T.C.
İSTANBUL
3. FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/260
KARAR NO : 2025/41
DAVA : MARKAYA TECAVÜZ - HAKSIZ REKABETİN TESPİTİ, MEN'İ, REF'İ, MADDİ, MANEVİ VE İTİBAR TAZMİNATI
DAVA TARİHİ : 26/07/2012
KARAR TARİHİ : 13/02/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Markaya Tecavüz - Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i, Maddi, Manevi ve İtibar Tazminatı davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle: Müvekkilinin dünya çapında tanınmış "..." ibareli markanın sahibi olduğunu, müvekkilinin Türkiye distribütörü ... ile davalı şirket arasında imzalanan yetkili servis ve satıcılık sözleşmesinin ... tarihli, ... ve ... yevmiye sayılı Noter ihtarnameleri ile feshedildiğini, bu ihtarnamelerin 18.04.2012 tarihinde davalı tarafa tebliğ edilerek sözleşmenin 30.04.2012 tarihinden itibaren sona erdirildiğinin belirtilmesine rağmen, davalının tabela ve sair tanıtım unsurlarında "..." markasını kullanmaya devam etmesi üzerine, kullanımın sonlandırılması istemiyle müvekkilinin 04.06.2012 tarihinde, ...’ın da 05.06.2012 tarihinde yeni bir ihtarname göndermesi üzerine bir kısım tabelaları söktüğünü ancak, halen işyeri tabelalarında, kartvizitte ve fatura üzerinde markanın kullanımının devam ettiğinin ... Sulh Hukuk Mahkemesi’nin 23.07.2012 tarih ve ... D.İş sayılı delil tespit dosyası ile tespit edildiğini, açıkladıkları nedenlerle marka hakkına tecavüz ve haksız rekabetin tespitini, men'ini, ref’i, 556 sayılı KHK'nin 66/b maddesi uyarınca şimdilik 1.000 TL maddi, 1.000 TL manevi ve 1.000 TL itibar tazminatının davalıdan tahsili ile hükmün ilanını talep ve dava etmiştir.
Davalı cevap dilekçesinde özetle: Taraflar arasındaki 01.01.2007 tarihli sözleşme öncesinde, davacının müvekkiline gönderdiği 07.12.2006 tarihli niyet mektubundaki bütün gerekliliklerin müvekkili tarafından yerine getirildiğini, yetkili servis olarak büyük yatırım yaptığını, cevabi ihtarnamede feshin usulsüz ve haksız olduğunu beyan ettiklerini, müvekkilinin feshe rıza göstermemesine rağmen, müvekkilinin bilgisayar erişiminin haksız olarak sonlandırıldığını, bayilik sözleşmesinin feshinin haksız olduğunun tespitine ilişkin ... 24. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde açılan davanın devam ettiğini, bu davanın bekletici mesele yapılması gerektiğini, müvekkilinin eyleminin marka hakkına tecavüz olmadığını, davanın reddini talep etmiştir.
... (Kapatılan) 3.FSHHM'nin ...E. ... K. ve 29.12.2015 tarihli kararı ile:
"...1-Davanın kısmen kabulü ile, davacının ... ibareli markasını davalının tecavüzde ve haksız rekabette bulunduğunun tespiti ile men ve refine,
2-Davalının iş yerinde ... marka ve logosunun kullanıldığı tabela, tanıtım evrakları vb. materyal var ise toplatılarak imhasına, davalıya ait .... ibareli internet sitesinde davacı yanın ... marka ve logosunu taşıyan görseller mevcut ise ilgili sayfaların siteden çıkartılmasına, bunun mümkün olmaması halinde siteye erişimin engellenmesine,
3-23.372,99 TL maddi, takdiren 1.000.00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine, itibar tazminatı talebinin reddine, karar kesinleştiğinde özetin ilanına,..." karar verilmiştir.
Kararı, davalı vekili temyiz etmiştir.
Anılan karar, Yargıtay 11.H.D.'nin ... E.... K. ve 30.10.2017 tarihli ilamı ile:
"... 1- Dava dosyası içerisindeki bilgi ve belgelere, mahkeme kararının gerekçesinde dayanılan delillerin tartışılıp, değerlendirilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmamasına, davalının yetkili servis sözleşmesinin feshinden sonra da davacı markasını taşıyan araçlara özel servis hizmeti verileceğinin belirtileceği tanıtıcı işaretlere yönelik ileride gerçekleştirebileceği kullanımının 556 sayılı KHK'nin 12. maddesi kapsamında ayrıca değerlendirilebileceğinin tabii olmasına göre, davalı vekilinin aşağıdaki bendin kapsamı dışında kalan sair temyiz itirazları yerinde değildir.
2- Ancak, davacı, maddi tazminat talebinin 556 sayılı KHK'nin 66/b bendi uyarınca markayı kullanmak yoluyla elde edilen gelire göre hesaplanmasını istemiştir. Davalı, başka markayı taşıyan araçlara da hizmet verdiğini, bu araçlardan da gelir elde ettiğini savunmuştur. Bu durumda, davalının ancak fesih tarihi olan 30.04.2012 tarihinden dava tarihine kadar davacının yetkili servisi unvanıyla yaptığı servis hizmetinden elde ettiği net gelirin hesaplanarak davacının isteyebileceği tazminat tutarının belirlenmesi gerekirken davalının aynı tarihler arasındaki tüm gelirinin davalıdan tahsiline karar verilmesi yerinde olmamış, kararın bu yönden bozulmasını gerektirmiştir..." gerekçesi ile bozulmuştur.
Davalı vekili, karar düzeltme talebinde bulunmuştur.
Yargıtay 11.H.D.'nin ...E. ...K. ve 06.11.2019 tarihli ilamı ile: "... Somut olayda, "...+şekil" unsurlu marka davacı ... adına tescilli ise de, davacının Türkiye ana distribütörü olan ...A.Ş. tarafından markayı münhasır lisansla kullanma ve bayilik ilişkisi çerçevesinde markanın kullanımını alt lisans olarak başkalarına verebilme hakkı tanındığı, bu çerçevede ... ile davalı arasında 01.01.2007 tarihinde ve bir yıl süre ile bayilik ve yetkili servis sözleşmesi imzalandığı, ancak sözleşmenin her yıl tekrarlandığı, her ne kadar ... tarafından 10.04.2012 tarihli Noter ihtarı ile sözleşmenin sonlandırıldığı bildirilmiş ise de, davalının feshe rıza göstermediği, keza feshin geçersizliği için ... ve ... mahkemelerinde davalar açtığını ileri sürdüğüne göre, feshin haklı sebeple fesih olup olmadığı, sözleşmenin belirli mi belirsiz mi olduğu, belirsiz süreli sözleşmeye dönüşüp dönüşmediği ve ...’ın fesih bildiriminin geçerli olup olmadığı, geçerli ise fesih bildiriminin hangi tarihten itibaren etki ve sonuç doğuracağına ilişkin anılan mahkemelerce verilecek karar sonuçlarının bu dosya sonucunu da etkileyebileceği, zira fesih bildiriminin daha ileri tarihten itibaren etki ve sonuç doğuracağının kabulü halinde davalının sözleşmenin sona ermesine kadar ki dönemdeki marka kullanımlarının sözleşme kapsamında alt lisansa dayalı ve hukuka uygun kullanım olarak değerlendirilmesinin mümkün olduğu gözetilerek davalı tarafından ... 9. Asliye Ticacert Mahkemesi ve ... 3. Asliye Hukuk Mahkemesi'nde açılan davaların sonucu beklenerek neticesine göre hüküm kurulması gerekirken yazılı gerekçeyle işin esasına girilerek karar verilmesi doğru görülmemiş ve bu nedenle davalı vekilinin karar düzeltme istemlerinin kabulü ile hükmün tazminat yönünden bozulmasına dair Dairemizin 30.10.2017 tarih ve ... –... sayılı ilamının ... numaralı bentlerinin kaldırılarak yukarıda anılan nedenlerle mahkeme kararının bozulmasına, bozma sebep ve şekline göre davalı vekilinin sair temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek olmadığına..." şeklinde karar verilmiştir.
