T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/359 Esas
KARAR NO: 2021/737 Karar
DAVA: Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 05/10/2017
KARAR TARİHİ: 27/10/2021
Bakırköy 5 Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 15.03.2018 tarihli ve 2017/897 E, 2018/251 K sayılı Yetkisizlik Kararı gereği Mahkememize tevdi edilerek görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkiline ait ... plakalı aracının davalı sigortacı nezdinde 10.03.2017 - 10.03.2018 tarihleri arasında ... nolu genişletilmiş mavi kasko poliçesi ile güvence altında olduğunu, müvekkiline ait aracın 14/07/2017 tarihinde müvekkilinin babası ... kontrolünde iken ... plakalı sayılı araç ile karıştığını ve kazada hasara uğradığını, müvekkilinin başvurusu üzerine hasar dosyasının oluşturulduğunu, ancak davalı tarafından neden gösterilmeksizin hasar bedelinin ödenmediğini, müvekkilinin poliçede ve genel şartlarda belirtilen tüm yükümlülüklerini yerine getirdiğini, primlerini zamanında yatırdığını, zamanında yapılan bildirime rağmen ve diğer bütün şartları gerçekleştirmişken dahası davacının kaza olayı işle hiçbir alakası yok iken sigortacının zararın tazmininden imtina etmesinin poliçeye ve mer'i kanun hükümlerine aykırı olduğunu, bilirkişi incelemesi sonucu 14/07/2017 tarihli kaza neticesi araçta oluşan hasarın ekonomik olarak tamirinin mümkün olması halinde aracın orjinal parçalarla tamir bedelinin tespitine ve davalıdan tahsiline, bilirkişi incelemesi sonucu aracın tamirinin ekonomik olarak mümkün olmaması halinde aracın sigorta poliçesi teminat tutarlarını geçmemek üzere aracın kaza tarihindeki piyasa değerinin tespiti ile bu bedelin davalıdan tahsiline, tespitler sonucu HMK 107 mad. gereği sonradan arttırmak üzere araçta oluşan zarar bedelinin 5.000,00-TL'sinin zararlandırıcı olayın meydana geldiği 14/07/2017 tarihten itibaren işletilecek ticari reeskont faiziyle birlikte davalı sigorta şirketi tarafından tazminine ve yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin muamele merkezi ile kazanın bulunduğu yer itibari ile Mahkemenin yetkisiz olduğunu, yetkili Mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin olduğunu, huzurdaki davanın belirsiz alacak davası olarak görülemeyeceğini, hukuki yarar yokluğundan davanın reddinin gerektiğini, somut olayda davacının aracında kaza nedeniyle meydana gelen hasarın miktarının belirlenebilir nitelikte olduğunu, dava konusu kaza neticesinde meydana gelen zararların, Kasko Sigortası Genel Şartları A.5.4 maddesi uyarınca teminat dışı olduğunu, kara araçlarının Kasko Poliçesi Genel Şartları B.3 maddesi ve TTK 1427 maddeleri uyarınca sigorta tazminatı ödeme yükümlülüğünün ancak sigorta şirketine yapılan ihbardan itibaren 45 gün geçmekle muaccel olduğunu, bu ihbar ile müvekkili şirkete usule uygun olarak ihbar yapıldığını, tazminat hesabına esas olabilecek tüm belge ve bilgilerin ibraz edildiğinin ispat görevinin davacı yana ait olduğunu, bu yükümlülüklerin yerine getirilmesiyle müvekkili şirketin temerrüdünden bahsedilebileceğini, müvekkilinin temerrüde düşürdüğünü ispat etmesi gerektiğini, hasar ihbarı üzerine yapılan ekspertiz incelemeleri neticesinde dava konusu kazanın meydana geldiği sırada, sigortalı aracın sürücüsünün KTK hükümlerine göre gerekli sürücü belgesinin bulunmadığının anlaşıldığını, Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 97/3 maddesinde "Bu madde kapsamında geçici olarak geri alınan sürücü belgelerinin iade edilmesi için 2918 sayılı Kanunun 48inci maddesinde belirtilen geri alma sürelerinin dolmuş olması, bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tahsil edilmiş olması ve gerekli diğer şartların sağlanmış olması zorunludur." hükmünün düzenlendiğini, kazadan evvel sigortalı aracın sürücüsü ...'e ait ehliyetin ilgili memurlar tarafından geri alındığını, sürücünün KTY m 97/3 hükmünde düzenlenen şartları yerine getirmediği için ehliyeti geri alamadığını, dolayısıyla sigortalı aracın, kaza sırasında, KTK ve KTY hükümlerine göre gerekli sürücü belgesine sahip olmayan sürücü ... tarafından sevk ve idare edildiğini, meydana gelen hasarın Kasko Sigortası Genel Şartları A.5.4. Maddesi uyarına teminat dışı olduğunu, davacının olay tarihinden itibaren ticari reeskont faiz taleplerinin de yerinde olmadığını, haksız ve hukuka aykırı davanın reddi ile yargılama masrafları ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
... 5 Asliye Ticaret Mahkemesi'nce verilen 15.03.2018 tarihli ve ... E., ... K sayılı kararı ile; davalının yetkisizlik itirazının kabulü ile Mahkemelerinin Yetkisizliğine, dosyanın yetkili Nöbetçi ... Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine dair karar verilmiştir.
Deliller; ... ve ... İçişleri Bakanlığı Nüfus ve Vatandaşlık İşleri Müdürlüğü müzekkere cevabı, ... Kaymakamlığı İlçe Nüfus Müdürlüğü yazısı, ... İlçe Nüfus Müdürlüğü yazı cevabı, Kasko Sigorta Poliçesi, 15.08.2017 tarihli Hasar Araştırma Raporu, Ekspertiz Raporu, ... İl Emniyet Müdürlüğü'nce ...'e ait sürücü belgesine düzenlenen tüm trafik idari para cezaları, Sürücü belgesi kayıtları, Polis Zaptı ve Tespit Tutanağı, Kaza tespit Tutanağı, Bilirkişi Raporları
Mahkememizce dosyanın Sigorta ve Hesap Uzmanı Bilirkişi ...'na tevdiine karar verilerek Bilirkişi Raporu aldırılmıştır. Sigorta ve Hesap Uzmanı Bilirkişi ...'nun hazırlamış olduğu 02.07.2019 UYAP tarihli Bilirkişi Raporuna göre özetle;
"...Dosya içerisinde sigortalı araç sürücüsünün Ehliyet Kayıtlarına ilişkin T.C Emniyet Genel Müdürlüğü, Trafik Denetleme Müdürlüğünün herhangi bir yazısının bulunmadığı,
Davacı Vekilinin cevaba cevap dilekçesinde sigortalı araç sürücüsü olan ...' ün kaza tarihinde geçici olarak alınan ehliyetini henüz geri almadığını ikrar ettiği,
Dosyada mübrez sigorta araştırmacı raporda sigortalı araç sürücüsünün ehliyetini geri almadığı, ehliyetsiz araç kullanmaktan kendisine ceza kesildiğini rapor ettiği,
Karayolları Trafik Kanunu 36 ve 48. Maddeler ile Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97 ve 167. Maddelerine göre, aranan şart ve düzenlemelerin kurucu hüküm niteliğinde olduğundan aranan şartları yerine getirmeyen sürücünün KTK 36. Maddesine göre ehliyetsiz olarak araç sürdüğünün kabulü ile kaza anında geçerli ehliyetinin olmadığının kabul edilebileceği,
Buna bağlı olarak Davalı ... nin genel şartların A.5.4 maddesine dayanan ret sebebi yerinde görülebileceği,
Bunun ile birlikte, sigortalı sürücünün kaza anında geçerli ehliyeti olup olmadığının T.C Emniyet Genel Müdürlüğü' den sorulup sorulmayacağı Mahkemenizin takdirinde olduğu,..." hususlarında görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi Raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Dosyada eksik hususların giderilmesi için yazışmalar yapılarak kaza anında geçerli bir ehliyetin olup olmadığı hususu açıklığa kavuşturulmaya çalışılmış olup dosya Bilirkişiye tevdi edilmek üzere tekemmül ettiğinde Mahkememizce dosyanın ek rapor alınmak üzere Bilirkişiye tevdiine karar verilmiştir. Sigorta ve Hesap Uzmanı Bilirkişi ...'nun hazırlamış olduğu Bilirkişi Ek Raporuna göre özetle;
"... İlçe Nüfus Müdürlüğü' nün 15/02/2021 günlü yazı cevabı ile; Davalı sigorta şirketine kasko sigortası ile sigortalı olan davacı ...' a ait aracın sürücüsü olan dava dışı ... ün ehliyetinin 29/09/2013 günü trafikçe geri alındığı, sürücüye ehliyeti 181 günlük sürenin 29/03/2014 tarihinde dolmasına karşın 19/07/2017 tarihinde sürücüye iade edildiğinin anlaşıldığı, Davaya konu olayın ise 14/07/2017 günü gerçekleştiği,
Her ne kadar ... İl Emniyet Müdürlüğü' nün 09/09/2020 tarihli yazı cevabı ekinde, ...' ün sürücü belgesine düzenlenen tüm trafik idari para cezası karar tutanaklarının celp edildiği görülmüş ise de kaza tarihi itibariyle idari para cezalarının tamamının tahsil edilip edilmediği hususunun yazı cevaplarından anlaşılamadığı,
Yine Kanunun aradığı şartının kaza tarihi itibariyle sağlanıp sağlanmadığının yazı cevaplarından anlaşılamadığı,
Bu halde dava konusu somut olayda; dava dışı sürücü ...'in 181 günlük süresi 29/03/2014 tarihinde dolmasına rağmen, Kanun' un 48.maddesinde öngörülen şartlarının sağlanıp sağlanmadığı ve Emniyetçe bu şartlar sağlanmadan mı ehliyetin iade edildiği hususlarının sorulması gerektiği ve buna göre ehliyetin riziko (kaza) tarihinden sonra iade edilişinde bu doğrultuda değerlendirilmesi gerektiği,..." hususlarında görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi Ek Raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Davalı vekilince Bilirkişi Ek Raporuna itiraz edilmiştir.
Bilirkişi Ek Raporu hüküm kurmaya uygun bulunmuştur.
GEREKÇE;
Taraflar arasındaki ihtilaf; ... plakalı aracın kaza tarihi itibari ile davalı sigorta şirketi nezdinde ihtiyari kasko sigortası ile sigortalı olduğu uyuşmazlığın araç sürücüsünün sürücü belgesinin idari işlem ile geri alınmış olmasına rağmen aracın kullanılması savunması karşısında sürücü belgesinin iadesi koşullarının oluşup oluşmadığı bu kapsamda meydana gelen hasarın poliçe limiti ve kapsamı içeresinde olup olmadığı hususlarındadır.
Tüm dosya kapsamından; Davacının sahibi olduğu ... plakalı özel araç için tanzim edilen ... nolu poliçe ile 10.03.2017 / 2018 tarihleri arasında teminatlı olduğu, poliçede sigotalı ... olarak kayıtlandığı, poliçede dain - i mürtehin bulunmadığı, maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağının 14.07.2017 tarihli olduğu, 14.07.2017 kaza tarihi itibarı ile ... plakalı hususi araç için rayiç değer üzerinden kasko sigorta teminatı verildiğini, kaza tarihinde ... plakalı aracı ...'ün kullandığı, davacı tarafından kaza nedeniyle meydana gelen hasarın davalı sigortacı şirketten talep edildiği, davalı sigorta şirketinin hasarın teminat kapsamı dışında olmasından dolayı talebin reddedildiği, dosyada öncelikle sigortalı aracın kaza tarihinde sürücüsünün geçerli bir ehliyete sahip olup olmadığının tespit edilmesi gerektiği,
Karayolları Trafik Kanunu 48inci maddesine göre
Uyuşturucu veya uyarıcı maddeleri almış olan sürücüler ile alkollü olan sürücülerin karayolunda araç sürmeleri yasaktır. Uyuşturucu veya uyarıcı maddelerin kullanılıp kullanılmadığı ya da alkolün kandaki miktarını tespit amacıyla, kollukça teknik cihazlar kullanılır.
Yapılan tespit sonucunda, 0.50 promilin üzerinde alkollü olarak araç kullanıldığı tespit edilen sürücüler hakkında, fiili bir suç oluştura bile, 700 Türk Lirası idari para cezası verilir ve sürücü belgesi altı ay süreyle geri alınır.
Bu madde hükümlerine göre geri alınan sürücü belgesinin iade edilebilmesi için, ilgili kişi hakkında trafik kurallarına aykırılık dolayısıyla bu Kanun hükümlerine göre verilmiş olan idair para cezalarının tamamının tahsil edilmiş olması şarttır.
Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 97nci maddesine göre;
Bu madde kapsamında geçici olarak geri alınan sürücü belgelerinin iade edilmesi için 2918 sayılı Kanunun 48inci maddesinde belirtilen geri alma sürelerinin dolmuş olması, bu Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tahsil edilmiş olması ve gerekli diğer şartların sağlanmış olması zorunludur.
Karayolları Trafik Yönetmeliğinin 167/son maddesine göre;
Geri alınma süresi içinde araç kullandığı tespit edilenler hakkında 2918 sayılı Kanunun 36ıncı maddesinin üçüncü fıkrasının (b) bendine istinaden işlem yapılacağı
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu 36ncı maddesine göre;
Motorlu araçların, sürücü belgesi sahibi olmayan kişiler tarafından karayollarında sürülmesi ve sürülmesine izin verilmesi yasak olduğu, buna göre
a) sürücü belgesi olmayanların
b) Mahkemelerce veya Cumhuriyet Savcılıklarınca ya da bu Kanunda belirtilen yetkililerce sürücü belgesi geçici olarak ya da tedbiren geri alınanların,
c) sürücü belgesi iptal edilenlerin, araç kullanarak trafiğe çıktıklarının tespiti halinde, bu kişilere, 1.407 Türk Lirası idari para cezası verileceği, ayrıca aracın sürücü belgesiz kişilerce sürülmesine izin veren araç sahibine de tescil plakası üzerinden aynı miktarda idari para cezası verileceğinin düzenlendiği,
2918 sayılı Trafik Kanunu ile iş bu kanuna bağlı yönetmeliğin ilgili hükümlerine göre sürücü belgesi geçici olarak alınanların belgelerini geri alma süreçlerinin sona ermesi için, geri alma süresinin dolması ve Kanun kapsamında verilen idari para cezalarının tahsil edilmiş olmasının arandığı,
... İlçe Nüfus Müdürlüğü'nün 15.02.2021 tarihli cevabi yazısında; ...'ün 29.09.2013 tarihinde KTK m 48/5 maddesinden hakkında işlem yapılarak 181 gün süre ile sürücü belgesine el konulduğunun anlaşıldığı, 19.07.2017 tarihinde ... İlçe Emniyet Müdürlüğü'nce teslim tesellüm tutanağı ile şahsa ait sürücü belgesinin ilgilisine teslim edildiği, dolayısıyla Karayolları Trafik Kanunu 36 ve 48inci maddeler ile Karayolları Trafik Yönetmeliği'nin 97 ve 167nci maddelerine göre, aranan şart ve düzenlemelerin kurucu hüküm niteliğinde olmasından dolayı aranan şartları yerine getirmeyen sürücünün KTK m 36 maddesine gör ehliyetsiz olarak araç sürdüğünü kabul edilmiş ve kaza anında geçerli ehliyeti bulunmadığı değerlendirilerek Yargıtay 11. HD 27.06.2005 tarihli ve 2004/10172 E, 2005/6817 K. Sayılı ilamı da bu yönde olduğu, bundan dolayı teminat kapsamında olmayan davacının taleplerinin reddine dair karar verilmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Harçlar Kanununca alınması gerekli 59,30-TL harcın peşin olarak yatırılan 85,39 TL harçtan mahsubu ile fazla yatırılmış olan 26,09-TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı yana iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı vekil ile temsil edildiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince 4.080,00-TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan 50,00-TL yargılama giderinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
6-Taraflarca yatırılan kullanılmayan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı vekilinin yüzüne karşı Kesin olarak verilen karar açıkça okunup usûlen anlatıldı.27/10/2021
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır