T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/236 Esas
KARAR NO: 2022/597
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 04/05/2020
KARAR TARİHİ: 04/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Müvekkili ile davalı arasında, ... ... ilçesi, ... Köyü, 220 Ada 4 Parselde kain, ... A B Blok ... işlerinden kaynaklanan Yüklenici-Alt Taşeron ilişkisi bulunduğunu, müvekkilinin ... merkez depoda bulunan makine, malzeme ve teçhizatı sözleşme konusu işin yapılması amacı ile inşaat sahasına taşıdığını ve çalışmalarına başladıklarını, bu kapsamda faturada 3 nolu kalemde mezkur 100 m2 shotcrete uygulaması yapıldığını, 2 nolu kalemde mezkur yeni zemin proje çizimi yaptırılarak (... Firmasına) ilgili belediyeden yeni zemin ruhsatı alındığını, müvekkiline imalat için demir, yakıt ve beton malzeme temini yapılamadığını, fiyat konusunun muallak bırakıldığını, taraflar arasında anlaşma sağlanamaması sebebi ile müvekkilinin araçlarını inşaat sahasından çekmek zorunda kaldığını, bu kalemlerden proje çizimi 5.00 TL. + kdv, 100 m2 shotcrete uygulaması 5.000 TL.+kdv, ekipman nıobilizasyonu 20.000 TL. +kdv olmak üzere 30.000 TL, 5.400 TL.kdv =35.400 TL harcama yaptıklarını, bu harcamaların fatura edilerek ihtar ekinde davalıya gönderildiğini, müvekkili firmanın, davaya konu inşaatın ... ve ankraj işleri için yapılan ön mutabakata istinaden, ..., ankraj, yaş ve kuru shorcrete makineleri, enjeksiyon seti ve malzemelerini taşıdığını, 2,5 ay müvekkilinin çalışması için mazot, demir, çimento temin edilmediğini, makine ve ekipmanların sahada iş yapmadan 2,5 ay mahsur kaldığını, çalışma zemini bulunamaması üzerine makinelerin inşaat sahasından ihtar tarihi itibarı ile alındığını, çalışılmayan 2,5 aylık süreç için müvekkilinin zararının 125.000 TL olduğunu, zararın sebebinin müvekkili firmaya malzeme verilmemesi, ödeme ve fiyat konusunun sürekli muallakta bırakılması olduğunu, bu sebeple 19.10.2019 tarihli 35.400 TL fatura ye 2,5 aylık makine, ve ekipmanlarının bekleme maliyeti olan 125.000 TL nin tazmini için, ... 27. İcra Müd. ... esas sayılı dosyası ile yapılan takibe itiraz edildiğini, arabuluculuk müracaatından da netice alınamadığını, ... ve güçlendirme işlerinden kaynaklanan zarar sebebi ile, ... 27. İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı dosyaya yapılan itirazın iptaline, davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine, 35.400,00 TL tutarlı faturanın ödenmesine karar verilmesini, ... ve Ankraj makine ve teçhizatın 2,5 ay çalışmamasından kaynaklanan zararın tazmini, dava harç ve yargılama giderlerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Davacı yanın yaptığı harcamalar ve çalışılmayan 2,5 aylık süreç için 125.000-TL zarara uğranıldığını iddia ettiğini, bu bedellerin tazminini talep ettiğini ancak davasını yalnızca 10.000-TL harca esas değer üzerinden ikame ettiğini, davacı şirket yetkilisi ile müvekkili firma yetkilisi arasında; davaya konu işin gerçekleştirilmesi için bir kısım görüşmeler yapıldığını, bunun üzere müvekkilinin alt yükleniciler ile imzaladığı sözleşmenin örneğinin davacıya gönderildiğini ve sözleşme imzası için bir kısım eksikliklerin tamamlanmasının istenildiğini, müvekkili şirketin teknik ofis yetkilisi ...'ın 16.09.2019 tarihinde davacı şirket yetkilisi ...'a ilgili sözleşmeye dair görüşme aşamasına geçilebilmesi için gerekli evrakların gönderilmesi talebini içeren "Sözleşme ile beraber gönderilmesi gereken evraklar hk. " başlıklı bir mail iletildiğini, ... 'ın gerekli evrakları ...'a mail yoluyla ilettiğini, devamında davalı şirket yetkilisi ...'ın, 19.09.2019 tarihli maili ile sözleşme ve diğer evrakları davacı şirket yetkilisi ...'ın incelemesini ve kaşeleyip imzalamasını talep ettiğini, müvekkili şirket içerisinde tüm işlemlerin yazılı olarak gerçekleştirilmesinin esas olduğunu, ...'ın 20.09.2019 tarihli maili ile sözleşmeyi henüz imzalamadan sözleşmede şantiye işlemlerine bir kısım değişiklikler talep ettiğini, kısaca TBK anlamında uygun irade beyanı ile sözleşmenin kurulması için icap ve kabul aşamalarının tamamlanmadığını, davalı şirket yetkilisi ...'ın 17.10.2019 tarihinde revize sözleşmeyi imzalaması için davacı şirket yetkilisi ...' a iletmiş olsa da maile herhangi bir dönüş olmadığını, sözleşmenin imzalanmadığını, herhangi bir anlaşma sağlanmadığını, davanın harç eksikliğinin giderilmemesi halinde usulden reddine, aksinin kanaati halinde davanın esastan reddine, haksız dava nedeniyle yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, icra dosyası, bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, alacak istemine ilişkindir.
Somut olayda davacı taraf, davalı ile aralarında ...ilçesi, ... Köyü, 220 Ada 4 Parselde kain, ... A B Blok ... işlerinden kaynaklanan Yüklenici-Alt Taşeron ilişkisi bulunduğunu, inşaat sahasında çalışmalara başlanmasına rağmen davalı tarafça yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedeniyle araçların inşaattan çekildiğini, makine ve ekipmanların bekleme maliyeti olarak takip dosyasına konu miktarın tahsili amacıyla itirazın iptaline karar verilmesi talep ve dava edilmiş, davalı tarafça ise taraflar arasında herhangi bir sözleşme imzalanmadığını, sözleşme yapılıp yapılamayacağı konusunda yapılan görüşmelerin ardından sözleşme imzalanmadığı ve yapılacak iş ile ilgili herhangi bir anlaşmaya varılamadığı, müvekkili tarafından davacı tarafa herhangi bir talimat verilmediği beyan edilerek davanın reddi savunulmuştur.
Buna göre taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasında yüklenci alt taşeron ilişkisi bulunup bulunmadığı, taraflarca yükümlülüklerin yerine getirilip getirilmediği, davacının yapmış olduğu çalışmalar nedeni ile takip dosyası kapsamında davalıdan alacak isteminde bulunup bulunamayacağı ve miktarı hususunda toplanmaktadır.
Davaya konu ... 27 İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyası dosyamız arasına alınıp incelendiğinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 35.400,00-TL fatura alacağı, 226,95-TL İşlemiş faiz, 125.000,00-TL asıl alacak, 400,68-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 161.027,63 TL'lik ilamsız takipte bulunduğu, ödeme emrinin borçluya 08/11/2019 tarihinde tebliğ olduğu, davalı borçlu vekili 12/11/2019 havale tarihli dilekçesi ile borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğu ve süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığı görülmüştür.
Taraflarca bildirilen delillerin toplanmasının ardından Mahkememizin 07/12/2022 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere Mali Müşavir ve Akit Uzmanı bilirkişilere tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından ibraz edilen 12/01/2022 tarihli raporda özetle;
"6.1 Davacı Ticari Defterlerinin “Usulüne Uygunluk Yönünden” tetkik edilmesi; Davacı şirket tarafından incelemeye sunulan 2019-2020 yılına ait Ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, davacı yana ait 2019-2020 yılı defterlerin TTK. ilgilileri yönünden usulüne uygun tasdik edildiği ve kendi lehine delil olma vasfına haiz olduğu,
6.2 Davalı Ticari Defterlerinin “Usulüne Uygunluk Yönünder” tetkik edilmesi; Davalı şirket tarafından incelemeye sunulan 2019-2020 yılına ait Ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı, davalı yana ait 2019-2020 yılı defterlerin TTK. ilgili hükümleri yönünden usulüne uygun tasdik edildiği ve kendi lehine delil olma vasfına haiz olduğu,
6.3 Davacı yana ait kendi ticari defterlerinde icra takip tarihi olan 31.10.2019 tarihi itibariyle davalı yandan 35.400,00 TL alacaklı göründüğü,
6.4 Davalı yanın incelenen 2019-2020 yılına ait ticari defterlerinde davacı ile ilgili olarak herhangi bir muhasebe kaydına rastlanılmadığı, davacı yanın düzenlediği ve icra takibine konu ettiği toplam 35.400 TL tutarlı fatura davalı şirket tarafından davacı şirkete ... 18. Noterliğinden keşide ettiği ... tarih ... yevmiye sayılı ihtarname ile kabul edilmediği ve iade edildiği,
6.5 Dosya incelemelerimizde dava dosyasına İş ve işçi Güvenliği Planına ilişkin Yüklenici Taahhütnamesi ve eki İş yeri teslim tutanağı sunulu olduğu ilgili teslim tutanağında Yüklenici ... LİMİTED ŞİRKETİ, sözleşme tarihi 22.07.2019, işe başlama tarihi 25.07.2019, işi bitirme tarihi 30.09.2019, sözleşme bedeli 1.135.124,00 TL yazmakta olduğu, ilgili işyeri teslim tutanağının İşveren ve Yüklenici kısımlarının boş olduğu diğer bir anlatımla imzasız ve kaşesiz olduğu..." yönünde görüş ve tespitlerde bulunulmuştur. Bilirkişi raporu taraflara meşruhatlı şekilde tebliğ edilmiş, davacı tarafça herhangi bir beyan ve itirazda bulunulmadığı görülmüştür.
Kural olarak talepte bulunanın TMK Md. 6 gereği teslim edimini veya hizmet ifasını yerine getirdiğini ispat etmesi gerekmektedir.
Bilindiği üzere "Salt fatura düzenlenmesinin adına fatura düzenlenen kişiyi, fatura düzenleyene karşı borçlu duruma düşürmez, adına fatura düzenlenen kişinin borçlu sayılabilmesi için, VUK.nun 230 md. ne göre hazırlanan faturayı TTK 23/2 maddesi uyarınca usulüne uygun biçimde tebellüğ ettiği halde 8 gün içinde münderecatı hakkında itiraz etmemiş olması, ya da fatura konusu mal veya hizmetin adına fatura düzenlenen kişi veya kurumu tesliminin belgelenmesi gerekmektedir. Bu iki teslim veya tebliğden biri varit olmadan düzenlenen fatura borç doğurmayacağı" kabulünden hareketle; Davacı yanın düzenlediği ve icra takibine konu ettiği toplam 35.400 TL tutarlı fatura davalı şirket tarafından davacı şirkete ... 18. Noterliğinden keşide edilen ... tarih ...yevmiye sayılı ihtarname ile kabul edilmediği ve iade edildiği görülmüştür.
Dosya kapsamında yer alan ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnameye göre; ... 9. Noterliği kanalıyla davacı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından davalı ... A.Ş. gönderilmiş bulunan ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile; Müvekkil ile aranızda, ... ilçesi, ... Köyü, 220 Ada 4 Parselde kain, ... Blok ... ve Güçlendirme işlerinden kaynaklanan Yüklenici-Alt Taşeron ilişkisi bulunmaktadır.
Müvekkil İstanbul merkez depoda bulunan makine, malzeme ve teçhizatı sözleşme konusu işin yapılması amacı ile inşaat sahasına taşımış ve çalışmalarına başlamıştır. Bu kapsamda faturada 3 nolu kalemde mezkur 100 m2 shotcrete uygulaması yapılmış, 2 nolu kalemde mezkur yeni Zemin proje çizimi yaptırılarak (On Mühendislik firmasına) ilgili belediyeden yeni Zemin ruhsatı alınmıştır. Ancak müvekkile imalat için demir, yakıt ve beton malzeme temini yapılamamış, fiyat konusu muallak bırakılmış neticede taraflar arasında anlaşma sağlanamaması sebebi ile müvekkil araçlarını inşaat sahasından çekmek zorunda kalmıştır. İş bu kalemlerden proje çizimi 5.000 tl +Kdv, 100 m2 shotcrete uygulaması 5.000 TL +kdv, ekipman mobilizasyonu 20.000 tl+ kdv olmak üzere 30.000 tl + 5.400 tl.kdv = 35.400 TL harcama yapılmıştır. Bu harcamalar tarafınıza fatura edilerek ihtar ekinde gönderilmiştir.
Müvekkil firma, ihtara konu inşaatın ... ve ankraj işleri için yapılan ön mutabakata istinaden, ..., ankraj, yaş ve kuru shorcrete makineleri, enjeksiyon seti ve malzemelerini taşımış, ancak 2,5 ay müvekkilin çalışması için mazot, demir, çimento temin edilmemiş, makine ve ekipmanları sahada iş yapmadan 2,5 ay mahsur kalmıştır.
Tarafınızla çalışma zemini bulunamaması üzerine makinalar inşaat sahasından ihtar tarihi itibarı ile alınmıştır. Çalışılmayan 2,5 aylık süreç için müvekkilin zararı 125.000 tl olup, zararın sebebi tarafınızca müvekkil firmaya malzeme verilmemesi ödeme ve fiyat konusunun sürekli muallakta bırakılmasıdır.
Sayın muhatap, işbu sebeple 35.400 tl ekli fatura ve 2,5 aylık makine ve ekipmanlarının bekleme maliyeti olan 125.000 TL’nin 3 gün içinde müvekkile ait ... hesabına ödenmesini aksi halde yasal yollara müracaat edileceği tarafınıza ihtaren bildirmiştir.
Dosya içerisinde yer alan ...tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarnameye göre ise; ... 18. Noterliği kanalıyla davalı ... A.Ş tarafından davacı ...Tic. Ltd. Şti.’ye gönderilmiş bulunan ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname ile; Muhatap vekili tarafından gönderilen ihtarnamede şirketimizin ... İli- ... ilçesindeki Univa projesinde bir kısım işlerin yapıldığı belirtilerek 125.000 TL bedel talebinde bulunulmuş ve ihtarname ekinde 19.10.2019 tarihli 35.400 TL bedelli fatura gönderilmiştir.
Şirketinizin ticari defter ve kayıtlarının tetkikinde; muhataptan herhangi bir hizmet alınmadığı, muhatap ile yazılı ya da sözlü bir sözleşme ilişkisi bulunmadığı tespit edilmiştir. Muhatap vekilinin iddia ettiğinin aksine muhatap ile şirketimiz arasında yüklenici-alt taşeron ilişkisi ya da başka isim altında hukuki ya da fiili bir ilişki bulunmamaktadır.
İzah edildiği üzere; muhatabın taleplerinin kabul edilmediğini, şirketimiz ve muhatap arasında herhangi bir hukuki ilişki bulunmadığını, şirketimiz hesabına muhatap tarafından herhangi bir iş ya da işlemin yapılması yönünde yazılı ya da sözlü talimatımızın bulunmadığını, gönderilen fatura ve alacak taleplerinin kabul edilmediğini, muhataptan herhangi bir mal ya da hizmet alınmadığını, faturaya itiraz edildiğini ve kayıtlarımıza alınmadığını, faturanın ihtar ekinde iade edildiğini ihtaren bildirmiştir.
...tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname 25.10.2019 tarihinde, ... tarih ve ... yevmiye sayılı ihtarname 05.11.2019 tarihinde muhataplarına tebliğ edildiği görülmüştür.
Dosyanın incelenmesinde, dava dosyasına İş ve işçi Güvenliği Planına ilişkin Yüklenici Taahhütnamesi ve eki İş yeri teslim tutanağı sunulu olduğu, ilgili teslim tutanağında Yüklenici ... LİMİTED ŞİRKETİ, sözleşme tarihi 22.07.2019, işe başlama tarihi 25.07.2019, işi bitirme tarihi 30.09.2019, sözleşme bedeli 1.135.124,00 TL yazmakta olduğu, ilgili işyeri teslim tutanağının İşveren ve Yüklenici kısımlarının boş olduğu diğer bir anlatımla imzasız ve kaşe’siz olduğu görülmüştür.
Kural olarak itirazın iptali davalarında ispat yükü, alacaklı olduğunu iddia eden davacı taraf üzerinde ise de ileri sürülen savunmaya göre ispat yükünün yer değiştirmesi söz konusu olabilmektedir. Eldeki davada da davalı tarafça, davacı ile aralarında herhangi bir sözleşmenin imzalanmadığı, talimatın verilmediği savunulduğuna göre, davacı taraf davalı tarafla yapılan anlaşma doğrultusunda çalışmalara başladığını ve usulüne uygun şekilde hizmet ifasında bulunduğu yönündeki iddiasını ispatla mükellef duruma gelmiştir.
6100 sayılı HMK'nın "Ticari defterlerin ibrazı ve delil olması" başlıklı 222/2,3.maddesi, "(2) Ticari defterlerin, ticari davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması şarttır. (3) İkinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan ticari defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir. (Ek cümle:22/7/2020-7251/23 md.) Diğer tarafın ikinci fıkrada yazılan şartlara uygun olarak tutulan ticari defterlerinin, ilgili hususta hiçbir kayıt içermemesi hâlinde ticari defterler, sahibi lehine delil olarak kullanılamaz. Bu şartlara uygun olarak tutulan defterlerdeki sahibi lehine ve aleyhine olan kayıtlar birbirinden ayrılamaz." hükmünü içermektedir.
Yapılan açıklamalar ışığında, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; mali yönden yapılan tespitlere göre taraf defterlerinin usulüne uygun şekilde tutulduğu ve her iki taraf lehine delil vasfını taşıdığı, davacının kendi defterlerinde davalı yandan 35.400,00 TL alacaklı, davalının kendi defterlerinde ise davacı ile ilgili herhangi bir muhasebe kaydının yer almadığı, davacı tarafından düzenlenen takibe konu faturanın kabul edilmediği ve süresi içerinde iade edildiğinin tespit edildiği görülmüştür. Taraflar arasında imzalı bir sözleşme, taahhütname ya da işyeri teslim tutanağının bulunmadığı, davalı tarafın aradaki hukuki ilişkiyi inkar ettiği, davacı tarafça bu hukuki ilişkinin kurulduğu ve davalının talimatları doğrultusunda işe başladığı yönünde somut herhangi bir delil ibraz edemediği, ispat yükü üzerinde olan davacı tarafça takip konusu fatura nedeniyle alacaklı olduğu yönündeki iddiasının 6100 sayılı HMK'nın 222/3.maddesi de göz önünde bulundurulduğunda ispata muhtaç kaldığı kanaatine varılarak davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davanın reddine,
2-Karar tarihine göre alınması gereken 80,70 TL harcın peşin alınan 54,40 TL harçtan mahsubu ile bakiye 26,30 TL'nin davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince belirlenen 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
6-Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
7-Davalı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliyesi ( İstinaf Mahkemesi ) nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı. 04/10/2022
Katip Hakim
✍e-imzalı ✍e-imzalı