T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2014/1593 Esas
KARAR NO: 2021/36 Karar
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 02/12/2014
KARAR TARİHİ: 21/01/2021
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından Mahkemenize hitaben verilen dava dilekçesinde özetle;
Müvekkili ile davalı şirket arasında 01.03.2013 tarihli sözleşme düzenlendiğini, sözleşme kapsamında ifa edilmiş ve kabul edilmiş olan yükümlülüklere istinaden sözleşme bedeline ilişkin davacı tarafından kesilmiş faturaların icra takibi tarihi itibariyle 1.590.103,72$ tutarındaki kısmının davacıya vadesi gelmiş olduğu halde ödenmediğini, taraflar arasında yapılan sözleşmede müşteri olarak tanımlanan .. A.Ş. {...) firmasından ödemeleri alan davalının, yine aynı sözleşmenin 6.3.1 ve 6.3.3 maddeleri gereğince kendisine ödeme yapılmasını müteakip 5 iş günü içerisinde davacıya ödeme yapması gerektiğini, ancak bu ödemenin yapılmadığını, ayrıca sözleşme kapsamında müşteriden alındıktan sonra 5 işgünlük süre içerisinde ödemesi yapılmayan tutarlar üzerinden icra takibi tarihi olan 15.10.2014 tarihi itibariyle toplam 148.127,09$ tutarında faiz alacağı bulunduğunu, davacı ile davalı arasında imzalanan temlikname uyarınca dava dışı müşterinin davalıya ödemesi gereken tutarı temlik ederek, davacıya 20.10.2014 tarihi itibariyle 356.300,00 TL Davacı vekili 19/10/2017 tarihli Islah dilekçesi ibraz ederek dilekçesinde özetle ;
Davalı aleyhine 1.590.103,72 USD'si asıl alacak, 148.127,09 USD'si faiz alacağı olmak üzere toplam 1.738,230,81 USD (TL karşılığı 3.950,998,63 TL) bedelli icra takibi başlatıldığını, Davalı tarafça, takip tarihinden sonra 158.292,24 USD tutarında ödeme yapıldığını, BK.101.1 Maddesi uyarınca yapılmış olan ödemenin öncelikli olarak faize sayılmış olduğunu, dava tarihi itibariyle asıl alacak tutarının 1.579.938,57 USD olduğunu, Dava tarihi itibariyle asıl alacak için 1.431.811,48 USD üzerinden harç ödenmiş olmakla harcandırılmamış olan 148.127,09 USD{1 USD için 3,68 TL TL) 545.107.69 TL asıl alacakları için eksik harcın tamamlanması zaruretinin doğmuş olduğunu kesilecek harç makbuzuna istinaden gerekli ödeme yapılacağını belirtmişlerdir. Açıklanan nedenlerle davalarının kabulü ile itirazın iptalini ve takibin devamını talep etmişlerdir.
Davalı vekili Davaya Cevabında :
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle ;Müvekkili davalı ... Ltd. Şti.'ye açılmış olan itirazın iptali davasının haksız olduğunu, taraflar arasındaki hukuki ilişkinin ... firmasının Kredi Yurtlar Kurumu (...) projesinin ihale edilmesi ile 20.02.2013 tarihinde başladığını, Davalı ve Davacı şirketler arasında ... projesi kapsamında müvekkili şirkete hizmet verilmesi konu edilen bir sözleşme, Merkezi Sistemler kapsamında ise müvekkili şirketin davacı şirkete hizmet vermesini konu edinen ikinci bir sözleşme imzalandığını, firmaların birbirlerine fatura kesmelerinden, birbirlerine alacaklı/borçlu olmalarından ve ileriye dönük bir takım projelerde anlaşmalarından dolayı, davalı tarafından bir takım ödemelerin davacı şirketin alacaklarından mahsup edileceğinden yapılmadığını, söz konusu ticari ilişki içerisinde müvekkili firmanın sözleşme imzalanmadan ifalarda bulunduğunu, sözleşmelerin daha sonra imzalandığını, benzer şekilde faturaların daha sonradan kesildiğini ve ödendiğini belirtilmiştir, davacı firmanın ... ile sözleşme imzalamasının geciktiğini ve bu nedenle davalı ile davacı arasındaki sözleşmenin 7 ay geçikmeli olarak imzalanabildiğini, bu gecikme sebebiyle davacı firmanın hizmet satın almadan müvekkili firmaya aynı sözleşme kapsamında yapılacak ek protokoller için 564.111,00$ fatura kestiğini, özetle taraflar arasındaki ticari ilişki gereği, tarafların sözleşmeler imzalanmadan önce mevcut projeler için tarafların birbirine ifalarda bulunup ödemeler yaptığını, davacı şirketin sözleşmede belirtilen tutarın üzerinde fatura kestiğini, kesilen bu faturanın taraflar arasında ticari ilişkinin devam ettiğine dair bir gösterge olduğunu, davalı firmanın tüm teknik bilgisini paylaşarak altyapısını kurduğu sistem ile ilgili olarak devam niteliğinde projeler beklerken, ... ve davacı firmalar tarafından etik dışı ve sebepsiz bir şekilde devre dışı bırakılmaya çalışıldığını, davacı tarafından Merkezi sistemler proje kapsamında davalı şirketten 150.000 kullanıcı için kullanılmak üzere satın alınan yazılımın yine davacı tarafından 2.500.000,00$ ek yazılım ve lisans bedeli ödememek için hacklenerek kullanıldığını, Kredi Yurtlar Kurumu Uç Sistemler projesinde alt yüklenici olan davacının alt yüklenicilik sözleşmesindeki yükümlülüklerini yerine getirmediğini, bu yüzden davalının Borçlar Hukuku 125. maddesine göre davalının seçimlik haklarının söz konusu olduğunu, Davacıya eksiklerin giderilmesi için 1 ay süre verildiğini, davacının kusurlu olarak ifa ettiği sözleşmesel yükümlülükleri dolayısıyla davalıya ait teminat mektubunun nakde çevrilmesi riski altında olduğunu, Davalı şirketin davacı ile aralarındaki sözleşmenin 6.3.3 madddesine göre hiçbir yükümlülüğü olmamasına rağmen ödemelerde bulunduğunu, Davacı firmanın ana yüklenici olduğu Merkezi Sistemler Projesi kapsamında davalıya 45 gün içerisinde ödemesi gereken fatura bedellerini ödemediğini ve bu faturaların davacı şirkete olan borçlardan mahsup edildiğini, Davacının faiz hesaplamasında mahsuplaşmalar arasındaki günler için faiz işletildiğini ve bunun 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 131. maddesine aykırı olduğunu, Taraflar arasındaki sözleşme kapsamında proje çalışmaları devam ederken ve taraflar arasında borç alacak mutabakatı yapılmamışken icra takibine başlandığını, Davacı firmanın dava dosyasındaki faiz tablosunda %7 ... 34. Noterliğinden gönderdiği ihtarnamede ise %5 faiz işlettiği ve bu oranın hukuki bir dayanağının bulunmadığını iddia etmiş, haksız ve hukuka aykırı açılan davanın reddine, davacının 3?20 icra/inkar talebinin reddine, davacı tarafından fazladan kesilen 564.111,00USD + KDV tutarındaki faturaya ilişkin talep edilen faizin reddine, Davacı tarafça talep edilen faiz oranının reddine, yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına ve vekalet ücretinin davacıya yükletilmeslne karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER;
İcra dosyası, sözleşmeler, ihtarname, bilirkişi incelemesi, e-mail kayıtları, icra dosyası, taraflarca sunulan bilgi ve belgeler ile tarafların açıklamaları.
GEREKÇE :
Dava, alacak istemine ilişkindir.
Davacı (... A.Ş.) ile davalı (...) arasında dava dışı ... A.Ş. tarafından yürütülen Kredi Yurtlar Kurumu için gerçekleştirilen "Merkezi Sistemler" ve "Uç birimler" olarak isimlendirilen iki proje için anlaşmalar imzalanmıştır.
Davacı projede alt yüklenici durumundayken, davalı ana yüklenici durumundadır. Merkezi Sistemler projesinde ise davacı ana yüklenici, davalı ise alt yüklenici konumundadır.
Her iki proje ile ilgili olarak davalı ve davacı taraf arasında birer sözleşme imzalanmıştır.
Her iki tarafın ticari defterlerinin tutulduğu, tasdiklerinin süresinde yaptırıldığı, Ticari defterlerinin HMK 222. Mad. gereği lehlerine delil vasfı taşımaktadır.
Davacı tarafın defter kayıtları üzerinde inceleme yapılmıştır. Buna göre alacak borç durumu şu şekildedir;
Davacı tarafın ticari defterlerinde davalı taraf, hem 120 alıcılar hem de 320 satıcılar hesabında takip edilmektedir.
Davacının ticarî defter kayıtlarında 31.12.2015 tarihi itibariyle davalı ...Şti. 120 alıcılar hesabında 4.824.760,90 TL (1,996.491,43 USD) borçlu ve 320 satıcılar hesabında 26.713,31 TL (9.440,00 EURO) alacaklı olarak yer almaktadır. Davacının davalı şirketten net alacağı 4.798.047,59 TL dir.
Davalı taraf, davacıya bilirkişi raporunda detayları belirtilen faturalar düzenlemiştir. Toplam fatura edilen bedel, 11.666.939,85 USD'dir. Davalı tarafın bu faturalara karşılık İcra takibi tarihine kadar (14.10.2014) yapmış olduğu ödemeler bu tutardan düşüldükten sonra kalan tutar 7.564.711,00 USD'dir. Davacı tarafın davalı tarafın fatura alacaklarını düştükten sonraki alacağı 1.996.491,43 USD'dir.
Davacı taraf, bu tutar içerisinde yer alan 1.590.103,72 USD asıl alacak İçin icra takibine başlamış ve bu tutara toplam 148.127,09 USD işlemiş faiz hesaplamıştır. Davacı toplam 1.738.230,81 USD için ... 12. İcra Müdürlüğümde ... E. Sayılı dosya ile icra takibine başlamıştır. Davacının icra takibine başlamış olduğu asıl alacak tutarı, davacının ticari defterlerinde kayıtlıdır.
Davalı tarafın defter kayıtları üzerinde inceleme yapılmıştır.Buna göre alacak borç durumu şu şekildedir;
Davalı tarafın ticari defterlerinde davacı taraf, hem 320 Satıcılar hesabında takip edilmektedir.
Davalının ticari defter kayıtlarında 31.12.2015 tarihi itibariyle davacı ...ş, 320 satıcılar hesabında 1.978.975,94 USD (4.589.047,31 TL) alacaklı, 9.440,00 EURO (27.657,31 TL) borçlu olarak yer almaktadır.
Davacı tarafın ticari defterlerinde kayıtlı bulunan ve icra takibi için dosyaya sunmuş olduğu detaylarına bilirkişi raporunda yer verilen faturalar, davalının ticari defterlerinde de kayıt altına alınmıştır. Buna göre toplam fatura edilen bedel, 11.666,939,85 USD'dir. Davalı tarafın bu faturalara karşılık icra takibi tarihine kadar (14.10.2014) yapmış olduğu ödemeler ve davacı şirkete kestiği fatura bedelleri bu tutardan düşüldükten sonra kalan tutar 1.978.975,94 USD'dir.
Davalı taraf, icra takibine kadar olan ticari ilişkilerden dolayı davacı tarafa 1.978.975,94 USD borçludur. Bu tutar davalı tarafın defter kayıtlarında yer almaktadır.
Davalı tarafından takip tarihinden sonra 158.292,24 USD ödeme yapılmıştır. Davacı bu ödemeyi işlemiş faize saydığını, yapılan ödemenin 148.127,09 USD si faize, kalan 10.165,USD tutarının da asıl alacakta düşüldüğünü açıklamıştır.
Davalı dosyaya sunduğu temlik sözleşmesinin ana borçtan düşülmesi şartıyla yapıldığını, sözleşmede borcun faizden düşüleceğine dair bir ibare bulunmadığını, temlik tutarının ana paradan düşülmesi gerektiğini ileri sürmüştür. Dosyaya sunulan temlik sözleşmesinde temlik yapılan davacı şirketin imzası bulunmamaktadır. Sunulan mail kayıtlarında da davacı tarafın davalının temlikname ile ilgili açıklamalarını kabul ettiği ve bu yöndeki anlaşmayı onayladığına dair açık bir ifade bulunmamaktadır. Bu nedenle davalı tarafın bu yöndeki açıklamalarına itibar edilmemiştir.
Davalı tarafın bilirkişi raporlarına itirazları üzeri ek raporlar alınmıştır.
Taraflar her iki proje ile ilgili olarak karşı tarafın yerine getirmediğini belirttiği sorumluluklardan bahsedilse de, bu sorumlulukların ne oldukları ve ne kadarının gerçekleştirilip gerçekleştirilmediğini gösteren karşılıklı imzalanmış belgeler bulunmamaktadır.
... tarafından gönderilen 16.06.2016 tarihli belgede, davalının yükümlülüklerini yerine getiremediği, ancak Davacı firmanın proje kapsamında yükümlülüklerini eksiksiz olarak yerine getirdiği belirtilmektedir. Ancak bu belgede projeye ait teknik şartname ve sözleşmenin maddelerinden hangilerinin yerine getirilip getirilmediğinin yapılan testler ve sonuçlarını kayıt altına alan taraflarca İmzalanmış tutanaklarla beraber sunulmamıştır. Bu haliyle anılan belge soyut kalmıştır.
10.04.2019 tarihli ek raporda; kök raporda çeşitli eksiklikleri belirtilen cevap dilekçesinin (EK-7) ekinde sunulan ve ... Aş. Yetkililerinden geldiği belirtilen e-postaya ait grafik performanslarının dosyaya eklendiğini ve grafikler üzerinde yapılan incelemede sistemin çalışmasını engelleyecek her hangi ciddi bir kesinti problemine rastlanmadığı belirtilmiştir.
Eser sözleşmelerinde sözleşme konusu imalatların o sözleşmenin yüklenicisi tarafından yapıldığı karine olarak kabul edilir. Karinenin aksini ispat yükü iş sahibine aittir.
Davacı taraf davasını 19/10/2017 günü 148.127,09 USD (545.107,69 TL) ıslah etmiştir. Islah edilen dava dilekçesi ile davaya konu edilmediğinden itirazın iptali kapsamında kabul edilmeyip alacak olarak kabul edilmiştir. Islah ile talep edilen bu alacak miktarı yönünden ıslah dilekçesinde faiz talebi bulunmadığından faize hükmedilmemiştir.
Bu kapsamda; dosyaya sunulan belgelere göre yapılan incelemede davacı tarafın davalı ile aralarındaki sözleşme gereği yapmış olduğu işlerden dolayı davalıdan alacaklı olduğu düzenlenen faturalar, davacı ticari defterleri ve davalının ticari defterlerinde kayıtlı 1.978.975,USD borç kaydından sabit görülerek davanın kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeye göre;
1- ... 12. İcra Dairesinin ... esas sayılı icra takibinin 1.431.811,48 USD asıl alacak ve bu alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek % 7 TCMB en yüksek döviz mevduat faizi ile devamına,
- Islaha konu 148.127,09 USD alacağın davalı taraftan alınarak davacıya verilmesine,
2- 1.431.811,48 USD asıl alacağın takip tarihindeki USD nin efektif satış kuruna göre TL karşılığı üzerinden % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-)Alınması gereken 255.091,71.TL. nispi karar harcından peşin yatırılan 34.709,90.TL. + ıslah harcı 9.309,08. TL = 44.018,98.TL nin mahsubu ile bakiye kalan 211.072,73.-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
3-)Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 125.968,25.TL. nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-)Davacı tarafından yapılan toplam 48.621,98.TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-)Taraflarca yatırılan, kullanılmayan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.. 21/01/2021
Başkan ...
(e-imza)
Üye ...
(e-imza)
Üye ...
(e-imza)
Katip ...
(e-imza)
Peşin Harç: 34.709,90,- TL
Başvuru Harcı: 25,20 .- TL
Islah Harcı: 9.309,08- TL
Vekalet Harcı : 3,80 .- TL
Bilirkişi Ücreti: 4.000,00.-TL
Posta Giderleri: 574,00.- TL
Toplam: 48.621,98.- TL