T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/378 Esas
KARAR NO: 2023/197
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 30/05/2022
KARAR TARİHİ: 08/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 30/05/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalı ...'in eşi ... (...)'e aralarında perde alım-satıma dayalı olarak ... Bankası ... Şubesinin ... çek seri numaralı keşide yeri ... Keşide tarihi 30/06/2022 keşidecisi ... lehtarı ... olan 5.000,00 USD (beşbin dolar, miktarlı çek), ... Bank ...Şubesinin ... çek seri numaralı keşide yeri İstanbul keşide tarihi 31/08/2022 keşidecesi ... lehtarı ... olan 3.500,00 USD (üçbinbeşyüz dolar, miktarlı çek), ... Bank ... Şubesinin ... çek seri numaralı keşide yeri İstanbul keşide tarihi 30/09/2022 keşidecesi ... lehtarı ... olan 3.500,00 USD (üçbinbeşyüz dolar, miktarlı çek) çekler verildikten sonra malların teslim edilmediğini, karşı edimin ifasının yerine getirilemediğini, müvekkil çeklerinin bedelsiz kaldığını, sonradan iletişime geçildiğinde ... yani çeklerde lehtar görünen ...'in eşinin vefat ettiğinin anlaşıldığını, çek asılları müvekkil tarafından istenilmiş ise de müvekkile çekleri vermediklerini, herhangi bir malın da teslim edilmediğini, müvekkile ait üç adet çek yaprağı bedelsiz kalarak kötü niyetli 3. Şahısların eline geçme durumunun açık olduğunu, davanın kabulüne, tensiple ile birlikte dava konusu olan çeklerden ... çek seri numaralı çekin ödeme tarihinin 30.06.2022 olması nedeniyle ivedilikle, dava konusu edilen çeklerle ilgili teminatsız ödeme yasağının konulması, mahkeme aksi kanaatte ise de teminat karşılığı tedbiren ödeme yasağı kararı verilmesini, bu kararın ilgili banka şubesine bildirilmesi için müzekkere yazılması ile dava sonunda söz konusu çeklerin iptaline, karar verilmesini, dava ve talep etmiştir.
Davalı vekilinin 30/06/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacı ile müvekkil arasında ticari bir alım-satım söz konusu olmadığını, müvekkil, davacıya elden borç vermiş olup işbu dava konusu çekler, verilen borcun ödemesine mahsuben alınmış çekler olduğunu, davacı taraf arada alım-satım ilişkisi olduğunu beyan ettiğini, lakin bu hususa ilişkin herhangi bir sözleşme sunmadığını, kabul etmemekle birlikte sözde ticarete konu malların teslimine ilişkin de müvekkili temerrüde düşürecek herhangi bir işlemde bulunmadığını, çeklerin sözde ticarete ilişkin verildiğine dair bir protokol de bulunmadığını, kambiyo senedi vasfındaki çek illetten mücerret olduğunu, davacı tamamen kurguya dayalı ve soyut beyanlarla ve yine kötü niyetli olarak borçtan kurtulma çabasında olduğunu, çekin bedelsiz kalması hususu davacının belirleyeceği bir husus olmadığını, yargılamayı gerektirdiğini, davacı ödeme günü yaklaşan çeklerin ödemelerini ertelemek müvekkilin alacağına kavuşmasını engellemek amacı ile kurgusal dayanaklarla iş bu davayı ikame ettiğini, davacının soyut beyanları dinlenemeyeceği gibi tedbir talebi de hukuka aykırı olduğunu, HMK 200. Madde ispat kuralları gereğince davacının çeklerin bedelsiz olduğu iddia etmesi suretiyle açtığı davada borçlu olmadığını yazılı belge ile ispatlamak zorunda olduğunu, yetki itirazının kabulü ile mahkemenin yetkisizliğine ve dosyanın yetkili Bursa Mahkemelerine gönderilmesine, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini, talep etmiştir.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ: ... yazı cevabı, ... Sanatkarları Konfederasyonu yazı cevabı, ... yazı cevabı dosyamız arasında mevcuttur.
GEREKÇE: Dava, kıymetli evrakın bedelsizliği nedeniyle açılan menfi tespit davasıdır.
Mahkememizde açılan iş bu davanın basit yargılama usulüne tabi olduğu, 09/11/2022 tarihinde 1.kez işlemden kaldırıldığı, davacı vekilince yenileme talebinde bulunulduğu, yenileme tensip tutanağının davacı yana tebliğ edildiği görülmektedir.
Yenileme tensip tutanağında, davacı vekilinin işlemden kaldırılan davasını HMK madde 150/4 hükmü gereği 1 aylık süre içinde yenilemediğinden, davacı vekiline dava değeri olan 192.000,00 TL üzerinden alınması gerekli 3.278,88 TL harç ile 179,90 TL peşin harcı yatırması için duruşma gününe kadar kesin süre verilmesine, verilen süre içerisinde harcın ikmal edilmemesi halinde Harçlar Kanununun 30. maddesi yollaması ile HMK 150 uyarınca dosyanın yeniden işlemden kaldırılacağının da ayrıca ihtar edildiği görülmektedir.
Bir aylık süre içerisinde yenilenmediğinden peşin harç ve başvuru harcının yatırılması için kesin süre verilmesine rağmen davacı vekilince harcın ikmal edilmediği görülmekle dava dosyasının 08/03/2023 tarihinde ikinci kez işlemden kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmakla;
6100 sayılı H.M.K.'nın 150/6 maddesi uyarınca, işlemden kaldırılmasına karar verilmiş ve sonradan yenilenmiş olan dava, ilk yenilenmeden sonra bir defadan fazla takipsiz bırakılamayacağı, bırakılması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verileceği anlaşılmakla, davanın açılmamış sayılmasına karar vermek gerekmiştir.
Dava konusu uyuşmazlık kapsamında davacının zorunlu (dava şartı) arabuluculuk kapsamında başvuru yaptığı, zira tutanağın "Hukuk Uyuşmazlıklarında Dava Şartı Arabuluculuk Son Tutanağı" başlığını taşıdığı, 6102 sayılı TTK m. 5/A kapsamında anlaşamama yönünde tutanak tanzim edildiği, bu suretle ihtiyari arabuluculuğun da söz konusu olmadığı görülmüştür. Bu kapsamda açılmamış sayılmasına karar verilen dosyada arabuluculuk ücretinin davayı takipsiz bırakan davacıdan alınmasına karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlerine göre;
1-22.07.2020 tarihinde yürürlüğe giren 7251 sayılı Kanun’un 58. Maddesiyle anılan maddenin 2. Fıkrasındaki “yüz bin Türk lirası” değerindeki parasal sınır “beş yüz bin Türk lirası” olarak değiştirildiği, HMK'daki değişiklik ile Asliye Ticaret Mahkemeleri'nde görülmekte olan davalardan 500.000,00-TL altındaki davaların Basit Yargılama Usulüne göre yürütüleceğine dair düzenleme yapıldığı, usul hukuku alanında geçerli olan temel ilkenin derhal yürürlüğe girmesi olduğu,
2-Mahkememizde açılan iş bu davanın basit yargılama usulüne tabi olduğu, 09/11/2022 tarihinde 1.kez işlemden kaldırıldığı, davacı vekilince yenileme talebinde bulunulduğu, yenileme tensip tutanağının davacı yana tebliğ edildiği, ancak bir aylık süre içerisinde yenilenmediğinden peşin harç ve başvuru harcının yatırılması için kesin süre verilmesine rağmen harcın ikmal edilmemesi nedeniyle dava dosyasının 08/03/2023 tarihinde ikinci kez işlemden kaldırılmasına,
3-HMK 320/4 hükmünde Basit Yargılama Usulüne tabi davalarda, işlemden kaldırıldıktan sonra yenilenmiş olan davanın ikinci kez işlemden kaldırılmakla AÇILMAMIŞ SAYILMASINA,
4-Karar tarihine göre alınması gereken 179,90 TL harcın peşin alınan 3.278,88 TL harçtan mahsubu ile bakiye 3.098,98 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacı tarafa iadesine,
5-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13 ve 14. Maddeleri ile Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.540,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan tahsili ile HAZİNEYE irad kaydına,
6-Davalı kendisini duruşmalarda vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihi itibarıyla yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7/1 maddesi gereğince hesaplanan 9.200,00 TL vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
8-Taraflarca yatırılan gider avansı bakiyesinin karar kesinleştiğinde ilgilisine iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzlerine karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 08/03/2023
Katip ...
(e-imza)
Hakim ...
(e-imza)