T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/970 Esas
KARAR NO: 2019/1024
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 03/11/2017
KARAR TARİHİ: 18/11/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı arasında 01.04.2017 başlangıç tarihli 01.05. 2017 tedarik başlangıç tarihli 24 aylık Elektrik Tedarik Sözleşmesi imzalandığını, bu sözleşmeye göre müvekkili tedarik şirketinin, davalıya elektrik satışı yapacağını, davalının da kullanım miktarına göre müvekkili şirket tarafından keşide edilecek faturaları ödeyeceğini, davalının sözleşmenin geçerli olduğu 01.05.2017-01.05.2019 dönemi içerisinde sözleşmeyi erken feshederek başka bir tedarik şirketi ile ikili anlaşma yaptığını ve sözleşmenin devam ederken başka bir tedarik şirketinden elektrik almaya başladığını, davalının bu eylemiyle sözleşmenin 7.1 maddesini ihlal ettiğini, anılan maddedenin aynen “Sözleşme imzalanmasının ardından tedairkçi tarafından herhangi bir dönem faturası çıkıp çıkmadığına bakılmaksızın Abone tarafından sözleşme süresi içerisindeki sözleşmedeki fesih koşulları dikkate alınmaksızın herhangi bir tarihte fesih edilmesi veya başka tedarikçi tarafından talep edilmesi halinde Abone önceki yada mevcut tedarikçisine ödemekle yükümlü olduğu son on iki dönem faturalarının en yüksek döneme ait fatura toplamının 2 katı kadar cezai şartı Tedarikçiye ödemeyi kabul eder" hükmünü içerdiğini, bununla birlikte sözleşme madde 4.5 de aynen "Abone sözleşmenin herhangi bir maddesinden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde tedarikçinin madde 7.1 deki ceza bedellerini talep etme hakkı vardır." şeklindeki düzenlemenin taraflarca kararlaştırıldığını, anılan hükümlerin müvekkili tarafından uygulandığını ve 7.1. de belirtilen bedeli hesaplayarak faturalandırıldığını, Aboneye ayrıca ödenmemiş faturalarından dolayı ... 14. İcra Müdürlüğü'nün ... E ve ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı dosyalarından takip başlatıldığını, işbu maddeler uyarınca, müvekkili şirket tarafından, Seri ... sıra numaralı 28.09.2017 vade tarihli, 23.442,46 TL bedelli ceza koşulunun bedeline ilişkin fatura keşide edilerek davalıya gönderildiğini, ilgili sözleşme hükümleri uyarınca müvekkilinin taleplerinin hukuka uygun olmasına rağmen, söz konusu faturaya davalı tarafından itiraz edildiğini ve bedellerin ödenmediğini, davalı tarafin başka bir piyasa katılımcısı ile sözleşme imzalamış olup, sözleşmeyi ihlal ettiğini, müvekkili tarafından keşide edilmiş olan ... sıra numaralı 28.09.2017 vade tarihli, 23.442,46 TL bedelli ceza koşulunun bedeline ilişkin en yüksek ayın 2 katı alınan faturası, ... seri numaralı 06.06.2016 tarihli, 11.721,23 TL bedelli faturası olduğunu, hukuka uygun oldukları açıklanan faturaların, davalı tarafından ödenmemiş olması üzerine ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyası üzerinden takip başlatıldığını, müvekkili tarafından keşide edilen ve takibe eklenen bütün alacaklar kalemlerinin hukuka uygun olduğunu, davalı takip borçlusunun takip dosyasını da sürüncemede bırakmak kastıyla takibe itiraz ettiğini ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına ve takip konusu alacağın likit olması nedeniyle %40'dan aşağı olmamak üzere inkar tazminatına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalıya usulüne uygun tebligat yapılmış ise de davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşılmıştır.
DELİLLER :
... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyası, fatura örnekleri, taraflar arasında imzalanan sözleşme, bilirkişi raporları.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasındaki elektrik tedarik sözleşmesinin geçerli olduğu 01/05/2017- 01/05/2019 dönemi içinde davalının başka bir tedarik şirketi ile anlaşma yaparak elektrik alıp almadığı, almış ise davacıya ceza koşulu ödemesi gerekip gerekmediği, gerekiyor ise miktarı, icra müdürlüğünün yetkisine yönelik itirazın yerinde olup olmadığı hususlarındadır.
HMK 10 ve TBK 89 maddeleri gereğince götürülecek borç söz konusu olup davacı alacaklının yerleşim yeri mahkemesi de yetkili olduğundan İcra Müdürlüğünün yetkisine yönelik itirazın reddine karar verilmiştir.
İlgili ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 10/10/2017 tarihinde fatura ve cezai şart alacağına dayalı 2.813,10 TL cezai şart, 23.442,46 TL fatura alacağı, 421,96 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 26.670,52 TL alacağın asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %54 faizi ile birlikte tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 17/10/2017 tebliğ edildiği, davalı borçlunun 19/10/2017 tarihli itiraz dilekçesinde özetle; yetkiye, borca ve ferilerine itirazda bulunduğu, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasında 04.01.2017 başlangıç tarihli Elektrik Enerjisi Satış Sözleşmesi imzalandığı, sözleşme süresinin 24 ay olduğu, sözleşmenin 4.2. maddesiyle faturanın 7 gün içerisinde ödenmemesi halinde aylık %5 oranında gecikme faizi uygulanacağı, sözleşmenin 7.1. maddesi ile sözleşme süresi içerisinde başka bir firma ile aynı konuda anlaşma yapılması halinde, son 12 aya ait faturanın 2 katı kadar cezai şart ödeyeceği düzenlenmiştir.
Deliller toplandıktan sonra mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmesi için dosya elektrik mühendisi bilirkişi ... ile sözleşmeler konusunda uzman Doç. Dr. ...'a tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından düzenlenen raporda özetle; Davalı yanın taraflar arasındaki sözleşmeyi haklı bir nedenle feshettiği yahut TTK’nın 18/3. maddesinde belirlenen usullerden birine uygun olarak feshettiği/bu usullere uygun olarak sözleşmeden döndüğü yönünde dosyaya herhangi bir beyan, iddia yahut delil sunmadığı, bu sebeple taraflar arasındaki sözleşmeye göre “ en yüksek fatura bedelinin 2 katı kadar cezai şart ödeme” yükümlülüğü altında olabileceği, davacı yanın davalı yana kestiği tüm faturaları dosya kapsamına sunmaması sebebiyle davacı yanın alacak miktarının hesaplanamadığı beyan edilmiş, faturaların sunulmasının ardından aldırılan ek raporda, davalı tarafından ödenmeyen ve dava konusu olan sözleşme ceza tutan adı altındaki faturanın 23,442,48 TL olarak hesaplandığı, bu tutarın davalı tarafından davacıya ödemesinin gerektiği beyan edilmiştir.
Cezai şart ve faiz yönünden hesaplama yapılması için dosya mali müşavir ...'ya tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından mahkememize hitaben düzenlenen raporda özetle; Davacının davalıdan 23.442,46 TL asıl alacak, 421,96 TL işlemiş faiz (Yıllık %54 taleple bağlılık ilkesi gereğince hesaplanmıştır.) olmak üzere 23.864,42 TL alacaklı olduğu ve davacının asıl alacağma takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %54 akdi faiz talep edebileceği beyan edilmiştir.
Bilirkişi Raporları dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir.
Somut olayda, davalı borçlu borca itiraz etmekle birlikte özel bir itiraz sebebi ileri sürmediğinden ispat yükü davacı alacaklıdadır. Davacı alacaklı davalıdan cezai şart alacağı bulunduğunu ispat ile yükümlüdür. Tarafların 04.01.2017-04.01.2019 tarihleri arasında elektrik enerjisinin satışı hakkında ilişki kurulduğu, sözleşme hükümleri ile davalının sözleşme süresi boyunca sadece davacı yandan elektrik enerjisi satın alacağını taahhüt ettiği, buna göre sözleşmeyi süresinden önce feshedip başka bir firmadan elektrik enerjisi satın alamayacağı, bu taahhüdüne aykırılığın sözleşme ile cezai şart yaptırımına tabi tutulduğu ancak davalının basiretli tacir olma yükümlülüğüne uymayarak bu taahhüde aykırı davrandığı ve sözleşmeyi erken feshettiği, bu nedenle taraflar arasındaki sözleşmenin 7.1. maddesinde sözleşmenin fesih koşullarının dikkate alınmadan fesih edilmesi ve başka bir tedarikçi ile anlaşılması halinde abone tarafından önceki veya mevcut tedarikçisine ödemekle yükümlü olduğu son oniki dönem faturalarının en yükseği olanının iki katının cezai şart olarak ödeneceği düzenlendiğinden davacının cezai şart talep edebileceğinin kanıtladığı, taraflar arasındaki en yüksek faturanın davacının davalıya kestiği 05.07.2017 tarih, ... seri numaralı, 11.951,36 TL bedelli fatura olduğu, davacı tarafın 06.06.2017 tarih, ... seri numaralı, 11.721,24 TL bedelli faturanın iki katı cezai şart tutarını talep ettiği, taleple bağlılık ilkesi gereği 23.442,46 TL'yi talep edebileceği, davacının ayrıca takip tarihi itibariyle 421,96 TL takip öncesi işlemiş faiz talep ettiği, sözleşmenin 4.2. maddesi gereği fatura tutarının 7 gün içerisinde ödenmediği takdirde ödenmeyen fatura tutarına aylık %5 gecikme bedeli yansıtılacağı hükmü bulunduğu, 3.468,20 TL takip öncesi işlemiş faiz hesap edildiği ancak taleple bağlılık ilkesi gereği davacının 421,96 TL işlemiş faiz talep edebileceği, davacının davalıdan ayrıca faturaya dayanmayan 2.813,10 TL tutarlı cezai şart talep ettiği, davacı tarafın cezai şart fatura tutarına yine sözleşmeye dayanarak, ikinci bir cezai şart bedeli talep ettiği, var olan bir cezai şart faturasına ilişkin olarak ikinci kez yeni bir cezai şart bedeli talep edilemeyeceğinden bu talebin yerinde olmadığı anlaşılmış, davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile, davalı tarafından ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın 23.442,46 TL fatura alacağı (asıl alacak) 421,96 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 23.864,42 TL yönünden iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, geçerli bir ilamsız genel icra takibinin varlığı, borçlunun yedi günlük süre içerisinde ödeme emrine itiraz etmiş olması, bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunması, davacı alacaklının tazminat istemini dava dilekçesinde açıkça talep etmiş olması ve takip konusu alacağın miktarının belli (likit) olması dikkate alınarak borçlunun itirazının haksız olması nedeniyle asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
Davanın kısmen kabulü kısmen reddi ile, davalı tarafından ... 2. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın 23.442,46 TL fatura alacağı (asıl alacak) 421,96 TL takip öncesi faiz olmak üzere toplam 23.864,42 TL yönünden iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 1.630,17 TL ilam harcından peşin yatırılan 321,60 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.308,57 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Davacı tarafından yatırılan 321,60 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacya verilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 2.863,73 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 31,40 TL başvuru harcı, 1.875,00 TL bilirkişi ücreti, 205,00 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 2.111,40 TL yargılama giderlerinden davanın kabulü oranında 1.888,75 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.18/11/2019
Katip ...
Hakim ...