T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2022/332 Esas
KARAR NO:2024/470
DAVA:Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ:13/05/2022
KARAR TARİHİ:11/09/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 31.07.2021 günü saat 05.58 sularında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otobüs ile ... ilinden sayılı aracı ile ... ili istikametine O-5 otoyolda seyir halindeyken 8. Kesim 1. Kmye geldiği esnada aracın sol ön tekerleğinin patlaması sonucunda, aracın üç şeritli yolun sağında bulunan emniyet şeridine ve en sağ şeride taşımak suretiyle park ettiğini, akabinde aracın sol arka kısımlarını en sağ şeritte kontrol ettiği esnada şoför ... sevk ve idaresindeki ... plakalı kamyon ile yine aynı istikamette belirtilen en sağ şeritte seyir halindeyken sağ şeritte otobüsü kontrol eden şoför ...'a çarpması sonucu çift taraflı, ölümlü trafik kazası meydana geldiğini, bu kazanın sonucunda ... plakalı araç sürücüsü, müvekkillerinden ...’ın babası, ...’ın eşi ...'ın vefat ettiğini, desteğinin ölümü nedeni ile müvekkillerinin maddi açıdan mağdur olduklarını, bu kazanın oluşumunda yaya konumunda olan müteveffa ...’ın ve müteveffanın desteğinden yoksun kalan üçüncü kişi konumunda olan müvekkillerinin kazanın meydana gelmesinde herhangi bir kusurlarının bulunmadığını, ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar şekilde davalı ... Sigorta A.Ş.'ye ait ... Numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, bu poliçenin kaza tarihi itibariyle (31.07.2021) kişi başına vefat halinde 430.000,00-TL teminat sağlamakta olduğunu, davalının müvekkillerinin destekten yoksun kalma tazminatlarını karşılamakla yükümlü olduğunu, bu nedenle fazlaya ilişkin talep ve ek dava açma hakları saklı kalmak kaydıyla ve maddi zararın tam ve kesin olarak belirlenebilmesinin mümkün olduğu anda artırılmak üzere; 110.000,00-TL (eş ... için 100.000,00-TL; çocuk ... için 10.000,00-TL olmak üzere) destekten yoksun kalma tazminatının diğer kusurlu kişilerin kusurlarına düşen sorumluluk dahil olmak üzere temerrüt tarihi olan 25.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile birlikte limit sınırları içerisinde 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanununun 61, 2918 sayılı KTKnın 88. Ve Türk Borçlar Kanununun 163. maddeleri gereği teselsül hükümleri uyarınca davalıdan müşterek ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderleri ile her bir davacı için ayrı ayrı hesap edilecek vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiş, davacılar vekili bu talebini 27/05/2024 tarihli dilekçesi ile Eş ... için 392.424,78-TL, Çocuk ... için37.575,22-TL olarak ıslah etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Davayı ve müvekkil şirketin sorumluluğunu kabul anlamına gelmemek şartıyla ... plaka sayılı aracın müvekkili şirket nezdinde, ... poliçe numaralı, 01.03.2021-2022 vade tarihleri olmak üzere Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk ( Trafik ) Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, Müvekkili şirketin, ancak sigortalısının kazadaki kusuru oranında ve maddi zararın varlığı ispat edildiği takdirde, (sigorta poliçesinde teminat dışı olmayan) maddi zarardan sorumluluğu –poliçe azami teminat limitiyle sınırlı olarak- söz konusu olabileceğini, Dava konusu taleplerin haksız olduğunu, Kazanın meydana gelmesinde sigortalı ... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, Polis zaptında sigortalı aracın kusursuz olduğunun tespit edildiğini, Sigortalılarının kusursuz olduğundan dava konusu taleplerden müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, davanın reddine karar verilmesini, mahkemenin aksi kanaatte olması halinde ise
Müvekkili şirket sigortalı aracının kusurlu olması halinde kusur oranında sınırlı sorumlu olduğunu, Öncelikle kusur tespiti yapılması gerektiğini, Murisin yaşı , muhtemel ömrü, geliri, davacılar yaşı ve muhtemel ömürleri, destek oranları gibi hususların gözetilerek tazminat raporu alınması gerektiğini, ... Kurumundan davacıya herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığı, maaş bağlanıp bağlanmadığı hususlarının sorulması gerektiğini, Rücuya tabi ödemelerin mahsup edilmesi gerektiğini, Emsal Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 14.01.2021 tarih 2020/2598 Esas 2021/34 Karar sayılı ilamında TRH 2010 yaşam tablosunun kullanılmasının uygun olacağı yönünde karar verildiğini, Dolayısıyla tazminat belirlenirken TRH 2010 yaşam tablosunun kullanılması gerektiğini, neticeten Haksız ,hukuki dayanaktan yoksun Davanın reddine, Mahkeme masrafı ve vekalet ücretinin davacı yana tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
Kaza tespit tutanağı, sigorta poliçesi, Nüfus kayıt örneği, .... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı uyap dosyası, olay anını gösterir kamera kayıtları, kusura ilişkin ATK raporu, aktüeryal bilirkişi raporları, tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklanan ölüm nedeniyle destekten yoksun kalma nedeniyle maddi tazminat istemine ilişkindir.
Davalı Sigorta şirketi, ... plakalı aracın ZMMS sigortacısı olup araç davacıya karşı araç işleteni ve sürücüsü ile birlikte müteselsilen sorumludur. Müteselsil sorumluluğa ilişkin TBK'nın 162/1.maddesine göre müteselsil borçlulardan her biri, alacaklıya karşı borcun tamamından sorumludur. Aynı Kanun'un 163.maddesine göre borç tamamen ifa edilinceye kadar alacaklıya karşı bütün borçluların sorumluluğu devam eder. Alacaklı, borçluların birinden, bir kısmından veya hepsinden alacağını talep etme ve dava açma hakkına sahiptir.
Karayolları ZMMS poliçesinin ve ... Sigortanın yazı cevabının incelenmesinde; ... plaka sayılı aracın sigortacısının davalı sigorta şirketi olduğu, sigortanın 01/03/2021-01/03/2022 tarihleri arasında geçerli olduğu davacıların 11.03.2022 tarihli dilekçe ile sigorta şirketine başvuruda bulunduğu anlaşılmıştır.
Deliller toplandıktan sonra davaya konu kazada tarafların kusur oranları tespiti açısından rapor aldırılmış, İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi Mahkememize hitaben sunmuş olduğu raporunda özetle;"...Mevcut verilere göre; A) Müteveffa ... meskun dışı mahalde otoyol üzerinde seyreden araçların seyir durumunu dikkate alması, gelen araçlar nedeniyle etkili korunma tedbiri alması gerekirken bu hususlara riayet etmeyip yolun sağ şeridi üzerinde tedbirsizce bulunduğu sırada otoyol üzerinde seyreden kamyonun çarpmasına maruz kaldığı olayda kusurludur. B) Sürücü ... olay yerinde gündüz vakti seyri sırasında yola gereken dikkatini vermesi, yolun sağ tarafında durur halde bulunan aracı ve yol üzerindeki yayayı dikkate alıp mahalden geçişini durur haldeki aracın ve yayanın yeterince uzağından kontrollü şekilde gerçekleştirmesi gerekirken bu hususlara riayet etmeyip sevk ve idaresindeki kamyonun sağ şerit üzerinde bulunan yayaya ve yolun sağ tarafında durur halde bulunan otobüse çarptığı olayda kusurludur. SONUÇ: Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda; A) Müteveffa ...'ın %45 (yüzde kırk beş) oranında kusurlu, B) Sürücü ...'un %55 (yüzde elli beş) oranında kusurlu olduğu yönünde kanaat bildirilmiştir.
Kusur raporunun aldırılmasının ardından dosyamız hesaplama konusunda uzman aktüeryal bilirkişiye tevdi edilmiş, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu 30/12/2023 tarihli raporunda özetle; İddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı üzerinde yapmış olduğum inceleme sonucunda, yukarıda arz ve izah edilen hususlar doğrultusunda, dava konusu somut olayda tarafımca; a) İş bu rapor tarihi itibariyle 2024 yılı güncel asgari ücret verisi açıklanmış olduğundan, hesap tarihi 01.01.2024 kabul edilerek hesaplama yapıldığı, b) Aktüerya Değerlendirme Maddesi altında yapılan açıklamalar doğrultusunda yaşam tablosu olarak TRH- 2010 Yaşam Tablosu kullanılarak Progresif Rant Yöntemine göre hesaplama yapıldığı, c) Müteveffanın desteğinden yoksun kalan paydaşlar ile ilgili detaylı açıklamaların iş bu raporun 2. Sayfasında Sayın Mahkeme 'nin takdirine sunulduğu, d) Müteveffanın payının hesaplanarak devre dışı bırakılıp, dava dışı annenin payının hesaplanarak ayrıldığı, e) Paydaşların hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatından dava dışı SGK tarafından yapılan ödeme kaynaklı herhangi bir tenzil yapılmadığı, f) 01.01.2024 olan Rapor/Hesap Tarihine göre değerlendirildiğinde; Davacı Paydaş eş ... “ın hesaplanan zararının 774.858,99 TL, tüm paydaşların hesaplanan zararları toplamının kaza tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limiti olan 430.000,00 TL kapsamında garameten paylaştırılması sonucu poliçe teminat limiti kapsamında kalan zararının 350.817,87 TL, teminat limitini aşan zararının 424.041,13 TL olduğu, Davacı Paydaş erkek çocuk ... 'ın hesaplanan zararının 65.642,14 TL, tüm paydaşların hesaplanan zararları toplamının kaza tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limiti olan 430.000,00 TL kapsamında garameten paylaştırılması sonucu poliçe teminat limiti kapsamında kalan zararının 29.719,52 TL, teminat limitini aşan zararının 35.922,62 TL olduğu, yönünde sonuç ve kanaat bildirmiştir.
İtiraz üzerine aynı bilirkişiden ek rapor düzenlenmesi istenilmiş, bilirkişi mahkememize sunmuş olduğu ek raporunda özetle; İddia, savunma, toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı üzerinde yapmış olduğum inceleme sonucunda, yukarıda arz ve izah edilen hususlar doğrultusunda, dava konusu somut olayda tarafımca; a)Kök rapora itirazlara cevapların iş bu ek raporun 1 ve 2. Sayfalarında Sayın Mahkeme ‘nin takdirine sunulduğu, b) Aktüeryal Değerlendirme Maddesi altında yapılan açıklamalar doğrultusunda yaşam tablosu olarak TRH- 2010 Yaşam Tablosu kullanılarak Progresif Rant Yöntemine göre hesaplama yapıldığı, c) Müteveffanın payının hesaplanarak devre dışı bırakıldığı, d) Paydaşların hesaplanan destekten yoksun kalma tazminatından dava dışı SGK tarafından yapılan ödeme kaynaklı herhangi bir tenzil yapılmadığı, e) 10.05.2024 olan Rapor/Hesap Tarihine göre değerlendirildiğinde; Davacı Paydaş eş ... ‘ın hesaplanan zararının 822.657,19 TL, tüm paydaşların hesaplanan zararları toplamının kaza tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limiti olan 430.000,00 TL kapsamında garameten paylaştırılması sonucu poliçe teminat limiti kapsamında kalan zararının 392.424,78 TL, teminat limitini aşan zararının 430.232,41 TL olduğu, Davacı Paydaş erkek çocuk ...‘ın hesaplanan zararının 78.770,57 TL, tüm paydaşların hesaplanan zararları toplamının kaza tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limiti olan 430.000,00 TL kapsamında garameten paylaştırılması sonucu poliçe teminat limiti kapsamında kalan zararının 37.575,22 TL, teminat limitini aşan zararının 41.195,35 TL olduğu yönünde görüş ve kanaatlerini sunmuştur.
Tüm dosya kapsamı değerlendirilmekle; Destekten yoksun kalma tazminatının konusu, desteğin yitirilmesi nedeniyle yoksun kalınan zarardır. Buradaki amaç, destekten yoksun kalanların desteğin ölümünden önceki yaşamlarındaki sosyal ve ekonomik durumlarının korunmasıdır. Olaydan sonraki dönemde de destek olmasa bile onun zamanındaki gibi aynı şekilde yaşayabilmesi için muhtaç olduğu paranın ödettirilmesidir.
Haksız bir eylem sonucu desteğini yitiren kimse uğradığı zararın ödenmesini isteyebilir. TBK'nin 53/3 maddesine göre destekten yoksun kalma tazminatı, desteğin mirasçısı olarak geride bıraktığı kişilere değil, desteğinden yoksun kalanlarına aittir.
Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin güncel kararları gereğince tazminat hesaplarında bakiye ömrün belirlenmesinde TRH 2010 tablosu uygulanacak, bilinmeyen (işleyecek) devre bakımından da progresif rant formülü kullanılarak tazminatın hesaplanması gerekecektir.
Sağ kalan eşin evlenme ihtimalinin hesaplanmasında rapor tarihindeki yaşına göre AYİM'in evlenme ihtimali tablosundaki belirlemelerin esas alınması gerekmektedir.( Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2021/724 Esas ve 2021/3149 sayılı kararı)
Yargıtay'ın yerleşik içtihatlarına göre; çocuklar için destekten yoksun kalacakları sürenin belirlenmesinde yaşlarının, okuldaki eğitim durumlarının, içinde yaşadıkları sosyal ve ekonomik koşulların ayrı ayrı değerlendirilmesi, yüksek öğrenim yapacak iseler 25 yaşının doldurulmasına kadar; yüksek öğrenim yapmamakta iseler yerleşik ve kabul gören uygulamaya göre erkek çocukları için 18 yaşın, kız çocukları için 22 yaşın desteğin sona ereceği yaş olarak kabul edilerek hesaplama yapılması gerekmektedir. (İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 40. Hukuk Dairesi 2023/1269 Esas, 2024/486 Karar Sayılı Kararı)
2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’na göre, ZMMS sigortası işletenin üçüncü kişilere verdiği zararları teminat altına almaktadır. Sigorta şirketinin sorumluluğu, kaza tarihinde geçerli olan poliçe limitlerle sınırlıdır.
Somut olayda, Davacıların desteği ...'ın 'nin sevk ve idaresindeki araç ile davalı sigorta şirketinin ZMMS ile sigortalı olan ... plaka sayılı aracın karıştığı 31/07/2021 tarihli trafik kazası neticesinde desteğin öldüğü ve davacıların destekten yoksun kaldığı, desteğin süresi, davacı eşin yeniden evlenme ihtimali, çocuk ve desteğin kazancı asgari ücret esas alınmak suretiyle hesaplama yapan bilirkişi raporu dosya içeriğine uygun, denetime ve hüküm kurmaya elverişli kabul edilerek, Davacı ... için 392.424,78 TL, davacı ... için 37.575,22 TL destekten yoksun kalma tazminatının (sigorta poliçesi limitiyle sınırlı olmak üzere) başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası temerrüte düştüğünden bu tarihe denk gelen 25.03.2022 tarihinden itibaren ve davalıya sigortalı ... plakalı aracın dosyada bulunan sigorta poliçesinde araç özet bilgilerine göre kullanım amacının ticari olduğu anlaşılmakla avans faizine hükmedilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;
1-Davanın KABULÜ İLE; Davacı ... için 392.424,78 TL, davacı ... için 37.575,22 TL destekten yoksun kalma tazminatının (sigorta poliçesi limitiyle sınırlı olmak üzere) başvuru tarihinden itibaren 8 iş gününün bittiği tarihe denk gelen 25.03.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak adı geçen davacılara verilmesine,
2-Harçlar Kanununca alınması gerekli 29.373,30 TL ilam harcından peşin yatırılan 375,71 TL ile 924,03 ve 427,60 TL ıslah harçlarının mahsubu ile bakiye 27.645,96 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
3-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.600,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
4-Davacı ... yönünden Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 60.863,72 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak bu davacıya verilmesine,
5-Davacı ... yönünden Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 17.900,00 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak bu davacıya verilmesine,
6-Davacılar tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 375,71 TL peşin harç, 924,03 TL ve 427,60 TL ıslah harçları, 2.500,00 TL bilirkişi ücreti, 1.578,00 TL Adli Tıp Kurumu rapor ücreti, 216,50 TL tebligat ve müzekkere giderlerinden oluşan toplam 6.102,54 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacılara verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davacılar vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı.11/09/2024
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır