T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2020/730 Esas
KARAR NO: 2022/157
DAVA: İtirazın İptali (Sigorta Poliçesine Dayalı)
DAVA TARİHİ: 09/12/2020
KARAR TARİHİ: 23/02/2022
Mahkememizde görülen İtirazın İptali (Sigorta Poliçesine Dayalı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili Banka sigortalısı olan dava/takip dışı 3.kişi ...Tic. A.Ş. 'nin davalı sevkiyat alıcısı ...Tic. A.Ş.'ye yaptığı sevkiyatlardan ve ilgili faturadan doğan borçun davalı ...A.Ş. tarafından vadesinde ödenmediğinden sigorta poliçesi kapsamında 42.673,51 USD’ nin, müvekkili tarafından dava dışı ... A.Ş.'ye ödendiğini, müvekkili ile dava dışı ... şirketi arasındaki 06.01.2017 tarihli Kısa Vadeli İhracat Kredi Sigortası Genel Poliçesinin "Tazminatın Ödenmesi İşlemleri" başlıklı 25.b-c-d maddesinde: “... tarafından tazminat ödemesi yapılmadan önce sigortalı ve/veya satıcı; b.Tazminat ödemesinin yapılabilmesi için satış işleminden doğan tüm haklan ve bunlarlailgili teminatları ..."a devir edecek ve alıcıya bu devire ilişkin yazılı ihbarda bulunacak, satış işleminden doğan alacak hakkının bağlandığı kıymetli evrakı ...'a ciro, devir ve teslim edecek, sigortalı ve/veya satıcının yükümlülüklerine ilişkin ...tarafından talep edilecek bütün belgeleri ...'a sunacaktır. c.Devir edilen alacakla ilgili her türlü belge ve senetleri ...'a teslim edecek ve alacağını ileri sürebilmesi için gerekli bilgileri ...'a verecektir. d....'ca talep edildiği takdirde satış işlemine konu mallar üzerindeki mülkiyet,rehin gibi herhangi bir ayni hakkı ve malları temsil eden kıymetli evrak düzenlenmişse bunu ...'a devir ve teslim edecektir." hükümlerini içerdiğini, bu kapsamda müvekkili ile dava dışı ...Tic. A.Ş. arasında 06.01.2017 tarihli Kısa Vadeli İhracat Kredi Sigortası Genel Poliçe sigortasının düzenlendiğini, dava dışı sigortalı ... şirketinin sigorta poliçesi kapsamında davalıya düzenlediği 04.09.2018 tarih, 03.12.2018 vadeli, 153.295,24 USD tutarlı faturanın 42.673,51 USD'lik kısmının davalı tarafından dava dışı ... şirketine ödenmediğinden, dava dışı ... şirketinin ... 3.Noterliğinin ... tarih ve ... yevmiye nolu temliknamesi ile müvekkiline temlik edildiğini ve bu temlik nedeni ile bedeli ödenmeyen sevkiyat bedelleriyle ilgili olarak 42.673,51 USD'lik kısım yönünden müvekkilinin, davalı şirketten alacaklı hale geldiğini, davalının bu bedeli ödemediğinden aleyhine ... 26. İcra müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyası ile takip başlatıldığını, ödeme emrinin tebliğ edildiğini, davalının ödeme emri tebliği ile birlikte takibe itiraz ettiğinden takibin durduğunu, ancak takibe yapılan itirazın haksız olduğunu ileri sürerek itirazın iptali ile %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davalı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davacı tarafından usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş bir temlikname olmadığından müvekkilinin borçtan sorumlu tutulamayacağını, müvekkilinin ticari defterlerinin incelenmesi ile ne davacıya ne de dava dışı sözde temlik eden şirkete borcunun bulunmadığının ortaya çıkacağını, kabul anlamına gelmemekle birlikte talep edilen faiz oranını da kabul etmediklerini beyan ederek fazlaya ilişkin haklarının saklı tutarak, davanın reddine, haksız ve kötü niyetli dava nedeniyle %20 kötü niyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama masrafları ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER :
... 26. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı icra dosyası, e- fatura, sigorta poliçesi, temlikname, bildirim yazısının posta alındısı ticari kayıtlar, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacı banka sigortalısı olan dava/takip dışı 3 üncü kişi ...Tic. A.Ş.’nin davalı sevkiyat alıcısı ...A.Ş.’ye yaptığı sevkiyatlardan ve ilgili faturadan doğan borcun davalı sevkiyat alıcısı ...A.Ş. tarafından vadesinde ödenmemesi üzerine sigorta poliçesi kapsamında değerlendirilen 42.673,51 USD tutarın davacı sigortacı banka tarafından tazmin edilmiş ve sigorta tazminatı dava/takip dışı sigortalısı olan ...Tic. A.Ş.’ye ödenmiş olup olmadığı, sigorta poliçesinin hükümleri uyarınca; dava/takip dışı sigortalı ... Tic. A.Ş. firması, davalı sevkiyat alıcısı ... A.Ş.’den olan 04.09.2018 tarihli ve 03.12.2018 vadeli, 153.295,24 USD tutarlı E-Fatura ile belirli alacağının sigorta poliçesi kapsamında değerlendirilen 42.673,51 USD’lik kısmını davacı banka’ya temlik ettiğinden temlik işlemiyle, bedeli ödenmeyen sevkiyat bedelleriyle ilgili olarak 42.673,51 USD’lik kısım yönünden davacı bankanın davalı sevkiyat alıcısı ... Tic. A.Ş.’den alacaklı hale gelip gelmediği, alacağı varsa asıl alacak ve işlemiş faiz miktarları, kötüniyet tazminatı talebinin yerinde olup olmadığı hususlarındadır.
... Bankası A.Ş. ile ... Tic. A.Ş. arasında , düzenleme tarihi 06.01.2017, poliçe numarası ... Azami Tazminat Ödeme sınırı 50.000,000,00 USD olan Kısa Vadeli İhracat Kredi Sigortası Genel Poliçesi düzenlendiği, Poliçenin, Tazminatın Ödenmesi İşlemler başlıklı 25.b-c-d maddelerinin, " Tazminat ödemesinin yapılabilmesi için satış işleminden doğan tüm hakları ve bunlarla ilgili teminatları ..."a devir edecek ve alıcıya bu devire ilişkin yazılı ihbarda bulunacak, satış işleminden doğan alacak hakkının bağlandığı kıymetli evrakı ...'a ciro, devir ve teslim edecek, sigortalı ve/veya satıcının yükümlülüklerine ilişkin ... tarafından talep edilecek bütün belgeleri ...'a sunacaktır. Devir edilen alacakla ilgili her türlü belge ve senetleri ...'a teslim edecek ve alacağını ileri sürebilmesi için gerekli bilgileri ...'a verecektir. ...'ca talep edildiği takdirde satış işlemine konu mallar üzerindeki mülkiyet, rehin gibi herhangi bir ayni hakkı ve malları temsil eden kıymetli evrak düzenlenmişse bunu ...'a devir ve teslim edecektir." şeklinde olduğu tespit edilmiştir.
İlgili ... 26. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 03/12/2019 tarihinde temlikname ve faturadan kaynaklanan 42.673,51 USD asıl alacak, 1.406,15 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 44.079,66 USD alacağın asıl alacağına takip tarihinden itibaren işleyecek yıllık %3,25 kamu banka mevduatına uygulanan azami faiz oranı ile tahsili için ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 22/07/2020 tarihinde tebliğ edildiği, davalı borçlunun takibe itiraz ettiği, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK m.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir. Borçlu itirazın iptali davasına karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağlı değildir, borçlu her türlü borca itirazını ödeme emrine itirazından bağımsız olarak ileri sürebilir. Davalı vekili cevaplarında, davacı tarafından usulüne uygun olarak tebliğ edilmiş bir temlikname olmadığını, davalının davacıya borcu olmadığını, talep edilen faiz oranını kabul etmediklerini ileri sürdüğünden bu iddialarını ispat ile yükümlüdür.
Mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmesi için dosya mali müşavir ..., sözleşme uzmanı Doç. Dr. ... ve sigorta uzmanı ...'a tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından sunulan rapor, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olup hükme esas alınmıştır.
Dava dışı ... şirketi, ... 3. Noterliğinin ... tarih, ... sayılı temliknamesi ile ...A.Ş. firmasına gerçekleştirmiş oldukları 04.09.2018 tr. 153.295,24 USD bedelli, 03.12.2018 vadeli alacaklarından tahsilatı yapılmayan 42.673,51 USD’nin yasal yola başvurma dahil haklarının tamamını ... YI numaralı poliçeye istinaden ...(davacı) devir ve temlik etmiştir. Türk Borçlar Kanununda alacağın temliki borçlunun rızası şartına bağlanmamıştır, temliknamenin davalıya tebliği gerekmemekle birlikte temlike ilişkin, davalı ...A.Ş.'ne, dava/takip dışı 3 üncü kişi ... Tic. A.Ş. tarafından 20.11.2019 tarihinde gönderilen bildirim yazısının davalıya tebliğ edildiği anlaşılmaktadır. Davacı taraf 27.11.2019 tarihinde 223.145,36 TL EFT yapmıştır. Temlik eden dava dışı Sarkusyan şirketi davacıdan aldığı 223.145,36 TL’yi 27.11.2019 tarihinde “Döviz Dönüşüm Müşterileri” kaydı ile içerik olarak “...- ... Tazminat Tahsilatı” açıklaması ile kayıt etmiştir. Bu nedenlerle, davcının, davalıdan .. numaralı poliçe nedeniyle 223.145,36 TL (42.673,51 USD) alacağının doğduğu sonucuna varılmıştır.
Dava dışı temlik eden şirket ile davalı arasında ... kredisine konu olan 04.09.2018 tarihli, 153.295,24 USD bedelli faturanın vade tarihi 03.12.2018 tarihidir. Borçlu tarafça fatura tutarından 42.673,51 USD eksik ödeme yapılması üzerine, dava dışı temlik eden şirket tarafından bakiye kısım ... ile yapılan 06.01.2017 tarihli ... YI numaralı sigorta poliçesi kapsamında, tüm ferileri ile birlikte davacıya temlik edilmiştir. Alacak tüm ferileri ile birlikte temlik edildiğinden, davacı taraf icra takibinde faturanın vade tarihi olan 03.12.2018 tarihi itibariyle asıl alacağa 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun 4/A maddesi hükmüne göre faiz işletebilecektir. Merkez Bankası EVDS verilerinde kamu bankalarınca 1 yıla kadar vadeli USD para birimine kamu bankalarınca ortalama yılık %6,50 oranında faiz verildiği belirtilmiş olduğundan davacının takip talebinde talep ettiği %3,5 orandan faiz hesaplanması yerinde olup talebe bağlı olarak alacaklı tarafça takip öncesi 1.406,15 USD işlemiş faiz uygulanması kabul edilmiştir.
Davalı ... Tic. A.Ş tarafından, adına sevkiyatı gerçekleştiren dava dışı Sarkuysan ... Tic. A.Ş.’ne, yapılan sevkiyat sonrası ödenmeyen fatura bedelinin / bedellerinin, davacı ... Bankası A.Ş. tarafından ...Tic. A.Ş.’ne ödenmesi sonucu meydana gelen sigorta hasar tazminatının ...Bankası A.Ş. ile ...Tic. A.Ş. arasında düzenlenen, düzenleme tarihi 06.01.2017, poliçe numarası ..., azami tazminat ödeme sınırı 50.000,000,00 USD olan Kısa Vadeli İhracat Kredi Sigortası Genel Poliçesi teminatı altında olduğu, davacının, davalıdan ... numaralı poliçe nedeniyle 42.673,51 USD asıl alacak, 1.406,15 USD takip öncesi işlemiş faiz olmak üzere toplam 44.079,66 USD (253.696,07 TL) talep edebileceği, davacının 42.673,51 USD asıl alacağına takip tarihinden itibaren 3095 sayılı Kanuni Faiz ve Temerrüt Faizine İlişkin Kanunun 4/a maddesi hükmüne göre Devlet bankalarının o yabancı para ile bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranının uygulanması gerekeceği anlaşılmış, davalı itiraz nedenlerini kanıtlayamamış, davalı tarafından ... 26. İcra Müdürlüğü’nün ...Esas sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın iptaline ve takibin devamına, davacının asıl alacağına takip tarihinden itibaren 3095 Sayılı Kanun 4/a maddesi gereğince Devlet bankalarının o yabancı para ile bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranının uygulanmasına, geçerli bir ilamsız genel icra takibinin varlığı, borçlunun yedi günlük süre içerisinde ödeme emrine itiraz etmiş olması, bir yıl içinde açılmış bir itirazın iptali davası bulunması, davacı alacaklının tazminat istemini dava dilekçesinde açıkça talep etmiş olması ve takip konusu alacağın miktarının belli (likit) olması dikkate alınarak borçlunun itirazının haksız olması nedeniyle takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanan asıl alacağın %20’si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
Davanın kabulü ile, davalı tarafından ... 26. İcra Müdürlüğü’nün ... Esas sayılı icra dosyasına yöneltilen itirazın iptaline ve takibin devamına, davacının asıl alacağına takip tarihinden itibaren 3095 Sayılı Kanun 4/a maddesi gereğince Devlet bankalarının o yabancı para ile bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranının uygulanmasına, takip tarihindeki kur üzerinden hesaplanan asıl alacağın %20’si oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 23.590,31 TL ilam harcından peşin yatırılan 4.629,10 TL harcın mahsubu ile bakiye 18.961,21 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 32.623,95 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan 54,40 TL başvuru harcı, 4.629,10 TL peşin harç, 2.400,00 TL bilirkişi ücreti, 116,75 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 7.200,25 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 23/02/2022
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır