T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/433 Esas
KARAR NO: 2023/254
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 23/06/2021
KARAR TARİHİ: 22/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı şirkete ... no.lu poliçeyle sigortalı ...'a ait ... plakalı aracın 20.05.2019 günü davacıya ait ... plakalı araca çarptığını, kaza sonucu davacıya ait araçtaki hasar eksper ... tarafından KDV dahil 23.305,96 TL olarak hesaplandığını, 13.10.2020 tarihinde Sigorta Tahkim Komisyonunun ...no.lu dosyası ile başvurduklarını, 27.01.2021 tarihinde başvurunun kabulüne karar verildiğini, davalının itirazı üzerine İtiraz Hakem Heyeti 18.04.2021 tarihli kararında dosyadan el çekildiğini, gerçek zararın bilirkişi incelemesiyle belirleneceğinin belirtildiğini ileri sürerek şimdilik 100,00 TL hasar bedeli ve 10,00 TL değer kaybı bedelinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Alacağın zamanaşımına uğradığını, davacı delillerinin tebliğ edilmediğini, davalı şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti kadar olduğunu, değer kaybı talebinin teminat dışı olduğunu, araç değer kaybı, araç kiralama bedelinin sigorta teminatı dışında kaldığını, davacının değer kaybı isteyebilmesi için SBMde kurulacak sistem üzerinden sıra esasına göre atanan ilgili branşta ruhsat sahibi sigorta eksperinin atanması ve eksper raporu alınmasının zorunlu olduğunu, kıymet kazanma tenzilinin de uygulanması gerektiğini, davacı aracının 3 yaşında büyük olması nedeniyle değer kaybı talebinin reddedildiğini, aracın Kmsinin 165.000den büyük olması halinde ZMSS Genel Şartları gereği talebin reddinin gerektiğini, davalının temerrüde düşmediğini, bu nedenle yasal faize hükmedilmesi gerektiğini, davacı tarafından somut delillerin sunulmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Sigorta poliçesi, kaza tespit tutanağı, hasar dosyası, hasarlı araç fotoğrafları, ekspertiz raporu, Sigorta Tahkim Komisyonunun...no.lu dosyasından alınan karar, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, haksız fiil (trafik kazası) den kaynaklanan hasar ve değer kaybı bedeline ilişkin maddi tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davacının maliki olduğu davaya konu ... aracın davalı sigorta şirketinin sigortaladığı ... plakalı araç ile karıştığı 20/05/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının aracının hasar onarım bedeli ve değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketinden tahsili gerekip gerekmediği, davalı sigorta şirketinin zamanaşımı definin yerinde olup olmadığı hususlarındadır.
Davacı tarafın 28/04/2021 tarihinde arabuluculuk için başvuruda bulunduğu dikkate alınarak KTK 109.maddesinde düzenlenen iki yıllık yasal süre dolmadığından zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir.
Dava konusu olaya ilişkin olarak düzenlenen Maddi Hasarlı Trafik Kazası Tespit Tutanağına göre 20.05.2019 günü saat 15.00 sıralarında ... ili ... ilçesi Meydan mahallesinde sürücü ... ifadesinde... plakalı aracıyla seyrederken aracının kayması sonucu park halindeki ... plakalı araca sağ tarafından çarptığını belirtmiştir. Sürücü Hacı Mehmet Küçükev ifadesinde, aracı park halindeyken diğer aracın çarptığını belirtmiştir.
Deliller toplandıktan sonra, mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlenmesi için dosya Makine Mühendisi ... ve Sigorta Uzmanı ...'a tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından sunulan rapor, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olup hükme esas alınmıştır.
Kusur Yönünden, Davalı taraf araç sürücüsü ..., yönetimindeki ...plakalı aracının hızını meskun mahal şartlarına göre ayarlamamış, geçebileceği genişlikteki yolda havadan, yoldan, trafikten ve araçtan kaynaklanan herhangi bir olumsuzluk olmamasına rağmen dikkatsizliği ve tedbirsizliği sonucu aracını şeridinde tutamamış ve meskun mahalde park için ayrılmış yerde kurallara uygun şekilde park halindeki davacıya ait ... plakalı araca çarpmıştır. Bu nedenle davalıya sigortalı araç sürücüsü ... KTK 52/b ve 84/l maddeleri gereğince olayda % 100 oranında asli ve tamamen kusurludur. Davacıya ait ... plakalı araç ise meskun mahalde, park için ayrılmış yerde kurallara uygun şekilde park halinde olduğundan ve sürücüsünün kazayı önlemek bakımından alabileceği başka ek bir tedbir olmadığından olayda kusursuzdur.
Hasar Yönünden, ... tarafından imzalanan 18.09.2020 tarihli Uzman Bilirkişi Mütalaası Hasar Ekspertiz Raporu başlıklı yazıda, ... marka ... tipi 2001 model olup belirsiz Kmdeki aracın değerinin 75.000 TL olduğu, araca çarpan aracın da 1991 model ... marka araç olduğu, araçta sağ ön kapı, sağ arka kapı, arka sağ cam krikosu, darbe çıtası, sağ arka kapı kaplaması, arka tampon sağ tutucusu, sağ yan panel, arka sağ davlumbazın değiştirilmesinin gerektiği, ayrıca parçaların montajının gerektiği, toplam hasar miktarının 23.305,96 TL olduğu belirtilmiştir. Dosyada bulunan ve araçların birbirine çarpma anını gösteren fotoğrafların incelenmesinden, araçların plakalarının görülmediği, dolayısıyla bu fotoğrafların dava konusu kazaya ait olup olmadığının kesin olarak anlaşılamadığı, ancak araçlara ait olduğunun kabulü halinde davacıya ait aracın sadece sağ ön kapısında ezilme şeklinde hasar olduğu, bu nedenle araçta ark tampon, arka kapı gibi hasar görmesi mümkün olmayan parçaların yazıldığı ... tarafından kazadan 1,5 yıl sonra yazılan mütalaa yazısındaki hasarın gerçek hasarla uyumsuz olduğu, bu nedenle bu mütalaa yazısına itibar edilemeyeceği tespit edilmiştir. Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen kararda, davalı şirketin itirazında araçtaki hasarın ekspertiz raporuna göre 4.754,00 TL olarak belirlendiği, bu bedelin 514,92 TLsinin ... 4.240,00 TLsinin ise başvurana ödendiği, hesaplamaya KDV dahil edilmemesi gerektiği belirtilmiştir. İtiraz Hakem Heyetince verilen kararda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince görevlendirilen bilirkişinin araçta KDV dahil 8.497,29 TL hasar belirlediği, ayrıca 2.000,00 TL değer kaybı ve 3.729,37 TL hasar bedeli olmak üzere toplam 5.729,37 TLye yükselttiği, Uyuşmazlık Hakem Heyetince talebin kabulüne karar verildiği, başvuru sahibinin aracının onarılmasından yaklaşık 1,5 yıl sonra sigorta eksperinden aldığı bir ekspertiz raporu ile hasar bedeli talep ettiği, dilekçesinde aracın usulüne uygun onarılmadığını ve orijinal parça kullanılmadığını iddia ettiği, ancak bilirkişi raporunda parçaların orijinal olmadığından bahsedilmediği, fotoğraflar üzerinden inceleme yapıldığından, parçaların orijinal olup olmadığının da belirlenemeyeceği, bu durumda araç üzerinde keşif yapılmasının da mümkün olmadığı, bu nedenle dosyadan el çekilmesine ve hüküm kurulmasına yer olmadığı kararı verildiği anlaşılmıştır. Bu tespitler çerçevesinde, davacıya ait araçtaki hasarın davalı şirketçe araç malikine ve tamiri yapan servise ödendiği anlaşılmakla davacının davalı şirketten talep edebileceği bakiye maddi zararı mevcut değildir.
Değer Kaybı Yönünden, Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2002/130-E 2002/4512-K sayılı ilamında "…tamamen onarılmış olsa bile kazaya uğrayan araba, tahribatın izlerini taşıyacağından onarıldıktan sonra mübadele (rayiç) değerinin olaydan önceki mübadele değerinden az olacağının kabulü gerekir. Aracın onarılmış durumdaki değeri, ne kadar iyi onarılmış olursa olsun, kural olarak aynı nitelikteki hiç hasara uğramayan araç değerinden düşüktür ve bu da cari değerinden kaybettirmektedir…" denilmektedir. Yargıtay'a göre değer kaybı, aracın trafik kazası sonucu hasarlanıp onarılmasından sonraki değeri ile hiç hasarlanmamış haldeki değeri arasındaki farka ilişkin olup, araçtaki değer kaybı belirlenirken, aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki fark göz önüne alınmaktadır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu Madde 90 (Değişik:14/4/2016-6704/3 md.) Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanunda (…)(2) öngörülen usul ve esaslara tabidir. (Ek cümle:9/6/2021-7327/18 md.) Bu tazminatlardan; a) Değer kaybı tazminatı, aracın; piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak hesaplanır. Araçlarda oluşan değer kaybının, araçtaki kaporta ve şasi hasarıyla doğru orantılı olacağı tartışmasızdır. Kaporta saçlarının düzeltilip yeniden boyanma işlemleri sonucu bu parçalardaki orijinal boya kalınlığı değiştiğinden, bu durum aracın ikinci el değerinin düşmesine neden olmaktadır. Tampon, cam, far, gibi plastik parçaların ve radyatör, fan motoru, vb. gibi vidayla ve cıvatayla değiştirilen tampon demiri, radyatör vb. mekanik parçaların değer kaybı oluşturmadığı bilinmektedir. Dava konusu ... plakalı ... marka ... tipi 2001 model ve kaza tarihinde yaklaşık 275.000 Kmdeki binek araçta dava konusu trafik kazası nedeniyle meydana gelen ve değer kaybına etki edecek işlemlerin, ekspertiz raporuna göre Değiştirilen parçalar: sol ön kapı sacı, Düzeltilen parçalar: yok olduğu tespit edilmiştir. Dava konusu aracın eski kazasının olmadığı tespit edilmiştir. Araçta yapılan onarım işleminin, orijinal yedek parçalarla ve yetkili serviste yapıldığı tespit edilmiştir. Dava konusu aracın kaza tarihi itibariyle ikinci el hasarsız piyasa rayiç satış değeri, yapılan piyasa araştırmasına göre, rutin pazarlık payı da düşüldüğünde ekte sunulan belgelerde de görüldüğü üzere 22.500,00 TL civarındadır. Aracın kazadan sonraki onarılmış haldeki değeri ise, aracın 19 yaşında ve ortalama 275000 Kmde olduğu dikkate alındığında yine 22.500,00 TLdir. Dolayısıyla araçtaki değer kaybı 0,00 TLdir.
Davalı Sigorta Şirketinin Sorumluluğu Yönünden,
Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Karayolları Trafik Kanununun 91.maddesinde düzenlenmiş olup buna göre işletenlerin aynı yasanın 85.maddesinde olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu tutulmuştur.
Sözleşme şartı niteliğinde olan ve T.C. Hazine Müsteşarlığınca belirlenen trafik poliçesi genel şartlarının 1.maddesinde sigortanın kapsamı belirtilmiş olup buna göre; sigortacı poliçede tanımlanan aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre işletene düşen hukuki sorumluluğu poliçede yazılı olan limitlerle kadar karşılamaktadır.
Davalı şirketçe temin edilen ZMMS Poliçesinin araç başına limiti 36.000,00 TLdir.
2918 sayılı KTKnın 90. Md. hükmüne göre "Maddi tazminatın biçimi ve kapsamı ile manevi tazminat konularında Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır... şeklindeki düzenleme ile trafik kazasından kaynaklanan tazminat taleplerinin değerlendirilmesinde BK haksız fiile ilişkin hükümlerine atıf yapılmıştır.
6098 TBK 49 ve müteakip maddeleri gereğince meydana gelen kaza sebebiyle zarar görenin mal varlığında meydana gelen eksilme zararlarını isteyebileceği gibi, dolaylı olarak uğradığı zararlar da zarar verenden istenebilecektir.
Davalı ... A.Ş., ... plakalı aracın, kaza tarihini kapsayan ZMM (Trafik) sigorta poliçesini düzenlemesi sebebiyle davada taraf olarak yer almaktadır. KTK 91 ve devamında araçlar için trafik poliçesi yaptırma zorunluluğu düzenlenmiştir. KTK 91. mad. gereğince sigorta şirketleri, işletenlerin KTK 85/1 maddesi gereğince olan maddi ve hukuki sorumluluklarını teminat altına almaktadırlar. Araç değer kaybına ilişkin talep sigortalının KTK 85/1 md. Kapsamında ödemekle yükümlü olduğu gerçek zarar olmakla, sigorta şirketi bu talep yönünden araç maliki ve sürücüsü ile birlikte, hasar tazminatından sonra bakiye poliçe teminatı limitine kadar sorumludur. (KTK 88/1. Md.)
Olay haksız fiilden kaynaklandığından, davacı şirketin davalıdan alacağına temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz talep edebileceği anlaşılmaktadır.
Sonuç olarak, Dava konusu olayda davalı şirkete sigortalı araç sürücüsünün % 100 oranında tamamen kusurlu olduğu, Davacı şirketin davalıdan talep edebileceği bakiye araç hasarı zararının olmadığı, Davacıya ait 19 yaşındaki araçta bir değer kaybı oluşmadığı tespit edildiğinden davacının maliki olduğu davaya konu ... aracın davalı sigorta şirketinin sigortaladığı ...plakalı araç ile karıştığı 20/05/2019 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının aracının hasar onarım bedeli ve değer kaybı bedelinin davalı sigorta şirketinden tahsil edilemeyeceği anlaşılmış, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre;
Davanın reddine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 179,90 TL ilam harcından peşin yatırılan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 120,60 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14.maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 110,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar taraf vekillerinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.22/03/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır