVA TARİHİ : 25/04/2023
KARAR TARİHİ : 19/06/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkili ... A.Ş. ile davalı ... A.Ş. arasında, 18.02.2011 tarihli Lisans Protokolü (D.1), 14.04.2015 tarihli (1st Pay) ...Programları Lisans Protokolü (D.2) ve 01.01.2017 geçerlilik tarihli ... ve ...Programları Lisans Protokolünün (D.3) akdedildiğini, bu protokollerle müvekkili şirketin lisans hakkı sahibi olduğu bir kısım programların (dizi, film ve programların) lisans haklarının, protokolde yer alan şartlarda davalı şirkete devrinin öngörüldüğü ve davalı şirketin bu çerçevede lisans ücreti ödeme yükümlülüğü altına girdiğini, bu kapsamda da birtakım faturalar kesilmiş olup, davalı tarafından bu fatura bedellerinin de müvekkiline ödenmediğini, müvekkilinin ödenmeyen fatura bedelleri ile ilgili olarak keşide etmiş olduğu ihtarnamelere rağmen, davalının ödeme yapmaması neticesinde ... 18.İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası üzerinden takip başlatıldığını, takibe davalı tarafından haksız ve kötü niyetli bir şekilde itiraz edildiğini, açıkladıkları nedenlerle; müvekkili tarafından ... 18.İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile başlatılan takibe davalı şirketçe yapılan itirazın iptaline, davalı aleyhine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle: FSEK 52.madde hükmü gereğince mali haklara ilişkin sözleşme ve tasarrufların yazılı olması ve ilgili hakların ayrı ayrı gösterilmesi gerektiği, FSEK'in temel ilkelerine aykırı olarak ileride vücuda getirilecek, niteliği ve eser vasfı tamamen belirsiz şeyler üzerinde sözleşme süresinden sonraki zaman dilimine ilişkin ve herhangi bir süre-adet sınırlaması olmaksızın, sözleşme esnasında bahsedilemeyen şekilde mali hak kullanımlarının devrinin geçersiz olduğunu, henüz vücuda getirilmemiş sezonlara ilişkin hak devri hükümlerinin (LOS HÜKÜMLERİNİN) geçerliği olduğu varsayılsa dahi, borçlunun ekonomik özgürlüğünü kısıtlayacak nitelikteki sözleşme hükümlerinin geçersiz olduğunu, bu sebeple ne kadar süreceği ve gelecek sezon reytingleri belirsiz olan dizilerin gelecek sezonların yayınlanmasına ilişkin hükümlerin, müvekkilini bunları satın almak zorunda bırakan düzenlemeler olarak görülümeyeceğini, ancak bir ön alım hakkı tanıyan düzenlemeler olarak görülebileceğini, davacının taleplerine konu maddeleri içeren protokollerin müvekkili şirket tarafından feshedildiğini, fesihten sonra hiçbir içeriğin, materyalin kabul edilemeyeceği ve yayınlamayacağının defaatle bildirildiğini, davaya konu dizi sezonlarının müvekkili tarafından alınmadığı, kullanılmadığı ve yayınlanmadığını, davacının buna rağmen kötü niyetli olarak fatura düzenlemeye ve alacak talep etmeye devam ettiğini, davaya konu faturaların yürürlükte olan bir sözleşmeye dayanmadığından geçersiz olduğu ve bu faturaların zaten müvekkili tarafından kabul edilmeyerek iade edildiğini, kaldı ki sözleşmeye dayanmayan faturalara itiraz edilmemiş olmasının da faturaları haklı ve bağlayıcı hale getirmediğini, davacının; davaya konu dizi sezonları üzerinde hak sahibi olduğunu ispatlayamadığını, buna ilişkin delil sunmadığını, davanın reddedilmemesi halinde de hakkaniyet indirimi yapılması gerektiğini, icra inkar tazminat talebinin reddinin kötü niyet tazminatının tahsilini gerektirdiği, taraflar arasında aynı protokollere dayanan başka davalar da bulunduğundan, anılan dava dosyalarının celbi ile davaların birleştirilmesi, yahut bekletici mesele yapılması gerektiğini, açıkladıkları nedenlerle; zamanaşımı ve hak düşürücü süre itirazında bulunmakla birlikte, öncelikle cevap dilekçesinde bildirdikleri dava dosyaların celbini, nihayetinde davanın reddini, aksi halde %90' dan aşağı olmamak üzere (hiçbir bölüm yayınlanmadığından) hakkaniyet indirimi yapılmasını, icra inkar tazminatı talebinin reddini, davacı aleyhine %20'den az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin davacıya tahmilini talep etmiştir.
... 18.İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası istenmiş, HMK'nın 266. maddesi kapsamında bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır.
24.12.2024 tarihli bilirkişi kurulu raporunda özetle: Taraflararası yapılan sözleşmede, dava konusu ... dizilerin yayın hayatı boyunca davalı tarafından yayınlanmasının sağlanması için davacı tarafından davalıya ruhsat devri yapıldığı, FSEK 50/1.madde hükmüne göre 48 ve 49. maddelerle sayılan tasarruf muamelelerine dair taahhütlerin, eser henüz vücuda getirilmeden önce yapılmış olsa dahi muteber olduğu, çekilen ihtarname sonrasında 19.06.2020 tarih ve 23.59 saati itibariyle davacı tarafından lisanslanan tüm içeriğin kaldırıldığının belirtildiği, bu kapsamda FSEK 50/2.madde düzenlemesi gereğince ihtarnamenin tebliğ tarihinin takip eden 1 yıl müddetçe ... diziler için sözleşmenin yürürlükte bulunduğunun söylenebileceği, sunulan faturalar incelendiğinde tarihlerinin 28.06.2020- 04.12.2020 aralığında olduğu görüldüğünden söz konusu bu fatura bedellerinin talep edilebileceği, yapılan hesaplamalar sonucunda asıl alacak tutarının 1.990.559,21 USD olarak bulunduğu, davacı beyanının esas alınacağı gerekçesiyle davacının asıl alacağının takip tarihi itibariyle 1.970.599,97 USD olduğu, 584.648,82 USD bedelli asıl alacak tutarına takip tarihi itibariyle 3095 sayılı kanun uyarınca kamu bankalarınca mevduata uygulanan bir yıl vadeli en yüksek faiz oranı ile 1.310.291,55 USD asıl alacak kalemleri TBK 99 maddesine göre fiili ödeme günündeki TCMB efektif döviz kuru karşılığı olan TL'nin, icra harç ve giderlerinin, avukatlık ücretinin tahsil edilebileceği kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
21.04.2025 havale tarihli ek bilirkişi kurulu raporunda özetle: Her türlü takdir ve değerlendirmenin mahkemeye ait olmakla birlikte, dosyada mevcut bilgi ve belgelere göre kök rapordaki kanaatin korunduğu bildirilmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava: ... 18.İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyası ile başlatılan takibe, davalı tarafından yapılan itirazın iptali, takibin devamı ve davalı şirket aleyhine %20 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesine ilişkindir.
FSEK hükümleri, taraflar arasında imzalanan Lisans Protokolleri, ... 18.İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası, bilirkişi kök/ek raporları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde: Taraflar arasında 18.02.2011, 14.04.2015 ve 01.01.2017 tarihli Lisans Protokolü imzalandığı anlaşılmıştır.
18.02.2011 tarihli Lisans Protokolünün, "LİSANS KONUSU PROGRAMLAR VE SEÇİMİ" başlıklı kısmında: "Tüm 1 saatlik ve yarım saatlik ... Dizilerin devam eden tüm sezonlarının Lisans Ücreti devam eden her sezon %5 arttırılarak Lisans alan'a lisanslanacaktır. Tüm ...Dizilerin devam eden sezonlarının lisanslanması ...Dönemi dışına çıksa bile Lisans Veren tarafından Lisans Alan’a %5 artış ile lisanslamaya devam edecektir" şeklinde düzenlemeye yer verilmiştir.
14.04.2015 tarihli Lisans Protokolü'nün "..." başlıklı 12. maddesinde: "Sadece ... Dizileri (İlave ...hariç )ile sınırlı olmak kaydıyla, ..., her bir ...Dizisinin ilk yayın sezonundan sonra gösterilmek üzere yapımı gerçekleştirilen her yeni yayın sezonu ("Gelecek Sezonlar") için - yayını işbu Protokol Süresinin sona ermesinden sonra gerçekleşecek olsa dahi- ilk sezon için Lisansı Verilen Haklara sahip olacaktır (yani bu durumda lisansı Verilen Haklar, Protokol Süresiyle değil de "..." ile sınırlı olacaktır.) İlk yayın sezonundan sonra Programın her yayın sezonu için Lisans Ücreti, söz konusu Programın bir önceki yayın sezonuna uygulanan her bir bölüm Lisans Ücreti üzerinden %5 arttırılacaktır. ...’ın bir ... Dizisinin her bir Gelecek Sezonunu (Protokol Süresinin bitiminden sonra müsait olacak Gelecek Sezonlarla sınırlı olmak üzere) teyit etmesi üzerine ve ilgili ...Dizisinin söz konusu Gelecek Sezonunun Materyallerinin tesliminden önce ..., yukarıda belirtildiği şekilde hesaplanmak üzere toplam üzerinden bir fatura/faturalar tanzim edecektir; ve ... ödemeyi burada belirtildiği şekilde yapacağını kabul, beyan ve taahhüt eder; %50'si Materyallerin tesliminden önce, %50'si lisans başlama tarihinden itibaren 6 ay vadeli olarak düzenlenen çek(ler)le ödenecektir, ancak bu çek(ler) ilgili sezonun Materyallerinin tesliminden önce ...'a teslim edilecektir" hükmü düzenlenmiştir.
01.01.2017 tarihli Lisans Protokolü'nün "Dizi Ömrü Taahhüdü" başlıklı 12/1 maddesinde: "Sadece ... (İlave ... dizileri hariç) ile sınırlı olmak kaydıyla, ..., her bir ... Dizisinin ilk yayın sezonundan sonra gösterilmek üzere yapımı gerçekleştirilen her yeni yayın sezonu (“Gelecek Sezonlar”) için -yayını işbu Protokol Süresinin sona ermesinden sonra gerçekleşecek olsa dahi- ilk sezon için Lisansı Verilen Haklara sahip olacaktır (yani bu durumda lisansı Verilen Haklar, Protokol Süresiyle değil de “Dizi Ömrü Taahhüdü ile sınırlı olacaktır.) İlk yayın sezonundan sonra Programın her yayın sezonu için Lisans Ücreti, söz konusu Programın bir önceki yayın sezonuna uygulanan her bir bölüm Lisans Ücreti üzerinden 2. Yıl için %10, 3. Yıl için %10 ve devam edecek sonraki Yıllarda %5 arttırılacaktır....’ın bir ... Dizisinin her bir Gelecek Sezonunu (Protokol Süresinin bitiminden sonra müsait olacak Gelecek Sezonlarla sınırlı olmak üzere) teyit etmesi üzerine ve ilgili ... Dizisinin söz konusu Gelecek Sezonunun Materyallerinin tesliminden önce ..., yukarıda belirtildiği şekilde hesaplanmak üzere toplam üzerinden bir fatura/faturalar tanzim edecektir; ve ... ödemeyi burada belirtildiği şekilde yapacağını kabul, beyan ve taahhüt eder; %50’si Materyallerin tesliminden önce, %50'si lisans başlangıcından 6 ay sonra ...'a nakit olarak ödenecektir..." hükmü düzenlenmiştir.
Mahkememizce itibar edilen 24.12.2024 tarihli bilirkişi kurulu raporunda da belirtildiği üzere: Taraflar arasında imzalanan sözleşmeler ile programlar için süre sınırı getirilmemiş, programın yayın hayatı boyunca davalı tarafından yayınlanmasının sağlanması için, davacı tarafından davalıya ruhsat devri yapılacağı belirtilmiştir. FSEK 50/1.maddesi hükmüne göre 48 ve 49. maddelerde sayılan tasarruf muamelelerine dair taahhütler, eser henüz vücuda
getirilmeden önce yapılmış olsa dahi muteberdir. FSEK 50/2. fıkrasına göre de, eser sahibinin ileride vücuda getireceği eserlerin bütününe veya muayyen bir nev'ine taallûk eden bu kabil taahhütleri, taraflardan her biri ihbar tarihinden bir yıl sonra hüküm ifade etmek üzere feshedebilir. Bu madde ile henüz vücuda getirilmemiş eserler için, devir taahhüdü mümkün kabul edilmiş ve taraflarca sözleşme sona erdirilmedikçe geçerliliğini sürdürmesi hüküm altına alınmıştır.
Davalı ...A.Ş. tarafından gönderilen, ... 4.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye numaralı cevabi ihtarnamede: 19.06.2020 saat 23:59 itibariyle davacı tarafından lisanslanan tüm içeriğin kaldırıldığı belirtilmiştir. Bu kapsamda FSEK 50/2.maddesi gereğince, ihtarnamenin tebliğ tarihini takip eden 1 yıl müddetçe ... Diziler için sözleşmenin yürürlükte bulunduğu kanaatine varılmıştır. Bilirkişi heyetince sunulan faturalar incelendiğinde; tarihlerinin 28.06.2020-04.12.2020 aralığında olduğu görülmüştür.
Davaya konu olan, davalı tarafından hesaplara alınıp noter vasıtasıyla davacı şirkete iade edilen faturaların; taraflar arasındaki sözleşme şartlarına uygun olduğu, bu faturaların davalı şirket tarafından ödenmemesi üzerine, icra takibine konu edildiği anlaşılmıştır.
Taraflar arasındaki sözleşmeler, noter ihtarnameleri, tarafların ticari bilgi/belge, fatura ve cari hesap ekstreleri bilirkişi heyetince incelenmiş, asıl alacak tutarının 1.990.559,21 USD olduğu, ... 18.İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasındaki talep dikkate alınarak davacının asıl alacağının takip tarihi itibariyle 1.970.599,97 USD olduğu kanaatine varıldığından, davanın kabulüne; ... 18.İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına, davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, talep yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
DAVANIN KABULÜNE,
1-... 18. İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyasına, davalı tarafından yapılan itirazın iptaline, takibin devamına,
2-Talep yargılamayı gerektirdiğinden icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Alınması gereken 5.332.049,57 TL ilam harcından; peşin harcın mahsubu ile eksik 4.822.191,81 TL harcın davalıdan alınarak hazine irad kaydına,
4-Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 1.388.566,47 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacının yaptığı; 510.037,66 TL peşin ve başvuru harcı, 418,50 TL tebligat ve müzekkere masrafı, 24.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 534.456,16 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafça fazla yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı HMK 345/1.maddesi gereğince gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve İstinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek sureti ile, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine İSTİNAF YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 19.06.2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır