T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/735 Esas
KARAR NO: 2022/607
DAVA: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/08/2017
KARAR TARİHİ: 05/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...Bank, ... Cadddesi Şubesi, ... numaralı, 10/04/2015 keşide tarihli ve 17.400-TL bedelli çek dayanak kılınarak müvekkili şirket aleyhine ... tarafından ... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile takibi başlatıldığını, ancak çekin arka yüzünde yer alan ve müvekkili şirkete ait olduğu iddia edilen cironun müvekkilen ait olmadığını, çek cirolanırken sahte imza kullanıldığını, çekte yer alan imzanin müvekkili şirket yetkilisine ait olmadığını, bu durumun yapılacak imza incelemesi neticesinde ortaya çıkacağını, bu hususun yanı sıra takibe dayanak çek incelendiğinde çekin ...Tic. Ltd. Şti. tarafından ... Tic. Ltd. Şti. ünvanlı şirkete keşide edildiğinin, bu şirketten ... isimli kişiye ciro edildiğinin, daha sonra ... Dış Ltd. Şti unvanlı şirkete ciro edildiğinin ve ardından müvekkili şirketin sahte cirosunun kullanıldığının ve daha sonra ise yine ... isimli şahsa geri döndüğünün ve davalı tarafa ... tarafından ciro edilerek verildiğinin görüleceğini, özetle müvekkiline ait olmayan sahte cirodan sonra çekin tekrar önceki cirantaya iade edildiği görülmekte olup, müvekkilinin sırf bu sebepten dolayı da borçlu olmadığının açık olduğunu ileri sürerek müvekkili şirketin borçlu olmadığının tespitine ve takip dosyasının müvekkili yönünden iptaline, yargılama gideri ile vekalet ücretinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmişitr.
CEVAP :
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu çekin müvekkili bankanın ... Şubesi'nin kredili müşterisi olan ...Tic.Ltd.Şti tarafından, tahsilinde borçlarına mahsup edilmek üzere ciro edilerek muntazam bir ciro silsilesiyle müvekkili bankaya verilmiş bir çek olduğunu, ... yetkilisi olan ...'in çekte bir şahsi cirosu ve bir de şirketi ... şirketi adına yaptığı ciro olmak üzere iki cirosunun mevcut olduğunu, davacı cirosundan sonra ...'in tekrar şahsi cirosu olmadığını, bu cironun şirketi ... adına yapılmış bir ciro olduğunu, bu itibarla böyle bir iddia ile borçlu olunmadığının iddia edilmesinin haksız ve kötüniyetli bir savunma olduğunu, takip konusu çekte müvekkil bankanın 6.ciranta olduğunu, kendi önünde imzalanmamış bir çekteki ciro imzasının sıhhatini müvekkili bankanın bilme imkanının bulunmadığını, müvekkili bankanın çeki elinde bulunduran haklı hamil olarak iyiniyetle alacağını tahsil için takip başlattığını, takip konusu çekin 19.1.2015 tarihinde müvekkili banka kayıtlarına girdiğini, bu itibarla bu tarih itibariyle davacı şirketin yetkilisi araştırılarak ve imza örnekleri toplandıktan sonra bilirkişi incelemesi yapılarak davacı iddialarının araştırılması gerektiğini beyan ederek davanın reddine ve davacının %20 inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası, ticaret sicil kayıtları, davaya konu çek üzerinde yaptırılan bilirkişi ve Adli Tıp Kurumu incelemeleri ile aldırılan raporlar.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, İİK 72.maddesine dayalı menfi tespit davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu edilen ... 29. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasından takibe konan ...Bank, ... Cadddesi Şubesi, ... numaralı, 10/04/2015 keşide tarihli ve 17.400-TL bedelli çekten dolayı davacının davalıya borçlu olup olmadığı, çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olup olmadığı, çekteki ciro silsilesinin bozuk olup olmadığı hususlarındadır.
... 29. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyası incelendiğinde, davalı alacaklı tarafından davacı borçlu aleyhine ...Bank, ... Cadddesi Şubesi, ...numaralı, 10/04/2015 keşide tarihli ve 17.400-TL bedelli çeke dayalı icra takibi olduğu ve takibin kesinleştiği anlaşılmıştır.
MK 6.maddesi gereğince bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran/iddia eden taraf o vakıayı ispat etmeye mecburdur. İspat yüküne ilişkin bu genel kural menfi tespit davaları için de geçerlidir. Menfi tespit davasında borçlu, borçlanma iradesinin bulunmadığını ya da borçlanma iradesi bulunmakla birlikte daha sonra ödeme gibi bir nedenle düştüğünü ileri sürebilir. Borçlu borcun varlığını inkar ediyorsa bu durumda ispat yükü davalı alacaklıya düşer. Borçlu varlığını kabul ettiği borcun ödeme gibi bir nedenle ile düştüğünü ileri sürüyorsa ispat yükü doğal olarak davacı borçluya düşer.
Somut olayda, davacı borçlu, borçlanma iradesinin bulunmadığını, dava konusu çekteki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olmadığını iddia ettiğinden ispat yükü davalı alacaklıdadır. Davalı, dava konusu bono üzerindeki imzanın davacıya ait olduğunu ispat ile yükümlüdür.
Davaya konu çek ve davacı şirket yetkilisi ...'ün imzalarının bulunduğu belge asılları celp edilerek davaya konu çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisi ...'e ait olup olmadığı yönünde rapor aldırılmak üzere dosya grafolog bilirkişi ...'ya tevdi edilmiş, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu raporunda özetle; İnceleme konusu, ... A.Ş. ... Caddesi/... Şubesine ait, keşide yeri ..., keşide tarihi 10,04.2015 olan 17.400-onyedibindörtyüz TL tutarlı, ... çek numaralı çekte, “... Tic. Ltd. Şti” adına atılmış ve özellikleri belirtilen 5.ciro imzası ile ...'e ait mevcut mukayese imzalar arasında; tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından da farklılıklar saptandığından söz konusu 5.ciro imzasının mevcut mukayese imzalarına kıyasla ...'ün Eli Ürünü Olmadığı kanaatinde olduğunu bildirmiştir.
Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi'nden aldırılan raporda da; Tersim biçimi, işleklik derecesi, alışkanlıklar, istif, eğim, doğrultu, seyir, hız ve baskı derecesi bakımından yapılan incelemede inceleme konusu çekin arka yüzü 5. ciroda bulunan "... Tic. Ltd. Şti." kaşe izi üzerinde atılı basit tersimli imza ile ...'ün mevcut mukayese imzaları arasında ilgi ve irtibat tespit edilemediği kanaatinde olunduğu bildirilmiştir.
Grafolog bilirkişi raporu ile Adli Tıp Kurumu Fizik İhtisas Dairesi raporu birbirleriyle örtüşmekte olup hükme esas alınmıştır.
Davalı taraf, dava konusu çek üzerindeki imzanın davacı şirket yetkilisine ait olduğunu kanıtlayamamıştır. ... (Temlik Eden) dava konusu çeki iyiniyetle iktisap etmiş ise de, çekteki ciro imzasının sahteliği herkese karşı ileri sürülebilecek mutlak def'ilerden olduğundan dava konusu ...Bank, ... Cadddesi Şubesi, ... numaralı, 10/04/2015 keşide tarihli ve 17.400-TL bedelli çeke dayalı ... 29. İcra Müdürlüğünün ...Esas sayılı icra takibi nedeniyle davacı şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitine ve icra takibinin davacı şirket yönünden iptaline karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre;
Davanın kabulü ile, ...Bank, ... Cadddesi Şubesi, ... numaralı, 10/04/2015 keşide tarihli ve 17.400-TL bedelli çeke dayalı ... 29. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takibi nedeniyle davacı şirketin davalıya borçlu olmadığının tespitine ve icra takibinin davacı şirket yönünden iptaline
Harçlar Kanununca alınması gerekli 1.398,21 TL ilam harcından peşin yatırılan 349,56 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.048,65 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 9.200,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvuru harcı, 349,56 TL peşin harç, 700,00 TL bilirkişi ücreti, 315,50 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 1.080,96 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avanslarının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 05/10/2022
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır