T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2018/71 Esas
KARAR NO: 2019/397
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/01/2018
KARAR TARİHİ: 29/04/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili kurum ile davalının inşaat şantiyesi olarak kullandığı ...' da bulunan yerde elektrik kullanımı için Alçak Gerilim Elektrik Enerjisi Satışına ilişkin Perakende Satış Sözleşmesi imzalandığını, davalının taraflar arasında yapılan sözleşmeye aykırı olarak 05.11.2015-03.12.2015-04.01.2016 son ödeme tarihli elektrik faturalarını ödemediğini, ödenmeyen fatura bedelleri için ... 9. İcra Müdürlüğü 'nün ... Esas sayılı icra takibi yapıldığını ancak davalının 10.02.2016 tarihinde borcu bulunmadığından bahisle borca ve fer' ilerine itiraz ettiğini, işbu itirazın taraflarına tebliğ edilmediğini, haricen öğrendiklerini, yapılan itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile takibin devamına, davalının %20' den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.
Davalı usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap vermemiştir.
DELİLLER :
Alçak Gerilim Elektrik Enerjisi Satışına ilişkin Perakende Satış Sözleşmesi, Yapı Ruhsatı, faturalar, ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 05/11/2015 - 03/12/2015 - 04/01/2016 son ödeme tarihli elektrik faturalarından dolayı davacının davalıdan alacaklı olup olmadığı hususlarındadır.
İlgili ... 9. İcra Müdürlüğü 'nün ... E sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı ... aleyhine 27/01/2016 tarihinde 1.112,50 TL Enerji Bedeli, 31,10 Gecikmiş Gün Faizi ve 5,60 TL Faizin KDV si olmak üzere toplam 1.149,20 TL alacağın tahsilde tekerrür olmamak şartıyla takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek yıllık %16.80 oranındaki gecikme faizi ve işleyecek gecikme faizine ilişkin %18 KDV, icra gideri ve vekalet ücreti ile birlikte tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalıya 05/02/2016 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlu vekilinin 10/02/2016 tarihli itiraz dilekçesinde özetle; müvekkilinin alacaklı olduğunu iddia eden kişiye herhangi bir borcunun bulunmadığını beyan ederek borca ve ferilerine itiraz ettiği, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
Taraflar arasında 07.01.2015 tarihinde "Alçak Gerilim Elektrik Enerjisi Satışına İlişkin Perakende Satış Sözleşmesi" imzalandığı. Davalının ... adresine ait ... no'lu tesisatın abonesi olduğu, Davacı/tedarikçi tarafından elektrik kullanım bedeli olarak Davalı/aboneye tahakkuk edilen 05.11.2015-03.12.205-04.01.2016 son ödeme tarihli elektrik faturalarını ödemediği, Davalının dava konusu faturaları ödediğini veya dava konusu faturaların düzenlendiği tarih öncesinde davalının aboneliği iptal ettiğini gösterir herhangi bir belgenin sunulmadığı anlaşılmıştır.
Mahkememizce elektrik mühendisi İlker Öndeş'den aldırılan 03/01/2019 tarihli bilirkişi raporunda özetle; Dava konusu Son Ödeme Tarihi 05.11.2015, Tüketim Miktarı(kWh) 1.189,994, ÖdenecekTutar(TL) 468,40, Son Ödeme Tarihi 03.12.2015, Tüketim Miktarı(kWh) 1.033,065, ÖdenecekTutar(TL) 406,60, Son Ödeme Tarihi 04.01.2016, Tüketim Miktarı(kWh) 602,585,ÖdenecekTutar(TL) 237,50 olan faturaların ... adresine ait ... no'lu tesisat abonesi davalı ... adına düzenlendiği, davacı ... A.Ş' nin, davalıdan 05.11.2015 son ödeme tarihli fatura bedeli 468,40TL, 03.12.2015 son ödeme tarihli fatura bedeli 406,60TL. 04.01.2016 son ödeme tarihli fatura bedeli 237,50TL olmak üzere toplam 1.112,50 TL alacaklı olduğu,(Asıl Alacak), Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği ve Taraflar arasında yapılan Elektrik Satış Sözleşmesi hükümleri gereğince; Davacı ... Satış A.Ş.'nin, davalı tüketicinin elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödemelerini son ödeme tarihine kadar yapmaması üzerine tüketiciye yazılı olarak ikinci bildirimde bulunmaması vc zamanında ödenmeyen faturalardan dolayı elektriğini kesmemesi nedeniyle, kusurlu olduğu bu nedenle davalı borcuna işlenecek gecikme zammı ve faizden indirim sağlanması gerektiği beyan edilmiştir.
Bilirkişi Raporu, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hükme esas almaya elverişlidir.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir.
8 Mayıs 2014 tarih ve 28994 Sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinin "zamanında ödenmeyen borçlar" başlıklı 15.maddesinde;
(1) Zamanında Ödenmeyen borçların tahsiline ilişkin hususlar; perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmalar kapsamında düzenlenir.
(2)Tüketicinin elektrik enerjisi tüketimine ilişkin ödemelerini son ödeme tarihine kadar yapmaması durumunda tedarikçi tarafından tüketiciye yazılı olarak ikinci bildirimde bulunulur. Söz konusu bildirimde tüketicinin ödeme yükümlülüğünü belirtilen sürede yerine getirmemesi halinde elektrik enerjisinin kesileceği belirtilir. Tedarikçi tarafından perakende satış sözleşmesinde veya ikili anlaşmada belirlenecek bu süre, ikinci bildirimin yapıldığı tarihten itibaren en az beş iş günüdür. İkinci bildirim ile ilgili olarak, tedarikçi tarafından gerekli görülmesi halinde, yazılı bildirime ek olarak, ayrıca diğer haberleşme kanalları da kullanılarak bildirimde bulunulabilir.
(3) Tüketicinin perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşmalar kapsamında öngörülen ödemeleri, ikinci bildirimde belirtilen süre içerisinde de yapmaması halinde, ilgili tedarikçinin bildirimi üzerine, bildirim tarihinden itibaren en geç beş iş günü içerisinde ... veya dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi tarafından kesme bildirimi düzenlenmek suretiyle elektriği kesilir. Kesme bildiriminde, kesme tarihi ile saatine ve son endeks değerine yer verilmesi zorunludur. Söz konusu durum bir gün içerisinde ... veya dağıtım şirketi tarafından ilgili tedarikçiye bildirilir.
(4) Düzenlenen tarifelerle eneıji ve/'veya kapasite satın alan tüketicilerce zamanında ödenmeyen borçlara, görevli tedarik şirketi tarafından bu Yönetmelikte belirlenen oranı aşmamak üzere, gecikme zammı uygulanır. Gecikme zammı günlük olarak uygulanır.(Gecikme Zammı: Yönetmeliğin 4.maddesi Tanımlar başlığı altında 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun 51 inci maddesine göre belirlenen gecikme zammını ifade ettiği belirtilmiştir.)
(5) Borcun zamanında ödenmemesi nedeniyle elektrik enerjisi kesilmiş olan tüketicinin, birikmiş borçlarını gecikme zamları ile birlikte peşin ödeyerek veya görevli tedarik şirketi tarafından belirlenen takvim dahilinde ödemeyi taahhüt ederek görevli tedarik şirketine başvurması halinde tüketicinin elektrik enerjisi, 16 ncı madde hükümleri çerçevesinde yeniden bağlanır." hükümleri yer almaktadır.
Taraflar arasında imzalanan 07.01.2015 tarihli "Alçak Gerilim Elektrik Enerjisi Satışına İlişkin Perakende Satış Sözleşmesi" nin 5.maddesi Endeks Tespitleri. Faturalama, Ödeme ve Enerjinin Kesilmesi başlığı altında :
d) bendinde: Müşteri tahakkuk ettirilen fatura bedelini fatura veya ödeme bildiriminde belirtilen ödeme merkezlerine süresi içerisinde ödemekle yükümlüdür. Müşteriye tahakkuk ettirilen fatura bedelini belirtilen son ödeme tarihine kadar ödenmediği takdirde son ödeme tarihini izleyen beş iş günü (dahil) içerisinde müşteriye bir kez daha bildirimde bulunulur. Bu bildirime rağmen fatura bildirimi takip eden beş iş günü (dahil) içerisinde ödenmediği takdirde müşterinin elektriği kesilir.
e) bendinde: Müşterinin kullanım yeri adresine gönderilen fatura veya ödeme bildirimi ile müşteriye tebliğ yapılmış sayılır.
f) bendinde: Fatura ve ödeme bildirimlerinde belirtilen son ödeme tarihine kadar borç denmediği takdirde, müşteriye son ödeme tarihinden itibaren, 6183 sayılı Kanunun 51.maddesine göre belirlenen oranları aşmamak koşuluyla Şirket Yönetim Kurulunca belirlenen yürürlükteki gecikme zammı oranında günlük olarak gecikme zammı tahakkuk ettirilir.
Sözleşmenin 9.maddesinde Sözleşmenin Süresi başlığı altında " Bu sözleşme geçici kullanım amaçlı bağlantılar için yapılanlar hariç olmak üzere süresizdir. Geçici kullanım amaçlı bağlantılar için yapılarda ise bağlantı anlaşmasında belirtilen süre kadardır " ifadelerine yer verilmiştir.
Somut olayda, davalı borçlu genel olarak borca ve ferilerine itiraz ettiğini beyan etmiş olup özel bir itiraz nedeni ileri sürmediğinden ispat yükü davacı alacaklıdadır. İlgili Yönetmelik ve taraflar arasında imzalanan Elektrik Satış Sözleşmesi uyarınca, Emsal Yargıtay kararları doğrultusunda, davacı abone sözleşmesini iptal etmediği sürece sorumluluğundaki tesisatta tüketilen elektrik bedelinden sorumludur. Elektriğin başkası tarafından kullanılması da sonucu değiştirmez. Diğer yandan, davada talep konusu yapılan, kullanılan elektrik bedelinin tahsili olup, dava konusu yerde ne kadar elektrik kullanılmış ise, tüketilen elektrik bedellerinin davalı abone tarafından ödenmesi gerekir. Bu çerçevede davacı davasını ispat etmiş olup bilirkişi raporu ile belirlenen miktarda alacaktan davalının sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır.
Ancak, ilgili Yönetmelik ve taraflar arasında yapılan sözleşme uyarınca davacının ödenmeyen elektrik faturasında davalı aboneye ikinci bildirimde bulunması ve sonrasında yönetmelik süresinde elektriği kesmesi gerekirken davacının, ödenmeyen faturalardan dolayı davalıya ikinci bildirimde bulunduğunu gösterir bir belge sunulmamış ve davacının ödenmeyen faturalardan dolayı davalıya ait tesisatın elektriğini kesmediği anlaşılmıştır. Bu nedenlerle davacının da sorumluluğunu yerine getirmediği ve kusurlu olduğu anlaşılmıştır. Yargıtay Emsal kararında; Yönetmelik gereğince tedarikçi firmanın elektriği kesmemesinin müterafık kusur teşkil edeceği ve bunun da ancak abone borcunda gecikme zammı ve faizden indirim sağlayacağı nazara alınacağı belirtildiğinden (3. Hukuk Dairesi 2014/9329 E., 2015/1668 K., 3.Hukuk Dairesi 2017/11041 E., 2017/7815 K.) davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile, davalı tarafından ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın 1.112,50 TL asıl alacak yönünden iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, geçerli bir ilamsız genel icra takibinin varlığı, borçlunun yedi günlük süre içerisinde ödeme emrine itiraz etmiş olması, bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunması, davacı alacaklının tazminat istemini dava dilekçesinde açıkça talep etmiş olması ve takip konusu alacağın miktarının belli (likit) olması dikkate alınarak borçlunun itirazının haksız olması nedeniyle asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
1-Davanın kısmen kabulü, kısmen reddi ile, davalı tarafından ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın 1.112,50 TL asıl alacak yönünden iptaline ve takibin bu miktar üzerinden devamına, asıl alacağın % 20 si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-Harçlar Kanununca alınması gerekli 75,99 TL ilam harcından peşin yatırılan 35,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 40,09 TL harcın davalıdan alırak hazineye irat kaydına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 1.112,50 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 36,70 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yapılan 35,90 TL başvuru harcı, 35,90 TL peşin harç, 700,00 TL bilirkişi ücreti, 112,00 TL tebligat ve posta ücretleri olmak üzere toplam 883,80 TL yargılama giderlerinden davanın kabulü oranında 855,57 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Kullanılmayan gider avanslarının karar kesinleştiğinde yatıran taraflara iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 29/04/2019
Katip ...
Hakim ...