T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2021/50 Esas
KARAR NO : 2025/960
DAVA : İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 22/01/2021
KARAR TARİHİ : 25/12/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili cevap dilekçesinde:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... 34 İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile alacaklı ...Tic AŞ ile davalı borçlu ...A.Ş arasında akaryakıt istasyonu yapımından kaynaklanan alacağın tahsili için icra takibi başlatıldığını, davalının icra takibine itirazı üzerine takibin durduğunu, müvekkili ile icra dosyası alacaklısı ... A.Ş. arasında ... 2. Noterliği'nde ...tarihli ... yevmiye numaralı Alacağın Temliki - Devri Sözleşmesi yapıldığını, sözleşmenin davalı borçluya tebliğ edildiğini, icra dosyasından kaynaklanan tüm alacakların ferileri ile birlikte müvekkili ...'a devredildiğini, davalının itirazı üzerine takibin durması sonucunda davalı ile yapılan arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamadığını, icra dosyasındaki alacağın, anahtar teslimi yakıt istasyonu yapımı işinden kalan bakiye alacak ve teminat mektubunun haksız şekilde paraya çevrilmesinden kaynaklandığını, davalı ile alacağı temlik eden ... Tic. A.Ş. Arasında 03.09.2018 tarihinde Müteahhitlik Hizmetleri Sözleşmesi akdedildiğini, davalı tarafından akaryakıt istasyonu yapılacak yerin 05/09/2018 tarihinde teslim edildiğini, sözleşmeye göre işin tesliminin 80 takvim gün olduğunu, arsanın yükleniciye 05/09/2018 tarihinde teslim edilmiş ise de sözleşme şartlarına uygun olarak teslim edilmediğini, sözleşme gereğince belediye, elektrik idaresi, sular idaresi vb kurumlardan gerekli resmi izinlerin alınması mülkiyet sahibinin sorumluluğunda olduğunu, davalı tarafından bu izinlerin geç alındığını, bu nedenle işin yapımına 16 günlük bir gecikme meydana geldiğini, elektrik ve suyun bağlanması ile birlikte temel kazılara başlandığını, inşaat yapım tarihinde ülkemizde meydana gelen anı kur dalgalanmaları nedeni ile USD kurunda %50 üzerinde artışlar yaşandığını, kur dalgalanmaları nedeniyle demir fiyatlarında yıl içinde %80 e varan artışlar meydana geldiğini, bu süreçte demir temininde gecikme olması üzerine 10 günlük bir iş kaybı yaşandığını, sahada mülkiyet sahibi ve davalı şirket yetkililerinin bu duruma bizzat şahit olduklarını, akabinde hava muhalefeti nedeniyle de bir takım iş kayıplarının meydana geldiğini, davalı işveren talebi ile projede sonradan meydana gelen değişiklikler meydana geldiğini bu nedenle de 10 günlük iş kaybı yaşandığını, 80 günün üzerinde yüklenicinin kusuru olmayan nedenlerden dolayı teslimde gecikmeler yaşandığını, bunun yanında iş kalemlerinde sözleşmede olmayan ve işveren tarafından talep edilen işler nedeniyle de teslim süresi aşıldığını, akaryakıt istasyonu 04/02/2019 tarihinde geçici kabul tutanağı ile işverene teslim edildiğini ve davalıya hak edişlerden kaynaklı yüklenici tarafından düzenlenen 11/02/2019 tarihli 385.582,49 TL faturayı davalıya gönderdiğini, davalının faturayı iade ettiğini, bunun üzerine 18/11/2019 tarihli aynı bedelli iade faturası kesilerek davalıya gönderildiğini davalının fatura bedelini ödemediği gibi iade faturası kesmeye çalışarak, faturanın kabul edilmeyeceğinin noter ihtarı ile davalıya bildirdiğini, davalı işin yapımı için yüklenici tarafından verilen 148.000 TL bedelli teminat mektubunu da haksız olarak paraya çevirerek tahsil ettiğini, belirttikleri üzere gecikmelerden işverenden, mülkiyet sahibinden, hava şartlarından ve demir piyasasındaki belirsizlikten kaynaklandığını bu nedenle hakedişlerin kesilmesi ve teminat mektubunun gerekçelendirilmeden paraya çevrilmesinin yasaya ve mevzuata uygun olmadığını, beyan ederek f azlaya ilişkin haklarını saklı tutarak ... 34. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takibine yapılan haksız itirazın iptaline, takibe haksız itiraz edildiğinden %20 den aşağı olmamak üzere davalı aleyhine icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilerek yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerine yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili davaya cevabında ;
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin ... İli ... İlçesi ... Mah, 24469 Ada, ... pafta, 4 nolu parsel üzerinde kira şerhi bulunduğunu, bahse konu kira şerhine istinaden yüklenici ...Tic A.Ş ile müvekkili arasında 03/09/2018 tarihli müteahhitlik sözleşmesi imzalandığını, sözleşme gereğince istasyonun eksiksiz olarak 23/11/2018 tarihinde teslim edilmesi gerekirken muhatap tarafından ancak 18/03/2019 tarihinde düzenlenen tutanak içeriğinde belirtilen eksikler ile birlikte geç teslim edildiğini, yaşanan bu gecikmeden müvekkili şirketin telafisi güç maddi ve manevi zararlara sebebiyet verdiğini, aynı zamanda sözleşmeden kaynaklı cezai müeyyidelerin yükleniciye uygulanmasına neden olduğunu, taraflar arasında imzalanan sözleşmede karşılıklı irade uyuşması ile belirlemiş oldukları cezai şartı muhataptan talep etmesi ve muhatabın hak edişinden bu tutarın mahsubunu talep etmesi en tabi hakkı olduğunu, yüklenici firma ile yapılan yazışmalar çerçevesinde cezai şart bedeli düşüldükten sonra söz konusu iş kapsamında meydana gelen 2. Hak ediş bedeli olan 636.933,95 TL + KDV lik fatura muhatap tarafından gönderildiğini, müvekkili nezdinde ilgili işin hak edişleri tamamen ödendiğini, ayrıca 2. Hakediş faturasından önce 10/10/2018 tarihinde muhatap tarafından sözleşme kapsamında yapılan işe ilişkin kesilen 626.809,36 TL + KDV lik 1. Hak ediş faturası da bulunduğunu sözleşme kapsamında yapılan işlere karşılık kesilen toplan fatura bedelinin 1.263.743,31 TL+ KDV olduğunu, yüklenici tarafından istasyonun geç tesliminin yanında müteahhitlik sözleşmesiyle birlikte muhatap yüklenici tarafından yapılması öngörülen bir takim işlerin ayıplı ve eksik yapıldığını istasyonun tesliminden sonra tespit ettiklerini, bu eksiklikten dolayı müvekkilinin 24.830,51 +KDV zararı oluştuğunu, bunun dışında sözleşme kapsamında işin yapımı sürecinde muhatap tarafından iş yaptırdığı halde ödemeleri yapılmayan bazı işçi ve firmaların da muhatap firmadan alacakları toplam 49.282,00 TL nin de müvekkili şirket tarafından karşılandığını, yine yüklenici firma tarafından istasyon işi için SGK ya olan ödeme yükümlülüklerini de yerine getirmediğini, SGK nezdindeki dosyanın kapanması için yine yüklenici firmanın muvafakati ile 90.000 TL sigorta müdürlüğünü müvekkili şirket tarafından ödendiğini, yüklenici firma tarafından sözleşme gereğince taahhüt edilen ancak yapılmayan ve eksik yapılan işler için ... 5 Sulh Hukuk Mahkemesinin ...d.iş dosyası ile yapılan tespit neticesinde alınan bilirkişi raporu ile sabit olduğunu, bu nedenle yüklenici firma tarafından müvekkiline noter vasıtasıyla gönderilen fatura iade ederek itiraz ettiklerini, müvekkilinin yüklenici ...Tic AŞ ye herhangi bir borcu bulunmadığını, davacının elektirik ve su bağlantısının gecikmesi nedeniyle işin 16 gün geciktiği yönündeki beyanına rağmen yüklenici tarafından elektirik ve su bağlantılarından önce çalışmaya başladığını, şantiye öncesi işler için elektirk ve suya ihtiyaç olmadığını, kurdaki artışın işin geç teslim edilmesi dolaylı dolaysız olarak bir ilişkisi olmadığını, yüklenicinin her seferinde kanopi için gerekli demir çelik malzemesini, inşaat ruhsatı çıkmadan aldığını hatta tüm hazırlıklarını yaptığını, projede yapılan tek değişikliğin LPG tank sahasının yeri olduğunu, bunun da iş sürecinin uzamasına veya müteahit firmayı zarara uğratacak herhangi bir etkide bulunmadığını, hava muhalefeti nedeniyle işin aksadığı iddiasının da yerinde olmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilerek yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir.
DELİLLER : ... 34. İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosyası, ... 5. Sulh Hukuk Mahkemesi ...D.İş sayılı dosyası, keşif, bilirkişi incelemesi, fatura ve ihtarnameler ile dava dosyasındaki taraf açıklamaları ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE :
Dava, eser sözleşmesinden kaynaklanan alacağın tahsili istemiyle başaltılan icra takibine vaki itirazın iptali istemine ilişkindir.
... 34 İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ile alacaklı dava dışı temlik eden ... Tic AŞ ile davalı borçlu...A.Ş arasında akaryakıt istasyonu yapımından kaynaklanan alacağın tahsili için icra takibi başlatılmıştır. Davalının icra takibine itirazı üzerine takip durmuştur.
Davacı ... ile icra dosyası alacaklısı...Tic. A.Ş. arasında ... 2. Noterliği'nde ... tarihli ... yevmiye numaralı Alacağın Temliki - Devri Sözleşmesi yapılarak icra dosyasından kaynaklanan tüm alacaklar ferileri ile birlikte davacı ...'a devredilmiştir.
Uyuşmazlık konusu; dava dışı temlik eden .... A.Ş ile davalı arasında imzalanan müteahhitlik hizmetleri sözleşmesi uyarınca yapılan akaryakıt istasyonunun yapım bedelinin tam olarak ödenip ödenmediği, işin ayıplı ve eksik bir şekilde teslim edilip edilmediği, proje değişikliğinin işin ne kadar uzamasına sebebiyet verdiği, davacının dayandığı işin geç teslim sebeplerinin mücbir sebepler olup olmadığı, geç teslimde temlik eden dava dışı yüklenici şirketin veya davalının kusurunun bulunup bulunmadığı, teminat mektubunun haklı nedenlerle paraya çevrilip çevrilmediği, ceza koşunun dürüstlük kuralına aykırı ve fahiş olup olmadığına ilişkindir.
Yapılan istasyonun sözleşmeye uygun yapılıp yapılmadığı, eksik işlerin bulunup bulunmadığı, işin geç tesliminde davacının kusurunun bulunup bulunmadığı ve uyuşmazlık konularının tespiti hukuk dışında özel ve teknik bilgiyi gerektiren bir durum olduğundan HMK md. 266 gereği istinabe yolu ile keşif yapılmak suretiyle ve sonrasında dosya üzerinden iki ayrı bilirkişi incelemesi yapılmıştır. Bilirkişi tarafından hesaplanan miktarlara ve yapılan tespitlere itibar etmeye engel bir hal bulunmadığı gibi gibi bilirkişi tarafından yapılan hesaplama gerekçeli, tarafların ve hakimin denetimine açık olmakla hükme esas alınmıştır.
Hükme esas alınan bilirkişi raporlarından işin gecikmesine neden olan sürenin tamamının davalı iş sahibine bağlı idari süreçler ile mücbir sebep olan meteorolojik koşullardan kaynaklandığı, davacının gecikmede kusurunun bulunmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafından teknik hizmetlerde tamamlanması gereken 30.000,00 TL elektrik işleri ve 31.500,00 TL inşaat işleri olmak üzere KDV dahil toplam 72.570,00 TL eksik iş bulunmaktadır. Davacının işin gecikmesinde kusuru bulunmadığından davalının cezai şart alacağı da bulunmamaktadır. Davalı yapılan işler nedeni ile zarara uğradığını ve masraf yapmak zorunda olduğunu savunmuş ise de yapılan masrafları ispata yarar yeterli delil sunamamıştır. Bu durumda teminat mektubu haksız yere nakde çevrilmiştir. Buna göre 09.01.2025 tarihli bilirkişi raporunun 6. Sayfasında yer alan C seçeneğindeki hesaplama uyarınca davacının ... 34. İcra Müdürlüğü ... Esas sayılı dosyasında 72.570,00 TL eksik işler bedeli düşüldükten sonra davalıdan 313.012,49 TL fatura asıl alacağı, 469,52 TL asıl alacak işlemiş faizi, 148.000,00 TL teminat mektubu asıl alacağı, 17.323,10 TL teminat mektubu asıl alacağı işlemiş faiz olmak üzere toplam 461.012,49 TL alacağı bulunmaktadır.
Davacı fatura tarihinden itibaren işlemiş faiz talebinde bulunmuştur. 03.12.2019 tarihli ihtarname ile davalıya alacağın ödenmesi için 3 günlük süre vermiştir. Belirtilen ihtarnameden önce davalının temerrüde düşürüldüğüne ilişkin her hangi bir belge sunulmadığından davalı ihtarnamede verilen süre sonunda temerrüde düşmüştür.
HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1- Davalının ... 34. İcra Müdürlüğü ...Esas sayılı dosyasına vaki itirazının 313.012,49 TL fatura asıl alacağı, 469,52 TL asıl alacak işlemiş faizi, 148.000,00 TL teminat mektubu asıl alacağı, 17.323,10 TL teminat mektubu asıl alacağı işlemiş faiz olmak üzere toplam 461.012,49 TL üzerinden iptali ile, takibin takip talebinde yazılı şartlarla kaldığı yerden devamına,
2- İİK md. 67/2 uyarınca alacak likit ve itiraz haksız olduğundan toplam alacağın % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
3-Alınması gereken 31.491,76 TL nispi karar harcından peşin yatırılan toplam 7.421,08.-TL harcın mahsubu ile bakiye 24.070,68.-TL harcın davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
4- Arabuluculuk ücreti olan 1.320,00 TL nin kabul ve red oranına göre 330,00 TL sinin davacıdan, 990,00 TL sinin davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
5- Davacı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 73.762,00 TL nisbi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince reddolunan kısım üzerinden hesaplanan 45.000,00 TL nisbi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalı tarafa verilmesine,
7- Davacı tarafından yatırılan 7.421,08 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
8-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 8,50 TL vekalet harcı, 1.274,90 TL keşif harcı, 54.000,00 TL bilirkişi ücreti, 5.822,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 61.164,70 TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre 45.888,36 TL nin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine bakiyesinin davacı üzerine bırakılmasına,
9-Davacı tarafından yatırılan kullanılmayarak artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde iadesine,
Dair, hazır bulunan tarafların yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 25/12/2025
Başkan ...
(e-imza)
Üye ...
(e-imza)
Üye ...
(e-imza)
Katip ...
(e-imza)