T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/347 Esas
KARAR NO: 2022/758
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 11/10/2004
KARAR TARİHİ: 24/11/2022
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı şirket adına vekili tarafından ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yaptıkları itirazların haksız ve mesnetsiz olduğunu, müvekkil şirket ile davalı şirket arasında 11/06/2003 tarihinde uçak kiralama anlaşması yapıldığını, bu anlaşma çerçevesinde müvekkil şirketin üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmiş olduğu halde davalı şirketin sözleşme gereği üzerine düşen yükümlülükleri yerine getirmediğini, müvekkil şirketin 11/06/2003 tarihli bu sözleşme gereği 12/04/2003-03/10/2003 tarihleri arasında gerçekleştirilen seferlere ilişkin olarak davalı şirketten 196.167,20 USD cari hesap alacağı gerçekleştiğini, bu alacağın ödenmesi için davalı şirkete faks mesajı, gerekse iadeli taahhütlü ihtarname ile söz konusu olan bu durumun bildirildiğini, buna rağmen davalı tarafın takip konusu borcu ödemediğini, bunun üzerine ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası ilamsız icra takibi yapıldığını, ödeme emrinin tebliğ edildiğini, davalı şirketin borcunu ödenemediğini, itirazla icra takibini durdurduğunu, açıklanan bu nedenlerle; davalı şirket tarafından ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasına yapılan haksız ve kötüniyetli itirazların iptali ile takibin devamını, alacağın %40 oranından aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına ve işleyecek ticari avans faizi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili, cevap dilekçesinde; davanın reddine karar verilerek yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı üzerine bırakılmasını talep etmiştir
DELİLLER;
Bilirkişi raporları, taraflarca sunulan deliller ve tüm dosya kapsamı.
... 11.Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas ... karar 20/10/2005 tarihli kararı ile mahkememiz dosyası ile birleştirildiği anlaşılmıştır.
GEREKÇE:
... 11 Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas sayılı (Birleşen) davada davacı ... ... 6. İcra ... esas sayılı icra takibine yapılan itirazın iptalini talep etmiştir.
Davada uçak kiralama anlaşması uyarınca davalının yükümlülüklerini yerine getirmediğinden 12.04.2003-03.10.2003 tarihleri arasında gerçekleştirilen uçak seferleri nedeni ile davalı şirketten 196.167,0 USD cari hesap alacağı talebinde bulunmuştur.
... 11 Asliye Ticaret Mahkemesinin ... esas, ... karar sayılı dosyası mahkememizin BAM öncesi esas numarası olan 2004/894 sayılı dosyası ile birleştirilmiştir. 2004/894 Esas sayılı dosya üzerinden uyuşmazlık sonuçlandırılmıştır. İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk dairesi 2022/157 E, 2022/340 K, sayılı ilamı ile mahkememiz kararını kaldırması ile dosya bu kez mahkememizin 2022/242 esasına kaydedilmiştir. 2022/242 Esas üzerinden mahkememizin asıl dosyası olan 2004/894 sayılı dosyası hakkında davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş ve birleşen ... 11 Asliye Ticaret Mahkemesinin ...esas sayılı dosyası ise tefrik edilerek... esas numarasına kaydedilmiştir.
Tarafların birbirinden alacak miktarının belirlenmesi için bilirkişi incelemesi yapılmıştır. 12.09.2019 tarihli kök ve 27.03.2020 tarihli ek bilirkişi raporu ile 22.11.2013 tarihli bilirkişi raporunda sunulan ekler dosya kapsamına uygun somut bilgi ve belgeye dayalı, tarafların ve hakimin denetimine açık ve değerlendirmenin gerekçelerinin bilimsel verilere uygun olduğu kanaati ile mahkememizce değerlendirmeye esas alınmıştır.
Taraflar arasındaki 11/06/2003 tarihli sözleşmenin 12. maddesinde sözleşmeden doğacak ihtilafların Türkiye'nin yasalarına tabi olacağı ve Türk mahkemelerinin yargılama hakkına sahip olacağı belirtilmiştir. Sözleşmenin "Teknik Nedenlerle Kesinti'' başlığı altındaki l.L maddesinde; ...'e Türkiye'de gerekli olan yerde yemekleri, transferleri ve otel konaklamalarım düzenleyecek ve ödeyecektir. 1.2 maddesinde; dış istasyonlarda, kiralayanın (...) temsilcisi gerekli olan yerde yemekleri, transferleri ve otel konaklamalarını düzenleyecek ve ödeyececektir. Kiralayan'ın (...) bütün masrafları ödeyeceği ve daha sonra toplam tutarı ...'ye fatura edeceği belirtilmiştir.
Türk Sivil Havacılığı SHY-Yolcu Hakları Yönetmeliği hükümlerine göre davacı ...'nin uçuramadığı yolcuların masraflarını karşılaması, diğer bir ifadeyle yolcuların başlangıç noktasına dönmesine ilişkin masraflarını karşılaması gerekmektedir, Bu kapsamda yolcular geldikleri yere başka havayolu ile döndükleri takdirde bu farklı havayoluna ödenen ücretleri de ödenmelidir.
Somut olayda, davacının programlanan uçuşları gereği gibi yerine getiremediği, 177 koltuklu uçak tahsis etmesi gerekirken daha az koltuk sayısı olan uçak tahsis ettiği, bazı seferlerin hiç yapılamadığı, bazılarında ise farklı uçuş noktalarının birleştirildiği gibi ihlallerin mevcut olduğu anlaşılmıştır. Buna göre;
İcra edilen seferler karşılığında ödenen toplam fiyat üzerinde çok büyük bir fark olmamasına rağmen iki tarafın da farklı rakamlar vermiş olduğu görülmektedir. Davalı ... firması yapmış olduğu ödeme tutarını 3.758.650,53 USD, davacı müflis .... firması ise yapılan ödemeyi 3.749.850,00 USD olarak göstermektedir.
Davacı müflis 23.06.2004 tarihli klasör içerisindeki 03.08.2007 tarihli itiraz dilekçesi ekindeki ve davacı karşı davanın yine aynı klasördeki 10.04.2006 tarihli itiraz dilekçesi ekindeki belgelere ve mevcut sözleşmelerdeki sefer fiyatlarına bakılarak her bir ödemenin hesaba yatırılan günkü TCMB çapraz kuru karşılığına göre davacı karşı davalı ... firması tarafından uçak kiralama bedeli karşılığında davacı ... firmasına yapmış olduğu ödeme tutarı 3.752.382,67 USD dir. Ayrıca taraftarca mutabakatlaşmaya varıldığı anlaşılan ...,..., ... ve havaalanı harcaması için yapılan ödemeler bu tutara dahil edildiğinde toplam ödeme 3.840.564,37 USD olarak hesaplanmıştır.
Davalı ... firması davacı ... ile yapılan 04.03.2003 tarihli charter uçak anlaşması ve 11.09.2003 tarihli protokol gereği 168.000,00 EUR teminatı (biri 19.03.2003 tarihinde ve diğeri 15.04.2003 tarihinde olmak üzere her biri 84.000 EURO olarak iki ayrı şekilde) yatırmıştır. Bu tutarın USD karşılığı bilirkişilerce179.583,60 USD olarak hesaplanmıştır.
18.02.2004 tarihli protokol ile ikram farkı iadesi yapılacağı belirtilmiş olup ikram farkı tutarı 53.281,56 USD olarak hesaplanmıştır. Davalının bu tutara itirazı bulunmakla birlikte hesaplamanın ortalama değerlere göre makul olduğu yapılan inceleme ile kabul edilmiştir.
Taraflar arsındaki sözleşmeye göre eksik kalan koltukların vergi iadesinin kiralayana (... firmasına) yapılacağı belirtilmektedir. Yapılan hesaplamada eksik yolcu vergi iadeleri toplamı 203.590,66 USD dir.
Taraflar arasındaki mevcut sözleşmede (11.03 2003 tarihli sözleşmenin 8 maddesi) her yolcusuz uçuş asıl fiyattan 1.500 USD daha az olmayacağı kararlaştırılmıştır. Buna göre 31 adet seferin boş bacak karşılığı 46.500 USD taşıma ücretinden indirilmesi gerekmektedir.
Eksik koltuk bedelinin faturadan düşüleceği 18.02.2004 tarihli protokolde belirtilmektedir. Buna istinaden ... tarafından eksik koltuk bedeli 109.213,47 USD olarak hesaplanmışsa da mevcut sözleşmelerde 177 koltuk üzerinden anlaşma sağlanmış, dolayısıyla gerçekleşen seferlerin uçuş raporlarında tahsis edilen uçakların koltuk sayılarına göre hesaplama yapıldığında 123.548,02 USD tutarına ulaşılmaktadır. Davacı vekili bu hesaplamaya itirazlarda bulunmuş ise de 20.01.2020 tarihli bilirkişi ek raporunda değerlendrilmiştir. Dosyaya sunulan sözleşme ve protokollerde fazla koltuk için iade hesaplama yapılacağına ilişkin bir hükme rastlanmadığından yapılan hesaplama sözleşemeye uygun bulunmuştur.
Davalı ....'nın delilerinde ... yolcu uçağı kiralama sözleşmesine aykırı olarak daha az koltuk kapasiteli uçak tahsisi nedeniyle ... firmasından uçamayan yolcularının seyahatlerini başka havayolu firmalarıyla sağladığı bilet satan acenteleri ödemelerini yaptığı ve bu nedenle 277.892,66 USD Euro, 1.1324 USD/EURO (245.401,50) USD ödeme yaptığı, ticari defter kayıt örneklerinden anlaşılmaktadır.
04.03.2003 tarihli sözleşmeye göre 12.04.2003 tarihi ile 07.06.2003 tarihleri arasındaki seferlerin fiyatının bu sözleşmede belirtilen fiyatlar üzerinden 11.06.2003 tarihinden sonraki seferlerin fiyatını ise 11.03.2003 tarihli sözleşmede belirtilen fiyatlar üzerinden hesaplanmıştır. (11.03.2003 tarihli sözleşme yapıldığında zaten geçmiş seferler önceki sözleşme hükümlerine göre tamamlanmış olmaktadır.) Dolayısıyla bu iki sözleşmedeki fiyatlara göre ... firması tüm seferlerin toplam fiyatı olan 4.434.377 USD alacaklı olmaktadır.
Davalı ... firması 3.840.564,37 USD bankaya yatan ödeme ve 179.583,60 USD teminat ödemesi olmak üzere toplam 4.020.147,97 USD ödeme yapmıştır. Buna karşılık davalının davacıdan 53.281,56 USD ikramiye iadesi, 203.591,66 USD eksik koltuklara ait vergi iadesi, 46.500 USD boş bacak indirimi, eksik koltuk bedeli olarak 123.548,02 USD olmak üzere de toplam 426.920,24 USD alacağı bulunmaktadır.
... nin yapmış olduğu uçuşlar nedeniyle yukarıda belirlenen alacağı olan toplam 4.434.377,37 USD tutarından davalı ...'nın alacağı olan 426.920,24 USD düşüldükten sonra ... nin alacağı 4.007.457,13 USD olmaktadır.
Davacı, davalıdan 196.167,20 USD alacaklı olduğunu iddia etmiş ise de; taraflar arasında cari hesap ilişkisi olduğu gözetildiğinde davacı ...'nin alacağı olan 4.007.457,13 USD'den, davalı ... firmasının davacıya ödemiş olduğu 4.020.147,97 USD'de düşüldüğünde, davalı ... firmasının davacı ...'den 12.690,84 USD alacağı olduğu anlaşılmakla davanın reddine karar verilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarı açıklanan nedenlerle;
1-)Davanın REDDİNE,
2-)Davacı tarafından yatırılan 2.025 TL peşin harçtan 80,70 TL karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 1944,33 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iadesine,
3-) Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT uyarınca red nedeni ve dava değerine göre 23.500,00 TLvekalet ücretinin davacıdan tahsili davalıya verilmesine,
4-)Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
5-)Taraflarca yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde bakiye kısmının yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/11/2022
Başkan ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Üye ...
¸e-imzalıdır
Katip ...
¸e-imzalıdır