T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/108 Esas
KARAR NO: 2022/25 Karar
DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)
DAVA TARİHİ: 05/02/2021
KARAR TARİHİ: 19/01/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Rücuen Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; “Arsa Sahipleri” sıfatıyla hareket eden ... A.Ş., ... A.Ş., ... A.Ş ve ... A.Ş. ile davalı ... Şirketi arasında imza edilen sözleşmelerle ... – ... işinin tamamının, “Anahtar Teslimi Şeklinde” İhale Şartnamesi, Yapım İşleri Şartnamesi, Yapım İşleri Sözleşmesi uyarınca davalı ... Şirketine ihale edildiğini, davalı ... A.Ş ile Arsa Malikleri arasındaki sözleşmenin feshinden bir süre sonra, davalı ... A.Ş’nin bir kısım personeli tarafından Asıl İşverenleri Davalı ... A.Ş’nin yanı sıra müvekkili davacı şirketin de aralarında bulunduğu arsa maliki şirketlerin üst işveren oldukları iddiası ileri sürülerek işçilik alacaklarının hüküm altına alınması talebiyle davalar açıldığını, müvekkili davacının da aralarında bulunduğu Arsa Maliklerinin Üst İşveren olduğu gerekçesiyle müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğuna karar verildiğini, dava dosyalarından verilen ilamların, bu dava dosyası alacaklıları tarafından icra dosyalarından takibe konulduğunu, müvekkili davacının da aralarında bulunduğu Arsa Malikleri işbu cebri icra işlemleri nedeniyle söz konusu takip dosya borçlarının tamamını her biri ... Projesindeki hisseleri nispetinde ödediğini, davalı şirketin asıl işvereni olduğu personellerince açılan bu davalar sonunda verilen ilamlar nedeniyle başlatılan icra dosyalarına müvekkil davacı şirketin yapmak zorunda kaldığı ödemelerin müvekkil şirkete davalının rücuen ödemesi talebiyle 08.01.2021 tarihinde Dava Şartı Zorunlu Arabuluculuk başvurusunda bulunulduğunu, müvekkili davacı tarafından yapılan bu ödemeler toplamı olan 17.273,41-TLnin tamamını her bir ödeme tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte müvekkili şirkete rücuen ödemesine yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı usulüne uygun tebliğe rağmen davaya cevap vermemiştir.
Deliller; İhale şartnamesi, Yapım İşleri Şartnamesi, Yapım İşleri Sözleşmesi, ... 5. İş Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyası, .... 13. İcra Dairesi'nin ...E sayılı icra dosyası, ... 16. İcra Dairesi'nin ... E sayılı icra dosyası, ... 34. İş Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyası, ... 3. İcra Dairesi ... E. Sayılı icra dosyası, ... 23. İcra Dairesi ... E. Sayılı icra dosyası, ... 14. İş Mahkemesi'nin ... E sayılı dosyası, ... 16. İcra Dairesi'nin ... E sayılı icra dosyası, Bilirkişi Heyet Raporu ... 14. İş Mahkemesi'nin 30.06.2020 tarihli ve... E., ...K. Sayılı Kararı; Davacısının ... olduğu, davalıların ...AŞ, ... AŞ, ...AŞ, ... AŞ, ... AŞ olduğu, dava tarihinin 22.12.2016 tarihi olduğu, davanın kısmen kabulü ile a) Net 2.962,71-TL kıdem tazminatının, fesih tarihi olan 31.01.2012 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek banka faizi ile birlikte, b) Net 1.848,64-TL ihbar tazminatının 100,00-TL'sinin dava tarihi olan 22.12.2016 tarihinden, geriye kalan 1.748,64-TL'sinin talep arttırım tarihi olan 20.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, c) Net 335,54-TL fazla mesai ücretinin 100,00-TL'sinin dava tarihi olan 22.12.2016 tarihinden, geriye kalan 235,54-TL'sinin talep arttırım tarihi olan 20.12.2019 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek banka faizi ile birlikte, d) Net 26,66-TL Ulusal Bayram Genel Tatil Ücretinin, dava tarihi olan 22.12.2016 tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek banka faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
... 16. İcra Dairesi'nin ... E sayılı icra dosyasının UYAP kayıtlarının dosyamız arasına girmiş olduğu, incelenmesinden; ... tarafından 04.12.2020 tarihinde ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş aleyhine ... 14. İş Mahkemesi'nin 30.06.2020 tarihli ve ... E., ... K. Sayılı Kararı gereğince 13.932,80-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı, borçluların ödeme yapmış olduğu, ... 34. İş Mahkemesi'nin 05.02.2019 tarihli ve ...E, ... K sayılı Kararı; Davacısının ... olduğu, davalıların ...AŞ, ...AŞ, ...AŞ, ....AŞ, ... AŞ. Olduğu, dava tarihinin 28.04.2017 olduğu, davanın kabulü ile kıdem tazminatı alacağı olarak net 2.992,57-TL'nin 10.02.2012 akdin feshi tarihinden itibaren işleyecek bankalarca uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa ödenmesine, İhbar tazminatı alacağı olarak net 1.622,00-TL'nin 100,00-TL'sinin dava tarihinden itibaren, bakiyesinin ıslah tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline dair karar verilmiştir.
... 3. İcra Dairesi'nin ... E sayılı icra dosyasının UYAP kayıtlarının dosyamız arasına girmiş olduğu, incelenmesinden; ... vekili tarafından 01.07.2019 tarihli ... A.Ş, ... A.Ş, ...A.Ş, ...A.Ş, ...A.Ş aleyhine ... 34. İş Mahkemesi'nin 05.02.2019 tarihli ve ... E, ... K sayılı karar gereğince 10.186,08-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı, borcun ödendiği, ... 23. İcra Dairesi'nin ...E sayılı icra dosyasının UYAP kayıtlarının dosyamız arasına girmiş olduğu, incelenmesinden; ... vekili tarafından,...AŞ, ... Ltd Şti, ...A.Ş, ... A.Ş, ... AŞ, aleyhine ... 1. İş Mahkemesi'nin...E., ... K sayılı karar gereğince toplam 22.579,55-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı, ... 5. İş Mahkemesi'nin 19.07.2017 tarihli ve ... E. ...K sayılı kararında; Davacının ... olduğu, davalıların ....AŞ, ... AŞ, ...AŞ, ...AŞ, ...AŞ olduğu, dava tarihinin 08.02.2013 tarihi olduğu, davanın kısmen kabulü ile 5.000,00-TL maddi tazminat alacağının olay tarihinden itibaren yasal faizi oranı ile birlikte kaza tarihi olan 31.01.2011 tarihinden itibaren davalılardan alınarak davacıya verilmesine dair karar verilmiştir.
... Genel İcra Dairesi'nin ... E sayılı icra (... 16. İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı icra) dosyasının UYAP kayıtlarının dosyamız arasına girmiş olduğu, incelenmesinden; ...vekilince 21.12.2018 tarihinde ...A.Ş, ... A.Ş, ...A.Ş, ... A.Ş, ...A.Ş aleyhine... 5. İş Mahkemesi'nin 19.07.2017 tarihli ve ... E. ...K sayılı karar gereğince toplam 9.874,32-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı ve ödeme yapılmış olduğu,
... Genel İcra Dairesi'nin ... E sayılı icra (... 13. İcra Dairesi'nin ...E sayılı icra) dosyasının UYAP kayıtlarının dosyamız arasına girmiş olduğu, incelenmesinden; ... vekili tarafından 21.12.2018 tarihinde ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş aleyhine ... 5. İş Mahkemesi'nin 19.07.2017 tarihli ve ...E, ... K sayılı Karar gereğince toplam 2.233,87-TL üzerinden icra takibi başlatıldığı ve ödeme yapılmış olduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce dosyanın taraflar arasında uyuşmazlıkla ilgili olarak bu konuda uzman olduğu anlaşılan Mali Müşavir Bilirkişi ... ve Bilirkişi ...'e tevdiine karar verilerek Bilirkişi Heyet Raporu aldırılmıştır. Mali Müşavir Bilirkişi ... ve Bilirkişi ...'in hazırlamış olduğu 19.11.2021 tarihli Bilirkişi Heyet Raporuna göre özetle; "...Dosya mevcudu, davacı yan ticari defterleri, Dava dosyası ile yine bu kayıtların dayanağı belgelerin tetkiki sonucunda ve raporumuz içinde açıklanan nedenlerle; İncelenen davacı şirkete ait 2016-17-18-2020 yılı ticari elektronik defterlerine ait beratların yasal sürelerinde alındığı, Envanter defterinin açılış tasdikinin yasal süresinde yapıldığı bu anlamda davacı şirketin ticari defterlerinin usulüne uygun tutulduğu, Davacı yanın incelenen 2016-2017-2018-2019-2020 yılı ticari defterlerinde yukarıdaki tabloda görüleceği üzere ilgili icra dosyalarına 19.469,24 TL ödeme yaptığı, ancak davacı yan dava dilekçesinde 17.273,41 TL talep ettiğinden talebi ile bağlı kalınarak davalı yandan 17.273,41 TL talep edebileceği,..." hususlarında görüş bildirilmiştir.
Bilirkişi Heyet Raporu taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edilmiştir.
Bilirkişi Raporu hüküm kurmaya elverişli bulunmuştur.
GEREKÇE:
Taraflar arasındaki ihtilafın tespiti; Davacının dava dilekçesinde belirtmiş olduğu ilamlı icra takipleri nedeniyle ödemiş olduğunu iddia ettiği icra takiplerindeki meblağların davalıdan rücuan tahsil edip edemeyeceği hususlarında toplanmıştır.
Tüm dosya kapsamından; Arsa Sahipleri sıfatıyla hareket eden ... A.Ş, ... A.Ş, ... A.Ş ve ... A.Ş ile davalı ... A.Ş arasında sözleşmeler imzalandığı, bu sözleşmelerle... - ...inşaat yapım işinin tamamının anahtar teslimi şeklinde ihale şartnamesi, yapım işleri şartnamesi, yapım işleri sözleşmesi uyarınca davalı şirkete ihale edildiği, bu sözleşmenin feshinden bir müddet sonra davalının bir kısım personeli tarafından davalı şirket ve davacı şirketin de aralarında bulunduğu arsa maliki şirketlerin üst işveren oldukları iddiasıyla işçilik alacaklarının hüküm altına alınması için davalar açıldığı, bu açılan davalarda verilen hükümlerin icra takibine konu edilerek ödendiğini, davacının, hakkındaki bu ilamlı icra takipleri nedeniyle hissesi oranında ödeme yaptığı, dolayısıyla ödemelerin rücuan tahsili amacıyla iş bu davanın ikame edildiği, davacı ile davalı arasında 24.06.2009 tarihinde 23 ana maddeli Yapım İşleri Sözleşmesi akdedildiği, bu sözleşmede taraflar arasında 4857 sayılı İş Kanunu 2/IV maddesi çerçevesinde asıl işveren - alt işveren ilişkisi bulunduğu, 4857 sayılı İş Kanunu m 2/ IV "Bu ilişkide asıl işveren, alt işveren işçilerine karşı o işyeri ile ilgili olarak bu Kanundan, iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğam yükümlülüklerinden alt işveren ile birlikte sorumludur." bu asıl işveren - alt işveren ilişkisinin tespiti ... 5. İş Mahkemesi'nin ... E., ... 34. İş Mahkemesi ... E, ... 1. İş Mahkemesi ... E, ... 14. İş Mahkemesi ... E sayılı dosyalarda belirlendiği, davacı ile davalının, davalı işçilerinin işçilik alacaklarından müteselsil sorumlu olduğu, asıl işveren ve alt işveren arasındaki müteselsil sorumluluğun 4857 sayılı İş Kanunu m 2/IV hükmünden doğduğu, Davacı ile davalı arasında akdedilen 24.06.2009 tarihli Yapım İşleri Sözleşmesi'nin Tanımlar başlıklı 2. Maddesinde İşveren ibaresinin, içerisinde davacının da yer aldığı, ... - ... olarak anılan şirketleri, Yüklenici ibaresinin ise davalıyı ifade ettiği, Sözleşmenin "İşçi Alacakları ve Hakları" başlıklı 8.1 maddesi "Yüklenici İşyeri'nde bizzat veya alt yüklenicilere bağlı olarak çalıştırdığı bütün işçi, personel alacaklarını, SSK primleri ile gelir vergisi kesintilerini, anlaşmalarına göre zamanında ödemeye ve bu konudaki bilgileri Kontrole bildirmeye zorunludur. Yüklenici bu gibi alacakları ödemezse, Kontrol kendisine bir başvuru halinde, başvuruları Yüklenici'ye bildirecek ve kontrolün uyarısını takip eden 15 takvim günü içinde Yüklenici bu alacakları tasfiye edecek ve bunu belgelendirecektir. Aksi halde Kontrol, Yüklenicinin hakediş ve gerekirse teminatından gerekli kesintileri yapabilir ve bu işlemden dolayı Yüklenici hiçbir iddia ve talepte bulunamayacaktır." Sözleşmenin "Çalışma Belgesi" başlıklı 8.3 maddesi; "Yüklenici, bizzat veya alt yüklenicilere bağlı olarak işe aldığı bütün işçi ve müstahdemlerine yedi gün içinde kendisi veya yetkili vekili tarafından imzalı ve usûlüne uygun bir belge verecektir. Bu belgede işçinin işe girdiği tarih, ismi, gündelik veya ücretinin miktarı, ödendiği tarihler gösterilecek, puantaj ve ödenen paralar da bu belge üzerine işlenecektir.
Ücret miktarı ve ödeme tarihi değişmedikçe bu belge her iki taraf için de geçerli sayılır. Değişiklik olduğu takdirde Yüklenici çalışanlara verdiği belgeyi bu esasa göre 7 gün içinde değiştirmek ve geçerlilik tarihini mutlaka belirtmek zorundadır.
Belgesi olmayan ve alacakları ödenmemiş işçilerin talep ettiği miktar, Kontol'lüğün talebiyle, Yüklenici'nin hakedişinden kesilerek İşveren tarafından işçilere ödenebilir. Yüklenici bu nedenden dolayı hiçbir istek ve iddiaada bulunamacayacaktır.
Yüklenici şantiyeye giriş ve çıkışı bilgisayar ortamında kaydedip bu bilgileri istendiğinde raporlayabilecek bir sistem kuracak ve çalışanlara Manyetik Kimlik Kartı verecektir. Kontrol uygun gördüğü periyotlarla gereken raporları isteyebilecektir." şeklinde olduğu, bu sözleşme hükümlerinden davalının yüklenici olarak kendi işçilik alacaklarından tamamen sorumlu olacağının anlaşıldığı, Yargıtay 23 HD 14.01.2020 tarih ve 2019/277 E, 2020/80 K sayılı ilamda benzer davalarda asıl işverenin alt işveren işçilerine ödediği bedelin tamamının ödeme tarihinden itibaren ilgili alt işverenden rücuan tahsilini talep edebileceğini kabul ettiği, Davacı tarafın 2016 - 2020 yıllarına ait ticari defterlerinin incelendiği, ticari defterlerin usulüne uygun olarak tutulduğu, davacı tarafın ... 13. İcra Dairesi'ne, ... 3. İcra Dairesi'ne, ... 23. İcra Dairesi'ne ve ... 16. İcra Dairesi'ne toplam 19.469,24-TL ödemede bulunduğunun tespit edildiği, Bir alacağa faiz talep edilebilmesi için ödeneceği tarihin kesin olarak belli olması ya da karşı borçlunun bir ihtar ya da ihbarla temerrüde düşürülmesi gerektiği, TTK m 10 uyarınca karşılıklı bir anlaşma ve belirlenmiş bir vadeye ilişkin belge ya da herhangi bir ihtarın dosyaya sunulmadığı anlaşıldığından faize hükmedilmediği, Davacı vekilinin dilekçesi ile 17.273,41-TL'nin talep edilmiş olduğundan talep ile bağlı kalınarak davacının davasının kabulü ile,17.273,41-TL'ye dava tarihi olan 05.02.2021 tarihinden itibaren ticari avans faizi işletilerek davalıdan alınarak davacıya ödenmesine dair karar verilmiştir.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçeye göre;
Davacının davasının KABULÜ ile
17.273,41-TL'ye 05.02.2021 tarihinden itibaren ticari avans faizi işletilerek davalıdan alınarak davacıya ÖDENMESİNE
2-)Karar tarihine göre alınması gereken 1.179,95-TL harçtan peşin alınan 294,99-TL harcın mahsubu ile bakiye 884,96-TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
3-)Davacı duruşmalarda kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-)6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-)Davacı tarafından yatırılan 59,30-TL başvuru, 8,50-TL vekalet harcı, 294,99-TL peşin harç, 2.000,00-TL bilirkişi ücreti ve 284,75-TL posta giderinden ibaret toplam 2.647,54-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-)Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avanslarının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi (İstinaf Mahkemesi) nezdinde İstinaf Yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usûlen anlatıldı.19/01/2022
Katip
(e-imza)
Hakim
(e-imza)