T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/124
KARAR NO: 2019/336
DAVA: MADDİ VE MANEVİ TAZMİNAT (Bayilik Sözleşmesinden Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 07/04/2015
KARAR TARİHİ: 04/04/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat Davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili ile davalı şirket arasında 24/03/2014 tarihinde ... Tarım Traktörü Bayilik Sözleşmesi akdedildiğini, müvekkilinin sözleşme koşullarına uygun davrandığını ve yapılan traktör satışları ile ... marka Traktörlerin pazar payını arttırarak ... marka traktörlere olan güvenin piyasada artmasını sağladığını, ancak davalı şirketin 08/01/2015 tarihinde müvekkil firmaya bir bildirim yapılarak üstün çaba göstererek vermiş oldukları katkılar nedeni ile teşekkür edilerek sözleşmeyi feshettiğini, bu hususun müvekkili şirketi çok etkilediğini, davalı tarafından hiçbir sebep olmaksızın sözleşmenin feshedilmesi ile müvekkilinin müşterilerine karşı zor duruma düşdüğünü ve müvekkili firmanın ticari kariyeri ile ilgili şüphelerin oluşmasına ve şirketin zarar görmesine neden olduğunu, söz konusu sözleşmede sürenin 1 yıl olarak belirlendiğini ve ancak bu sürenin bitmesine 30 gün öncesine kadar ancak davalı tarafından yazılı olarak sonlandırılabileceğinin hüküm altına alındığını, ancak davalının sözleşmenin sona erdirilmesi hususunda konulan süre şartına uymayarak haksız fesih yaptığını, haksız fesih nedeniyle müvekkili şirketin ticari itibarının zedelendiğini hatta müşterilerinin gözünde prestijinin yara almasına neden olduğunu, bu nedenle 150.000.TL. manevi tazminat talep ettiklerini, ayrıca müvekkili firmanın maddi zararları olduğunu, bu zararların traktör pazarlarına araç götürdüklerine ve 25.000.TL. mazot gideri, 5.000.TL. reklam ve tanıtım gideri ayrıca müvekkilinin bir ay içinde 5 adet traktör satışı yaptığını, 1 adet traktörden yaklaşık 5.000.TL. kar elde ettiğini, sözleşmenin haksız fesih ile mahrum kaldıkları 100.000.TL. olduğunu, ayrıca müvekkilinin davalı şirket ile iş yapabilmek için çeşitli bankalardan kredi çektiğini, çektikleri kredilere toplam 12.000.TL. faiz ödediklerini ve toplamda 2.361.TL. teminat mektubu bedelin yarısının ödenmesinin davalının yükümlülüğünde olduğunu, davalının teminat bedelinin bir kısmını ödediğini, müvekkilinin 423,50.TL .fazla ödediğini, ayrıca müvekkilinin davalı firmanın tanıtılmasında ve pazarının artmasına büyük katkı sağladığını, bu nedenle portföy taminatını hak kazandığını, bu nedenle diğer talepleri ile birlikte 10.000,00 TL portföy tazminatı talep ettiklerini ve sözleşme kapsamında yıl sonu %3 pirim alacağı alma hakkını kazandığını pirim alacağı olarak şimdilik 3.576,50.TL. talep ettiklerini beyan ederek davanın kabulüne fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla tüm maddi alacak kalemleri toplamı 186.000.TL. ve 150.000.TL. manevi tazminatın fesih tarihinden işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yagılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davacı Vekili Davasında:
Dava Dilekçesini tekrar ederek davanın kabulüne karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.
Davalı Vekili Davasında:
Davalı cevap dilekçesi ile özetle, tarafların her ikisinin de tacir olduklarını bu nedenle görevli mahkemenin Ticaret Mahkemeleri olduğundan davanın usulden reddini, ayrıca yetki itirazında bulunarak taraflar arasındaki sözleşmede herhangi bir uyuşmazlık durumunda İstanbul mahkemelerinin yetkili olduğunun belirtildiği, yetkili mahkemenin İstanbul Ticaret mahkemeleri olduğunu, esasa ilişkin beyanlarında ise müspet ve menfi zararın beraberce istenemeyeceğini, bu açıdan davacının talebinin açık olmadığını, davacının sadece satmayı planladığı traktörden elde edeceği net kar miktarını müvekkilinden talep edebileceğini, davacının bu tutarı hatalı ve bürüt kar olarak 100.000.TL. olarak istediğini, bu açıdan usulünce açılmayan ve talep sonucu açık olmayan davanın reddini talep ettiklerini, ayrıca davacı şirketin bayilik sözleşmesine aykırı davrandığını, davacının sözleşmenin 7. Maddesine göre sözleşme imzası ile en az 10 traktörü peşin almayı taahhüt ettiğini ancak sadece 5 adet traktörü peşin aldığını, ayrıca sözleşmeye göre davacının müvekkiline verilmesi gereken 1.000.000.TL. lik teminata da gücü yetmediğinden sadece 250.000.TL. tutarında bir teminat verebildiğini, dolayısıyla davacının 4-5 araçlık stokla teminat limitlerini aşması sebebiyle beklenen alımların gerçekleşmediğini, sözleşme kapsamında Çankırı ilindeki satış rakamlarının asgari %17 sinin satışını davacı tarafından taahhüt edildiğini, ancak davacının bayi olduğu ilin sadece %7,44 lük pazar payına sahip olduğunu, ekonomisi çiftçilik olan bir ilde 9 ayda sadece 23 traktör satabildiğini, davacının pazar payının kendisince sağlanması için gönderilen traktörlerde dahi müvekkiline tepki göstererek iyi niyetli davranmadığını, tüm bu olumsuz davranışların ve davacının ısrarla bayilik sözleşmesine aykırı davranması sonucu bayilik sözleşmesinin feshedildiğini, davacının müvekkilinin pazar payına etki etmediğini aksine müvekkilinin aynı ilde bulunan diğer bayi ile rekabet ederek pazar payı artışını olumsuz etkilediğini, ayrıca davacının maddi zarar taleplerinin yersiz olduğunu, davacının traktör pazarına araç götürme ve reklam ve tanıtım yapmak gibi bir yükümlülüğü olmamasına rağmen kendi insiyatifi ve bayi olarak elde edeceği karı için gerçekleştirdiğini bu açıdan davacının mazot gideri ve tanıtım ve reklem gideri talebinin reddi gerektiğini, davacının mahrum kaldığını iddia ettiği kar talebinin fahiş olduğunu, davacının çektiğini iddia ettiği kredilerin şirketin işi ile ilgili olduğunun açık almadığını, müvekkilinin böyle bir direktifi veya anlaşmasının olmadığını, davacının kendi nam ve hesabına iş yapan bir şirket olduğunu, bu nedenle çektiği kredilerin faizine ilişkin talebinin reddi gerektiğini, müvekkilinin teminat mektubu komisyon bedeline gereken %50 lik katkıyı yaptığının davacının teminat komisyon bedeli talebinin reddini, alım taahhütlerini, teminatı ve pazar payını sağlayamayarak daha 1 yılını dahi doldurmadan bayilik sözleşmesi haklı nedenlerle feshedilen davacının portföy tazminatı isteyemeyeceğini, bu açıdan davacının portföy talebinin reddi gerektiğini, davacının taahhüt ettiği hedef satış rakamına ulaşmadığından pirim alacağı talebininde reddiği gerektiğini, davacının manevi zararının olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Toplanan Deliller:
Taraflarca ibraz edilen deliller incelenmiştir.
Taraflar arasında düzenlenmiş bulunan 24/03/2014 Tarihli ''Tarım Traktörü Bayilik Sözleşmesi'', Davalı tarafın sözleşmeyi fesih bildirimi incelenmiştir.
Mahkememizce verilen ara karar uyarınca; ... Nöbetçi Asliye Ticaret (2.Asliye Hukuk) Mahkemesine yazılan talimat üzerine Mali Müşavir Bilirkişi vasıtası ile Davacı tarafın Ticari defter ve kayıtları üzerinde inceleme yapılmış; Düzenlenen 02/03/2017 Tarihli rapor incelenmiştir.
... Nöbetçi Asliye Ticaret (2.Asliye Hukuk) Mahkemesine yazılan talimat üzerine Davacı tanıkları dinlenilmiş; Davacı Tanığı ...' ın ;''...'den 2015 yılının 11 ayında ... Motor aldım. Traktör aldığım zamanda bana ben ... Motor ve Traktör Sanayiliğinin bayiliğini aldım dedi. Benim o dönemde 265 lik massey ferguson traktörüm vardı. Bunu ... la değiştirdik.Daha sonra öğrendiğime göre ... Motor bayiliği ... şirketinde imiş. Bayiliği bırakacağını duyunca ... Madenciliği işleten ...ı işletmek üzere bayilik almış. Benim duyduğum kadarı ile ben traktörü aldıktan 4-5 ay sonra bayiliği iptal edilmiş. Bayiliği iptal edilene kadar ... Merkez ve ilçelerinde 50-60 tane traktör satarak pazar payını genişletti ve ...ı ...'ya tanıttı....ın bayiliğini gene ... almış. Diyeceklerim bundan ibarettir '' şeklinde; Davacı Tanığı ...' ün '' ...'den benim yeğenim ... 2015 yılında ... Motor aldı.Eski bayi ... idi. Onların ödeme güçlüğü içine düşmesi nedeni ile bayiliği aldığını söyledi. Sebepsiz yere ... bayiliğini iptal etmiş oysaki bayilik iptal edilene kadar pazar payını genişletmiş ... Merkez ve ilçelerinde 50-60 tane traktör satarak pazar payını genişletti ve ...ı ...'ya tanıttı....ın bayiliğini gene ... almış. Diyeceklerim bundan ibarettir '' şeklinde beyanda bulundukları görülmüştür.
Tarafların iddialarının değerlendirilmesi için dosyamız iki Bilirkişiden oluşan heyete tevdi edilmiş; Bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 29/01/2018 Tarihli rapor ile özetle ''
Düzenlenen Bilirkişi raporuna tarafların itiraz ve beyanları üzerine dosyamız ek rapor düzenlenmek üzere Bilirkişi heyetine tevdi edilmiş; Mahkememize 01/02/2019 Tarihinde ibraz edilen Ek Rapor ile ''....davalı ... Motor ve Traktör San. A.Ş.’nin Ticari Defter ve Kayıtları ile belgelerinin davalı lehine delil vasfı taşıdığı; Davacı haksız fesih nedeniyle Sözleşmenin süresinden önce feshinin haksız fesih olarak kabulü halinde davacının tazminat talep etmesinin mümkün olabileceği, Davacının, Mazot Gideri, Pazarlama Gideri, Faiz Gideri, Teminat Mektubu komisyonu giderlerine ilişkin tazminat talebinin yerinde olmadığı; Davacının 10.000.TL. portföy tazminatı talep ettiğini, Sözleşmede yer alan ve portföy tazminatı talep edilemeyeceğine ilişkin hükmün geçerliliği mahkemenizin takdirlerinde olduğu,. Bu hükmün haksız genel işlem şartı kabulü ile tazminat talep edebileceği kanaati oluşur ise erken fesih nedeniyle tazminat talebi mümkün olacağını, Bu tazminat önceki yıllar kazançlarına göre belirlenebilmektedir. Davacı şirketin gelir tablosu dava dosyasında bulunmadığından, giderlerinin davalı ile olan ticari ilişkisine ait olan kısmının tutarları bilinmediğinden, olası mahrum kalman faaliyet karının ve portföy tazminatının hesaplanması mümkün olmadığını, Davacının % 3 prime hak kazandığı iddiasını ispatlayamadığı kanaatinde olduklarını, Davacının mahrum kaldığı karı da talep etmektedir. Davacının erken fesih tarihinden sözleşme süresi sonuna kadar olan dönem için kazanç kaybım talep etmesi mümkün ise de, portföy tazminatına ilişkin değerlendirmede de belirttiğimiz gibi, mahrum kaldığı karı (faaliyet karını) ispatlaması gerekmektedir. Davacı şirketin gelir tablosu dava dosyasında bulunmadığından, giderlerinin davalı ile olan ticari ilişkisine ait olan kısmının tutarları bilinmediğinden olası mahrum kalman faaliyet karının hesaplanması mümkün olmamıştır.'' şeklinde görüş bildirdikleri görülmüştür. Taraf vekillerinin beyanları ve rapora karşı itirazları üzerine '' Taraf vekillerinin beyan ve itirazlarının tek tek değerlendirilmesi ile davalı tarafça gelir tablosunun ve TÜİK kayıtlarını gösterir belgelerin ibraz edildiği belirtilerek sözleşmenin fesih edildiği tarih ile sözleşmenin bitim tarihi arasında davacı tarafın davalı taraftan ve dava dışı şirketten aldığı ve satımını yaptığı traktör sayıları dikkate alınarak terditli olarak her iki veri dikkate alınarak ayrı ayrı kar kaybı miktarının, portföy Tazminat miktarının hesaplanmasının, ayrıca yine veriler dikkate alınarak %3 pirim alacağı alma hakkının sözleşme uyarınca değerlendirilerek pirim alma hakkı olduğunun kabul edilmesi halinde talep edebileceği pirimin miktarının tespit edilmesinin istenilmesine'' yönünde ara karar ile dosyamız Bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir. Bilirkişi heyeti vasıtası ile düzenlenen 31/01/2019 Tarihli ek rapor ile özetle ''...Sayın Mahkeme tarafından sözleşmenin haksız fesih edildiği yönünde karar verilirse; Davacı tarafın davalı taraftan doğrudan alım satımını yaptığı ... marka traktörlerden (23 adet) dolayı talep edebileceği, sözleşmenin fesih edildiği tarih ile sözleşmenin bitiş tarihi arasındaki net kar kaybı 8.371,53 TL’dir. Davacı tarafın davalı taraftan doğrudan ve dolaylı olarak dava dışı ... Ltd. Şti.'nden (toplam 36 adet) alım satımını yaptığı ... marka traktörlerden dolayı talep edebileceği, sözleşmenin fesih edildiği tarih ile sözleşmenin bitiş tarihi arasındaki net kar kaybı 13.757,12 TL’dir. Davacı tarafın portföy tazminatı alacağı olmadığı kanaatinde olmakla birlikte, Sayın Mahkemenizin verdiği görev kapsamında hesaplanan portföy tazminatı 174,465,52.TL.'dir.Taraflar arasında yapılan Bayilik Sözleşmesine göre davacı taraf prime hak kazanamamıştır. Sayın Mahkeme tarafından prime hak kazanıldığının kabulü halinde prim hesaplanması talep edilmiştir. Bu durumda davacının davalıdan hak edeceği 34.576,36 TL’dir.'' şeklinde görüş bildirildiği görülmüş, dosyanın mevcut hali ile karar vermeye elverişli olduğu göz önünde bulundurularak Yeniden ek rapor alınması veya yeni heyet vasıtası ile inceleme yapılması yoluna gidilmemiştir.
Delillerin Değerlendirilmesi:
Tüm dosya kapsamı dikkate alınarak; Davacı taraf özetle ; Davalı tarafın aralarında düzenlenmiş bulunan bayilik sözleşmesini, tek taraflı ve haksız olarak fesih ettiği iddiası ile davacının Ticari itibarının zedelenmesinden dolayı Manevi tazminat talebinde bulunmuş, ayrıca 25.000.TL.Mazot gideri,5.000.TL.Reklam gideri, 100.000.TL. kar kaybı, İş yapabilmek için çektiği krediden kaynaklanan 12.000.TL.faizin bedelinin tahsili, 2.361.TL.Teminat mektubunun yarısının davalı tarafça ödenmesi gerektiği, davalı taraf 757.TL. ödemiş olduğundan bakiye 423,50.TL.nin tahsili,10.000.TL. Portföy tazminatı ve %3 yıl sonu pirim alacağı olarak 3.576,50.TL.nin davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Mahkememizce davacı tarafa verilen sürede, davacının müspet zararlarını talep ettiğini bildirdiği görülmüştür. Davalı taraf ise özetle; Müspet ve Menfi zararın birlikte istenemeyeceğini, davacı tarafın sözleşmeye aykırı davranışları nedeni ile sözleşmenin haklı olarak fesih edildiğini, davacının davalı tarafın pazar payına olumlu etki etmediğini, haksız rekabet ederek pazar payı artışını olumsuz etkilediğini, taleplerinin yerinde olmadığını belirterek maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava konu uyuşmazlığın sözleşmesel dayanağı; Taraflar arasında düzenlenmiş bulunan 24/03/2014 Tarihli ''Tarım Traktörü Bayilik Sözleşmesi'' dir. Sözleşmenin 20.md.sinde sözleşmenin süresinin 1 yıl olduğu belirtilmiştir. Davalı taraf, 08/01/2015 Tarihinde yaptığı bildirim ile sözleşmeyi fesih ettiğini davacı tarafa bildirmiştir. Davalı taraf fesih bildiriminde özetle '' ..... bayileri rakip marka satışları yerine bir diğerinin pazarlıklarını bozarak satış yapmaya çalışmaktadır. Oluşan haksız rekabet sonucu satış fiyatlarının düşmekte ve bayi karları azalmaktadır. Bayiler arasında ki rekabet müşterinin markaya olan güvenini sarsmakta ve diğer markalara olan yönelmeyi artırmaktadır...'' şeklinde gerekçe bildirdiği görülmüştür. Davalı taraf yargılama aşamasında sözleşmenin haklı sebep ile fesih edildiğine yönelik farklı gerekçeler ileri sürmüş ise de, Mahkememizce Fesih bildiriminde ki sebep dikkate alınarak değerlendirme yoluna gidilmiş, Davalı tarafın Fesih bildiriminde direk olarak davacı tarafın sözleşmeye aykırılıklarını gerekçe göstermediği, iki bayinin rekabetini gerekçe olarak belirttiği anlaşılmakla birlikte yargılama aşamasında davalı taraf fesih ihbarında belirttiği gerekçeleri kanıtlar delil ibraz edememiş olmakla mahkememizce davalı tarafça yapılan fesih haksız fesih olarak kabul edilmiştir.
Davacı tarafın Tazminat taleplerini değerlendirilmesi gerekmektedir.
-Davacı taraf sözleşmenin haksız olarak fesih edilmesi nedeni davacı tarafın ticari itibarının ve müşterilerinin gözünde prestijlerinin zedelendiği iddiası ile Manevi Tazminat talebinde bulunmuştur. Davacı tarafın Manevi Tazminat istediği konuyu kapsamına alacak şekilde 6102 Sayılı Kanun kapsamında düzenleme olmadığı,davacı tarafın Manevi Tazminat isteminin yasal dayanağının 6098 Sayılı Kanunun 58.md olabileceği, manevi tazminat şartlarının oluşabilmesi için '' Kişilik hakkının zedelenmesinin'' gerektiği, somut olayda sözleşmesinin haksız olarak fesih edilmesinin davacı tarafın kişilik hakkının zedelenemesini gerektirecek bir yönü bulunmadığı, feshin davacının ticari itibarını zedelemesinin söz konusu olamayacağı gibi davalı tarafın davacının kişilik haklarına saldırdığına yönelik herhangi bir eyleminin bulunduğunun yasal ve yeterli kanıtlarla ispatlanamadığı sübut bulunmakla dinlenen tanık beyanları da bu hususu kanıtlar nitelikte görülmediğinden davacı tarafın Manevi Tazminat talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
- Davacı taraf Traktör pazarlarına araç götürülmesi nedeni ile mazot giderinin tahsili talebinde bulunmuştur. Bilirkişi raporlarında belirlendiği üzere “Davacı işletmenin ticari faaliyetleri kapsamında sadece traktör satışı bulunmayıp, farklı alanlarda da faaliyet göstermektedir. Davacı işletmenin 2014 yılı içerisinde defter kayıtlarına göre 247.572.TL. tutarında akaryakıt gideri olduğu tespit edilmiştir. Yapılan tespitlerde pazarlara traktör satışı için yapılan mazot giderlerinin ayrıca tespit edilmesi mümkün değildir. Taraflar arasındaki sözleşmede traktör pazarına traktör götürülmesi ve buna ilişkin masrafların kimin tarafından karşılanacağı belirlenmemiştir. Bu nedenlerle davacı tarafın bu yöndeki talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
- Davacı taraf Reklam giderinin tahsili talebinde bulunmuştur. Davacı tarafın Ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme neticesinde; Mali Müşavir Bilirkişi vasıtası ile düzenlenen raporda Davacı tarafın defter ve belgeleri üzerinde yapılan tespitlerde herhangi bir reklam tanıtım gideri bulunmadığı şeklinde belirleme de bulunulmuştur. Bu nedenlerle davacı tarafın bu yöndeki talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
- Davacının Bayilik yapabilmek için çektiği krediye faiz olarak ödediği bedelin tahsili talebinde bulunmuştur. Bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere ödenen faiz giderlerinin davalıdan alınan traktörler nedeniyle katlanıldığına ilişkin bir belge ve bilgi tespit edilememiştir. Taraflar arasında yapılan sözleşmede de buna ilişkin bir düzenleme bulunmamaktadır. Bu nedenlerle davacı tarafın bu yöndeki talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
- Davacının Toplamda 2.361.TL. olan Teminat Mektubu bedelinin yarısını ... ödeme yükümlülüğünde olduğu halde eksik ödediği, davacı tarafça ödenmiş olan 423,50.TL.’nin de tahsili talebinde bulunmuştur. Bilirkişi raporu ile tespit edildiği üzere Davacı Tarafın Ticari defterlerinde Teminat Mektubu Komisyonunun ödendiğine ilişkin kaydın bulunmadığı, teminat mektubu komisyonu ödeme dekontlarının delil olarak ibraz edilmediğinin tespit edildiği görülmüştür. Bu nedenlerle davacı tarafın bu yöndeki talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
-Davacı Portföy Tazminatının tahsili talebinde bulunmuştur. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 19.3. maddesinde şayet sözleşmenin feshini müteakip yeni bir gerçek veya tüzel kişi ile bayilik sözleşmesi imzalanır ise Bayi iş bu sözleşmeden ötürü portföy tazminatı talebinde bulunamayacağını kabul ve taahhüt eder şeklinde hüküm bulunmaktadır. Davacı taraf bu maddenin haksız şart niteliğini taşıdığı gerekçesi ile geçersiz olduğunu iddia etmiştir. Taraflar arasında düzenlenen Sözleşmenin ilgili maddesinin 6098 Sayılı Kanunun 20.md kapsamında Genel ve Özel haksız işlem şartı olarak değerlendirilecek bir husus mahkememizce tespit edilmediği gibi Bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere; davacı tarafın, Çankırı ilinde davalı tarafa ait Traktörlerin satışına, tanıtımına ve portföy oluşmasına sağladığı katkıya yönelik delil elde edilmediğinden davacı tarafın bu yöndeki talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
-Davacı %3 Pirim tahsili talebinde bulunmuştur. Taraflar arasında düzenlenen sözleşmenin 5.5.maddesinde Bayi, bayilik aldığı bölgede satış yapmak üzere yıllık olarak Devlet istatistik Kurumunun ... ili ... satış rakamlarının % 17 sini satmayı taahhüt eder. Bayi hedef olarak belirtilen satış rakamlarına ulaştığında % 3 yıl sonu satış primim almaya hak kazanacaktır, “ hükmü bulunmaktadır. Bilirkişi raporları ile tespit edildiği üzere; Davacı taraf, davalıdan doğrudan 23 adet traktör alımı yapmıştır. Dava dosyasına davacının sunmuş olduğu ... ili Traktör satış miktarlarına göre 2014 yılında ...’da toplam 479 adet traktör satılmıştır. Dolayısıyla (23 adet /479 adet =) %4,8 lik satış oranı gerçekleşmiş, sözleşmedeki % 17 lik oranı sağlanamamıştır. Davacının dava dışı ... Ltd. Şti.den aldığı 13 adet traktörü de hesaba katıldığında toplam 36 traktör satılmış ve (36 adet /479 adet) % 7,52 oranına ulaşılmaktadır. Bu oran da sözleşmedeki prime hak kazanma oranı olan % 17 oranının altında kalmıştır. Bu nedenlerle davacı tarafın bu yöndeki talebi mahkememizce yerinde görülmemiştir.
-Davacı kar kaybının tahsili talebinde bulunmuştur. Davacı taraf sözleşmenin erken feshi nedeni ile kar kaybına uğramıştır. Bayilik yürüttüğü dönemde hem davalı taraftan hemde dava dışı ... ili Bayii ... Ltd. Şti.’den traktör alarak satış yapmıştır. Bayilik sözleşmesinin fesih edilmesi nedeni ile Davalı taraftan traktör alıp satma imkanı olmadığı gibi ... Ltd. Şti.’den traktör alıp satamayacak duruma gelmiştir. Bu hali ile kar kaybının hesabında ... Ltd. Şti.’den alınan ve satılan traktörlerinde hesaba katılması gerekmedir. Bilirkişi raporunda husus dikkate alınarak yapılan hesaplama üzerinden davacı tarafın 13.757,12.TL. Kar kaybı talebinin kabulüne karar verilmiştir.
HÜKÜM Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere;
1-)Davacı tarafın Manevi Tazminat davasının REDDİNE,
2-)Davacı Tarafın davasının KISMEN KABULÜ ile; 13.757,12.TL. Kar Kaybının 24/03/2015 Tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine; Davacı tarafın fazlaya ilişkin taleplerinin Reddine;
3-)Davacı tarafından yatırılan 5.738,04.TL. Peşin harçtan 939,75.TL.karar ve ilam harcının mahsubu ile 4.798,29.TL. harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
4-)Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 2.725.TL. vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine;
5-)Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince Maddi Tazminatın red olunan kısmı üzerinden hesaplanan 25.284,57.TL. nisbi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-)Davalı vekili lehine reddedilen Manevi Tazminat talebi için 2.725.TL. vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7-)Davacı tarafından yatırılan 939,75.TL.peşin harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
8-)Davacı tarafından yatırılan 27,70,.TL.Başvuru 4,10.TL.vekalet harcı, 3.100,00.TL.Bilirkişi ücreti 60,00 TL tanık ücreti ve 887,00.TL.posta giderinden ibaret toplam 4.078,80.TL yargılama giderinin kabul ve redoranları dikkate alınarak 167,00.TL.sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacı taraf üzerinde bırakılmasına;
9-)Taraflarca yatırılan ve bakiye kalan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
6100 Sayılı HMK.' nın 345./1Maddesi uyarınca ilgililere kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde mahkememize vereceği bir dilekçe ile İSTİNAF YOLU açık olmak üzere taraf vekillerinin yüzüne karşı oy birliği ile verilen karar alenen okunup usulen tefhim kılındı. 04/04/2019
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...