T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/804 Esas
KARAR NO: 2022/639
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 13/12/2021
KARAR TARİHİ: 18/10/2022
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Müvekkili ile davalı arasında ticari alım satım ilişkisinin olduğunu, faturadan da anlaşılacağı üzere davalıya ürün satışı yapıldığını, bu satış bedelinin 236,00 USD olduğunu, bu satışa ilişkin müvekkili tarafından düzenlenen 08.02.2017 tarih ve ... seri no.lu faturanın bulunduğunu, ürünlerin davalı tarafa teslim edildiğini, davalı tarafça herhangi bir ayıplı mal bildiriminin yapılmadığını, yasal süresi içerisinde bir fatura itirazında bulunulmamış olmasına rağmen borcun müvekkili şirkete ödenmediğini, bu nedenlerle ... 20. İcra Müdürlüğünün ....E. sayılı dosyası nezdinde davalı aleyhine ilamsız icra takibi başlatıldığını, takip konusu alacağın likit fatura alacağı olduğunu, davalı yanın likit alacağa karşı yaptığı haksız itiraz nedeniyle İİK m.67/2 gereğince davalı aleyhine takip konuyu miktar üzerinden %20'den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesi gerektiğini, fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla davanın kabulü ile davalı hakkında yapılan ... 20. İcra müdürlüğünün ... E. dosyasına yapılan itirazın iptali ile icra takibinin fatura tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek mevduata uygulanan en yüksek ticari faizi ile birlikte devamını, davalı barçlunun yerinde olmayan itirazları icrayı geciktirmeye yönelik olduğundan %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Davanın İstanbul Mahkemelerinde açılmış olmakla beraber davaya ilişkin herhangi bir kesin yetki kuralının bulunmadığını, HMK'nın 6.maddesi uyarınca genel yetki kuralının uygulanarak davalının yerleşim yeri mahkemesinin yetkili olacağının açık olduğunu, yerleşim yerinin ... olduğunu, bu sebeple işbu dava yönünden İstanbul Mahkemelerinin yetkisiz olduğunu, yetkili Mahkemenin ... Asliye Ticaret Mahkemesi olduğunu, davacı şirketçe talep edilen alacağa ilişkin zaman aşımı def'ini ileri sürdüklerini, davacı tarafça iddia ve talep olunan alacağın zaman aşımına uğradığını, icra takibine ve işbu davaya konu alacağı kabul etmediğini, dava dilekçesine sunulan faturanın taraflarına tebliğ edilmediğini, faturaya, takibe ve davaya konu anapara, faiz ve diğer tüm fer'ilerine itiraz ettiklerini, haksız davanın reddini, vekalet ücreti ile yargılama giderlerinin davacı üzerine bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, taraf şirketlerin 2016-2017 yıllarına ait BA-BS formları, davalı tarafın vergi kayıtları ve ticaret sicil kayıtları, icra dosyası, bilirkişi raporu dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, takip konusunu oluşturan faturala konu ürünlerin davalıya teslim edilip edilmediği, davacının ... 20 İcra Müdürlüğü'nün...esas sayılı icra dosyasında davalıdan alacaklı olup olmadığı ve miktarı, yetki ve zamanaşımı hususunda toplanmaktadır.
Davalı tarafın zamanaşımı itirazı incelendiğinde, davanın sözleşmeden kaynaklanan faturaya dayalı alacak olduğu, zamanaşımına uğramadığı anlaşıldığından itiraz yerinde görülmemiştir.
Davalının yetki itirazının, eldeki davanın para alacağından kaynaklanan itirazın iptali istemine ilişkin olduğu, TBK’nın 89. maddesi uyarınca para alacağına ilişkin davalarda borcun alacaklının yerleşim yerinde ödenmesi gerektiğinden alacaklının bulunduğu yer istanbul mahkemeleri de yetkili olacağından söz konusu itiraz da yerinde görülmemiştir.
Davaya konu ... 20. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı icra dosyası dosyamız arasına alınıp incelendiğinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 236,00 USD fatura alacağı, 118,75 USD işlemiş faiz olmak üzere toplam 354.75 USD'lik ilamsız takipte bulunduğu,ödeme emrinin borçluya 27/05/2021 tarihinde tebliğ olduğu, davalı borçlu tarafından 03/06/2021 havale tarihli dilekçesi ile borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğu ve süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığı görülmüştür.
Tarafların bildirmiş olduğu delillerin toplanmasının ardından Mahkememizin 19/04/2022 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere Mali Müşavir bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 14/09/2022 tarihli raporda özetle;
"1-Dava konusunun; davacı tarafından yapıları ilamsız icra takibine karşı davalının vaki itirazının iptali ve icra inkar tazminatı ile sorumlu tutulması talebinden ibaret olduğu,
2-Davacı defterlerini 6102 sayılı TTK,m.64/3, VUK, M.182 uyarınca tutulması Zorunlu olan 2016 yılına ait Yevmiye, Defter-i Kebir ve Envanter deflerlerinin açılış tasdiklerinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, 2016 yılına ait Yevmiye Defterlerinin kapanış tasdikinin yasal süresi içerisinde yapılmış olduğu, bu itibarla HMK 222 md. ve 6102 sayılı TTK 64/3 madde gereğinde mevcut haliyle davacının 2016 yılı ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu,
Davacı; defterlerini 6102 sayılı TTK.m.64/3, VUK. M.182 uyarınca tutulması zorunlu olan 2017-2018-2019-2020-2021 yıllarında E-Defter sistemine tabi olduğu, E-Defter sisteminde sadece Envanter Defterinin noter tasdikine tabi olduğu, davacının 2017-2018-2019-2020-2021 yılları envanter defteri açılış tasdikinin yasal süresi içerisinde yaptırılmış olduğu, bu itibarla HMK 222 md. ve 2 sayılı TTK 643 madde gereğinde mevcut haliyle davacının 2017-2018-2019-2020-2021 yılları ticari defterlerinin lehine delil niteliğinin bulunduğu,
3- Davacının ticari defterlerine göre; davalı ile olan hesap hareketlerini önce 120.02.000117 Alıcılar hesap kodunda takip etmekte iken 30.12.2020 tarihi itibari ile Alıcılar hesap kodundan virman yapılarak 128.08 Şüpheli Ticari Alacaklar hesap kodunda takip etmeye haşlamış olup, davacı tarafın davalı tarafa yabancı para (USD) cinsinden fatura düzenlendiği, davacının cari hesabın ayrıca döviz tutarlı olarak takip edildiği, kur farkı faturalarının düzenlenmediği tespit edilmiş olup, bu kapsamda; takip tarihi (16.07.2020) ve dava tarihi (13.12.2021) itibari ile davacının davalıdan 236,00 USD alacaklı olduğu yönünde bakiyesinin bulunduğu,
4-Dosya kapsamında taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığı görülmüş olup, taraflar arasındaki ilişkinin açık hesap ilişkisi olduğu kanaatine varıldığı,
5- TTK 21 2 maddesinde; "Bir fatura ulan kişi aldığı tarihten itibaren sekiz gün içinde, faturanın içeriği hbakkında bir itirazda bulunmamışsa bu içeriği kabul etmiş sayılır." İfadesi yer aldığı ve davalının hu konuda dosyaya mübrez belgelerde itirazının bulunmadığı,
6- Davalı savunmalarında yer alan; davacı şirketçe talep edilen alacağa ilişkin zaman aşımı def'inin Sayın Mahkemenin takdirlerinde olduğu,
7-Takdiri Tamamen Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;
Esası itirazın iptali yönünden; açıklamalar neticesinde; icra takibine dayanak fatura alacağının muhteviyatıyla birlikte Takdiri Sayın Mahkeme'ye ait olmak üzere davacının davalıdan icra takip tarihi itibariyle 236,00 USD Asıl Alacağının olduğu,
Davacı tarafça icra takibinde 118,75 USD İşlemiş Faiz talep edildiği tespit edilmiş olmakla beraber, dosya münderecatında davacının davalıya ihtarname göndermediği, borcun muaccel hale getirilmediği tespit edilmiş olup, temerrüde düşmedi; ğinden işlemiş faiz talep edemeyeceği" yönünde görüş ve tespitlerde bulunulduğu, raporun dosya kapsamına uygun, denetime elverişli nitelikte düzenlendiği, hüküm kurmaya elverişli tespit ve değerlendirmeler içerdiği anlaşılmıştır.
Alınan raporun davalı tarafa 03/10/2022 tarihinde tebliğ edildiği ancak beyan ya da itiraz dilekçesi sunulmadığı görülmüştür.
İtirazın iptali davalarında kural olarak ispat yükü alacaklı olduğunu iddia eden davacı taraf üzerinde ise de ileri sürülen savunmaya göre ispat yükünün yer değiştirmesi söz konusu olabilmektedir. Davalı taraf, takip konusu faturayı kabul etmediğini, talep edilen faiz tutarının fahiş olduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuştur. Buna göre eldeki davada takip konusu fatura miktarınca davalıdan alacaklı olduğu hususunda ispat yükü davacı alacaklı üzerinde bulunmaktadır.
Bu kapsamda alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; mali raporda yapılan tespitlere göre, davacı tarafın defterlerinin usulüne uygun olarak tutulduğu, lehe ve aleyhe delil vasfını haiz olduğu, davalı tarafça yapılan ihtarata rağmen inceleme gün ve saatinde ticari defterlerinin ibraz edilmediği, yerinde inceleme talebinde bulunulmadığı görülmüş, dosya kapsamında taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığı, taraflar arasındaki ilişkinin açık hesap ilişkisi olduğu kanaatine varıldığı, davacının ticari defterlerine göre, davacı tarafın davalı tarafa yabancı para (USD) cinsinden fatura düzenlendiği, davacının cari hesabın ayrıca döviz tutarlı olarak takip edildiği, kur farkı faturalarının düzenlenmediği tespit edilmiş olup, bu kapsamda, takip tarihi (16.07.2020) ve dava tarihi (13.12.2021) itibari ile davacının davalıdan 236,00 USD alacaklı olduğu yönünde bakiyesinin bulunduğu, buna göre davacının asıl alacak bakımından talebinde haklı olduğu, ancak dosya kapsamında taraflar arasında düzenlenmiş yazılı bir cari hesap sözleşmesi, kararlaştırılan bir vade ya da davalının takip öncesinde temerrüde düşürüldüğüne dair bir ihtarname bulunmadığından takip öncesi faiz talebinde bulunamayacağı kanaatine varılarak davanın kısmen kabulü ile davalının ... 20. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 236,00 USD fatura alacağı üzerinden kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine, asıl alacak miktarı likit olduğundan % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davanın kısmen kabulü ile, davalının ... 20. İcra Müdürlüğü'nün ...esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 236,00 USD fatura alacağı üzerinden kaldığı yerden devamına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
2-Asıl alacağın % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihine göre alınması gereken 110,83 TL harçtan peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 51,53 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 59,30 TL peşin harç masrafının davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin davanın kabul / ret oranına göre 878,13 TL'sinin davalıdan, 441,87 TL'sinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
6-Davacı kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 1.622,52 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine
7-Davacının yapmış olduğu toplam 1.179,50 TL yargılama giderinin davanın red/kabul oranına göre 784,66 TL'sinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,geri kalan miktarın davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Davacı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı. 18/10/2022
Katip
✍e-imzalı
Hakim
✍e-imzalı
MASRAF BEYANI
59,30 TL Başvuru Harç Masrafı
1.000,00 TL Bilirkişi Ücreti
120,20 TL tebligat ve müzekkere gideri
TOPLAM : 1.179,50 TL