T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/316 Esas
KARAR NO: 2021/291
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 05/09/2013
KARAR TARİHİ: 06/04/2021
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; davalılardan ...’in sürücüsü ve maliki olduğu ... plakalı aracın davacıların desteği ...’ın sevk ve idaresinde bulunan ... plakalı motosiklete çarpması neticesinde desteğin hayatını kaybettiğini, davalı hakkında ... 6. Ağır Ceza Mahkemesi’nde ... sayılı dosya ile kamu davası açıldığını, desteğin ...’da eğitim gördüğünü beyanla fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla desteğin büyütülüp eğitimi için harcanan giderler ile kaza sebebiyle kullanılamayacak halde olan ... marka ... plakalı motosikletin bedeli ile cenaze masrafları ve ailesine sağlayacağı maddi destekten dolayı, davacıların hayatının baharında olup ... eğitim gören tam iş hayatına atılmış evlenmek üzere olup da feci bir kaza da hayatım kaybeden ... babası ... ‘a büyütüp yetiştirmesi eğitimi için yapılan emek ve harcamalar ile olayda kullanılmayacak derece de hasar gören motorbisiklet ve cenaze masrafları maddi taleplerin karşılığında fazlaya ilişkin dava ve takip haklarımız saklı kalmak suretiyle 07.08.2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca faiz yürütülmek üzere belirsiz kısmi alacak davası şimdilik 10.000 TL nin müştereken ve müteselsilen davalılardan alınarak davacılara verilmesine, bu trajik kaza sebebiyle bir daha aile düzeni sağlığı iş hayatı kısaca yaşam şekli bozulan hayatı kararan davacı baba ... için 100.000 TL müteveffanın kızkardeşi için 50.000 TL yine müteveffanın ağabeyi için 50.000 TL manevi tazminatın olay tarihi olan 07.08.2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A maddesi uyarınca faiz yürütülmek suretiyle davalı ...'den alınarak davacılara verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
Davalı ... vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle ; dava konusu kazadaki ölüm olayının davalının hatasından kaynaklanmadığını, davacının desteğin eğitimi için yaptığı masrafların boşa çıktığı şeklindeki açıklamasının maddi tazminat talebindeki kalemlerden hangisine ilişkin olduğunun anlaşılamadığını, tazminat isteminin kaynağının haksız fiil olması nedeniyle ancak yasal faiz talep edilebileceğini, maddi tazminat talebinin reddi ile manevi tazminat talebinin ise sebepsiz zenginleşmeye yol açmayacak, olayın özelliklerini gözeten hakkaniyete uygun bir miktarla hüküm altına alınmasını talep etmiştir.
Davalı ... Şti. vekili cevap dilekçesinde özetle; kazaya karışan ... plakalı aracın davalı şirket tarafından tanzim edilen 31.08.2012 – 2013 vadeli ... nolu ZMMS poliçesi ile sigortalı olduğunu, desteğin motosiklet kullanırken kask ve diğer gerekli koruyucu teçhizat takmayarak kaza sonucunun bu yönde gelişmesine neden olduğunu, davacı tarafından davalı ... şirketine herhangi bir başvurunun yapılmadığını, bu nedenle şirket yönünden temerrüdün gerçekleşmediğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Yargılama sırasında Davacılar vekiline maddi tazminatla ilgili taleplerini açıklaması ve her taleple ilgili ne miktar tazminat talep ettiği hususunda beyanda bulunması için süre verilmiştir.
Davacı vekili 14/04/2014 tarihli dilekçesinde özetle; ... plakalı 2012 model ve 15/07/2013 tarihli fatura müsteniden 32.850,00 TL lik motosiklet bedeline mahsuben yargılama sırasında ortaya çıkacak alacağa müsteniden bu aşamada 2.000,00 TL talep ettiklerini, cenaze masrafları ve diğer masraflarla ilgili bu aşamada 2.000,00 TL, okul, konaklama ve yaşam giderleri için 3.000,00 TL, destekten yoksun kalma konusunda alacak değeri tespit edilinceye kadar 3.000,00 TL destekten yoksun kalma tazminat bedeli talep ettiklerini belirtmiştir.
... 6.Ağır Ceza Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyası incelendiğinde; ... C.Başsavcılığı'nın 13/08/2013 tarih ve ... esas sayılı iddianamesiyle şüpheli ... hakkında maktül ...'ın taksirle ölümüne neden olma ve mağdur ...'nın taksirle yaralanmasına neden olma suçundan 5237 Sayılı TCK. nun 85/2,53,63 maddeleri uyarınca cezalandırılması talebiyle ... 6.Ağır Ceza Mahkemesi'ne kamu davası açıldığı,... 6.Ağır Ceza Mahkemesi'nce yapılan yargılama sonucunda 29/12/2015 tarih ve 2013/391 Esas,2015/343 Karar sayılı kararı ile; sanık ...'in müsnet taksirle bir kişinin ölümüne, bir kişinin yaralanmasına neden olmak suçundan eylemine uyan 5237 sayılı TCK nın 85/2 ,22/3,62/1 maddeleri uyarınca cezalandırılmasına, sanığa verilen sonuç 2 yıl 9 ay 10 gün hapis cezasının TCK.nın 51/1 maddesi uyarınca ertelenmesine karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizin 04/07/2014 tarihli ara kararı gereğince dosyanın kusur raporu alınması için dosya İstanbul ATK 'ya gönderilmiş, ... tarihli ATK raporunda özetle;Sürücü ... ‘in, %80(yüzde seksen) oranında kusurlu olduğu, Müteveffa Sürücü sürücü ... ‘ın, %20(yüzde yirmi) oranında kusurlu olduğu belirtilmiştir.
Mahkememizin 13/11/2014 tarihli ara kararı gereğince 07/01/2015 tarihinde dava konusu araç üzerinde keşif yolu ile makine mühendisi, aktüerya uzmanı, sigorta bilirkişiler vasıtasıyla keşif ve bilirkişi incelemesi yapılmış ve bilirkişiler tarafından ibraz edilen 11/05/2015 teslim tarihli raporda özetle; "1-Davacılar tarafından toplam 200.000 TL manevi tazminat talep edilmiş olduğu, manevi tazminata ilişkin değerlendirmenin takdirinin Sayın Mahkemeye ait olduğu, 2-Davacı baba ... için destekten yoksun kalma tazminat tutarının davalı sürücünün % 80 kusur oranına göre 28.930,40 TL olarak tespit edildiği, 3- Davacı ...’ın destek zararı dışında kusur durumu dikkate alınarak 9.500 TL cenaze ve def’in gideri, 11.600 TL araç maddi hasarına ilişkin talepte bulunabileceği, 4- Kazaya %80 kusuru ile sebebiyet veren .... plakalı aracın kaza tarihini de kapsamak üzere, davalı ...’ne 31.08.2012 – 2013 vadeli ... nolu ZMMS poliçesi sigortalı olduğu, kaza tarihinde şahıs başına ölüm halinde azami poliçe limitinin 250.000 TL ile sınırlı olduğu, hesaplanan 28.930,40 TL destekten yoksun kalma tazminatı ve 9500 TL cenaze ve defin gideri miktarının poliçe limiti içinde kaldığı, 5- Davalıların destekten yoksun kalma tazminatı ve def’in giderleri ile araç maddi zararı yönünden müştereken müteselsilen, manevi tazminattan sigorta şirketi dışındaki davalının sorumlulukları doğacağı, 6-Sigorta şirketinin dava tarihi olan 05.09.2013 tarihinde, diğer davalının olay tarihi olan 07.08.2013 tarihinde temerrütlerinin oluştuğu" yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporu davacı vekiline ve davalıya HMK 281 madde meşruatlı davetiye ile tebliğ edildiği görülmüştür.
Davacı vekili 26/05/2015 tarihli harçlandırılmış ıslah dilekçesinde özetle; 06/05/2015 tarihli bilirkişi raporuna göre dava dışı kalan davacı ... için 60.320,00- 10.000,00 TL = 50.320,00 TL 'sinin davalı ... şirketinin sorumlu olduğu limit dahilinide kaldığından olay tarihi olan 07/08/2013 tarihinden itibaren 3095 sayılı kanunun 4/A uyarınca faiz yürütülmesini talep etmiştir.
Davacılar vekilinin ıslah dilekçesinin davalılar vekillerine tebliğe çıktığı, tebliğ edilerek parçasının döndüğü görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda 18/03/2016 tarih, 2014/1065 Esas, 2016/217 Karar sayılı kararın temyiz edilmesi üzerine dosya Yargıtay'a gönderilmiş olup Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 27/01/2020 tarih ve 2019/3818 Esas, 2020/41 Karar sayılı bozma ilamı ile;
''Somut olayda; davacılar vekilinin cenaze ve defin amacıyla yapıldığını belirterek liste halinde sunduğu taleplerinden bir kısmının uygun bulunduğu yönünde görüş bildiren 06.05.2015 tarihli bilirkişi heyeti raporu doğrultusunda, cenaze giderleri hüküm altına alınmıştır. Anılan bu raporda; cenazenin yıkatılması, kefenlenmesi, tabut ücreti, taşınması, gömülmesi, mezarlık ücreti gibi, ölenin dini ile örf adetlerine göre yapılması zorunlu olan giderler yanında; din görevlilerine verilen bahşişler, çelenk giderleri ile bunların taşınması giderleri, kiliseye yapılan bağış, buzdolabı bedeli gibi yapılmasında mutlak zorunluluk bulunmayan giderlerin de hesaba dahil edildiği görülmektedir.
Cenazenin defnedilmesi için yapılması zorunlu masraflardan davalı tarafın sorumlu tutulabileceği ve ölenin yakınlarının isteğine bağlı olarak yapılan giderlerden sorumlu tutulamayacağına ilişkin Dairemizin yerleşik uygulaması da göz önünden bulundurularak; cenazenin defnedilmesi için yapılması zorunlu masrafları içeren bedelin hüküm altına alınması gerekirken, yazılı olduğu şekilde hüküm tesisi doğru görülmemiştir.
... mahkemece; meydana gelen trafik kazası sonucu davacıların oğlu/ kardeşi olan yakınlarının ölümü nedeniyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla; tarafların sosyal ve ekonomik durumları, kazanın meydana geldiği tarih ve olay tarihindeki paranın alım gücü gözönünde bulundurularak davacılar için hak ve nasafet kuralları çerçevesinde daha düşük manevi tazminata hükmedilmesi gerekirken, bir miktar yüksek manevi tazminata hükmedilmesi uygun görülmemiştir." şeklinde değerlendirme yapılarak mahkememizce verilen kararın bozulması üzerine mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkememizce usul ve yasaya uygun olan Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 27/01/2020 tarih ve 2019/3818 Esas, 2020/41 Karar sayılı bozma ilamına uyularak yargılamaya devam olunmuştur.
Dava, trafik kazası sonucu ölüm nedeniyle, ölenin yakınlarının maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Yargıtay 17. HDnin 27/01/2020 tarih 2019/3818 E. 2020/41 Karar sayılı ilamı ile destekten yoksun kalma tazminatı ve araç maddi hasar tazminatı talepleri bakımından mahkememizce verilen 18/03/2016 tarihli karara yönelik temyiz itirazlarının reddine karar verildiğinden yeniden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına dair hüküm kurulmuştur.
Bozma ilamında belirtilen hususlar ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; cenazenin defnedilmesi için yapılması zorunlu masraflardan davalı tarafın sorumlu tutulabileceği ve ölenin yakınlarının isteğine bağlı olarak yapılan giderlerden sorumlu tutulamayacağı nazara alınarak usul ve yasaya uygun, hüküm kurmaya elverişli nitelikte düzenlenmiş olan 11/05/2015 tarihli raporda kalem kalem sayılan ve cenazenin defnedilmesi için yapılması zorunlu masrafları içeren miktarlar yönünden talebin yerinde olduğu kanaatiyle davacılardan ...'ın cenaze ve defin masrafları tazminat davasının kısmen kabulüne, dava ve ıslah dilekçesine göre; 7.675,00 TL cenaze ve defin masrafı tazminatının davalı ... 'den kaza tarihi olan 07/08/2013 tarihinden itibaren işleyecek, davalı ...'nden dava tarihi olan 05/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınanarak davacılardan ...'a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir.
Davacı vekili, dava dilekçesinde kazada ölen ...'ın ...’da eğitim gördüğünü, büyütülüp yetiştirilmesi ve eğitimi için harcamalar yapıldığını bu giderlerin de maddi tazminat kapsamında değerlendirilmesini istemiş ise de ölen çocuğun Türkiye'de, Amerika'da veya başka herhangi bir yerde gördüğü eğitimin ve bu sebeple yapılan ilgili yan harcamaların, dava konusu olayda ölümü nedeniyle davalılara yüklenemeyeceği, gerek eğitim gerek bakım ve yetiştirme giderleri kapsamındaki tüm harcamaların, davacı baba yönünden maddi kayıp olarak değerlendirilemeyeceği, zira bu harcamaların imkanlar dahilinde herhalukarda yapılabileceği, eğer çocuk ölürse boşa yapılan harcama olarak değerlendirilemeyeceği, kaldı ki bunun maddi bir kayıp olduğu düşünülse bile bu kayıp ile davalı sürücü eylemi arasında nedensellik bağı kurulamayacağı sonuç ve kanaatine varıldığından davacılardan ... 'ın okul, konaklama ve yaşam gideri tazminat talebinin reddine karar verilmiştir.
Davacıların manevi tazminat talebi yönünde ise davacıların, oğlu ve kardeşi olan 1989 doğumlu müteveffanın beklenmedik ölümü nedeniyle elem ve ızdırap duymalarının tabii olduğu, bu nedenle yaşanan olaydan dolayı davacıların manevi tazminat taleplerinin yerinde olduğu kanaatiyle, manevi tazminatın sebepsiz zenginleşme aracı olmaması ilkesinden hareketle olayın taraflar üzerindeki etkileri, yaşanan üzüntü, olayın gerçekleşme biçimi ve sonuçları, davalının ve müteveffanın kazanın meydana gelmesindeki kusur durumu, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, paranın satın alma gücü gibi etkenler ile hak ve nesafet ilkesi göz önünde bulundurularak davacı baba ... için 40.000,00 TL, davacı kardeş ... için 20.000,00 TL, davacı kardeş ... için 20.000,00 TL manevi tazminat miktarının hakkaniyete uygun olacağı değerlendirilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Açıklanan gerekçeye göre;
1. Yargıtay 17 HDnin 27/01/2020 tarih 2019/3818 E. 2020/41 Karar sayılı ilamı ile destekten yoksun kalma tazminatı ve araç maddi hasar tazminatı talepleri bakımından mahkememizce verilen 18/03/2016 tarihli karara yönelik temyiz itirazlarının reddine karar verildiğinden yeniden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
2. Davacılardan ...'ın cenaze ve defin masrafları tazminat davasının kısmen kabulüne, dava ve ıslah dilekçesine göre; 7.675,00 TL cenaze ve defin masrafı tazminatının davalı ... 'den kaza tarihi olan 07/08/2013 tarihinden itibaren işleyecek, davalı ...'nden dava tarihi olan 05/09/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınanarak davacılardan ... ' a verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
3. Davacılardan ... 'ın okul, konaklama ve yaşam gideri tazminat talebinin reddine,
4. Davacıların manevi tazminat davasının kısmen kabulüne; davacı baba ... için 40.000,00 TL manevi tazminatın, davacı kardeş ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın, davacı kardeş ... için 20.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 07/08/2013 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ...'den alınarak davacılara verilmesine, davacıların fazlaya ilişkin manevi tazminat taleplerinin reddine,
5-Karar tarihine göre cenaze ve defin masrafları yönünden alınması gereken 524,27 TL harcın davalı ... ve davalı ...'nden müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
6-Karar tarihine göre manevi tazminat yönünden alınması gereken 5.464,80 TL harcın davalı ... 'den tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
7-Davacı ... duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kısmen kabul edilen cenaze ve defin masrafları yönünden hesaplanan 4.080,00 TL vekalet ücretinin davalılardan tahsili ile davacı ...'a verilmesine,
8-Davacılar duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen manevi tazminat yönünden hesaplanan 11.200,00 TL vekalet ücretinin davalı ... 'den tahsili ile davacılara verilmesine,
9-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince reddedilen manevi tazminat yönünden hesaplanan 11.200,00 TL vekalet ücretinin davacılardan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
10-Davalılar ... ve ... kendisini vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince reddedilen maddi tazminat yönünden hesaplanan (AAÜT 3/2 Maddesi gereğince) 4.080,00 TL vekalet ücretinin davacılardan ... 'dan tahsili ile bu davalılara verilmesine,
12-Davacılar tarafından yapılan yargılama giderleri konusunda, Yargıtay 17 HDnin 27/01/2020 tarih 2019/3818 E. 2020/41 Karar sayılı ilamı ile destekten yoksun kalma tazminatı ve araç maddi hasar tazminatı talepleri bakımından mahkememizce verilen 18/03/2016 tarihli karara yönelik temyiz itirazlarının reddine karar verildiğinden yeniden bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
13-Davacılar tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine,
14-Davalılar tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalılara iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay nezdinde temyiz yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı 06/04/2021
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)