T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2021/298 Esas
KARAR NO:2024/449
DAVA:Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ:21/04/2021
KARAR TARİHİ:19/07/2024
Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 21/04/2021 tarihli dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile davalı ... A.Ş. arasında Finansal Kurumlar Birliği 08/07/2016 tarih ... numarası ile kayıtlı Finansal Kiralama Sözleşmesi ve ekinde yer alan ... numaralı ödeme planı imzalandığını, müvekkili şirketçe kullanılırken Finansal Kiralama Sözleşmesi kapsamında yer alan ... makinesinde 15/12/2018 tarihinde hasar oluştuğunu meydana gelen hasara ilişkin tutanak tutularak durumun derhal sigorta şirketi olan davalı sigorta şirketine bildirildiğini ve başvuru yapıldığını, yetkili servis tarafından müvekkili şirkete KDV dahil 99.785,96 TL'lik fatura kesildiğini ve söz konusu tutarın müvekkili şirketçe ödendiğini, onarım sonrası makine sigortasının yaptırılmış olduğu davalı şirkete faturaların ibraz edilip, sigorta poliçesi kapsamında hnasar için müvekkili şirketçe yapılmış olan ödemenin taraflarına ödenmesinin talep edildiğini, sigorta ekspertizinin yazmış olduğu rapora istinaden söz konusu hasara ilişkin olarak sadece 23.094,41 TL'nin ödenebileceğinin belirtilmişse de taraflarına hiçibr ödeme yapılmadığını, hasar ile ilgili olarak kısmi ödemenin sebebi olarak ise zamanla aşınan parça olduğu iddiasıyla teminat dışı kaldığı gösterildiğini, oysa müvekkili şirketçe makine bakımlarının her zaman eksiksiz ve zamanında yapıldığını, servis tarafından taraflarına fatura edilen tüm parçaların hasar sonrası makinenin kullanılamaz olmasından kaynaklandığını, teminat dışı kaldığı iddia edilen hasarlı parçaların aşınma neticesi değil anı ve beklenmedik bir şekilde meydana gelmiş olup, yetkili servis tarafından düzenlenen belgede de hasarın asıl nedeninin tespit edilemediğinin belirtildiğini, hasarın nedeninin kullanıcı hatası veya aşınma olmadığının sabit olduğu gibi bu kadar kısa sürede de bir aşınmanın meydana gelmesinin imkansız olduğunu, bu nedenle söz konusu hasar için müvekkilinin ödemek zorunda kaldığı 99.785,96 TL zararın halen karşılanmamış olması nedeniyle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 99.785,96 TL'nin müvekkili tarafından ödemenin yapılmış olduğu tarihten itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacı müvekkiline ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili 02/07/2021 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin 6361 sayılı Finansal Kiralama, Faktoring ve Finansman Şirketleri Kanunu çerçevesinde faaliyet gösteren bir finansal kiralama şirketi olduğunu, Finansal kiralama ise, makine ve teçhizatın mülkiyet hakkının kanuni olarak kiralayanda kalmasına karşın, ekonomik açıdan kiralanan şey üzerindeki kontrolün kiracıya devredildiği bir kiralama türü olduğunu, Finansal kiralamada kiracıya nakdi kredi kullandırılmadığını, bu sözleşmeyle kiracıya nakdi kredi yerine işletmesi için ihtiyaç duyduğu malın teminine yönelik bir fon tesis edildiğini, bu fon ile kiralayanın müşterinin ihtiyaç duyduğu malın mülkiyetini herhangi bir şekilde elde ederek, hukuki mülkiyetini kendisinde tutarak her türlü faydayı sağlamak üzere malın ekonomik mülkiyetini ve zilyetliğini kiracıya devretme borcu altına girerken kiracı da yararlanma süresi içinde dönemsel olarak, sabit ve belirli bir kira bedelini ödeme yükümlülüğü altına girdiğini, Finansal kiralama sözleşmesinin niteliği gereği bir kredi kullandırma işlemi olduğunu, bu haliyle kullanma ve yararlanma hakkı veren bir sözleşme olduğunu, finansal kiralama sözleşmesinin temel unsurunun kiralananın kullanma ve yararlanma hakkının kullanılmak üzere zilyetliğinin finansal kiracıya bırakıldığının tartışmasız olduğunu, finansal kiralama konusu malın mülkiyetinin kiralayan şirkette kalmasının, sadece teminat amacına yönelik olup malın zilyetliğinin her türlü faydayı sağlamak üzere kiracıya devredilmesine engel olmadığını, öte yandan davacı ile akdedilen sözleşmenin 23. maddesinde de kiralayanın müvekkili şirketin hiçbir şekilde kiralama konusu maldan meydana gelen zararlardan sorumlu tutulamayacağının düzenlendiğini, buna göre finansal kiralama konusu makinenin onarım masraflarından müvekkili şirketin sorumlu olmasının mümkün olmadığını, finansal kiralama konusu mal ile ilgili sigorta yükümlülüklerinin kiracı üzerinde olduğunu, müvekkili şirketin finansal kiralama sözleşmesine uygun olarak kiralama konusu malı sigorta ettirdiğini, bunun dışında kalan teminat kapsamına dahil edilecek hususların bildirimi dahil olmak üzere primlerin, ödenmesi hasarın, bildirimi gibi yükümlülüklerin kiracı şirket üzerinde olduğunu, davacının iddialarının aksine sigorta şirketi tarafından davacıya teminatlarla sınırlı olarak ödeme yapıldığını, 18/08/2021 tarihinde 23.094,00 TL ödemenin kendilerine yapıldığını, davacı tarafın süreci adeta askıda bırakarak uzunca bir zaman geçmesine neden olduğunu, akabinde de yazıyı hazırlayarak müvekkili şirkete gönderdiğini, e-mail yazışmalarından da görüleceği üzere davacı şirketin maillere uzunca bir süre geri dönüş yapmaması ve süreci askıda bırakması nedeniyle bir süre vekaletname hazırlanamadığını, dava dilekçesinde iddia edildiği şekilde kendilerine hiçbir şekilde bir geri dönüşüm yapılmamasının söz konusu olmadığı gibi taleplerine uygun şekilde ilgili sigorta şirketine idari ve hukuki yollara başvurulabilmesini teminen .... Noterliği'nin 10/06/2020 tarih ve ... yevmiye numaralı vekaletnamesi hazırlanarak kendilerine kargo yoluyla gönderildiğini, beyan ederek, davanın reddi ile vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.
DELİLLER: Bilirkişi ek ve kök raporları, ... Ticaret Sicil Müdürlüğü yazı cevabı, ... Sigorta Anonim Şirketi yazı cevapları, Arabuluculuk Daire Başkanlığı ... Sayılı dosyası, tanık beyanları, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
11/05/2022 tarihli bilirkişi talimat raporunda özetle; "Davacı firmanın kalan 76.691,97.-TL lik makine hasarının kendi bünyesinden karşılaması ile maddi kayba uğradığı, Leasing firmasının muvafakatname ve vekaletname için geciktiği ve bu nedenle, davalı sigorta şirketine karşı yasal yollara başvurma süresinin uzadığı, davacının maddi kaybı için beklediği ve sonuç almak için uğraşıda bulunduğu, hasar tespitinde firmanın kullanımdan kaynaklı bir kusurunun bulunduğunun, tespit edilemediğinin anlaşıldığı, bu tür hasarlarda kiralayan sıfatı ile maddi kayba uğrayan ve tüm külfeti üstünde taşıyan kiracıya yüklenildiği, davalı sigorta şirketinin eksper tespitinde, zamanla aşıma uğrayan parçaların , hangi zaman diliminde bu parçaların hasara uğrayabileceğinin açıklamasının bulunmadığının anlaşıldığı, hasar bedelinin ödenmesi ile ilgili hangi sigorta klozların dikkate alınarak, kısmi ödeme yapıldığının dosyadan anlaşılamadığı, yüksek tutarlı ve imalatta kullanılan makine için, teminat dışında bırakılan ve operasyonel risk olarak ,davacı firmanın karşılaşabileceği, aşınma nedeni ile uğrayabilecekleri zararlara karşı sigortanın yapılmasına ilişkin bir teklif yapılmadığının anlaşıldığı, bu nedenle davalı sigorta şirketi ve leasing firmasının müteselsil olarak sorumlu olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
22/02/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Taraflar arasındaki ticari ilişkide, davacının, davalıdan finansal kiralama yolu ile kiraladığı menkul üzerinde 15.12.2018 Tarihinde hasar oluştuğu, davacının dava dışı ... Sigorta A.Ş. hasar tespit talebinde bulunduğu ve ekspertiz raporları ve diğer inceleme sonucunda Dava dışı ... Sigorta şirketi tarafından 23.094,00 TL hasar bedeli 18.08.2020 tarihinde davacının banka hesabına yatırıldığı, Davacının, kendisine ödenen 23.094,00 TL hasar tutarı ile ilgili, sigorta şirketi tarafından teminat kapsamına dahil edilmediğinden 76.691,96 TL tutarlı karşılanmayan zararı ile ilgili davalıdan finansal kiralama sözleşmesinin 72. Maddesine istinaden davacıya rücu edemeyeceği mütalaa edilmektedir." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
12/11/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "Heyetimiz üyelerinin uzmanlık alanları dahilinde objektif bir görüşe varabilmesi açısından davadışı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A Ş.) ye yazılacak bir müzekkere ile hasar dosyası ve ödeme evrakı ile bilgilerin dava dosyasına ilave edilmesi sonrası yapılabileceği (talebi karşılamayan hasar tutarının kalan kısmının neden ödenmediğinin irdelenmesi açısından), sonuçlarına ulaşılmış olup, saygılarımızla arz olunur." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
30/05/2024 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; "Taraflar arasında Finansal Kiralama Sözleşmesinin kurulmuş olduğu, bu sözleşme maddelerine bağlı olarak davadışı ... Sigorta A.Ş. tarafından finansal kiralama sözleşmesine konu olan makine ekipman için geçerli bir sigortanın ilgili tarihte yürürlükte olduğu, davadışı sigortacının meydana gelen hasarla ilgili olarak hasar ödemiş olduğu ancak bu tutarın davacının bahsetmiş olduğu tutardan bir hayli eksik olduğu (yaklaşık hasar tutarının %23’ü), Poliçede davacı tarafın sigorta ettiren/kiracı ve davalı tarafın ise sigortalı/kiralayan olarak kayıt ve not edildiği, Poliçe muafiyetinin, Makine bedelinin 500.000.-EURO’dan yüksek olması nedeni ile 1.000.-EURO’dan az olmamak üzere hasarın %10’u (hangisi yüksek ise o) olduğu, Poliçe şartlarında “... A.Ş.'nin izni olmadan iptal edilemez ve/veya hasar ödemesi yapılamaz” notunun bulunduğu tespit edildiği, Poliçenin bağlı olduğu Genel Şartların, Makine Kırılması Sigortası, Elektronik Cihaz, Hırsızlık ve Yangın sigortası Genel şartları olduğu ve ek teminatlarla güçlendirildiği, Meydana gelen hasar açısından; Makine Kırılması ve Genel Şartlarınca, hasar yakın sebebinin insan hatası, elektriki sebepler, kırılma vb. olması halleri teminat kapsamı dahilindedir. Her 2 genel şartta da Makinelerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan aşınma ve yıpranma teminat kapsamı haricindedir. Sigorta konusunu oluşturan ekipmanın tanımı “ 2016 Yeni ve Kullanılmamış ... Kesme Tezgahı” olduğu poliçeye not olarak düşülmüştür. 15.12.2018 rizikonun gerçekleştiği hasar tarihinde ekipman yaklaşık 2 yaşında olduğu tespit edilmiştir. Bu tür bir ekipmanda oluşabilecek yıpranmalar açısından makine ekipman hala yeni olarak kabul edilebilir olduğu, makinayı kullanan / sorumluluğunu üstlenen çalışanın bu konuda ehli olduğu dava dosyasına ekli sertifikadan tespit edilmiştir. Sigortacı 23.094.-TL’Lik tazminat ödemesi yapmış ancak, önceki bilirkişi raporunda Mali Müşavir ... tarafından hasarın 99.785.-TL olması nedeni ile davacı tarafın kalan 76.691,97,-TL lik makine hasarının kendi bünyesinden karşılaması ile maddi kayba uğradığı tespit edilmiştir. İlgili lazer kesme makinasının yetkili servisi tarafından yapılan teknik incelemesi sonucu dava dosyasında bulunan faturalar toplamının 98.071,47 TL olduğu tespit edilmiş olup hasar tarihi itibariyle kadri marufunda olduğu, Bu durumda uygulanacak muafiyetin hasar bedelinin %10’u olduğu ve sigortacı tazminat borcunun bu durumda 88.264,32 TL olduğu, sigortacının ödemiş olduğu 23.094.-TL tazminat sonrası kalan borcunun 65.170,32 TL olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
27/01/2022 tarihli talimat duruşmasında dinlenen Tanık ... beyanında özetle; "Davacı şirkette lazer bölüm sorumlusu olarak çalışıyorum, finansal kiralama konusu malı bilirim, hasar 15/12/2018 tarihinde meydana geldi, makinedeki hasar CNC kontrollü olması sebebiyle beklenmedik bir anda yangın çıkması neticesinde meydana geldi, makine herhangi bir müdahale olmaksızın kendiliğinden yangın çıkması neticesinde hasar gördü, makine ayıplı değildi, çalışan bir makineydi, makine 2016 yılından beri kullanılmaktaydı, yangın çıkması akabinde direkt olarak operatör tarafından yangın çıkan bölgeye yangın tüpü ile müdahale edildi, acil stop düğmesine basıldı ve makinenin elektriği kesildi, sonrada servise ve sigortaya bildirim yapıldı, ihbar e-mail yoluyla yapıldı, ihbar hasardan hemen sonra yapıldı, hasar ile ihbar arasında maksimum 2 gün vardır, makinede çıkan yangın sonucunda makine kullanılamaz hale gelmiştir, makineden beklenen fayda elde edilememiştir, tanıklık ücreti istemiyorum." şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.
27/01/2022 tarihli talimat duruşmasında dinlenen Tanık ... özetle; "Ben davacı şirkette makine operatörü olarak çalışıyorum, dava konusu makineyi biliyorum, makinedeki hasar 15/12/2018 tarihinde gerçekleşti, makinelerimiz otomasyon sistemiyle çalışmaktadır, bilgisayarda yapılan programı çekiyoruz, atılacak sac ne ise onu atıyoruz, bu sayede rezenatörden çıkan güç ile yani ışın yoluyla sacın kesimini yapıyoruz, hasar makineden çıkan ışının aynadan körüğe yansıması sebebiyle meydana gelmiştir, birinin makineye herhangi bir müdahalesi olması söz konusu değildir, bahsettiğim gibi makine otomasyon yoluyla çalışmaktadır, makine 2016 yılından beri davacı şirket tarafından kullanılıyordu, yangın çıktıktan sonra ani stopa basılarak elektriği kesildi, yangın tüpleriyle makine söndürüldü, bu işlemlerde bende bulunmaktaydım, makinenin sönmesi akabinde amirlerimize bildirimde bulunduk, ayıbın ihbar edilip edilmediğini bilmiyorum, bu sebeple ihbarın hangi vasıtalarla yapıldığını, hasardan ne zaman sonra yapıldığını bilmiyorum, makinede meydana gelen hasar makinenin durmasına neden oldu, yangın sebebiyle makine çalışmadı, makineden beklenen fayda elde edilemedi, tanıklık ücreti istemiyorum." şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.
27/01/2022 tarihli talimat duruşmasında dinlenen Tanık ... beyanında özetle; "Davacı şirkette mali işler müdürü olarak çalışıyorum, dava konusu makineyi biliyorum, makinedeki hasar 15/12/2018 tarihinde meydana geldi, makinenin lazer ışının körüğe gelmesi sebebiyle makinede yangın çıktı, bu yangın makinenin kendisinden kaynaklı olarak çıkmıştır, görevli olan arkadaşların makineye gerekli talimatları yüklemeleri akabinde makine otomatik olarak çalışmaktadır, yangından sonra ilgili çalışanlar söndürme işlemlerini yaptılar, akabinde servise haber verildi, sigorta şirketine ayıp ihbar edildi, e-mail yoluyla ayıp ihbarı yapıldı, hasardan hemen sonra aynı gün içinde olacak şekilde ihbar yapıldı, makinede meydana gelen hasar makineyi kullanılamaz hal getirdi, makine çalışamadığı için beklenen fayda elde edilemedi, makine çalıştırılamadı, arıza oluştuktan sonra servise haber verdik, servis gelerek makinenin onarımını yaptı, makinenin onarımı yaklaşık olarak 100.000-TL bedel ödemesi neticesinde gerçekleştirildi, akabinde sigortaya bu bedelin tarafımıza ödenmesi amacıyla başvuru yaptık, mali işler müdürü olduğum için sigorta ile görüşmeleri ben yaptım, ancak sigorta şirketi bize yaklaşık 21.000,00-TL ödeme yapabileceğini söylediler, biz de bunun üzerine yetkili servis ile görüştük, bu arızanın kök nedeninin belirli olmadığı ve arızanın ani bir şekilde meydana geldiği hususunda rapor aldık, bunun üzerine sigortaya yeniden başvurduk ancak başvurumuz sigorta şirketi tarafından reddedildi, akabinde avukatlarımız ile görüşerek Tüketici Hakem Heyetine gittik, hakem heyeti makinenin malikinin davacı şirket olmadığından bahisle başvurumuzu usulden reddetti, bunun üzerine ... Leasing'e başvuru yaptık ve sigortaya bizim adımıza bu hasarla ilgili başvuru yapmalarını talep ettik ancak ... Leasing şirketinden bununla ilgili bize geri dönüş olmadı, avukatımızla gerekli başvuruları yaptık ve davayı açtık, tanıklık ücreti istiyorum." şeklinde beyanda bulunduğu görüldü.
GEREKÇE : Dava, finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklı uğranılan zararın tahsili istemine ilişkindir.
Huzurdaki davada, taraflar arasında Finansal Kurumlar Birliği 08/07/2016 tarih ... numarası ile kayıtlı Finansal Kiralama Sözleşmesi imzalanmış, sözleşme gereği ... makinesinde 15/12/2018 tarihinde hasar oluştuğu, hasar nedeniyle tutanak tutularak durumun sigorta şirketine bildirildiğini, yetkili servise KDV dahil 99.785,96 TL ödendiği, davalı sigorta şirketi tarafından ise yalnızca 23.094,41 TL ödenebileceği, bunun sebebinin de zamanla aşınan parça olduğundan teminat dışı kaldığının belirtildiği, bu nedenle davacının ödemek zorunda kaldığı 99.785,96 TL'nin ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile tahsili talep edilmiştir.
Davalı yan savunmasında, davalı şirketin Finansal Kiralama Sözleşmesi ile kiracıya finansman sağlamakta olup, finansal kiralama konisi mal ile ilgili tüm sorumluluğun kiracı üzerinde olduğunu, davacı ile akdedilen sözleşmenin 23. maddesinde de kiralayanın müvekkili şirketin hiçbir şekilde kiralama konusu maldan meydana gelen zararlardan sorumlu tutulamayacağının düzenlendiğini, buna göre finansal kiralama konusu makinenin onarım masraflarından müvekkili şirketin sorumlu olmasının mümkün olmadığını, davacının iddialarının aksine sigorta şirketi tarafından davacıya teminatlarla sınırlı olarak ödeme yapıldığını, 18/08/2021 tarihinde 23.094,00 TL ödemenin kendilerine yapıldığını ve davanın reddini talep etmiştir.
Taraflar arasında 08.07.2016 tarihinde finansal kiralama sözleşmesi imzalanmıştır. Dosya kapsamında uyuşmazlığa karşılık gelen 77.madde incelendiğinde; "Kiralayan, sigorta sözleşmesi ve poliçesinde yazılı rizikoların kısmen veya tamamen gerçekleştiğinin kiracı tarafından kendisine bildirilmesi halinde. Sigorta Şirketine gerekli ihbar ve beyanlarda bulunmaya, hasar tespiti yaptırmaya, rapor ve tutanak tanzim ettirmeye, Sigorta Şirketi tarafından tayin edilen sigorta tazminatına itiraz etmeye veya bu tazminatı kabul etmeye, hakem, bilirkişi, eksper seçim ve tayinine, bu hususlarda Sigorta Şirketi'ne, mahkemeye ve/veya icraya başvurmaya, dava açmaya, davada taraf olmaya, Sigorta Şirketi ile tazminatın miktarının tespiti, tediyesi, tediye biçimi ve tediye tarihi konularında anlaşma yapmaya, Sigorta Şirketi ile sulh olmaya, Sigorta Şirketini ibra etmeye, sigorta tazminatını tahsil etmeye ve sigorta tazminatının bu sözleşmenin 83. Maddesi ve diğer hükümlerine göre tahlis edeceği yerlerin tayin ve tespitine yetkilidir." şeklinde düzenlendiği görülmektedir.
Yine teminat kapsamında hasar meydana gelmesi halinde uygulanacak 83.maddenin; "Sigorta teminatı kapsamında bir hasar meydana geldiği ve kiralayan sözleşmede kararlaştırılan hükümler çerçevesinde fesih etmediği takdirde yukarıdaki hükümler saklı kalmak kaydıyla sigorta şirketinden fiilen tahsil edilen sigorta tazminatı, meydana gelen hasarın giderilmesi tam hasar halinde ise kiralayanın ikamesinde tahsis olunacağını," belirtilmiştir.
Finansal Kiralama Kanunu 24/f.4 maddesi; "Kiralama konusu malın sigorta ettirilmesi zorunludur. Malın kimin tarafından sigorta ettirileceği sözleşmede gösterilir. Sigorta primleri kiracı tarafından ödenir." şeklinde düzenlenmekle kiralananı sigorta ettirme borcu ile bu sigortanın primlerini ödeme borcu ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Malın kimin tarafından sigorta ettirileceği tarafların anlaşmasına bağlı olmakla birlikte malın sigorta ettirilip ettirilmemesi hususunda tarafların takdir hakkı bulunmadığı görülmektedir.
Sözleşme kapsamında sigortalanan makine 15.12.2018 tarihinde hasar görmüş, hasar üzerine yetkili servis tarafından gerekli işlemler yapılmış ve davacı tarafından 24.12.2018 tarihinde 99.785,96 TL ödenmiştir, davalı sigorta ise yaptırmış olduğu eksper raporu doğrultusunda davacı yana 23.094,41 TL ödeme yapmış, davacı yan 28.11.2019 sigorta tahkim komisyonuna başvuru yapmış ise de başvurusu aktif husumet eksikliği nedeniyle usulden reddedilmiştir. Bunun üzerine davacı yanca 30.01.2020 tarihinde .... Noterliğinin ihtarı ile davalıya, ... Sigorta A.Ş.'ye başvuru yapılması aksi durumda meydana gelen 99.785,96 TL zararın ödenmesi talep edilmiştir. Bu aşamada dava dosyasında da yer aldığı üzere taraflar arasında e-posta yazışmaları yapılmış, ancak bu yazışmalardan netice alınamamıştır.
Uyuşmazlığın çözümü kapsamında dava dosyası 28/02/2022 tarihli ve 22/02/2023 tarihli raporlar alınmış ise de rapor içeriği ve bilirkişilerin uzmanlık alanları dikkate alındığında raporların Mahkememiz uyuşmazlığını çözmeye yeterli olmadığından hükme esas alınmamış ve benimsenmemiştir.
Dava dosyamızda hazırlanan mali müşavir bilirkişi raporu ile heyet raporunun uyuşmazlığı aydınlatmaya yeterli olmadığı ve aralarında çelişki bulunması nedeniyle, dava dosyasının uyuşmazlık kapsamında davacının varsa rücuya tabi alacağının tespiti için dosyanın finansal kiralama alanında uzman bilirkişi, makine (otomotiv) mühendisi, sigorta hukuku alanında uzman ve sözleşme hukuku alanında uzman bilirkişiden oluşacak 4 kişilik bilirkişi heyetine tevdiine karar verilmiştir.
Bilirkişi heyeti tarafından hazırlanan 12/11/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda; kiraya konu makine ekipman için davadışı ... Sigorta tarafından düzenlenen sigorta poliçesinde hasarın eksik (davacı talebini karşılamayan) ödenmesine bağlı olarak ortaya çıkmış olduğu, heyetimiz üyelerinin uzmanlık alanları dahilinde objektif bir görüşe varabilmesi açısından davadışı ... Sigorta A.Ş. (... Sigorta A Ş.) ye yazılacak bir müzekkere ile hasar dosyası ve ödeme evrakı ile bilgilerin dava dosyasına ilave edilmesi sonrası yapılabileceği (talebi karşılamayan hasar tutarının kalan kısmının neden ödenmediğinin irdelenmesi açısından), sonuçlarına ulaşıldığı belirtilmiştir.
Bu kapsamda eksikliklerin giderilmesi için ... Sigorta A.Ş.'ye müzekkere yazılarak eksik belgeler tamamlanmış ve nihai rapor için bilirkişi heyetine tevdi edilmiştir. 30/05/2024 tarihli bilirkişi heyet ek raporunda; "Taraflar arasında Finansal Kiralama Sözleşmesinin kurulmuş olduğu, bu sözleşme maddelerine bağlı olarak davadışı ... Sigorta A.Ş. tarafından finansal kiralama sözleşmesine konu olan makine ekipman için geçerli bir sigortanın ilgili tarihte yürürlükte olduğu, davadışı sigortacının meydana gelen hasarla ilgili olarak hasar ödemiş olduğu ancak bu tutarın davacının bahsetmiş olduğu tutardan bir hayli eksik olduğu (yaklaşık hasar tutarının %23’ü), Poliçede davacı tarafın sigorta ettiren/kiracı ve davalı tarafın ise sigortalı/kiralayan olarak kayıt ve not edildiği, Poliçe muafiyetinin, Makine bedelinin 500.000.-EURO’dan yüksek olması nedeni ile 1.000.-EURO’dan az olmamak üzere hasarın %10’u (hangisi yüksek ise o) olduğu, Poliçe şartlarında “... A.Ş.'nin izni olmadan iptal edilemez ve/veya hasar ödemesi yapılamaz” notunun bulunduğu tespit edildiği, Poliçenin bağlı olduğu Genel Şartların, Makine Kırılması Sigortası, Elektronik Cihaz, Hırsızlık ve Yangın sigortası Genel şartları olduğu ve ek teminatlarla güçlendirildiği, Meydana gelen hasar açısından; Makine Kırılması ve Genel Şartlarınca, hasar yakın sebebinin insan hatası, elektriki sebepler, kırılma vb. olması halleri teminat kapsamı dahilindedir. Her 2 genel şartta da Makinelerin normal işlemesinden ve mutad kullanılmasından doğan aşınma ve yıpranma teminat kapsamı haricindedir. Sigorta konusunu oluşturan ekipmanın tanımı “ 2016 Yeni ve Kullanılmamış ... Kesme Tezgahı” olduğu poliçeye not olarak düşülmüştür. 15.12.2018 rizikonun gerçekleştiği hasar tarihinde ekipman yaklaşık 2 yaşında olduğu tespit edilmiştir. Bu tür bir ekipmanda oluşabilecek yıpranmalar açısından makine ekipman hala yeni olarak kabul edilebilir olduğu, makinayı kullanan / sorumluluğunu üstlenen çalışanın bu konuda ehli olduğu dava dosyasına ekli sertifikadan tespit edilmiştir. Sigortacı 23.094.-TL’Lik tazminat ödemesi yapmış ancak, önceki bilirkişi raporunda Mali Müşavir ... tarafından hasarın 99.785.-TL olması nedeni ile davacı tarafın kalan 76.691,97,-TL lik makine hasarının kendi bünyesinden karşılaması ile maddi kayba uğradığı tespit edilmiştir. İlgili lazer kesme makinasının yetkili servisi tarafından yapılan teknik incelemesi sonucu dava dosyasında bulunan faturalar toplamının 98.071,47 TL olduğu tespit edilmiş olup hasar tarihi itibariyle kadri marufunda olduğu, Bu durumda uygulanacak muafiyetin hasar bedelinin %10’u olduğu ve sigortacı tazminat borcunun bu durumda 88.264,32 TL olduğu, sigortacının ödemiş olduğu 23.094.-TL tazminat sonrası kalan borcunun 65.170,32 TL olduğu," belirtilmiştir.
Bilirkişi raporunda da belirtildiği üzere, taraflar arasında geçerli olan Finansal Kiralama Sözleşmesi gereği dava dışı sigortacının meydana gelen hasarla ilgili kısmi ödeme yaptığı, yapılan ek poliçeler ile teminatın güçlendirildiği, poliçe muafiyetinin Makine bedelinin 500.000 EURO’dan yüksek olması nedeni ile 1.000 EURO’dan az olmamak üzere hasarın %10’u (hangisi yüksek ise o) olduğu, poliçenin makine kırılması ve Genel Şartlarınca, hasar yakın sebebinin insan hatası, elektriki sebepler, kırılma vb. olması halleri teminat kapsamı dahilinde olduğu, dava konusu ekipmanda oluşabilecek yıpranmalar açısından makine ekipmanın yeni olarak kabul edilebileceği, arızanın yetkili servis tarafından yapıldığı, toplam belirlenen miktardan indirilecek muafiyetin hasar bedelinin %10’u olduğu ve sigortacı tazminat borcunun bu durumda 88.264,32 TL olduğu, sigortacının ödemiş olduğu 23.094,00 TL tazminat sonrası kalan borcunun 65.170,32 TL olduğu, anlaşılmakla davanın kısmen kabulü yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenler göre;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE,
65.170,32 TL’nin temerrüt tarihi olan 27/09/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-Alınması gereken 4.451,78 TL nispi karar harcından peşin yatırılan toplam 1.704,10 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 2.747,68 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 1.704,10 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
6-Taraflar arabuluculuk görüşmesine katılmış olmakla Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/red oranlarına göre hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 862,09 TL'sinin davalıdan 457,91 TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye Gelir Kaydına,
7-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 8.456,30 bilirkişi ücreti ve 694,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 9.218,60 TL yargılama giderinin kabul/red oranlarına göre hükmolan kısım üzerinden hesaplanan 6.020,67 TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davalı tarafından yapılan 8,50 TL vekalet harcı, 3.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 3.008,50 TL yargılama giderinin kabul/red oranlarına göre hükmolan kısım üzerinden hesaplanan 1.964,85 TL'sinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine, bakiyesinin davalı üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan, kullanılmayarak artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, tarafların yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.19/07/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır