T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/547 Esas
KARAR NO: 2018/328
DAVA: Malın İadesi (Finansal Kiralama Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 12/06/2017
KARAR TARİHİ: 09/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan Malın İadesi (Finansal Kiralama Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; müvekkili şirket ile davalı arasında Finansal Kurumlar Birliğinin ... tarih ... tescil no.lu 19455 sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiğini, kiralamaya konu ekipmanın davalıya teslim edildiğini, davalıya ödemede temerrüde düştüğü finansal kira borçları nedeniyle ... 24.Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek borçların yasal sürede ödenmesi aksi takdirde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, verilen kanuni süre içinde ihtarnamede belirtilen borçların ödenmediğinden sözleşmenin feshedildiğini, ... 4. Asliye Ticaret Mahkemesi’ nin ... D. İş sayılı dosyası ile finansal kiralama sözleşmesine konu malın üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiğini, açıklanan nedenlerle Finansal Kiralama Sözleşmesine konu mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan ekipmanın müvekkili şirkete iade ve teslimine, ihtiyati tedbir kararının mahkeme kararının kesinleşeceği tarihe kadar devamına, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesi ve tensip tutanağı tebliğ edilmiş, davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir,yokluğunda yargılamaya devam edilerek yokluğunda karar verilmiştir.
Mahkememizin 19/01/2018 tarihli ara kararı gereğince dosya rapor hazırlanmak üzere mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 13/02/2018 teslim tarihli raporda özetle; Dava dosyası ile davacı şirket ticari defter kayıtlarının tetkiki sonucunda, nihai takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; 1) Davacı ...ile davalı ... arasında; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ... tescil no.lu ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği,2) Kiralamanın konusunu; “ 1 adet ... model ... marka ... tipli Paletli Ekskavatör ” oluşturduğu, 3) Davacı şirketin ticari defterlerinde; davalının ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç ödenmemiş 21.785,18 TL Kira borcu olduğu, ihtarnamede verilen kanuni süre içerisinde davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, kanuni süre sonunda ise davalının halen 83.177,77 TL Kira Borcu ve 214,82 TL Masraf borcu bulunduğu, 4) Buna göre davacı şirketin, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 36.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31.maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının mevcut olduğu, 5) Taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 39. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, finansal kiralama konusu malların davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu yönünde görüş ve kanaatte bulunmuştur.
Bilirkişi raporu davacı vekiline ve davalıya HMK 281 ve 186 madde meşruatlı davetiye ile tebliğ edilmiştir.
TÜM DOSYA KAPSAMINDAN: Dava finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı malın iadesi davasıdır.
Davacı ...ile davalı ... arasında; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ... tescil no.lu ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedilmiştir.
Kiralamaların konusunu; “ 1 adet ... model ... marka ... tipli Paletli Ekskavatör ” oluşturmaktadır.
Kiralamaya konu malların davacı ... şirketi tarafından davalıya teslimine ilişkin olarak, taraflar arasında akdedilen sözleşme ekinde Teslim Tesellüm Belgesinin mevcut olduğu ve üzerinde davalı imzasının bulunduğu görülmüş olup, buna göre davacının teslim edimini yerine getirdiği anlaşılmaktadır.
Mevcut sözleşmenin 12. Maddesine göre; Kiracı ödeme planında belirtilen vadelerden herhangi birine uymadığı takdirde temerrüde düşeceği kabul edilmiştir.
Yine sözleşmenin 46. Maddesi Delil Sözleşmesi niteliğinde olup, “Kiralayan ile Kiracı ve Kefiller, bu sözleşmeden doğan her türlü uyuşmazlıklarda, icra, iflas ve yargı yollarında Kiralayanın belge ve kayıtlarının, mikrofilm, mikrofiş, bilgisayar ve elektronik ortam haberleşme kayıtlarının teyit edilmiş olsun olmasın, geçerli delil teşkil edeceğini, HMK 193. Maddesi hükmü uyarınca şimdiden kabul ve ikrar edilmektedirler.” şeklindedir.
Davacı şirket tarafından keşide edilen ... 24. Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı İhtarnamesinde davalıya temerrüt faizi hariç 21.785,18 TL Gecikmiş Kira Borcu olduğu bildirilmiş ve davalıya toplam borçların ödenmesi için 60 günlük süre verilerek, bu süre zarfında borcun ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği ihtar edilmiştir.
Söz konusu ihtarnamenin tebliğ mazbatasına göre; davalıya “Muhatap adresten ayrılmış, yeni adresi belli değil. Adres işyeri olduğundan muhtar beyanı alınmadı, İade” açıklamasıyla 13.03.2017 tarihinde iade edilmiş olduğu dosyadaki mevcut tebliğ mazbatasından anlaşılmakta olup, davalıya yapılan tebligat adresinin sözleşmede kayıtlı adresi olması sebebiyle ihtarnamenin tebliğ edilmiş olduğu kabul edilerek, 60 günlük yasal süre 10.05.2017 tarihinde dolmaktadır.
Bilirkişi raporuna göre, ihtarname tarihi olan 09.03.2017 tarihi itibariyle davalı Kira hesabının temerrüt faizi hariç 21.785,18 TL Borç bakiyesi verdiği, ihtarnamede verilmiş olan kanuni süre içerisinde davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, kanuni sürenin sonu olan 10.05.2017 tarihi itibariyle davalı şirket Kira hesabının halen 83.177,77 TL Borç bakiyesi verdiği, Masraf hesabının 214,82 TL Borç bakiyesi verdiği tespit edilmiştir.
Buna göre davacı şirket sözleşmeye konu malı davalıya teslim ederek sözleşmede üzerine düşen edimini yerine getirmiş, davalı ise ödeme planında gösterilen kira bedellerini ödememekle edimini yerine getirmemiş; dolayısıyla davacı tarafından ... 24. Noterliğinden gönderilen ... tarihli ... yevmiye numaralı İhtarnamesi ile verilen 60 günlük ödeme süresi sonunda davalı tarafından kira borçları ödenmemiş, sözleşme feshedilmiştir.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu ve taraflar arasında akdedilmiş bulunan sözleşmeye göre; davalı kiraladığı malın zilyedi durumundadır. Malın mülkiyeti ise davacıya ait bulunmaktadır.
Finansal Kiralama Sözleşmesinin 36. Maddesi: “ Kiralayan aşağıdaki hallerde finansal kiralama sözleşmesini derhal, tazminatsız sona erdirme hakkına sahiptir.
Kiracının …….ödeme güçlüğü içine düşmesi…….işbu sözleşmede fesih sebebi olarak kararlaştırılan diğer hallerin ortaya çıkması durumunda Kiralayan, herhangi bir süre vermeksizin Sözleşmeyi derhal tazminatsız fesih etmek hakkına sahip olacaktır. …” şeklindedir.
6361 sayılı Kanunun 31. Maddesi: “Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de ödenmemesi halinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz…” şeklindedir.
6361 sayılı Kanunun 33. Maddesi: “Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür.” hükmü gereğince; davalının kira bedellerini ödememesi ile temerrüdün oluşması ve sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, davacı şirketin kiralamaya konu malın iadesi talebinde bulunabileceği anlaşılmaktadır.
Finansal Kiralama Sözleşmesinin 39. Maddesi: “…Kiralayanın Sözleşmede yer alan fesih haklarından bir yada birkaçına dayanarak Sözleşmeyi fesih etmesi halinde Kiralanan, 3 gün zarfında tüm sökme, nakliye, nakliye sigortası, taşıma ve yükleme masrafları Kiracıya ait olmak üzere Kiracı tarafından Kiralayana iade ve teslim edilecektir.” şeklindedir.
Mahkememizin 19/01/2018 tarihli ara kararı gereğince dosya rapor hazırlanmak üzere mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 13/02/2018 teslim tarihli raporda özetle; Dava dosyası ile davacı şirket ticari defter kayıtlarının tetkiki sonucunda, nihai takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; 1) Davacı ...ile davalı ... arasında; Finansal Kurumlar Birliği nezdinde ... tarih ... tescil no.lu ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği,2) Kiralamanın konusunu; “ 1 adet ... model ... marka ... tipli Paletli Ekskavatör ” oluşturduğu, 3) Davacı şirketin ticari defterlerinde; davalının ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç ödenmemiş 21.785,18 TL Kira borcu olduğu, ihtarnamede verilen kanuni süre içerisinde davalı tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış olduğu, kanuni süre sonunda ise davalının halen 83.177,77 TL Kira Borcu ve 214,82 TL Masraf borcu bulunduğu, 4) Buna göre davacı şirketin, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 36.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31.maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının mevcut olduğu, 5) Taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 39. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, finansal kiralama konusu malların davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu yönünde görüş ve kanaatte bulunmuştur.
Bilirkişi raporu mahkememizcede yeterli görülüp itibar edildiği ve tüm dosya kapsamına göre; Davalı kira bedellerinden herhangi birisini süresinde ödemediği takdirde mütemerrit duruma düşmekte, dolayısıyla davacının kiralama konusu malları aynen iade alma hakkı doğmaktadır. Bu ise öncelikle keşide edilecek ihtarnamede verilecek 60 günlük ödeme süresi ile gerçekleşmektedir.(6361 sayılı Kanun Md.31) Davacı keşide ettiği ihtarname ile bu süreyi vermiş olmasına karşın, davalının verilen bu süre zarfında mevcut borçlarını kapatmamış olması sebebiyle, taraflar arasında akdedilen sözleşme davacı kiralayan tarafından 6361 sayılı yasanın 31.maddesi uyarınca feshedilmiş olup, buna göre davacı şirketin kiralama konusu olan malı aynen iade alma koşullarının oluştuğu anlaşılmakla;davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davanın kabulüne, finansal kiralama sözleşmesine konu "1 ADET ... MODEL ... MARKA ... TİPLİ ... TESCİL PLAKA NUMARALI PALETLİ EKSKAVATÖR " malın davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana iadesine,
2-Karar tarihine göre alınması gereken 6.827,00 TL harçtan peşin alınan 1.707,75 TL harcın mahsubu ile bakiye 5.119,25 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-Davacı duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince hesaplanan 10.750,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan toplam: 2.473,15 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
6-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde Mahkeme kasasındaki belge aslının iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliyesi ( İstinaf Mahkemesi ) nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı.
09/03/2018
Katip ...
Hakim ...
MASRAF BEYANI
1.739,15 TL Harç Masrafı
500,00 TL Bilirkişi Ücreti
234,00 TL tebligat ve müzekkere gideri
TOPLAM : 2.473,15 TL