T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/145 Esas
KARAR NO: 2022/672
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 12/02/2018
KARAR TARİHİ: 27/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser sözleşmesi ve Ariyet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı borçlunun ticari iş karşılığı olan borcunun ödememesi üzerine borçlu aleyhine ... 17 İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı ilamsız icra takibi başlatıldığını, müvekkil şirket davalı şirket ile ... Tek Şaftli Kırıcı Sistemi satışı konusunda anlaştıklarını, bu süreçte tek şaftlı kırıcı ... makine ilk etapta davalıya deneme amaçlı gönderilmişse de söz konusu makineden memnun kalınması üzerine aynı makine ile birlikte satın alınan ...Tek Şaftli Kırıcı Sisteminin edilmesi hususunda taraflar arasında sözleşme kapsamında mutabık kalındığını, söz konusu ürünün söke ve Şanlıurfa'daki davalıya ait tesislerde günümüze dek kullanılmaya devam ettiğini, ayrıca söz konusu ürün için müvekkil şirkete yapılması gereken ödemelerin yapılmadığını, davalıya gerek ihtar yöntemi ile gerekse şifahen ulaşılıp ödemenin tamamlanacağı müvekkil şirkete bildirilmişse de halen tamamlanmadığını, müvekkil şirketin davalıya şirketten ücretsiz olarak gönderilen ... ürünün defaatle istendiğini, ancak bir karşılık bulamadıklarını, itiraza konu ürünün bu hususta davalıya ürünü geri göndermediği için ürünü satın almış sayılacaklarını ve faturalandırılacağının bildirildiğini, davalı şirketin makineyi satın almayı kabul ettiklerini, itiraza konu makinenin davalı yedinde bulunduğu ve çalışır vaziyette olduğu, davalı yanın ayıp iddiasının tespiti amacıyla yaptırmış olduğu ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.iş sayılı tespiti ile dahi belirlendiğini, yani ilgili makinelerin davalıya teslim edildiğine ilişkin herhangi bir şüphe söz konusu olmadığını, tüm bunlar üzerine yine ödemelerin tamamlanmaması ve ... niteliğinde gönderilen makinenin müvekkil şirkete gönderilmemesi sonucunda müvekkil şirketçe söz konusu ürün anlaşmaya uygun şekilde fatura edildiğini, ayıplı ifaya dayanan itirazın borcun ödenmemesi hususunda haklı sebep teşkil etmemesi olduğunu, davalı yanın teslim aldığı ve kullanmakta olduğu makinelere ilişkin itirazlarda bulunduğunu, makinelerin 15/06/2017 tarihimde ...'e teslim edildi açık şekilde ortada olduğunu, bu hususa ilişkin bir ihtilaf bulunmadığını, davalı yanın ayıba ilişkin süresi içinde taraflarına bir bildirimde bulunmuş dava açılmış olmadığını, açıklanan bu nedenlerle; öncelikle ihtiyati haciz taleplerinin kabulü ile davalı şirketin haksız itirazlarının iptali ile asıl alacağa takip tarihi itibariyle faiz işletilmesini, davalı aleyhine icra takibinin sonuçlanmasını geciktirme amacı taşıyan haksız ve kötüniyetli itirazı sebebiyle %20den az olmamak üzere tazminata hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirketin ... adresinde bulunan elektrik üretim santraline, ... seri no.lu ... Kırıcı Sistem Makinesinin üretimi ve teslimi Karşı Taraf ...Tic.Ltd. Şti. tarafından taahhüt edildiğini, anılan makinenin teknik özellikleri davacı şirket tarafından 16/05/2017 tarihli teklif formunda belirtildiğini, müvekkil şirket tarafından taahhütlerine ve teklif formunda ki teknik özelliklere uygun kırıcı sistemin yapılması için 85.000 EURO ödeme yapıldığını, müvekkil şirketin hiçbir talebi olmamasına rağmen anılan sistemin müvekkil şirkete teslimine kadar kullanılmak üzere ... olarak kırıcı sistemin kullanımını göstermek amacıyla bile bedel olarak hiçbir ücret talep edilmeksizin ... olarak ... kırıcı sistem müvekkil şirkete temin edildiğini, davacı tarafından 2 adet ... Tek Şaftlı Kırıcı Sistemin tedarik taahhüt edilmiş olamasına rağmen bir adet ... Tek Şaftlı Kırıcı Sistem müvekkil şirkete teslim edilerek davacı tarafından bila bedel olarak gönderilen ... Tek Şaftlı Kırıcı Sistemden bir adet fatura gönderildiğini, teslim edilen makinenin müvekkil şirket işletmesinden çalıştırılmaya başlandıktan sonra teklif formundaki teknik özelliklere haiz olmadığı anlaşılınca hemen davacı tarafa durumun şifahen ve yazılı olarak bildirildiğini, bu kapsamda Davacı tarafından gönderilen faturalara ilişkin olarak da, taahhüdün 2 adet ... kırıcı sistem olmasına rağmen bir adet gönderilmiş olması ve ... olarak gönderilen sistemin bila bedel hiçbir ücret ödenmeksizin teslim edilmiş olmasına rağmen fatura edilmiş olması nedeni ile anılan faturalara ... 21.Noterliği’nin ... tarih ve ... yevmiye no.lu ihtarnamesi ile itiraz edilerek faturalar ihtarname ekinde davacı şirkete iade edildiğini, müvekkil şirket tarafından ayıp ihbarının süresinde yapıldığı sözleşme gereği garanti taahhüdü de bulunduğu gözetildiğinde ayıp ihbarına dahi gerek olmadığını, müvekkil şirketin seçim hakkına sahip olduğunu, bu seçim hakkını da kırıcı sistemin piyasa rayiç bedelinin olsa olsa 13.000 EURO olabileceği dikkate alındığında bu tutardan müvekkil şirket tarafından yapılan 85.000 EURO bedelden indirilmesi gerektiğini, davacı tarafından takibe konu edilen faturalardan ... kırıcı sistemin faturasına da süresi içinde itiraz edildiğini, müvekkil şirketin anılan ... sisteme ilişkin bir satın alması söz konusu olmadığından borcu da bulunmadığını, açıklanan bu nedenlerle; haksız ve kötü niyetli davanın reddini, ... olan ... kırıcı sistemin tevdi için mahkeme tarafından tevdii mahalli tayin edilmesini, haksız kötü niyetli takip nedeniyle davacının %20den az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, kötü niyetli olarak dava açmış olduğu için davacının MHK .329 uyarınca müvekkil şirketin dava tarihinde yürürlükte olan avukatlık ücreti olarak ödemiş oldukları bedellerin tamamını müvekkil şirkete ödemeye mahkum edilmesini, kötü niyetli olarak fava açmış olduğu için davacının ayrıca HMK m 329/11 de öngörülen disiplin para cezasını ödemeye mahkum edilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLER;
Satış teklif formu, tanık beyanları, ihtarnameler, e-posta ve mesaj içerikleri, faturalar, ... 17. İcra Müdürlüğü' nün ...Esas sayılı icra dosyası, bilirkişi incelemesi taraf açıklamaları ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE:
... 17. İcra Müdürlüğü' nün ... Esas sayılı icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
Davacı ile davalı ... tek şaftlı kırıcı sistemi (Makine) satışı konusunda anlaşmışlardır. Makine satışı için 16.05.2017 tarihinde ... tarafından davalı firmaya teklif formu verilmiştir. Davalı 06.07.2017 de satış siparişinde bulunmuş ve 23.08.2017 günü sevk irsaliyesi kesilerek makine teslim alınmıştır.
Yapımı gerçekleştirilecek kırıcı sisteminin tanıtımı ve öğrenilmesi amacıyla davacı tarafından ... kırıcı sistemi davalıya ... olarak verilmiştir. ... makine 15.06.2017 tarihinde ...' e teslim edilmiştir.
Satın alınan makine bedeline karşılık davalı tarafından 29.08.2017, 08.09.2017 ve 13.10.2017 tarihlerinde kısmi ödeme yapılmılmıştır. 27.20.2017 tarihli ..., ... sıra numaralı faturalar ise ödenmeyip davacıya iade edilmiştir. İade edilen bu iki fatura icra takibine konu edilmiştir.
İhtarnameler;
Davacı tarafından keşide edilen ... tarihli ... yevmiye numralı ihtarname ile davacı davaya konu faturalar uyarınca davalıdan 3 gün içinde ödeme yapılmasını talep etmiştir.
Davalı tarafından keşide edilen ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile, ... 4. Noterliği nin ... tarihli ... yevmiye numarası ile gönderilen ve tarafımız adına düzenlenen ... tarihli ... sıra numaralı 73.750 EURO tutarındaki faturanın ve ... tarihli .. sıra numaralı 141.600 EURO tutarındaki faturalardan kaynaklanan faturalara itiraz ettiğini ve bu faturaları iade ettiğini, ... makinenin sisemin öğrenilmesi için teslim edildiğini, her hangi bir ücret talep edilmeyecek şekilde makinenin taraflarına verildiğini, buna rağmen ödeme talep edilmesinin kötü niyet göstergesi olduğunu, 2 adet makine satışında anlaşılmasına rağmen 1 adet makine yapıldığını, bununda taahhüt edilen kapasitede çalışmadığını, 85.000 EURO ödeme yapıldığını, ürünün ayıplı olduğunu, ödenen miktarın iade edilmesi gerektiğini ihtar etmiştir.
Davacı taraf keşide ettiği ... 5. Noterliği ... tarihli ... Yevmiye numaralı ihtarname ile, davalıdan ... tek şaftlı kırıcı sistemi teslim edilene kadar "..." olarak kullanılması için verilen ... tek şaftlı kırıcı sistemin iade edilmesini ve ihtarnamenin tebliğinden itibaren 3 gün içerisinde... makinesi için bakiye 35.000 EURO+KDV nin ödenmesini, ... kırıcı sisteminin teslim edilmesine rağmen iade edilmemesi ve kullanılmamış olması nedeni ile diğer müşterilerine satamadığından ... makine bedeli olarak 73.750+KDV EURO nun ödenmesini talep etmiştir.
Davalı taraf keşide ettiği ... 21. Noterliği ... tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile, ... makinenin amaca uygun olmaması nedeni ile hiç bir zaman kullanılmadığını, makinenin geri alınmasının daha önce talep edildiği ancak geri alınmadığını, talebi olmamasına rağmen bila bedel sahasına bırakılan makinenin ... OSB de bulunan tesisten 3 gün içerisinde teslim alınmasını, teslim alınmaması halinde malın muhafazasından sorumluluğunun bulunmayacağını ihtar etmiştir.
Bir kısım e-posta ve mesajlar;
20.10.2017 tarihinde saat 17.26 da davacı yetkilisi ...; ... diye başlayan mesajında ödeme yapılmasını aksi halde icraya başlanacağını ve ... makinenin derhal iade edilmesini aksi halde satın alınmış sayılacağının kabul edileceğini ve 165.000+ KDV fatura çıkarılacağını ifade etmiştir.
Davalı tarafından 07.11.2017 saat 16.25 tarihli ... den gönderilen daha önce bildirdiğiniz ... adresine Kırıcı nakliyesi 08.11.2017 yarın yapılacaktır. Bilgilerinize denilmiştir.
Davacı tarafından
07.11.2017, saat 16.37 de ... dan gönderilen mailde söz konusu makinayı 2 aydan fazladır bekleyen müşteriye yeni makine teslim edildiği, ... olarak verilen makinenin ... daki işletnizde görüntülendiği, dolayısıyla makinayı satın alma talebiniz kabul edildiğini, makinenin şirketinize fatura edildiği, ankarada makineyi teslim alacak adresin bulunmadığı yazılmıştır.
Taraflar arasındaki hukuki ilişkinin niteliği;
... Tek Şaftlı Kırıcı Sistem yönünden;
Davalı vekili, davacı tarafından taahhüt edilen ve teklif formu ile teknik özellikleri bildirilen ...Tek Şaftlı Kırıcı Sistemin yapımına ilişkin taraflar arasındaki sözleşme kapsamı itibari ile Eser Sözleşmesi olup, BK m.470 vd hükümlerine göre işbu davanın görülmesi gerektiğini belirtmiştir.
Davacı vekili ise, dava konusu makinenin pek çok versiyonu ile seri şekilde üretilip satışının yapıldığını, ısmarlama ürün olmadığını, teklif formunu da davalıya sunanın davacı olduğunu bu nedenle taraflar arasında kurulan sözleşmenin satış sözleşmesi olduğunu açıklamıştır.
Mahkememizce yapılan bilirkişi incelemelerinde dava konusu ...Tek Şaftlı ... ticari adlı, ...Tipi makinenin teknik özellikleri ile, özgün niteliği olan ve özel üretim bir makine olduğu tespit edilmiştir. Makinenin özgün niteliği olan özel üretim makine olması nedeni ile taraflar arasındaki hukuki ilişki eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır.
... olarak verilen ...Tek Şaftlı Kırıcı Sistem yönünden;
6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 379. maddesinde düzenlenen "Kullanım ödüncü sözleşmesi, ödünç verenin bir şeyin karşılıksız olarak kullanılmasını ödünç alana bırakmayı ve ödünç alanın da o şeyi kullandıktan sonra geri vermeyi üstlendiği sözleşmedir.", aynı Kanunun C. Sona ermesi, Amacı belirlenmiş kullanma başlıklı 383. maddesinde de "Kullanma için belirli bir süre öngörülmemişse, ödünç alanın, ödünç konusunu sözleşme uyarınca kullanmış olmasıyla veya kullanabilecek kadar bir zaman geçmesiyle sözleşme sona erer." hususları düzenlenmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davalı ... kırıcı siteminin ... olarak kendisine verildiğini kabul etmektedir. Cevap dilekçesi ve ...tarihli ... yevmiye numaralı ihtarname ile ... olarak verilen makinenin talebi olmadan verildiğini ve kullanımına uygun olmadığından kullanılmadığını, müteaddit defalar gerek sözlü gerekse yazılı olarak teslim alınmasını davacıya bildirdiğini ancak davacının teslim almadığını savunmuştur. Davalı taraf ... olarak teslim aldığı makineyi ödeme konusunda taraflar arasında uyuşmazlık doğana kadar iade etmek istediğine ilişkin yazılı bir delil sunmamıştır.
Davacı davacı yetkilisi ... tarafından 20.10.2017 tarihinde saat 17.26 da gönderilen ... Hanım diye başlayan mesajında ödeme yapılmasını aksi halde icraya başlanacağını ve ... makinenin derhal iade edilmesini aksi halde satın alınmış sayılacağının kabul edileceğini ve 165.000+ KDV fatura çıkarılacağını ifade etmiştir. Davalı taraf bundan sonra 07.11.2017 saat 16.25 tarihli... den gönderilen e posata ile "daha önce bildirdiğiniz ... adresine Kırıcı nakliyesi 08.11.2017 yarın yapılacaktır. Bilgilerinize" şeklinde e posta göndermiştir. ... makinenin 15.06.2017 tarihinde teslim edilmesine rağmen davalı tarafça uzun bir süre makinenin kullanılmadığı, kullanım amacına uygun olmadığına ve iade edileceğine ilişkin herhangi bir belge bulunmaması, dosyaya yansıyan e posta ve mesaj içerikleri ve tanık anlatımları ile ... kırıcı sisteminin ariyet olarak verildiği ve davalının da ariyeti kabul ettiği sonucuna ulaşılmıştır.
Bu nedenle ... makine yönünden taraflar arasındaki hukuki ilişki kullanım ödüncü (Ariyet) sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Buna göre uyuşmazlık TBK 379-385 maddeleri uyarınca sonuçlandırılmıştır.
TBK m. 380 f.1-3 ve 381 f.1 ariyet alan ariyet alan ödünç aldığı şeyi özenle kullanma borcu olduğu ve ödünç aldığı şeyi bakmak ve korumak, özellikle malın yok olmasını hasara uğramasını engelleyecek her türlü önlemi almak zorunda olduğundan ... makinenin bakım ve muhafazasındaki kusurdan ariyet alan davalı sorumludur.
Bilirkişi raporları:
... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D. İş dosyası kapsamında bulunan 30.01.2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
... ticari adlı, ... Seri numaralı, 2017 yapımı bir makinenin teklif formunda belirtilen özellikleri ile dava konusu kırıcı makinesinin .... A.Ş.' ne ait ... Sanayi Bölgesinde bulunan elektrik üretim santrali sahasında bulunduğu ve çalışır durumda olduğu makine üzerinde yapılan inceleme ve mukayese sonucunda, teklif formunda yazılan değerlerle makine üzerinde yazılan değerlerin farklı olduğu, teklifte 46000 Nm torka ve 170 d/dk. devire sahip redüktör kullanılacağı belirtilmişken yerinde herhangi bir redüktör mekanizması bulunmadığı, bunun yerine kayış kasnak mekanizması ile tahrik sağlandığı, makineye atılan her balyadan sonra makinada sıkışma hadisesinin yaşandığı, yapılan testlerde makinanın verimli çalışmadığı ve işletmenin ihtiyacını karşılamadığı tespitleri yapılmıştır.
... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi ... Talimat dosyası kapsamında bulunan 15.11.2019 ve 16.03.2020 tarihli bilirkişi raporunda özetle;
16.05.2017 tarihli teklif formundaki makinenin satış bedeli olan 120.000 Euro bedelden 35.000 Euro indirim yaptıktan sonra, makinenin değerinin 85.000 Euro +KDV olduğu, 16.05.2017 tarihli teklif formundaki belirtilenlerin aksine ... adlı, ...Seri numaralı 2017 yapımı bir makinenin teklif formunda belirtilen özellikleri ile dava konusu kırıcı makinesinin ... A.Ş.' ne ait ... Bölgesinde bulunan elektrik üretim santrali sahasında bulunduğu ve çalışır durumda olmadığı, makine üzerinde yapılan inceleme ve mukayese sonucunda, teklif formunda yazılan değerlerle makine üzerinde yazılan değerlerin farklı olduğu tespitleri yapılmıştır.
... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi ... Talimat dosyası kapsamında bulunan 26.11.2020 tarihli bilirkişi heyeti raporunda özetle;
Teklif formundaki belirtilenlerin aksine ... adlı (... Seri numaralı) olan makine üzerindeki değişikliklerden dolayı eksik - değişik malzeme ya da donanım var olduğuna dair HSK firmasının sorumlu tutulamayacağı, ancak makinanın verimli çalışmaması, garanti kapsamında olan rotor bıçaklarının yıpranması ve kırılmasından dolayı makinanın ayıplı olarak satışının gerçekleştiği, ayıplı satıştan dolayı makine satışındaki tamir, bakım ve değişiklikler yapılması için 35.000 Euro, makinanın satın alma bedelinden indirim yapılması gerektiği tespitleri yapılmıştır.
... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi - ... Talimat dosyası kapsamında bulunan 31.08.2021 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
... kırıcı makine, fabrikanın üretim alanında bulunan hurdalık kısmında atıl vaziyette olduğu, makinenin iç kısmındaki parçalayıcı kısmının korozyona uğradığı ve uzun süredir kullanımda olmadığının anlaşıldığı, ancak fabrikada ne kadar süredir atıl vaziyette beklediği veya makineden yararlandırıldığının tespit edilemediği görülmüştür.
... 2.Asliye Hukuk Mahkemesi - ... Talimat dosyası kapsamında bulunan 12.01.2022 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle;
Teslim edilen makine ile sözleşmeye konu makine arasında tespit edilen farklılıkların gizli ayıp kapsamında olduğu, ... makine için talep edilen bedelin talep tarihine göre makul olup olmadığı hususunda bu tip makinelerin özel sipariş usulü imalatı yapılıp, satışı gerçekleştirilen makineler olduğu, bu tip makinaların serbest piyasa şartlarında karşılıklı anlaşmaya göre alınıp satıldığı, Yurt içinde bu tip makinelerin üretimini ve satışını yapan birkaç firma olduğunu, makinelerin fiyatının teknik Özellikleri ve kapasitesine göre değişiklik gösterdiği, yapılan piyasa araştırması sonucunda ... makinenin fiyatının makul olduğu,
Davacı tarafından talep edilen 608.167,68 TL 155.918,00 (35.000 Euro x 4,4548 TL) 452.249,68 TL. 02.11.2017 tarihinden takip tarihine kadar işlemiş faizin 5.854,47 TL, takip tarihinden (26.12.2017) dava tarihine (12.02.2018) kadar işleyecek yasal faizin 5.203,97 TL olduğu ve davacının alacağının işlemiş faizi ile birlikte 463.308,12 TL olduğu tespitleri yapılmıştır.
Mahkememizce alınan 17.07.2022 tarihli bilirkişi raporunda;
Dava konusu veya emsal kırıcı makineler, müşterilerin ihtiyacına bağlı olarak, fiziksel ölçülerinin, devir hızının TORK değerlerinin, kapasitesinin değişkenlik gösterdiği, değişen kapasiteye göre de farklı boyutta ve özellikte makine üretilmesi gerektiği, bu özellikleri nedeniyle siparişe bağlı olarak özel üretilmiş makinelerdir. Bu kapsamda; dava konusu ... ticari adlı, ...TİPİ makinenin, aşağıdaki (Rapor sayfa 6 da yer alan özellikler) teknik özellikleri ile, özgün niteliği olan ve özel üretim bir makine olduğu
... olarak gönderilen ürünün esas makinanın teslimi ile birlikte iade edilmesi yönünde ihtarın çekildiği, davalının da işbu ürün ile ilgili kullanım yapılmadığı ve davacının ürünü teslim alması konusunda cevabi ihtar çekerek tanzim edilen faturaların iade edildiği,
Bu durumda davacı alacağı aşağıdaki şekilde iki seçenekli olarak hesaplanmıştır:
1. Seçenek; ... ürün için kesilen fatura hariç olmak üzere davacının ... ürün için 120.000 EUR+KDV bedel karşılığında 630,799,68 TL'lik fatura tanzim ettiği, ürünün ayıplı olması nedeniyle satış tutarından 35.000 EUR indirim olması durumunda davacı alacağı aşağıdaki şekilde hesaplanmıştır.
Satış Bedeli KDV Dahil: 141.600 Euro, indirim 35.000 Euro, indirim sonrası satış bedeli: 106.600 Euro, fatura tarihindeki esas alınan kur 4,4548 olup, 106.600 x 4,4548 474.881,68 TL davacının fatura alacağının olacağı, davalının yapmış olduğu 351.173,50 TL'lik ödemesini mahsup ettiğimizde davacının kalan bakiye alacağının 123.708,18 TL olacağı,
2. Seçenek; ... ürün için kesilen 73.750 Euro karşılığı 328.541,50 TL'lik faturanın da davacı alacağına eklenmesi durumunda davacının 123.708,18 TL+ 328.541,50 TL 452.249,68 TL alacağının olacağı, davacının takip talebinde, takip öncesi avans faiz talebinin olduğu, ancak huzurdaki davada takip öncesi faiz talebinden feragat ettiğinden takip öncesi faiz hesaplaması yapılmadığı tespitlerine yer verilmiştir.
Bu kapsamda; taraflar arasında teklif formunun imzalanması ve siparişin verilmesi konusunda, teklifte onaylanan tutar konusunda ve ürünlerin teslimi konusunda herhangi bir ihtilafin olmadığı, ihtilafin teslim edilen ürünlerin ayıplı olması ve ... olarak gönderilen ürünün iade edilmemesi nedeni ile bedeline ilişkin fatura tanzim edilmesi konusunda toplandığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce yukarıda yer verilen ve hükme esas alınan bilirkişi raporlarındaki tespitler ile davalıya teslim edilen ... ticari adlı, ... Seri numaralı, 2017 yapımı bir makinenin verimli çalışmaması, garanti kapsamında olan rotor bıçaklarının yıpranması ve kırılmasından dolayı makinanın ayıplı olarak satışının gerçekleştiği, ayıplı satıştan dolayı makine satışındaki tamir, bakım ve değişikliklerin 35.000 Euro ya yapılabileceği, teslim edilen makine ile sözleşmeye konu makine arasında tespit edilen farklılıkların gizli ayıp kapsamında olduğu ve TBK madde 475 uyarınca davalının bedelde indirim talep etmekte haklı olduğu kabul edilmiştir. Buna göre davacının eser sözleşmesinden kaynaklı satış Bedeli KDV dahil 141.600 Euro, indirim 35.000 Euro, indirim sonrası satış bedeli: 106.600 Euro, fatura tarihindeki esas alınan kur 4,4548 olup, 106.600 x 4,4548 474.881,68 TL davacının fatura alacağının olacağı, davalının yapmış olduğu 351.173,50 TL'lik ödemesini mahsup ettiğimizde davacının kalan bakiye alacağının 123.708,18 TL olacağı kabul edilmiştir.
TBK madde 379-385 maddeleri uyarınca ariyet alan davalının ariyete konu ... makineyi davacıya teslim etme yükümlülüğü bulunmaktadır. Davalı taraf yukarıda açıklandığı üzere bu yükümlülüğünü yerine getirmemiştir. Davalı 07.11.2017 saat 16.25 tarihli ... den gönderdiği "daha önce bildirdiğiniz ... adresine Kırıcı nakliyesi 08.11.2017 yarın yapılacaktır. Bilgilerinize" şeklindeki e-posta ile makinenin teslim edileceğini belirtmiş ise de makinenin teslim edilmek üzere sevk edildiğine dair her hangi bir belgeye rastlanmamıştır.
Keşfen yapılan incelemede ... kırıcı makine, fabrikanın üretim alanında bulunan hurdalık kısmında atıl vaziyette olduğu, makinenin iç kısmındaki parçalayıcı kısmının korozyona uğradığı ve uzun süredir kullanımda olmadığını, bilirkişilerce yapılan piyasa araştırması sonucunda ... makinenin fiyatının makul olduğu anlaşılmıştır.
Davalı taraf 2 adet ...Tek Şaftlı kırıcı sistem tedariki için tahhütte bulunulduğunu iddia etmiş ise de, dosyada bulunan teklif formu ve belgelere göre 1 adet makine siparişi verildiği görülmekle, davalının bu iddiası kabul görmemiştir.
TBK m. 380 f.1-3 ve 381 f.1 ariyet alan ariyet alan ödünç aldığı şeyi özenle kullanma borcu olduğu ve ödünç aldığı şeyi bakmak ve korumak, özellikle malın yok olmasını hasara uğramasını engelleyecek her türlü önlemi almak zorunda olduğundan ... makinenin bakım ve muhafazasındaki kusurdan ariyet alan davalı sorumludur. ... makinenin davalı zilyetliğindeyken hasara görmesi ve davacıya teslim edilmemesi nedeni ile davalı ... makinenin tespit edilen 73.750 Euro karşılığı 328.541,50 TL'lik bedelini karşılamak zorundadır.
Buna göre davacının ... ürün için 73.750 Euro karşılığı 328.541,50 TL, .... kırıcı sistemi için 123.708,18 TL olmak üzere toplam (123.708,18 TL+ 328.541,50 TL) 452.249,68 TL alacağı bulunmaktadır. Faiz talebi bulunmadığından asıl alacağa takip tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi (Takip talebinde talep edilen) ile birlikte devamına karar verilmiştir.
... kırıcı sisteminin ayıplı olması nedeniyle yapılan indirimin ve ... ürün bedelinin makul olup olmadığı yargılama ile belirlenmiş olmakla alacak likit olmadığından icra inkar tazminatı talebinin reddine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-) Davalının ... 20. İcra Dairesinin ... Esas sayılı icra takibine itirazının 452.249,68 TL asıl alacak yönünden iptali ile takibin bu miktar üzerinden kaldığı yerden takip tarihinden itibaren işleyecek takip talebinde talep edilen faiz üzerinden devamına, fazlaya ilişkin (155.918,00 TL) istemin reddine,
2-) Alacağın likit olmaması nedeni ile icra inkar tazminatı talebinin reddine
3-) Alınması gereken 30.893,18 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 7.273,71 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 23.619,47-TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4-) Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 66.314,96 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-) Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddedilen kısım üzerinden hesaplanan 24.387,70 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-) Davacı tarafça yatırılan 7.273,71 TL peşin harcın davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL başvuru 5,20.TL vekalet harcı, 5.093,00 TL posta ve bilirkişi giderinden ibaret toplam 5.134,10-TL yargılama giderinin kabul ve redoranları dikkate alınarak 3.817,85-TL.sinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine, bakiyesinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına;
6-) Davalı tarafından yapılan toplam 6.900,10 TL yargılama giderinin kabul ve red oranları dikkate alınarak 1.769,01-TL sinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine, bakiyesinin davalı taraf üzerinde bırakılmasına,
7-) Taraflarca yatırılan kullanılmayan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/10/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır