T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2015/664 Esas
KARAR NO: 2018/813
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 26/06/2015
KARAR TARİHİ: 25/06/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin, ... ve ... markalarının Türkiye işletmecisi olduğunu, Türkiye genelinde otuza yakın franchise olan ticari faaliyetini uzunca bir süredir sürdürmekte olduğunu, müvekkili şirketin, davalılar ile 20.06.2012 tarihli franchise sözleşmesi akdedildiğini, müvekkili şirketin sahibi olduğu ... ve ... markalarının Uşak ilindeki kullanım hakkını beş (5) yıl süre ile kullanmaları için davalılara yetki verildiğini, davalılar ile akdedilen franchise sözleşmesinin 5.14. maddesinde, satışı yapılan bütün ürünler üzerinden hesaplanan brüt cironun aylık %4+KDV aylık franchising bedelini müvekkil şirkete ödemesi gerektiğini, ancak, davalılar tarafından söz konusu toplam 12.468,89 TL cari hesap borcunun yazılı ve sözlü uyarılara rağmen müvekkili şirkete ödenmediğini, davalılar, franchise sözleşmeleri gereği birçok edinimlerini yerine getirmediklerini, davalıların sözleşmeye aykırı hareket etmeleri nedeniyle ilgili sözleşmede belirtilen cezai şart da dahil olmak üzere fazlaya ilişkin tüm talep ve dava hakkı saklı tuttuğunu beyan ederek davalının ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyasına yapmış olduğu haksız itirazının reddi ile takibin devamına, haksız ve kötü niyetli dayalı aleyhine, alacağın %20 sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve ücreti vekaletin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılar usulüne uygun tebligata rağmen cevap dilekçesi sunmamışlardır.
DELİLLER :
... 25. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası, Franchising sözleşmesi, cari hesap ektresi, faturalara ilişkin kargo teslim fişi fotokopileri ve listesi, davacının ticari defter ve belgeleri, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava İİK 67. maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının, taraflar arasındaki sözleşmenin 5.14. maddesi kapsamında davalılardan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacak miktarının ne kadar olduğu hususlarındadır.
İlgili ... 25. İcra Müdürlüğü’nün ... E sayılı sayılı icra takibi dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından içlerinde davalıların da bulunduğu borçlular aleyhine 30/04/2015 tarihli Franchis Sözleşmesine dayanılarak 02/06/2015 tarihinde 12.468,89 asıl alacak 109,10 TL işlenmiş faiz olmak üzere toplam 12.577,99 TL cari hesap alacağının, icra gideri, vekalet ücreti ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık %10,50 avans faizi ile tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlular vekilinin 09/06/2015 tarihinde itiraz ederek, davalıların, icra takibine konu, sözleşmeyi, borcu ve tüm ferilerini kabul etmeyerek alacaklı görünene böyle bir borçlarının bulunmadığını ileri sürdüğü, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
12.02.2012 tarihinde taraflar arasındaki Franchising Sözleşmesinin,... Ltd. Şti. ile davalı ... arasında imzalandığı, diğer davalı ... ’ın kefil sıfatıyla sözleşmede isim ve imzasının bulunduğu, sözleşmenin, 5.14 maddesinde “ …altı aydan sonraki dönemler için …4+KDV aylık franchising bedelini ... ne ödeneceği, bunun için şirket her ayın ilk beş günü içinde brüt cirosunun hesaplanması için gerekli her türlü dokümanı Pizza Evi ne göndereceği her türlü satım işleminin kaydını tam ve zamanında tutacağı ... tarafından bu madde hükmüne uygun olarak verilen bilgiler ve gönderilen belgeler ile hesaplanan tutarı faturalandıracağı ve faturanın tebliğinden itibaren en geç 5 gün içerisinde ...'nin madde 5.1 de belirtilen banka hesabına ilgili meblağın ödeneceği hususlarının düzenlendiği anlaşılmıştır.
Deliller toplandıktan sonra mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlemesi için dosya bilirkişi Mali Müşavir ...'e tevdi edilmiş, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu 09/08/2017 tarihli raporunda özetle; Davacı tarafın 2014-2015 mali dönemlerine ait ticari defterlerinde 14.04.2014 tarihi itibari ile davalı firmanın 4.056,11 TL borçlu olduğunu, 17.04.2014 tarihi itibari ile davalı firma cari hesap borç bakiyesinin, davacı ... Tic. A.Ş. nin ticari defterlerine açılış fişinde devir yapmış olduklarını, davacı firmanın incelenen ticari defterlerinde davalı ... ’ı 120.01 nolu Muhtelif TL Alıcılar Hesabı altında takip ettiğini, icra takip tarihi itibariyle davalı taraftan 12.468,89 alacaklı olduğunu, takip ve dava konusu cari hesaba konu faturaların kargo yolu ile davalı tarafa teslimini gösterir kargo teslim fişi fotokopileri ve listesinin incelemeye sunulduğunu, davacı tarafın dava sunmuş olduğu Franchasing Sözleşmesinin 5.14 maddesindeki “...faturanın tebliğ tarihinden itibaren en geç 5 gün içerisinde Şirket, ...’nin madde 5.1 de belirtilen banka hesabına ilgili meblağ ödenecektir” şeklindeki düzenlemesine göre takip ve dava konusu faturaların ödenmesi hususunda tarafların ödeme vadesi konusunda anlaşmaya vardığını, davacı tarafın takip tarihinden önce, 109,10 TL işlemiş faiz talebinin yerinde olduğunu beyan etmiştir. Bilirkişi Raporu, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir. Borçlu itirazın iptali davasına karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağlı değildir, borçlu her türlü borca itirazını ödeme emrine itirazından bağımsız olarak ileri sürebilir.
Somut olayda, davalılar icra dosyasına borçlu olmadıkları itirazında bulunmakla birlikte ne sebeple borca itiraz ettiklerini açıklamamıştır, fatura ile ilgili hizmetin yerine getirilmediğine ilişkin herhangi bir itirazda bulunulmadığından fatura içeriğinin kabul edildiği sonucuna varılmıştır. Davalılar davaya cevap vermedikleri ve delil bildirmedikleri gibi, ödeme belgesi de sunmamışlardır. İspat yükü üzerinde olan davacı ticari defter ve kayıtlarını sunmuş, bilirkişi incelemesi sonucu davacının defterlerinde taraflar arasında ticari ilişki bulunduğu ve davacının 12.468,89 TL alacağının varlığı tespit edilmiş olup davacı tarafça asıl alacağın varlığı kanıtlanmıştır. TBK 117. maddesinin " Muaccel bir borcun borçlusu, alacaklının ihtarıyla temerrüde düşer. Borcun ifa edileceği günü taraflar birlikte belirlemiş veya sözleşmede saklı tutulan bir hakka dayanarak taraflardan biri usulüne uygun bir bildirimde bulunmak suretiyle belirlemişse, bu günün geçmesiyle haksız fiilde fiilin işlendiği, sebepsiz zenginleşmede ise zenginleşmenin gerçekleştiği tarihte borçlu temerrüde düşmüş olur. Ancak sebepsiz zenginleşenin iyiniyetli olduğu hâllerde temerrüt için bildirim şarttır." hükmü gereğince 12.02.2012 tarihinde davacı ile davalı ... arasında imzalanan, davalı ... ’ın kefil sıfatıyla yer aldığı Franchising Sözleşmesinde ödeme vadesi konusunda anlaşmaya varıldığı, temerrüt gerçekleştiğinden davacı tarafın takip tarihinden önce, 109,10 TL işlemiş faiz talebinin yerinde olduğu anlaşılmış, davanın kabulü ile, davalılar tarafından ... 25. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın iptaline ve takibin devamına, geçerli bir ilamsız genel icra takibinin varlığı, borçluların yedi günlük süre içerisinde ödeme emrine itiraz etmiş olmaları bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunması, davacı alacaklının tazminat istemini dava dilekçesinde açıkça talep etmiş olması ve takip konusu alacağın miktarının belli (likit) olması dikkate alınarak borçluların itirazlarının haksız olması nedeniyle asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
Davanın kabulü ile, davalılar tarafından ... 25. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın iptaline ve takibin devamına, asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 851,74 TL ilam harcından peşin yatırılan 212,94 TL harcın mahsubu ile bakiye 638,80 TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 2.180,00 TL avukatlık ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 27,70 TL başvuru harcı, 212,94 TL peşin harç, 600,00 TL bilirkişi ücreti, 300 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 1.140,64 TL yargılama giderlerinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.25/06/2018
Katip ...
Hakim ...