Usul ve yasaya uygun Yargıtay 11.H.D.'nin ...E.... K. ve 06.11.2019 tarihli bozma ilamına uyulmuştur.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE
Dava: "...+şekil" unsurlu markanın davacı ... adına tescilli olduğu, davacının Türkiye ana distribütörü olan ... A.Ş.'ye markayı münhasır lisansla kullanma ve bayilik ilişkisi çerçevesinde markanın kullanımını alt lisans olarak başkalarına verebilme hakkı tanındığı, bu çerçevede ...A.Ş. ile davalı arasında 01.01.2007 tarihinde bir yıl süre ile bayilik ve yetkili servis sözleşmesi imzalandığı, sözleşmenin her yıl tekrarlandığı, ... A.Ş. tarafından 10.04.2012 tarihli noter ihtarı ile sözleşmenin sonlandırıldığının bildirildiği, buna rağmen davalıya ait işyerinin dış binasında ve içinde ... ambleminin ve ... kartvizitinin kullanıldığı, davalı tarafça tabelaların bir kısmının kaldırıldığı, ancak tabelaların tamamının sökülmeyerek haksız kazanç elde etmeye devam edildiği, davalıya ait "..." internet sitesinde halen yetkili bir ... servisiymiş izlenimi verilerek kullanıma devam edildiği iddiasına dayalı, davalının eyleminin, davacının marka tescilinden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespiti, men', ref'i, 556 sayılı KHK'nin 66/b maddesi uyarınca şimdilik 1.000 TL maddi, 1.000 TL manevi ve 1.000 TL itibar tazminatının davalıdan tahsili ile hükmün ilanına ilişkindir.
... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinin (FSHHM Sıfatıyla) ...E. ... K. ve 28.12.2017 tarihli kararı incelendiğinde: Davacının ... A.Ş. davalının ..., davanın Elatmanın Önlenmesi Tazminat dava tarihinin 24.02.2016 olduğu, davanın reddine karar verildiği, kararın kesinleşmediği görülmüştür.
... 9.Asliye Ticaret Mahkemesinin ...E. ... K. ve 27.12.2018 tarihli kararı incelendiğinde: Davacının ..., davalının ... A.Ş., davanın tazminat, dava tarihinin 08.03.2013 olduğu, bu dava ile birleşen ... 22.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... ...K. sayılı dosyasında; davacının ..., davalının ... A.Ş., davanın tazminat, dava tarihinin 03.02.2014 olduğu, asıl ve birleşen davanın reddine karar verildiği, kararın 15.03.2023 tarihinde kesinleştiği görülmüştür.
Yargıtay 11.H.D.'nin ... E. ... K. ve 06.11.2019 tarihli bozma ilamında: ... 9.Asliye Ticaret Mahkemesi ve ... 3.Asliye Hukuk Mahkemesinde açılan davaların sonucu beklenerek neticesine göre karar verilmesinin belirtildiği, İstanbul ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. ... K. ve 27.12.2018 tarihli kararında; "...davacı şirket ile davalı şirket arasında ... yetkili satıcı sözleşmesi ve ... yetkili servis sözleşmesi imzalandığı, bu sözleşmelerin davalı şirket tarafından fesih edildiği, davalı şirket tarafından davacıya gönderilen ... 29. Noterliğinin ... tarihli ve ... yevmiye nolu ve ... yevmiye nolu ihtarnameleri ile, yetkili satış sözleşmesinin 20.maddesi, yetkili servis sözleşmesinin 19.maddesi gereğince performans değerlendirmeleri sonucunda sözleşmelerle getirilen yükümlülüklerin yerine getirilmemesi, satış bazında beklenen seviyeye ulaşılmaması, servis bazında beklenen seviyeye ulaşılmaması nedeniyle her iki sözleşmenin 30/04/2012 tarihi itibariyle tek taraflı olarak feshedildiğinin bildirildiği, buna göre davalı tarafından yapılan her iki sözleşme feshinin performans nedenine dayalı olduğu, bu nedenle yetkili satış sözleşmesinin 20.maddesi, yetkili servis sözleşmesinin 19.maddesinin uygulanması gerektiği, bu nedenle davacıya fesih için 15 günlük ve 24 aylık sürelerin tanınmasına gerek olmadığı, davacının 2010 ve 2011 yılı satış hedefinin altında satış gerçekleştirdiği, davacı tarafından yapılan taahhütnameler, ihtarnameler, protokoller, yazışmalar, bilirkişi raporu ve tüm delillere göre davalı şirket tarafından yapılan sözleşmelerin feshinin haklı nedene dayandığı sonuç ve kanaatine varılarak asıl ve birleşen davanın reddine..." karar verildiği, kararın kesinleştiği görülmekle, davalının yetkili bayilik sözleşmesi sonlandırıldığı halde, makulu aşkın süre sonra hala davacının ... marka ve logosunu işyerinden sökmeyip tabelalarda yazılı olması, işyerinin ön kısmında da ... logosunu içeren tabelanın mevcut olması sebebiyle davacı markasına tecavüzde bulunduğu, bu fiilin ayrıca 6102 sayılı TTK'nın 55. maddesinde ifadesini bulan haksız rekabeti de oluşturduğu kanaatine varıldığından, davalının eyleminin; davacının marka tescilinden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, men'ine, ref'ine, davalının iş yerinde; ... marka ve logosunun kullanıldığı tabela, tanıtım evrakları vb. materyal var ise toplatılarak imhasına, davalıya ait ... ibareli internet sitesinde davacı yanın ... marka ve logosunu taşıyan görseller mevcut ise ilgili sayfaların siteden çıkartılmasına, bunun mümkün olmaması halinde siteye erişimin engellenmesine karar verilmiştir.
Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin ... E. ...K. ve 30/10/2017 tarihli ilamında: "...Ancak, davacı, maddi tazminat talebinin 556 sayılı KHK'nin 66/b bendi uyarınca markayı kullanmak yoluyla elde edilen gelire göre hesaplanmasını istemiştir. Davalı, başka markayı taşıyan araçlara da hizmet verdiğini, bu araçlardan da gelir elde ettiğini savunmuştur. Bu durumda, davalının ancak fesih tarihi olan 30.04.2012 tarihinden dava tarihine kadar davacının yetkili servisi unvanıyla yaptığı servis hizmetinden elde ettiği net gelirin hesaplanarak davacının isteyebileceği tazminat tutarının belirlenmesi gerekirken davalının aynı tarihler arasındaki tüm gelirinin davalıdan tahsiline karar verilmesi yerinde olmamış, kararın bu yönden bozulmasını gerektirmiştir..." ibarelerin yer aldığı, Yargıtay bozma ilamında yeniden bilirkişi incelemesi yapılması belirtilmiş ise de, maddi tazminatın 556 Sayılı KHK'nın 66/b maddesine göre talep edildiği, maddi tazminat miktarının belirlenmesi için davalının adresinde ticari defter, fatura, bilgi/belge üzerinde yerinde bilirkişi incelemesinin yapılması gerektiği, davalı şirketin ... dışında olduğu, bilirkişi incelemesinin talimat aracılığıyla yapılması gerektiği, davanın açıldığı tarih, usul ekonomisi, yargılamanın daha fazla uzamaması amacıyla ve dava/ıslah dilekçelerinde maddi tazminat için faiz istenmemiş olduğu, maddi tazminat miktarının B.K hükümlerine göre belirlenebileceği bilinmekle, yeniden bilirkişi incelemesi yapılmamıştır. Yargıtay içtihatlarında belirtildiği üzere; uğranılan zararın miktarı tespit edilirken, hakim olayların olağan akışı ve zarar görenin aldığı önlemleri gözönünde tutarak zararın miktarını hakkaniyete uygun olarak belirler. Davanın açıldığı tarih ve somut olayın özelliğine göre maddi tazminat talebinin kabulüne; B.K hükümlerine göre takdiren 23.372,99 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Davacı manevi tazminat talep etmiştir. Markaya tecavüz sayılan fiiller aynı zamanda haksız fiil niteliğinde olduğu için manevi tazminatın amacı markanın haksız kullanımı veya itibarının zedelenmesi sonucu tasarım hakkı sahibinin ticari ve kişisel varlığında meydana gelen olumsuz sonuçların ortadan kaldırılmasıdır.Yargıtay kararlarında, markaya tecavüz fiilinin varlığında mutlaka uygun bir manevi tazminata hükmedilmesi gerektiğinin belirtildiği, manevi tazminat miktarının tayininde bu tazminatın bir zenginleşme aracı olması ve hukuka aykırı eylemin yapılmasını istenir hale getirecek aşırı miktarlarda olması kabul edilmemekte, zarara uğrayanda manevi huzuru sağlayacak oranda, tecavüzü yapanda da caydırıcı bir etki bırakacak miktarlarda olmasına özen gösterilmesi gerektiği bilinmekle, manevi tazminat talebinin kabulüne; 1.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.
Davacı itibar tazminat talep etmiştir. Davacıya ait markanın itibarının zedelendiğine dair delil sunulmadığı ve markanın itibarının zedelendiğinin tespit edilemediği, bu nedenle itibar tazminatı için gerekli şartların oluşmadığı kanaatine varıldığından, itibar tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
Dava sonucunda davacının haklı çıktığı, dolayısıyla ilan talebinde hukuki menfaat bulunduğu gözetilerek, karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye’de tirajı yüksek bir gazetede bir kez ilanına, masrafın davalıdan tahsiline karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,
DAVA KISMEN KABULÜNE
1-Davalının eyleminin, davacının marka tescilinden doğan haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, menine, refine,
2-Davalının iş yerinde; ... marka ve logosunun kullanıldığı tabela, tanıtım evrakları vb. materyal var ise toplatılarak imhasına, davalıya ait ... ibareli internet sitesinde davacı yanın ... marka ve logosunu taşıyan görseller mevcut ise ilgili sayfaların siteden çıkartılmasına, bunun mümkün olmaması halinde siteye erişimin engellenmesine,
3-Maddi tazminat talebinin kabulüne; B.K hükümlerine göre takdiren 23.372,99 TL maddi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Manevi tazminat talebinin kabulüne; 1.000 TL manevi tazminatın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-İtibar tazminatı talebinin reddine,
6- Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye’de tirajı yüksek bir gazetede bir kez ilanına masrafın davalıdan tahsiline,
7-Alınması gereken 1.664,92 TL ilam harcından; 21,15 TL peşin harç ve 391,00 TL ıslah harcının mahsubu ile 1.255,77 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye irad kaydına,
8-Marka Tescilinden Doğan Haklarına Tecavüz ve Haksız Rekabetin Tespiti, Men'i, Ref'i talepleri yönünden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
9-Maddi tazminat talebi yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 23.372,99 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Manevi Tazminat talebi yönünden; Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca 1.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
11-Davacı tarafça yapılan; bozma ilamı öncesi ve sonrası (tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla) 1.800,00 TL bilirkişi ücreti ve 1.046,55 TL tebligat ve müzekkere masrafı olan yargılama giderinden, davanın kabul/red oranına göre 1.897,70 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,
12-Davacı tarafça fazla yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı şirketin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki haftalık süre içinde TEMYİZ YOLU AÇIK olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 13/02/2025
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır