T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/409 Esas
KARAR NO: 2024/359
DAVA: Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 19/06/2015
KARAR TARİHİ: 04/06/2024
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Eser Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dilekçesinde özetle; taraflar arasında imzalanan 18/02/2009 tarihinde imzalanan otopark sistemleri ile ilgili sözleşmeye ait ürünlerden ... markalı cihazların yazılımlarının lisanslı olmadığını, davalı firmanın kurduğu sistemin otomatik ödeme istesyonunun kredi kartı okuyucusunu ihtiva etmediğini, müvekkilinin sözleşmeye konu edimlerin eksik ifa edilmiş olması nedeni ile teknik bakımdan bir bütünlükten bahsedilemeyeceğini, işin n iteliğine bakıldığında cihazların yazılımlarının ve kredi kartı okuyucusunun söz konusu sistemin esaslı unsurunun eksikliğinin davalı şirketin ağır kusurlu olmasından kaynaklandığının, bu nedenlerle; 9.636 Euro tutarındaki lisans bedeli ve 200 Euro otomatik ödeme istasyonu kredi kartı okuyucu bedelinin ihtarnamenin tebliğ tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsilini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili dilekçesinde özetle; taraglar arasında imzalanan 18/02/2009 tarihli otopark sistemleri ile ilgili sözleşmeye ait ürünlerin 5 yıl boyunca sorunsuz kullanıldığını, ... firması ile yapılan 24 aylık distribütörlük sözleşmesi gereği 30/06/2010 tarihine kadar distribütör sıfatı ile yazılımları tatbik etme hak ve yetkisine sahip olunduğunu, davalının distrübütörlüğünü yaptığı ... firmasının 12/05/2014 Türkiye'de ...Şti. ünvanlı şirketi kurarak piyasada yer edinmek için müvekkili şirket aleyhinde haksız bilgilendirme yapıldığını, davacı tarafın 200 Euro kredi kartı okuyucu bedelini de talep etmesinin teknik açıdan sözkonusu olamayacağını ve davacının otoparkta kullanacağı pos cihazının müvekkili tarafından değil banka tarafından temin edilmesi gerektiğini, 5 yıldır pos cihazını kullanmayan ve ihtiyaç duymayan davacının bu dava ile pos cicihazını gündeme getirmesinde kötü niyetli olduğunu, bu nedenlerel haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddini, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davacı tarafa yüklenilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: Ticari defter kayıtları, Taraflar arasındaki sözleşme, Bilirkişi Kök ve Ek Raporları, Islah Dilekçesi, İstinaf İlamı, Taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
17.01.2017 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "Dava dosyası, dosyaya sunulan bilgi ve belgeler ile tarafların ibraz ettiği ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucu, açıklanan gerekçelerle yüce mahkemenin kabulü halinde, 1. Davacı ... Davalı arasında imzalanan ... otopark sözleşmesine konu ... marka cihazlarının lisansının orijinal yazılım olmadığı ve kredi kartı okuyucu sistemi olmadığı, 2.Davacının ibraz olunan dava konusu ticari defterlerinin açılış ve kapanış tasdiklerinin tam olduğu, ticari defterlerin düzenli, usulüne ve yasaya uygun tutulduğundan davacı ticari defterlerinin sahibi lehine delil olma özelliği taşıdığı, 3. Davalının ticari defterlerinden gerek 2010 yılı envanter defteri ibraz edilmediğinden gerekse de ibraz olunan defterlerdeki kapanış tasdiki eksikliklerinden ötürü davalı ticari defterlerinin sahibi lehine delil vasfının olmadığı, 4, Taraf ticari defterlerinin birbiri ile mutabık olduğu, defter kayıtları açısında tarafların borç/alacağı olmadığı, 5S. Gerek taraflarca akdedilmiş sözleşmede, gerekse de sözleşmeye konu ... marka otopark cihaz ve ekipmanlarına ilişkin faturada Davacının tazminat talebine esas olan yazılım ve kredi kartı ünitesinin tutarına ilişkin bir açıklık olmadığı gibi defterlerde de bu konuda bir açıklık olmadığı, 6. Bu nedenle davacının tazminat talebinin Sayın Mahkemece benimsenmesi durumunda; tazminata konu yazılım ve kredi kartı ünitesinin devreye alma ücretinin miktarı teknik değerlendirmeye göre belirlenebileceği, 7. Teknik değerlendirme sonucuna göre, davacının tazminat talebine esas miktarın (5.256,00€'su yazılım bedeli, 400,00€'su kredi kartı ünitesi devreye alma ücreti olmak üzere) toplam 5.656,00€ olduğu, 8. Davacı dava konusu tazminat talebini Beyoğlu 18. Noterliğinin 30.01.2015 tarih ve 3025 yevmiye sayılı ihtarnamesi ile davalıya ilettiği ve İhtarname T.K madde 21 çerçevesinde 28.05.2015 tarihinde tebliğ edilmekle ihtarnamede verilen S günlük sürenin dolduğu 02.06.2015 tarihinde temerrüt oluştuğu, 9. Davacının taminat talebinin benimsenmesi durumunda; Merkez bankası verilerine göre, 02.06.2015 temerrüt tarihinden itibaren “46 ve değişen oranlarda Kamu Bankalarınca Euro Üzerinden Açılan 1 Yıla Kadar Vadeli Döviz Tevdiat Hesaplarına Uygulanacağı Bildirilen Azami Faiz yürütülebileceği," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
02.11.2023 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "Yukarıda ayrıntılarıyla arz edildiği üzere; Sayın Mahkemenin ara kararı doğrultusunda gerçekleştirilen incelemeler ve değerlendirmeler neticesinde; Sözleşme konusu işin kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun tamamlanması bakımından eksik, otopark sistem yazılımının bir lisans hakkına dayandırılmamasından kaynaklı olarak da ayıplı ifa edildiği değerlendirildiği, Kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun tamamlanması ve otopark sistem yazılımının lisanslanması işinin tüm sistem bileşenleri ve fonksiyonel yapıların kapsamına oranla işin yaklaşık %25 lik kısmına tekabül ettiği, bu bağlamda sözleşme konusu işin yaklaşık %75 oranında gerçeklendiği tespitine varıldığı, Davacı yanın ...tarihli ... seri – sıra nolu fatura ile sözleşme kapsamında otopark sistem kurulumu için 158.964,87 TL tutarında davalı yana ödeme yaptığı ve bu ödemenin davacının ve davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, işin gerçeklenme oranı baz alındığında; 158.964,87 TL x %75 = 119.223,65 TL tutarındaki hizmetin ayıpsız ve eksiksiz bir şekilde ifası söz konusu olduğu, bu itibarla davalının sözleşme kapsamında talep edebileceği miktarın 119.223,65 TL olarak hesaplandığı, bu tutar yapılan ödeme tutarından mahsup edildiğinde davacının ayıplı ve eksik yapılan hizmetlerin karşılığı olarak 39.741,22 TL tutarında davalıdan alacaklı olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
28.02.2024 Tarihli Bilirkişi Ek Raporunda Özetle; "Rapora itirazlar yönünden yapılan yeniden inceleme ve değerlendirmelerde, kök raporda yapılan tespit ve sonuçların özünün korunduğu, kök rapordaki kanaatimizi değiştirir herhangi bir bulgu saptanmadığı, sözleşmenin ayıplı ve eksik ifası bakımından fatura tarihi olan 27/05/2010 tarihi baz alındığında davacının 20.747,18 Euro tutarında davalıdan alacaklı olduğu," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
Davacı vekili 15/03/2017 tarihli dilekçe ile dava konusu alacağını 200,00 Euro artırarak davayı ıslah etmiştir.
Mahkememizin 2015/636 Esas, 2017/1265 Karar, 20.12.2017 tarihli kararının İstanbul BAM 15.H.D'nin ... Esas sayılı ... Karar 26.04.2022 tarihli kararı ile kaldırdığı anlaşılmakta yukarıda belirtilen Esas numarasına kaydı yapıldığı görüldü.
GEREKÇE: Dava, sözleşmeye aykırılıktan kaynaklı tazminat talebine ilişkindir.
Davacı ... davalı arasında 18/02/2009 tarihinde imzalanmış olan Otopark sistemleri ile ilgili sözleşmede sözleşmenin eki olan Ek-1 de vasıf, nitelik ve miktarları belirtilen ve alıcının kullanacağı tüm malzeme cihaz ve ekipmanların, satıcı tarafından tedarik edilerek belirtilen adrese aşağıda belirtilen şartlara uygun olarak montaj ve çalışır vaziyette teslim işlerinin satıcı tarafından yapılan esaslarını tayin ve tespit maksadı ile tanzim olunmuştur hükmü bulunduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizce yapılan önceki yargılamada; "Davalının sözleşmeye konu edimlerini ifa sırasında, ... marka cihazların yazılımının lisanslı olup olmadığı ve davalı firmanın kurduğu sistemin otomatik ödeme istasyonunun kredi kartı okuyucusunu ihtiva edip etmediği, yönünde yapılan incelemede davacı ... davalı arasında imzalanan ... Otopark Sözleşmesine konu ... marka cihazlarının lisansının orijinal yazılım olmadığı ve kredi kartı okuyucu sistemi olmadığı, davacı ... davalının incelenen defterlerine göre davacının ticari defterlerinin sahibi lehine delil olma vasfı taşıdığı, davalının defterlerinin sahibi lehine delil vasfında olmadığı, taraf ticari defterlerinin birbiriyle mutabık olduğu, defteler kayıtlan açısından tarafların borç/ alacağı olmadığı, gerek taraflarca akdedilmiş sözleşmede gerekse sözleşmeye konu ... marka Otopark Cihaz ve ekipmanlarına ilişkin faturada davacının tazminat talebine esas olan yazılım ve kredi kartı ünitesinin tutarına ilişkin bir açıklık olmadığı ve defterlerde de bu konuda bir açıklık olmadığı ancak teknik değerlendirme sonucu davacının tazminat talebine esas miktarın 5.256,00 Euro yazılım bedeli 400,00 Euro kredi kartı ünitesi devreye alma ücreti olmak üzere toplam 5.656,00 Euro olarak tespit edildiği ve davacının dava konusu talebini davalıya çektiği ihtarnamede istediği ve temerrüdün 02/06/2015 tarihinde oluştuğu ve bu nedenle bu tarihten itibaren 3095 sayılı kanunun 4/a maddesine göre işletilecek faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine," karar verilmiştir.
Mahkememizin 2015/636 Esas, 2017/1265 Karar, 20.12.2017 tarihli kararının istinaf edilmesi üzerine İstanbul BAM 15.H.D'nin 2019/1092 Esas sayılı 2022/849 Karar 26.04.2022 tarihli kararı ile; "Davacının talebi, işin eksik yapıldığı iddiasına dayandırılmıştır. Dava dayanağı sözleşme, götürü bedel olarak düzenlenmiştir. Götürü bedel sözleşmede iş sahibinin eksik ve ayıp nedeniyle fark ödemesinin olup olmadığı veya yüklenicinin talep edebileceği bedelin hesaplanabilmesi için fiziki oran yöntemi uygulanarak belirlenmesi gerekir. Bilirkişi raporunda bu yol ve yönteme göre hesaplama yapılmadığı anlaşılmaktadır.
O halde içinde bir yazılım ve lisans konusunda uzman bir bilirkişisinin de bulunduğu yeni bir bilirkişi heyeti oluşturularak, sözleşme hükümleri de değerlendirilmek sureti ile, öncelikli eksik ve ayıplı işler de dikkate alınarak işin fiziki gerçekleşme oranı belirlenmeli ve bulunacak bu orana sözleşmede kararlaştırılan götürü bedel uygulandıktan sonra saptanan tutardan ihtilafsız veya isbatlanmış ödemeler mahsup edilerek hesaplama yapıp yeniden bir rapor alınarak, ilk raporla çelişki oluşturması halinde çelişkinin de giderilmesi sureti ile alınacak rapora göre hüküm kurulması gerektiği," gerekçesiyle kararımız kaldırılmıştır.
Bu kapsamda dava dosyası, sözleşme hükümleri de değerlendirilmek sureti ile, öncelikli eksik ve ayıplı işler de dikkate alınarak işin fiziki gerçekleşme oranı belirlenmeli ve bulunacak bu orana sözleşmede kararlaştırılan götürü bedel uygulandıktan sonra saptanan tutardan ihtilafsız veya ispatlanmış ödemeler mahsup edilerek hesaplama yapıp yapılarak tanzimi için dosyanın dava dosyasında rapor hazırlamayan 1 mali müşavir ve 1 yazılım ve lisans konusunda uzman bilirkişiden oluşacak heyete tevdine karar verilmiştir.
Bilirkişi heyetince hazırlanan 02.11.2023 tarihli raporda; "Sözleşme konusu işin kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun tamamlanması bakımından eksik, otopark sistem yazılımının bir lisans hakkına dayandırılmamasından kaynaklı olarak da ayıplı ifa edildiği değerlendirildiği, Kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun tamamlanması ve otopark sistem yazılımının lisanslanması işinin tüm sistem bileşenleri ve fonksiyonel yapıların kapsamına oranla işin yaklaşık %25 lik kısmına tekabül ettiği, bu bağlamda sözleşme konusu işin yaklaşık %75 oranında gerçeklendiği tespitine varıldığı, Davacı yanın ... tarihli ...seri – sıra nolu fatura ile sözleşme kapsamında otopark sistem kurulumu için 158.964,87 TL tutarında davalı yana ödeme yaptığı ve bu ödemenin davacının ve davalının ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, işin gerçeklenme oranı baz alındığında; 158.964,87 TL x %75 = 119.223,65 TL tutarındaki hizmetin ayıpsız ve eksiksiz bir şekilde ifası söz konusu olduğu, bu itibarla davalının sözleşme kapsamında talep edebileceği miktarın 119.223,65 TL olarak hesaplandığı, bu tutar yapılan ödeme tutarından mahsup edildiğinde davacının ayıplı ve eksik yapılan hizmetlerin karşılığı olarak 39.741,22 TL tutarında davalıdan alacaklı olduğu," belirtilmiştir.
Taraf vekillerince bilirkişi raporuna itiraz edilmesi üzerinde hazırlanan 28.02.2024 tarihli raporda; "Rapora itirazlar yönünden yapılan yeniden inceleme ve değerlendirmelerde, kök raporda yapılan tespit ve sonuçların özünün korunduğu, kök rapordaki kanaatimizi değiştirir herhangi bir bulgu saptanmadığı, Sözleşmenin ayıplı ve eksik ifası bakımından fatura tarihi olan 27/05/2010 tarihi baz alındığında davacının 20.747,18 Euro tutarında davalıdan alacaklı olduğu," belirtilmiştir.
Taraflarca imzalanan 18/02/2009 tarihli sözleşmede, işin teslim tarihi 20/03/2009 olarak belirlenmiştir. Sözleşme konusu işin bedeli 63.000 Euro olduğu ve ücretlendirmeye esas ürünlerin açıkça belirtildiği anlaşılmaktadır.
Bilirkişi raporunda da belirtilen ...'nin 29/12/2016 tarihli yazısı içeriğinden; 28.12.2008 tarihinde davalı tarafından davacıya kurulan ... lisans numaralı ... otopark sistem yazılımının orjinali müşterileri olan ... Ltd. Şti.'ye ait olduğu, davalıya ait bir sistem lisansı bulunmadığının açıkça bildirildiği görülmekle bu hususun aksi yönünde yapılan savunmaların ayrı bir yargılama konusu olduğu görülmüştür.
Sözleşmenin 8. Maddesinde işin bedeli sınıflandırılarak tüm kalemler bazında hesaplandığı, otopark sistem yazılımının data istasyonu kalemi altında, kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun ise otomatik ödeme istasyonu kalemi altında tanımlandığı, daha evvel dosyaya sunulu olan ve yerinde incelemeye dayalı olarak hazırlanan bilirkişi raporunda da tespit edildiği üzere kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun fonksiyonel yapısının oluşturulmadığı (bu modülün tamamlanamamasının temel nedeni bilinemediği ve dosyada bu konuyla alakalı somut bir veri gözlenmediği) ve otopark sistem yazılımının bir lisans hakkına dayalı olarak kullanılmadığı gözlendiği, sözleşme konusu işin kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun tamamlanması bakımından eksik, otopark sistem yazılımının bir lisans hakkına dayandırılmamasından kaynaklı olarak da ayıplı ifa edildiği değerlendirildiği, kredi kartı ile ödeme entegrasyonunun tamamlanması ve otopark sistem yazılımının lisanslanması işinin tüm sistem bileşenleri ve fonksiyonel yapıların kapsamına oranla işin yaklaşık 9025 lik kısmına tekabül ettiği, bu bağlamda sözleşme konusu işin yaklaşık %75 oranında gerçeklendiği tespitine varıldığı, bilirkişi kök ve ek raporunda açıkça belirtildiği anlaşılmakla davanın kabulü yönünde aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
1-Davanın KABULÜNE,
9.636,00 Euro yazılım bedeli ve 200,00 Euro kredi kartı ünitesi devreye almak ücreti olmak üzere toplam 9.836,00 Euro'nun 02/06/2015 tarihinden itibaren, ıslah edilen 200,00 Euro kredi kartı ünitesi devreye almak ücretinin ıslah tarihi olan 11/04/2017 tarihinden itibaren işletilecek ticari avans faizi ile birlikte davalıdan alınıp davacıya verilmesine,
2-Alınması gereken 2.061,85 TL harçtan, peşin alınan 515,47 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.546,37 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı tarafından yapılan 515,47 TL peşin harç, 50,00 TL ıslah harcı, 27,70 TL başvuru harcı, 4,10 TL vekalet harcı, 5.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 368,13 TL posta ücreti olmak üzere toplam 6.465,40 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan, kullanılmayan bakiye gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.04/06/2024
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır