T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/543 Esas
KARAR NO : 2025/354
DAVA : İtirazın İptali
DAVA TARİHİ : 12/11/2021
KARAR TARİHİ : 07/05/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ... adına kaytlı ... plaka sayılı araç kaza tarihinde geçerli olmak üzere ... poliçe nolu Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ile sigorta teminalı altına alındığını, davalı ... adına kayıtlı sigortalı ... plakalı otobüs , dava dışı ... sevk ve idaresinde iken 27.08.2018 - tarihinde, otobüs içinde yolcu olan ...'ın aracın arka kapısından indiği sırada acele ederek aniden hareket etmesi üzerine ...'ın yaralanmasına sebebiyet verdiğini, Sigortalı araç sürücüsü ise kaza mahallinden firar ettiğini, kaza neticesinde yaralanan ..., ... Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Kurulu Raporu'na göre %33 oranında malul kaldığını, müvekkili şirket tarafından maluliyet oranına göre dava dışı ... vekili ...hesabına 24.12.2020 tarihinde 27.000,00 TL ödeme yapıldığını, icranın devamı ile alacağın likit olduğu dikkate alınarak hükmolunacak borç miktarının %20'sinden aşağı olmamak üzere İcra inkar tazminatının davalı tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı tarafça davaya cevap dilekçesi sunulmamıştır.
DELİLLER :
... poliçe nolu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi, Kaza Tespit Tutanağı, ...Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Anabilim Dalı Kurulu Raporu, banka Havale Dekontu, ... 9. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı dosyası, bilirkişi raporu, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, İİK 67.maddesine dayalı itirazın iptali davasıdır.
Dava konusu uyuşmazlık,Sigortalısının trafik kazasında yaralanması sonucu maluliyet tazminatı ödeyen davacı sigorta şirketinin ödediği miktarı davalıdan rücuen talep edip edemeyeceği, kusur durumu, maluliyet oranı, davacı hak kazanıyor ise rücu tazminatı ve faiz miktarları hususlarındadır.
... 9. İcra Müdürlüğü'nün...Esas Sayılı dosyasının incelenmesinde, davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine sigorta ödemesinden kaynaklanan alacağın tahsili amacı ile 27.579,21 TL'nin tahsili amacı ile ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı borçlunun yasal süresi içerisinde sunduğu itiraz dilekçesi ile takibin durduğu, davacı alacaklının iş bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğu, takibin yetkili icra dairesinde yapıldığı, geçerli haciz yolu ile ilamsız genel takip bulunduğu, borçlu tarafından yasal süresi içerisinde yapılmış ve takibi durdurmuş geçerli bir itiraz olduğu, davanın bir yıllık yasal süresi içerisinde açıldığı, itirazın iptali davasının koşullarının oluştuğu anlaşılmıştır.
İtirazın iptali davası yargılama usulü bakımından genel hükümlere tabidir. İspat yükü kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir. Kanuni bir karineye dayanan taraf sadece karinenin temelini oluşturan vakıaya ilişkin ispat yükü altındadır. Kanunda ön görülen istisnalar dışında karşı taraf kanuni karinenin aksini ispat edebilir. (HMK M.190). İtirazın iptali davasında ispat yükü kural olarak davacı alacaklıdadır. Ancak borçlunun itirazındaki beyana göre ispat yükü yer değiştirebilir. Borçlu itirazın iptali davasına karşı vereceği cevapta ödeme emrine itiraz ederken bildirmiş olduğu itiraz sebepleri ile bağlı değildir, borçlu her türlü borca itirazını ödeme emrine itirazından bağımsız olarak ileri sürebilir.
Deliller toplandıktan sonra davaya konu kazadaki kusur oranlarının tespiti açısından rapor aldırılmış, İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesi düzenlemiş olduğu raporunda özetle;
27.08.2018 günü saat 07:00 sıralarında sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı otobüs ile ... Üniversitesi Kampüsü tarafından seyirle geldiği ... Devlet Hastanesinin arka tarafına gelip olay mahallinde araçta yolcu olarak bulunan ...'ın otobüsün arka kapısından inmesi sonrası dönüş yapmak üzere sola manevra ile hareket ettiği esnada aracının sağ arka tampon kısımları ile kaplama üzerinde araçtan inmiş olan yayaya çarpması neticesinde meydana gelen dava konusu trafik kazasında Tüm dosya kapsamı, tüm beyanlar, kaza tespit tutanağı ve ekli krokisi, bilirkişi raporu, ceza mahkemesi gerekçeli kararı incelendiğinde; Mevcut verilere göre;
A) Sürücü ... sevk ve idaresindeki otobüs ile olay mahallinde indirdiği yolcunun aracın hareket alanından çıkmasını beklemeksizin aracının dikiz aynaları ile yeterli kontrolü yapmadan dönüş yapmak üzere sola manevra ile tedbirsizce harekete başladığı sırada otobüsün sağ arka kısımları ile kaplama üzerinde bulunan yayaya çarpması ile sebebiyet verdiği kazada kusurludur.
B) Yaya ... yolcu olarak bulunduğu otobüsten inmesi sonrası otobüsün kontrolsüzce sola dönüş manevrasına başladığı sırada aracın arka tampon kısımlarından çarpmasına maruz kaldığı kazada atfı kabil kusuru bulunmamaktadır.
SONUÇ :
Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, olayda;
A) Sürücü ...'ın %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,
B) Yaya ...'ın kusursuz olduğu kanaatinde" olunduğunu bildirmiştir.
Mahkememizin 28/02/2024 tarihli celsesinde dosyanın maluliyet oranının tespiti için ATK'ya gönderilmesine karar verildiği, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'nın 30/04/2024 tarihli yazı cevabında dava dışı ...'ın muayenesinin yapılması için kurumda hazır edilmesinin bildirildiği, dava dışı ...'ın kurumda hazır edilemediği, bunun üzerine dosyanın yeniden ATK'ya gönderildiği, Adli Tıp Kurumu Başkanlığı'nın 16/09/2024 tarihli yazı cevabında dava dışı ...'ın muayenesinin yapılması için kurumda hazır edilmesinin tekrar bildirildiği, dava dışı ...'ın kurumda hazır edilmediği görülmüştür. Davacının ... Üniversitesi Araştırma Uygulama Hastanesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı 27/08/2019 tarihli Kurul Raporunun hükme esas alınması talep edilmiş bunun üzerine mahkememizce ... Üniversitesi Araştırma Uygulama Hastanesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı 27/08/2019 tarihli Kurul Raporu davalı taraf tebliğ edilmiş, davalı tarafça rapora bir itirazda bulunulmadığından dosya aktüer hesabı yapılmak üzere bilrikişiye tevdii edilmiştir.
... 9 Eylül Üniversitesi Eğitim ve Araştırma Hastanesi Adli Tıp Ana Bilim Dalı Başkanlığınca düzenlenen kurul raporu ve İstanbul Adli Tıp Kurumu Trafik İhtisas Dairesince düzenlenen kusur raporu doğrultusunda hesaplama yapılmak üzere dosya aktüer bilirkişi ... ve Sigortacı ...'a evdi edilmiş, bilirkişi heyeti mahkememize sunmuş oldukları raporlarında özetle;
İş bu Bilirkişi Heyet Raporu 6754 sayılı Bilirkişilik Kanununun 3.maddesinin 2.fıkrası doğrultusunda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu, 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu ile bağlı yönetmelikler ve genelgelerin ilgili maddelerine atıfta bulunularak hukuki gerekçeli ve hüküm kurmaya ve denetime elverişli olarak hazırlanmıştır. Tüm delillerin hukuki münakaşası, her türlü hukuki tavsif, tarafların, masraf, vekâlet ücreti ve benzeri diğer istemleri ile İİK Md. 67/2 kapsamına giren taleplerin takdiri ve nihai kararı tamamıyla Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;
a) Davacı Sigortacı ... Sigorta A.Ş. tarafından düzenlemiş olduğu, sigortalısı ..., Başlangıç tarihi 05.06.2018, Bitiş tarihi 05.06.2019, Plaka numarası ... ,Poliçe numarası ... olan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta (Trafik) poliçesi kapsamında, Davalı Sigortalısı/Sigorta ettireni ... ’a Rücu Etme Hakkının Olacağı, (Nihai Hukuki karar Yüce Mahkeme’nizin takdirindedir)
b) ... ‘a yapılan ödemeye dair rücu talebinin yerindeliğinin tespiti açısından ödeme tarihi esas alınarak yapılacak hesaplamada; poliçe başlangıç tarihinin 05.06.2018 yani o dönemki genel şartların yürürlüğe girdiği 01.06.2015 ‘den SONRA ancak ödeme tarihinin 24.12.2020 yani Anayasa Mahkemesi ‘nin 17.07.2020 Tarihli kararından SONRA gerçekleştiği, ödemenin yapıldığı tarihte 01.06.2015 yürürlük tarihli ZMMS Genel Şartlarının Anayasa Mahkemesi tarafından zarar hesabı ile ilgili maddelerinin iptal edilmiş olduğu dikkate alınarak TRH-2010 Yaşam Tablosu kullanılarak Progresif Rant Yöntemine göre hesaplama yapıldığı, Ödeme tarihi itibariyle yapılan hesaplamada dava dışı kazazede ... ‘ın hesaplanan Sürekli İş Göremezlik zararının 45.210,54 TL olduğu, görüş ve kanaatine varıldığını bildirmiştir. Bilirkişi Raporu dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve hüküm kurmaya elverişlidir.
Tüm dosya kapsamı değerlendirilmekle; Dosya kapsamına uygun alınan bilirkişi raporu ile TRH-2010 Yaşam Tablosu kullanılarak Progresif Rant Yöntemine göre hesaplama yapıldığı, Ödeme tarihi itibariyle yapılan hesaplamada dava dışı ... ‘ın hesaplanan Sürekli İş Göremezlik zararının 45.210,54 TL olduğunun tespit edildiği görülmüştür.
Kaza tarihi itibariyle yürürlükte bulunan ZMMS Genel Şartlarında zarar görenlerin haklarının saklı tutulması ve sigortacının sigortalıya rücu hakkının düzenlendiği B.4. maddesi f bendinde bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesinin rücu sebebi olduğunu düzenlenmiştir.
Somut olayda, kazaya karışan dava dışı sürücünün olay yerini terk ettiği, dosya kapsamında bulunan ifadeler ile sabit olduğundan ve davalı araç malikinin tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller sebebiyle olay yerini terk hususunu ispatlayamadığı görüldüğünden davacı tarafça ödenen 27.579,12 TL'nin rücu koşulları oluştuğu anlaşılmakla davanın KABULÜNE, Davalının ... 9.İcra Müdürlüğünün ...sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına, 2-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜNE, Davalının ... 9.İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin kaldığı yerden devamına,
2-Alacağın varlığı ve miktarı yargılamayı gerektirdiğinden davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine,
3-Harçlar Kanununca alınması gerekli 1.883,93 TL ilam harcından peşin yatırılan 333,09 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.550,84 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 680,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 27.579,21 TL avukatlık ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 333,09 TL peşin harç, 2.345,00 TL ATK fatura bedeli, 9.000,00 TL bilirkişi ücretleri, 605,00 TL tebligat ve müzekkere giderleri olmak üzere toplam 12.342,39 TL yargılama giderlerinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair KESİN olmak üzere verilen karar davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 07/05/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır