T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/909 Esas
KARAR NO: 2019/417
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 16/10/2017
KARAR TARİHİ: 06/05/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkilinin davalı için “belirlenen yerde teslim” koşullu olarak taşıma işi yaptığını ve müvekkilinin taşıma işini gerekli özen ve itina ile yerine getirerek edimini ifa ettiği halde davalının ödeme yapmadığını, davalı aleyhine ... 21. İcra Md. ... esas sayılı dosyası ile ilamsız takip başlatıldığını, davalının borca itiraz ettiğini, itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına karar verilerek, haksız itiraz nedeniyle davalı aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gider ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davacının müvekkilinden 2.510,65 TL talep ettiğini, ancak davacının müvekkilinden böyle bir alacağının olmadığını, müvekkilinin davacıya ödemeler yaptığını ve herhangi bir borcu kalmadığını beyan ederek davanın reddine, davacı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacıya yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
... 21 İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyası, fatura örneği, e-mail yazışmaları, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının davalının mallarının taşınması işi karşılığı davalıdan faturaya dayalı navlun bedeli alacağı bulunup bulunmadığı, alacağı var ise miktarı hususlarındadır.
İlgili ... 21 İcra Müdürlüğünün ... E sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 03/04/2017 tarihinde iki adet faturaya dayalı ilamsız takipte 500,00 Euro asıl alacak 8,84 Euro işlemiş faiz, 71,89 Euro fatura alacağı olmak üzere toplam 580,03 Euro alacağın, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık %3 Euro-Kamu banka faizi ile birlikte tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 10/04/2017 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun 14/04/2017 tarihli itiraz dilekçesi ile itirazda bulunduğu, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
Deliller toplandıktan sonra ticari defter ve belgeler üzerinde inceleme yapılmak suretiyle rapor düzenlemesi için dosya mali müşavir bilirkişi ...'ya tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından mahkememize sunulan raporda özetle, Taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığı, yazılı olmayan cari hesap benzeri bir ticari münasebet bulunduğu, bu ilişki kapsamında davacı tarafın davalıya, dava konusu olan 500 Euro bedelli faturayı 31.08.2016 tarihinde tanzim ettiği ve bunu kayıtlarına işlediği gibi 30.03.2017 tarihinde davalıya 71,19 Euro bedelli vade farkı faturası kestiği, davalının 18.05.2017 tarihi itibariyle davalıdan 571,19 Euro alacağının ticari defterlerinde işli olduğu, davacı kayıtlarında icra takip tarihi olan 03.04.2017 itibariyle 571,19 Euro alacaklı olduğu, davacının bu alacağının içerisindeki 71.19 Euro bedelli faturanın “Vade Farkı” faturası olduğu, davalıya ait ticari defterlerde ise, davacıya ait ticari defterlerde kayıtlı 55964 seri numaralı faturadan dolayı 500 Euro Karşılığı 1.652,00 TL borcunun kayıtlı olduğu, davacı tarafından, davalıya 30.03.2017 tarihinde kesilen 71,19 Euro bedelli vade farkı faturasının davalı kayıtlarında yer almadığı, icra tarihinden sonra taraflar arasındaki ticari ilişkinin devam ettiği ve davacı tarafından davalıya 26.04.2017 tarihli 7.291,20 TL (2.035 USD) bedelli bir mal/hizmet faturası daha kesildiği, davalı tarafın 18.05.2017 tarihinde, davacı tarafından icra konusu yapılan 500 Euro bedelli fatura ve dava konusu olmayan 7.291,20 TL bedelli fatura nedeniyle davacıya 9.692,73 TL ödeme yaptığı ve ticari defterlerinde cari anlamda ve Türk Lirası Bazında davacıdan 749,53 TL alacaklı konumuna geçtiği ancak davacıya ait ticari defterlerin incelenmesi amacıyla davacı şirkete gidildiğinde bilgisayar kayıtları üzerinde yapılan incelemede, davalı şirketin, dava dışı ... A.Ş. tarafından kesilen 26.04.2017 tarihli (2.035 USD) 7.291,20 TL tutarlı faturanın davacı şirketin (... Org. A.Ş.) cari hesabına alacak olarak işlediğinin tespit edildiği, davalı şirket tarafından icra takibine konu olan 1.652,00 TL tutarın yine dava dışı ... A.Ş. hesaplarına havale edilmiş olduğu, Taraflar arası ticari münasebet incelendiğinde ihtilafsız dönemlere ait kayıtlar içerisinde fiili uygulama yolu ile vade farkı ödendiğine dair bir kayıt görülmediği, (Davacı tarafından, davalıdan vade farkını talep edebilmesi için 1.Taraflar arasında mevcut yazılı sözleşmede vade farkı uygulanacağı kararlaştırılmış ise, gönderilen vade farkı faturası sadece karşı tarafa ihbar niteliğinde olup, süresi içerisinde itiraz edilmemesi hukuki sonuç doğurmayacak ve vade farkı istenebilecektir. 2.Taraflar arasındaki yazılı sözleşmeye vade farkı uygulanacağı yönünde bir kayıt konmamış ise, gönderilen vade farkı faturasına sekiz gün içerisinde itiraz edilmese dahi, yazılı sözleşmenin asli unsuru olan bedelin tek taraflı iradeyle değiştirilmesi mümkün bulunmadığından bu durumda da yine vade farkı istenemeyecektir. 3.Taraflar arasında vade farkı uygulanacağına dair sözleşme olmamasına rağmen, bu hususta taraflar arasında bir ticari teamül oluşmuş ise, karşı tarafa faturanın tebliği ile faturaya sekiz gün içerisinde itiraz edilmemesi halinde, vade farkı uygulanabilecektir. 4.Taraflar arasında yazılı sözleşme yapılmamış veya teamül oluşmamış olmakla birlikte geçerli sözleşme ilişkisinde, faturaya vade farkına ilişkin ibare konularak karşı tarafa tebliği ve karşı tarafın bu faturaya sekiz gün içerisinde itiraz etmemesi halinde, bu durum sadece fatura içeriğinin kesinleşmesi sonucunu doğurup, vade farkının diğer tarafça istenebileceği sonucunu doğurmayacaktır), taraflar arasında vade farkı alınacağına dair yazılı bir sözleşme olmadığı gibi, fatura üzerinde de” gecikme halinde vade farkı faturası alınır” ibaresi olmadığı tespit edildiğinden davacı şirketin, davalı şirkete vade farkı faturası kesme hakkını haiz olmadığı, davacının takip öncesi talep edebileceği işlemiş faizin 500,00 Euro x 184 gün x %1.90 faiz oranı/36500 = 4.79 Euro olduğu, davalı tarafından takip tarihinden sonra 18.05.2017 tarihinde dava dışı ... A.Ş.’ ne ödenen 9.692,73 TL içerisinde yer alan takip konusu para miktarının en az 1.652,00 TL’ sinin ise davalının, davacıya takip tarihinden sonra yapmış olduğu ödeme olarak değerlendirilmesi gerekeceği ve bu hesaplamanın icra müdürlüğü tarafından yapılması gerektiği beyan edilmiştir. Bilirkişi Raporu dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir.
Somut olayda, davalı borçlu tarafından icra dosyasında ileri sürülen itiraz sebeplerine ve cevap dilekçesindeki iddialara göre genel olarak borca itiraz ettiği, davalı tarafından ispatı gereken özel bir itiraz sebebine ve ödeme iddiasına dayanmadığı göz önüne alınarak ispat yükünün davacı tarafta olduğu kabul edilmiştir. Davacı tarafından davalının mallarının taşınması işi karşılığı davalıdan faturaya dayalı navlun bedeli alacağı bulunduğu hususunun kanıtlanması gerekmekte olup davacı ticari defterleri ile alacağın ve takip öncesi işlemiş faizin varlığı kanıtlanmış, taraflar arasında vade farkı alınacağına dair yazılı bir sözleşme olmadığı gibi, fatura üzerinde de "gecikme halinde vade farkı faturası alınır" ibaresi olmadığı tespit edildiğinden davacı şirketin, davalı şirkete vade farkı faturası kesme hakkı bulunmadığı anlaşılmış, davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile, davalı tarafından ... 21. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın 500 Euro asıl alacak ve 4,79 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 504,79 Euro yönünden iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, geçerli bir ilamsız genel icra takibinin varlığı, borçlunun yedi günlük süre içerisinde ödeme emrine itiraz etmiş olması, bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunması, davacı alacaklının tazminat istemini dava dilekçesinde açıkça talep etmiş olması ve takip konusu alacağın miktarının belli (likit) olması dikkate alınarak borçlunun itirazının haksız olması nedeniyle asıl alacağın takip tarihindeki Euro kuru üzerinden hesaplanacak miktarının % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine, asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık % 1,90 Euro kamu banka faizi işletilebileceğine, takipten sonra yapılmış olan dava dışı ... A.Ş ye yapılan 9.672,73 TL ödeme içerisinde yer alan takip konusu miktarın 1.652,00 TL sinin icra müdürlüğünce değerlendirilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
Davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile, davalı tarafından ... 21. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın 500 Euro asıl alacak ve 4,79 Euro işlemiş faiz olmak üzere toplam 504,79 Euro yönünden iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, asıl alacağın takip tarihindeki Euro kuru üzerinden hesaplanacak miktarının % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Asıl alacağa takip tarihinden itibaren yıllık % 1,90 Euro kamu banka faizi işletilebileceğine,
Takipten sonra yapılmış olan dava dışı ... A.Ş ye yapılan 9.672,73 TL ödeme içerisinde yer alan takip konusu miktarın 1.652,00 TL sinin icra müdürlüğünce değerlendirilmesine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 149,30 TL ilam harcından peşin yatırılan 42,88 TL harcın mahsubu ile bakiye 106,42 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacı tarafından yatırılan 42,88 TL peşin harcın davacıya iadesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 2.185,74 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 324,90 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvuru harcı, 700,00 TL bilirkişi ücreti, 132,50 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 863,90 TL yargılama giderlerinden davanın kabulü oranında 752,10 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avanslarının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 06/05/2019
Katip ...
Hakim ...