T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
GEREKÇELİ KARAR
ESAS NO: 2017/932 Esas
KARAR NO: 2018/297
DAVA: Malın İadesi (Finansal Kiralama Sözleşmesinden Kaynaklı)
DAVA TARİHİ: 23/10/2017
KARAR TARİHİ: 06/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan Malın İadesi (Finansal Kiralama Sözleşmesinden Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; müvekkili şirket ile davalı şirket arasında, 6361 sayılı Kanun çerçevesinde ... 2.Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiğini, davalıya ödemede temerrüde düştüğü finansal kira borçları nedeniyle .. 3.Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesinin keşide edilerek borçların yasal sürede ödenmesinin aksi takdirde sözleşmenin feshedileceğinin ihtar edildiğini, verilen kanuni süre içerisinde ihtarnamede belirtilen borçların ödenmediğinden sözleşmenin feshedildiğini, ... 13. Asliye Ticaret Mahkemesi’ nin ... D. İş sayılı dosyası ile davalıya finansal kiralanan menkul malların üzerine ihtiyati tedbir konulmasına karar verildiğini, açıklanan nedenlerle finansal kiralanan malların üzerinde davalı kiracının zilyetliğine son verilmesini, istihkak taleplerinin kabulü ile mülkiyeti müvekkili şirkete ait olan malların teslim alındığı şekilde iadesine, ihtiyati tedbir kararının mahkeme kararının kesinleşeceği tarihe kadar devamına, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya dava dilekçesi ve tensip tutanağı tebliğ edilmiş, davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir,yokluğunda yargılamaya devam edilerek yokluğunda karar verilmiştir.
Mahkememizin 29/12/2017 tarihli ara kararı gereğince dosya rapor hazırlanmak üzere mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 13/02/2018 teslim tarihli raporda özetle; Dava dosyası ile davacı şirkete ait ticari defterlerin tetkiki sonucunda, nihai takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; 1) Davacı ...ile davalı ... San. Ltd. Şti. arasında; ... 2.Noterliğinden ... tarih ... yevmiye numarası ile tasdikli 14004391 sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği, 2) Kiralamanın Konusunu; “ 1 adet ... model ... marka ... tipinde Paletli Ekskavatör ” oluşturduğu, 3) Davacı şirketin ticari defter kayıtlarında; davalı kiracının ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç; 14.990,00 TL Kira Borcu, 6.140,25 TL Sigorta Borcu ve 1.089,10 TL Masraf Borcu olduğu, ihtarnamede verilmiş olan kanuni süre içerisinde davalı tarafından toplam 15.090,00 TL kısmi ödeme yapılmış olduğu, kanuni sürenin sonu olan 01.07.2016 tarihi itibariyle davalıya ait Kira hesabının halen 14.974,00 TL Borç bakiyesi, Sigorta hesabının 9.847,71 TL Borç bakiyesi ve Masraf hesabının 144,28 TL Borç bakiyesi verdiği, 4) Buna göre davacı şirketin, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 40.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31.maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının mevcut olduğu, 5) Taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 43. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, finansal kiralama konusu malın davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu yönünde görüş ve kanaatte bulunmuştur.
Bilirkişi raporu davacı vekiline ve davalıya HMK 281 ve 186 madde meşruatlı davetiye ile tebliğ edilmiştir.
TÜM DOSYA KAPSAMINDAN: Dava finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı malın iadesi davasıdır.
Davacı ...ile davalı ... San. Ltd. Şti. arasında; ... 2.Noterliğinden ... tarih ... yevmiye numarası ile tasdikli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesi akdedilmiştir.
Kiralamanın konusunu; “ 1 adet ... model ... marka ... tipinde Paletli Ekskavatör ” oluşturmaktadır.
Kiralamaya konu malın davacı ... şirketi tarafından davalıya teslimine ilişkin olarak, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin ekinde bulunan Yetki Belgesi üzerinde davalı imzasının mevcut olduğu görülmüş olup, buna göre davacının finansal kiralamaya konu malları davalıya teslim edimini yerine getirmiş olduğu anlaşılmaktadır.
Mevcut sözleşmenin 21. Maddesine göre; Kiracı ödeme planında belirtilen vadelerden herhangi birine uymadığı takdirde temerrüde düşeceği kabul edilmiştir.
Yine sözleşmenin 59. Maddesi Delil Sözleşmesi niteliğinde olup, “Kiralayan ile Kiracı ve Kefiller, bu sözleşmeden doğan her türlü uyuşmazlıklarda, icra, iflas ve yargı yollarında Kiralayanın belge ve kayıtlarının, mikrofilm, mikrofiş, bilgisayar ve elektronik ortam haberleşme kayıtlarının teyit edilmiş olsun olmasın geçerli delil teşkil edeceğini, HMK 193. Maddesi hükmü uyarınca şimdiden kabul ve ikrar edilmektedirler.” şeklindedir.
Davacı şirket tarafından keşide edilen ... 3. Noterliğinin ... tarih ... yevmiye numaralı İhtarnamesi ile davalı şirkete; 14.990,00 TL Kira ve 13.833,74 TL Kira Temerrüt Faizi Borcu, 6.140,25 TL Sigorta ve 4.488,08 TL Sigorta Temerrüt Faizi Borcu, 1.089,10 TL Masraf ve 537,84 TL Masraf Temerrüt Faizi Borcu olduğu bildirilmiş ve davalıya toplam borçların ödenmesi için 60 günlük süre verilerek, bu süre zarfında borcun ödenmemesi durumunda sözleşmenin feshedileceği ihtar edilmiştir.
Söz konusu ihtarnamenin tebliğ mazbatasına göre; davalı şirkete “Muhatap tevziat saatlerinde bulunmaması sebebiyle tebligat ... Muhtarlığına imza mukabili 02.05.2016 tarihinde tebliğ edilmiştir.” açıklamasıyla 02.05.2016 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu, sözleşmenin müteselsil kefili ... “Aynı adreste birlikte oturan eşi ... tebliğ edildi.” açıklamasıyla 02.05.2016 tarihinde tebliğ edilmiş olduğu anlaşılmakta olup, 60 günlük yasal süre 01.07.2016 tarihinde dolmaktadır.
İhtarname tarihi olan 27.04.2016 tarihi itibariyle davalının temerrüt faizi hariç; 14.990,00 TL Kira Borcu, 6.140,25 TL Sigorta Borcu ve 1.089,10 TL Masraf Borcu olduğu, ihtarnamede verilmiş olan kanuni süre içerisinde davalı tarafından 13.05.2016 tarihinde 10.060,00 TL ve 20.05.2016 tarihinde 5.030,00 TL olmak üzere Toplam 15.090,00 TL kısmi ödeme yapılmış olduğu, Kanuni sürenin sonu olan 01.07.2016 tarihi itibariyle davalıya ait Kira hesabının temerrüt faizi hariç halen 14.974,00 TL Borç bakiyesi verdiği, Sigorta hesabının 9.847,71 TL Borç bakiyesi verdiği ve Masraf hesabının 144,28 TL Borç bakiyesi verdiği bilirkişi raporunda tespit edilmiştir.
Buna göre davacı sözleşmeye konu malı davalıya teslim ederek sözleşmede üzerine düşen edimini yerine getirmiş, davalı ise ödeme planında gösterilen kira bedellerini ödememekle edimini yerine getirmemiş; dolayısıyla davacı tarafından ... 3. Noterliğinden gönderilen ... tarihli ... yevmiye numaralı İhtarnamede verilen 60 günlük ödeme süresi sonunda davalı tarafından finansal kira borçları ödenmemiş olup, sözleşme feshedilmiştir.
6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu ve taraflar arasında akdedilmiş bulunan sözleşmeye göre; davalı kiraladığı malın zilyedi durumundadır. Malın mülkiyeti ise davacıya ait bulunmaktadır.
Finansal Kiralama Sözleşmesinin 40. Maddesi: “ Kiracının kiralama bedellerini veya diğer borçlarını işbu sözleşme ve ödeme planı hükümleri dairesinde ödemede temerrüde düşmesi ve kendisine verilen altmış günlük mehil içinde de ödemede bulunmaması veya mükerrer temerrüde düşmesi hallerinde, Kiralayan sözleşmeyi derhal fesih etmek hakkına sahip olacaktır.” şeklindedir.
6361 sayılı Kanunun 31. Maddesi: “Kiralayan, finansal kiralama bedelini ödemede temerrüde düşen kiracıya verdiği otuz günlük süre içinde de ödenmemesi halinde, sözleşmeyi feshedebilir. Ancak, sözleşmede, süre sonunda mülkiyetin kiracıya geçeceği kararlaştırılmış ise, bu süre altmış günden az olamaz…” şeklindedir.
6361 sayılı Kanunun 33. Maddesi: “Sözleşmenin kiralayan tarafından feshi ile 30 uncu maddenin ikinci fıkrası uyarınca kiracı tarafından feshi hâllerinde, kiracı malı iade ile yükümlüdür.” hükmü gereğince; davalının kira bedellerini ödememesi ile temerrüdün oluşması ve sözleşmelerin feshedilmiş olması nedeniyle, davacı şirketin kiralamaya konu malın iadesi talebinde bulunabileceği anlaşılmaktadır.
Finansal Kiralama Sözleşmesinin 43. Maddesi: “İşbu Sözleşme Kiracının Kiralananı satın almaktan vazgeçmesi veya Kiralayanın satıştan rücu etmesi halinde ve/veya Kiralayanın Sözleşme de belirtilen fesih haklarından bir yada birkaçına dayanarak Sözleşmeyi fesih etmesi halinde, Kiralanan 3 gün zarfında tüm sökme, nakliye, taşıma ve yükleme masrafları Kiracıya ait olmak üzere Kiracı tarafından Kiralayana iade ve teslim edilecektir.” şeklindedir.
Mahkememizin 29/12/2017 tarihli ara kararı gereğince dosya rapor hazırlanmak üzere mali müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 13/02/2018 teslim tarihli raporda özetle; Dava dosyası ile davacı şirkete ait ticari defterlerin tetkiki sonucunda, nihai takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere; 1) Davacı ...ile davalı ... San. Ltd. Şti. arasında; ... 2.Noterliğinden ... tarih ... yevmiye numarası ile tasdikli ... sözleşme numaralı Finansal Kiralama Sözleşmesinin akdedildiği, 2) Kiralamanın Konusunu; “ 1 adet ... model ... marka ... tipinde Paletli Ekskavatör ” oluşturduğu, 3) Davacı şirketin ticari defter kayıtlarında; davalı kiracının ihtarname tarihi itibariyle temerrüt faizi hariç; 14.990,00 TL Kira Borcu, 6.140,25 TL Sigorta Borcu ve 1.089,10 TL Masraf Borcu olduğu, ihtarnamede verilmiş olan kanuni süre içerisinde davalı tarafından toplam 15.090,00 TL kısmi ödeme yapılmış olduğu, kanuni sürenin sonu olan 01.07.2016 tarihi itibariyle davalıya ait Kira hesabının halen 14.974,00 TL Borç bakiyesi, Sigorta hesabının 9.847,71 TL Borç bakiyesi ve Masraf hesabının 144,28 TL Borç bakiyesi verdiği, 4) Buna göre davacı şirketin, Finansal Kiralama Sözleşmesinin 40.maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 31.maddesi gereği davalının temerrüdü nedeniyle, sözleşmeyi feshetme hakkının mevcut olduğu, 5) Taraflar arasındaki sözleşmenin feshedilmiş olması nedeniyle, sözleşmenin 43. maddesi ve 6361 sayılı Finansal Kiralama Kanunu’nun 33.maddesi gereğince, finansal kiralama konusu malın davalı tarafından davacı şirkete aynen iade ve teslimi koşullarının oluştuğu yönünde görüş ve kanaatte bulunmuştur.
Bilirkişi raporu mahkememizcede yeterli görülüp itibar edildiği ve tüm dosya kapsamına göre;Davalı kira bedellerinden herhangi birisini süresinde ödemediği takdirde mütemerrit duruma düşmekte, dolayısıyla davacının kiralama konusu malı aynen iade alma hakkı doğmaktadır. Bu ise öncelikle keşide edilecek ihtarnamede verilecek 60 günlük ödeme süresi ile gerçekleşmektedir.(6361 sayılı Kanun.Md.31) Davacı keşide ettiği ihtarname ile bu süreyi vermiş olmasına karşın, davalının verilen bu süre zarfında mevcut borçlarını kapatmamış olması sebebiyle, davacının kiralama konusu olan malı aynen iade alma şartlarının oluştuğu kanaatine varılmıştır. Finansal kiralama sözleşmesinin sona ermesi ile malın iadesi şartlarının oluştuğu anlaşılmakla;davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.
HÜKÜM:Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davanın kabulüne, finansal kiralama sözleşmesine konu" 1 ADET ... MODEL, ... MARKA, ... TİPİNDE, ... ŞASİ NOLU, ... MOTOR NOLU, ... SERİ NOLU, ... PLAKA PALETLİ EKSKAVATÖR" malın davalı kiracıdan alınarak davacı kiralayana iadesine,
2-... 13 ATM nin ... D.İş Esas, ... D.İş karar sayılı kararı ile verilen ihtiyati tedbir kararının karar kesinleşinceye kadar devamına,
3-Karar tarihine göre alınması gereken 4.094,60 TL harçtan peşin alınan 1.024,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.070,00 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince hesaplanan 6.950,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan toplam: 1.683,35 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliyesi ( İstinaf Mahkemesi ) nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı. 06/03/2018
Katip ...
Hakim ...
MASRAF BEYANI
1.056,05 TL Harç Masrafı
500,00 TL Bilirkişi Ücreti
127,30 TL tebligat ve müzekkere gideri
TOPLAM : 1.683,35 TL