T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/692 Esas
KARAR NO: 2023/86
DAVA: Tazminat (Ölüm Sebebiyle)
DAVA TARİHİ: 27/07/2018
KARAR TARİHİ: 01/02/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Sebebiyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ...'ın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı ... marka ... model kırmızı renkli aracı ile 13.11.2017 tarihi sabah saat: 7:30 sıralarında müvekkillerinin murisi olan müteveffa ...’a çarptığını ve gerçekleşen kaza neticesinde ...'ın hayatını kaybettiğini, kaza sebebiyle ... 8. Asliye Ceza Mahkemesi’nin ...E sayılı dosyası üzerinden ceza davası görüldüğünü, Somut olayda ...'ın, %100 kusurlu bir şekilde hukuka aykırı olarak trafik kurallarını ihlal ettiğini ve hız limitini aşarak haksız bir fiil işlediğini, haksız fiil neticesinde de zararın doğmasına ve müvekkillerinin murisinin ölümüne sebebiyet verdiğini, bu sebeple davalının meydana getirdiği zarar ile fiil arasında illiyet bağı bulunduğunu, kazaya sebebiyet veren ... plakalı ... Marka ... Model aracın Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortacısı davalı ... Anonim Şirketi olup sigortanın başlangıç tarihinin 08.05.2017, bitiş tarihinin ise 08.05.2018 olduğunu, bu sebeple kaza tarihi itibariyle ...’ın ölümü dolayısıyla meydana gelecek zarardan sorumlu olanın davalı sigorta şirketi olduğunu ileri sürerek destekten yoksun kalma tazminatı olarak ilk aşamada 5.000,00-TL’nin kaza tarihi olan 13.11.2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketinden alınarak müvekkillerine ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiş, davacılar vekili bu talebini 12/12/2022 tarihli dilekçesi ile davacı eş ... açısından 273.194,09-TL daha arttırarak toplam 274.444,09-TL, davacı erkek çocuk ... açısından 8.511,19-TL daha arttırarak toplam 9.761,19-TL olmak üzere toplamda 284.205,28 TL olarak ıslah etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davaya konu aracın müvekkili şirkete zmms poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede teminat limitlerinin 310.000,00 TL olduğunu, sigorta şirketinin sorumluluğunun sigortalısının kusurlu olması halinde söz konusu olduğunu, bu nedenle dosyada önce kusur tespiti yapılması gerektiğini, davacılar tarafından destekten yoksun kalma tazminatı talep edilebilmesi için müteveffa ile davacılar yönünden düzenli ve eylemli yardımın varlığının gerektiğini, davacıların müteveffanın vefatı sebebiyle maddi tazminat talep edebilmeleri için davacıların bakım ihtiyacı içerisinde olması ve sağlığında davacılara fiili bakım koşulunu gerçekleştirmiş olması gerektiğini, anılan sebeplerle öncelikli olarak davacıların gelirinin araştırılmasının gerektiğini, dava konusu kaza nedeniyle tazminat hesabı yapılmasına karar verilmesi halinde destekten yoksun kalma tazminat hesabının sigorta aktüerleri yönetmeliği uyarınca hazine müsteşarlığınca yetkilendirilen aktüerler listesine kayıtlı, lisanslı aktüerler tarafından belirlenmesinin gerektiğini,
müvekkili şirketin sorumluluğunun öncelikli olarak sosyal güvenlik kurumu tarafından karşılanmayan zararların giderilmesine ilişkin olduğunu, müteveffanın Sosyal Güvenlik Kurumu'na tabi olup olmadığının araştırılması gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu'ndan dava konusu kaza nedeniyle kurum tarafından davacılara gelir veya aylık bağlanıp bağlanmadığı, bağlanmış ise peşin sermaye değerinin sorulması gerektiğini, her durumda müvekkili şirketin sorumluluğunun poliçede belirtilen limit ile sınırlı olduğunu, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, dava konusu tazminatın “ancak dava tarihinden itibaren” işleyecek “yasal faiz” ile birlikte talep edilebileceğini beyan ederek davanın reddine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine, aksi takdirde hesaplanacak olan tazminat tutarından indirim sebepleri göz önüne alınarak indirim uygulanmasına karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası,... 8. Asliye Ceza Mahkemesi'nin ...E sayılı uyap dosyası, kusura ilişkin ATK raporu, aktüer bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, destekten yoksun kalma tazminatı davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşşmzlık, davacıların murisi ...'ın ölümüyle sonuçlanan trafik kazası nedeniyle davacıların destekten yoksun kalma tazminatına hak kazanıp kazanmadıkları, hak kazanmış iseler miktarları hususundadır.
Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesinden alınan kusura ilişkin raporda özetle; 23.11.2017 günü saat 07.30 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otomobille ...Caddesi üzerinden ... yönünde seyirle ... Sokak kesişiminin olduğu yere geldiğinde gidiş yönüne göre sağ taraftan yola girerek soldaki orta refüj tarafına geçmek isteyen yayaya çarpması sonucu yaya ...' ın ölümü ile neticelenen dava konusu olayda; A-Sürücü ... sevk ve idaresindeki otomobille seyri sırasında yola gereken dikkatini vermesi, kavşağın olduğu yere yaklaştığında hızını asgari düzeye düşürüp müteyakkız olması, aracını zamanında durdurup ilk geçiş hakkını kavşak mahallinden geçmekte olan maktül yayaya vermesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmemiş, dikkatsiz ve tedbirsiz bir şekilde seyrini sürdürmüş olup neden olduğu olayda kusurlu olduğunu, B-Maktül yaya ... yolun karşı tarafına geçmek için yolu iyice kontrol etmesi, gelen araçların hız ve mesafelerine dikkat etmesi gerekirken bahsedilen bu hususlara riayet etmemiş, gelmekte olan araca rağmen dikkatsiz ve tedbirsiz bir şekilde karşı tarafa geçmek istemiş olup kusurlu olduğunu, sonuç olarak, olayda;
Sürücü ...' ın %60 (yüzde altmış) oranında, Maktül yaya ...' ın %40 (yüzde kırk) oranında kusurlu olduğu kanaatinde olunduğu bildirilmiştir.
Aktüeryal bilirkişi ...'dan alınan raporda özetle; Destekten Yoksun Kalma Zararı Yönünden KTK uyarınca kazaya sebebiyet veren... plakalı aracın davalı sigorta şirketine ZMMS ile poliçelendiği, davalı sigorta şirketine sigortalı aracın maliki/işleteninin, sürücüsünün kusuru nispetinde ... Sigorta A.Ş. ‘nin Kişi Başına Sakatlanma ve Ölüm Teminatı Limitinde sorumluluğu bulunduğu dikkate alınarak ve KTK m. 93 hükmü gereği kaza tarihi olan 23.11.2017 tarihi itibariyle cari 330.000,00 TL limit ile gerçek zarardan sorumlu olduğu esası benimsenerek hesap yapıldığı, kural olarak müteveffanın ölümü nedeniyle eşi, anne, baba ve çocukları yanında fiili destekliğinin kanıtlandığı kişilerin desteğini yitirmiş sayıldığı, tazminat isteyen kişiye fiilen, sürekli ve düzenli bir şekilde bakan veya ona bakması kuvvetle muhtemel olan kimseye destek dendiği, bakma kelimesi, bir başkasının geçimini kısmen veya tamamen sağlama anlamında kullanılmakta olup, destek kavramının hukuki değil, fiili ilişkiyi belirleyen bir kavram olduğunu, davacı paydaş eş ... açısından, kendisinin (müteveffanın muhtemel bakiye ömrü paydaşınkinden daha uzun) olay tarihi esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre hesaplanan bakiye ömür sonuna kadar, davacı paydaş erkek çocuk ... açısından 18 yaşına kadar, dava dışı paydaş baba ...açısından; kendisinin (müteveffanın muhtemel bakiye ömrü paydaşınkinden daha uzun) olay tarihi esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre hesaplanan bakiye ömür sonuna kadar destekten yoksun kalma tazminatı hesaplandığını, olay tarihi itibariyle müteveffanın babası ...‘un hayatta olduğu, davacı ...‘ın olay tarihi itibariyle 24 Yıl 0 AY 0 günlük, davacı ...‘ın 22 Yıl 8 Ay 1 günlük olduğunu, geçmiş dönem hesabından kazazedenin AGİ ‘yi etkileyen medeni durum değişiklikleri dikkate alınarak, gelecek dönem hesabında ise “7349 Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun” ile 2022 Yılı itibariyle AGİ Uygulamasının kaldırıldığı ve yerine medeni duruma bakılmaksızın tüm çalışanlar için 675,99 TL vergi istisnası getirildiği dikkate alınarak hesaplama yapıldığını, Pasif Dönem Hesabı, Efor Dönemi Hesabı (18 Yaşından Küçükler) ve Ev Hanımları için yapılan hesaplamalarda tazminata esas alınacak gelirin esasında bir çalışmanın karşılığı olmadığı, yaşamsal faaliyetlerin sürdürülmesi karşılığı kamu düzeniyle ilgili olan Asgari Ücret düzeyinde olduğu ancak Yerleşik Yargıtay Kararlarında vurgulandığı üzere sadece çalışanlara uygulanan AGİ (Vergi İstisnası / İadesi) ‘nin düşülmesi gerektiğini, müteveffanın çalışmasına dair işten ayrılış bildirgesi dışında herhangi bir belge tespit edilememiş olup, ilgili bildirgede müteveffanın kaza tarihi ve bir önceki aya ait prime esas brüt kazancının dönemin brüt asgari ücretine eşit olduğunu, müteveffanın SGK Kayıtları dikkate alınarak olay tarihi itibariyle gelirini gösterir nitelikte SGK hizmet dökümü, bordro vb. herhangi belge dosya kapsamında tespit edilemediğinden müteveffanın geliri AGİ ‘ye esas durum değişiklikleri de dikkate alınarak Asgari Ücret düzeyinde hesaplama yapıldığını, Karayolları Trafik Kanunu ‘nun bazı maddelerinde değişiklik yapan, 09.06.2021 Tarihinde TBMM ‘de Kabul edilerek 19.06.2021 tarihinde Resmi Gazete ‘de yayınlanan kanunun yürütmesi ile ilgili “Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu” tarafından 04.12.2021 tarihinde Resmi Gazete ‘de yayınlanarak yürürlüğe giren “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar” yürürlüğe girdiği 04.12.2021 tarihinden sonra düzenlenen Poliçeleri kapsayacağından, Yargıtay kararları da dikkate alınarak yaşam tablosu olarak TRH-2010 Yaşam Tablosu kullanılarak Progresif Rant Yöntemine göre hesaplama yapıldığını, müteveffanın ve dava dışı paydaş baba ...‘un payının 24.436,40 TL hesaplanarak ayrıldığını, davacı paydaş eş ...‘ın hesaplanan zararının 274.444,09 TL olduğunu, davacı paydaş erkek çocuk ...‘ın hesaplanan zararının 9.761,19 TL olduğunu beyan etmiştir.
ATK kusur raporu ve aktüer bilirkişi raporu dosya kapsamına uygun, ayrıntılı ve açıklayıcı olup hükme esas alınmıştır.
Davacı vekili, davacı çocuk ... açısından 18 yaşına kadar destekten yoksun kalma tazminatı hesaplanmış olup bu hususun hukuka aykırı olduğunu nitekim bilirkişi raporunda da yer verildiği üzere genel olarak erkek çocuklar için ortaöğretimde iseler 20 yaşına kadar destek göreceklerinin kabul edildiğini ileri sürmüş ise de, ek raporda da belirtildiği üzere müteveffanın çocukları orta öğretimde iseler 20 yaşına kadar destekten yoksunluk paydaşlığına sahip oldukları ancak davacı ... kaza tarihi itibariyle 14 Yıl 2 Ay 18 günlük olup ilköğretim çağında olduğu, hesap tarihi itibariyle ortaöğretim çağında olması beklenen ...‘ın ortaöğretim ya da yükseköğretimdeki öğrenciliğinin devam ettiğine dair resmi belge sunulmadığı için kök raporun bu yönüyle geçerli olduğu anlaşılmıştır.
13.11.2017 tarihinde meydana gelen davacıların murisi ...’ın hayatını kaybetmesi ile sonuçlanan trafik kazası nedeniyle davalı sigorta şirketine ZMMS ile sigortalı araç şoförü %60 oranında kusurlu olduğundan davalı sigorta şirketine sigortalı aracın maliki/işleteninin, sürücüsünün kusuru nispetinde davalı ... Sigorta A.Ş.‘nin kişi başına sakatlanma ve ölüm teminatı limitinde 330.000,00 TL limit ile sorumluluğu bulunduğu dikkate alınarak davacı...'ın 274.444,09 TL, davacı ...'ın 9.761,19 TL destekten yoksun kalma tazminatına hak kazandıkları, davacılar ... ve ...'ın yaşları itibarı ile destekten yoksun tazminatına hak kazanamadıkları anlaşılmış, davacılar ... ve ... yönünden davanın reddine, davacı ...'ın davasının kabulü ile 274.444,09 TL 'nin 13/11/2017 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine, davacı ...'ın davasının kabulü ile 9.761,19 TL 'nin 13/11/2017 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre;
1-Davacı ... yönünden davanın reddine,
2-Davacı ... yönünden davanın reddine,
3-Davacı ...'ın davasının kabulü ile 274.444,09 TL 'nin 13/11/2017 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine,
4-Davacı ...'ın davasının kabulü ile 9.761,19 TL 'nin 13/11/2017 tarihinden itibaren işleyen yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine,
5-Harçlar Kanununca alınması gerekli 19.414,06 TL ilam harcından peşin yatırılan 35,90 TL ile 963,00 TL ıslah harçlarının mahsubu ile bakiye 18.415,16 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
6-Davacı tarafça yatırılan 35,90 TL peşin harç ile 963,00 TL ıslah harcı toplamı 998,90 TL harcın davalıdan alınarak davacılar ... ve ...'a verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 41.422,17 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 9.200,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacı ...'a verilmesine,
9-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 1.250,00 TL avukatlık ücretinin davacı ...'dan alınarak davalıya verilmesine,
10-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 1.250,00 TL avukatlık ücretinin davacı ...'dan alınarak davalıya verilmesine,
11-Davalı tarafından yapılan 32,20 TL yargılama giderlerinden davanın reddi oranında 0,28 TL'sinin davacılar ... ve ...'dan alınarak davalıya verilmesine,
12-Davacılar tarafından yapılan 35,90 TL başvuru harcı, 730,30 TL ATK rapor ücreti, 1.000,00 TL bilirkişi ücreti, 199,00 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 1.965,20 TL yargılama giderlerinden davanın kabulü oranında 1.948,06 TL'sinin davalıdan alınarak davacılar ... ve ...'a verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere tarafların yokluklarında verilen karar açıkça okundu. 01/02/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır