T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2022/712 Esas
KARAR NO: 2023/930
DAVA: Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 18/10/2022
KARAR TARİHİ: 22/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sözleşmeden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
DAVA VE TALEP :
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Dava dışı ...Şti. ile müvekkili şirket arasında kurulan Münhasır Dağıtım Sözleşmesi kapsamında 141 adet derin dondurucunun ariyet olarak dava dışı şirkete ulaştırılmak üzere davalı kargo şirketine teslim edildiğini, dava dışı şirketin bu dolapları iade etmeksizin cari hesapta görünen alacağa dair ilamsız takip başlattığını, müvekkili şirketin bu takibe itiraz ettiğini ancak açılan itirazın iptali davası sonucunda söz konusu dolapların tesliminin ispatlanamadığını ve müvekkili şirketin icra dosyasına 104.080,51 TL ödeme yapmak zorunda kaldığını, derin dondurucuların dava dışı şirkete teslim edildiğinin ispat olunamamasının tek sorumlusunun davalı şirket olduğunu, davalı kargo şirketinin sözleşmeye, hukuki mevzuata ve mahkemeye bilgi vermek yönündeki yasal yükümlülüklerine ağır kusurlu veya kötü niyetli olarak aykırı davrandığını ve pasif haksız fiil işlediğini ileri sürerek ilk aşamada 500,00 TL'nin davalıdan tahsili ile müvekkiline ödenmsine, hükmedilecek tutara zarar / ödeme tarihinden itibaren avans faizi uygulanmasına, yagrılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
CEVAP :
Davalı vekili davaya cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu alacağın dava dışı şirket ile davacı arasındaki ticari ilişkiye ve farklı bir yargılamaya ilişkin olduğunu, bu sebeple davacının bu alacağı müvekkilinden talep etmesinin hatalı olduğunu kaldı ki müvekkili şirketin, dosya kapsamında talep edilen belgelere ilişkin araştırma yaptığını ve bünyesinde ve kayıtlarında yer alan tüm belgeleri sunduğunu ve ilgili yargılamada üzerine düşen görevi yerine getirmiş olduğunu, TTK md. 864 uyarınca göndericinin kargonun içeriğini ve değerini taşıyıcıya tam ve eksiksiz olarak bildirmekle mükellef olup yapılan eksik bildirimler dolayısıyla müvekkili şirkete başvurulamayacağını, kayıtsız şartsız teslim alınan davaya konu kargo ile ilgili müvekkili şirkete T.T.K.'nun 889.maddesi uyarınca süresinde ulaşmış yazılı bir bildirim söz konusu olmadığını, müvekkili şirketin sorumluluğunu kesinlikle kabul anlamına gelmemekle beraber, TTK 886 uyarınca tam tazminata hükmedilebilmesi için zararın meydana gelmesinde taşıyıcının kast ve pervasız davranış kusuru varlığının da ispat edilmesi gerektiğini, davacının talep miktarının fahiş olduğunu zira taşıyanın sorumluluğunun kanunen sınırlı olduğunu yargılamada kara taşıma hukukunun hükümlerinin dikkate alınması gerektiğini beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER :
... 2. İcra Müdürlüğünün ... E sayılı (... İcra Md. ...) sayılı uyap dosyası, sevk irsaliyeleri,... A.Ş ile davalı arasında imzalanan ... tarihli kargo sözleşmesi, dava dışı... Şti. ve davacı şirket arasındaki, davalı şirketin ihbar olunan olduğu itirazın ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ... E sayılı dosyası, bilirkişi raporu.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ KABUL VE GEREKÇE:
Davacı tarafından açılan dava, sözleşmeye dayalı maddi tazminat davasıdır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, davalının ağır kusurlu ve kötü niyetli olarak sözleşmeye, hukuki mevzuata ve mahkemeye bilgi verme yönündeki yasal yükümlülüklerine aykırı davranışı ve pasif haksız fiili nedeniyle davacının aleyhine sonuçlandığı ileri sürülen davadan dolayı davacının davalıdan tazminat talep edip edemeyeceği, talep edebilecek ise miktarı" hususlarındadır.
Deliller toplandıktan sonra mahkememizce tespit edilen uyuşmazlık konularında rapor düzenlemesi için...'a tevdii edilmiş, bilirkişi raporu, dosya kapsamına uygun, ayrıntılı, açıklayıcı ve denetime elverişli olup hükme esas alınmıştır.
24.05.2010 tarihli, davacı şirketin bünyesinde bulunduğu ...A.Ş. ve davalı şirket ... Şirketi arasında imzalanmış Kargo Sözleşmesi isimli sözleşme bulunmaktadır. Bu noktada sözleşme hükümlerinde somut ihtilafa uygulanabilecek bir hüküm bulunmadığı anlaşılmıştır. Sözleşme’nin 3-B bölümünün "Yıldız Holding göndereceği kargoları için sevk irsaliyesi vermekle yükümlüdür." hükmü uyarınca düzenlenmiş sevk irsaliyeleri sunulmuştur.
TBK m. 49 uyarınca, “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” Bu madde uyarınca bir kimsenin hukuka aykırı davranışı ancak başkasına zarar verirse tazminat söz konusu olur. Haksız fiilin gündeme gelebilmesi için 4 unsurun varlığı aranmaktadır. Bunlar; hukuka aykırı fiil, kusur, zarar ve illiyet bağıdır. Haksız fiil, borç doğuran bir ilişki türüdür. Eylemi gerçekleştiren kişi, zarar görene karşı, kusur sorumluluğu oranında maddi ve/veya manevi tazminat ödemek durumunda kalabilecektir. Haksız fiilin en önemli yansıması da burada ortaya çıkmaktadır. Haksız fiilden bahsedebilmenin başat koşulu, fiilin hukuka aykırı olmasıdır. Şayet eylem hukuka aykırı değilse, o eylem neticesinde bir zarar meydana gelmiş olsa dahi, haksız fiil söz konusu olamaz. Hukuka aykırı fiil unsuru ile bir başkasına zarar vermek ile sonuçlanan her kusurlu fiil, failinin sorumluluğunu doğurmayacaktır; bunun için ayrıca söz konusu fiilin hukuka aykırı olması aranacaktır. Somut ihtilafta haksız fiil olduğu iddia edilen fiil, pasif bir davranıştır. Bir yapmama fiilinin hukuka aykırı kabul edilmesi için buna yönelik bir hukuki normun bulunması gerekmektedir. “Üçüncü kişinin belgeyi ibraz etmemesi” başlıklı HMK’nun 221. maddesi şu şekildedir: “Madde 221- (1) Mahkeme, üçüncü kişi veya kurumun elinde bulunan bir belgenin taraflarca ileri sürülen hususun ispatı için zorunlu olduğuna karar verirse, bu belgenin ibrazını emreder. (2) Belgeyi ibraz etmesine karar verilen herkes, elindeki belgeyi ibraz etmek; belgeyi ibraz edememesi hâlinde ise bunun sebebini delilleri ile birlikte açıklamak zorundadır…”
Somut olayda, ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ...E. ve ...K. no’lu gerekçeli kararına göre, taraflar arasında mutabakatı sağlanmış ve kesinleşmiş bulunan 46.723.73 TL tutarlı davacı cari hesap alacağından mahsup edilmek üzere davalı tarafından 141 adet ariyet dolap için kesilen, 61.855,60 TL tutarlı fatura konusu dolapların değerleri, 213 sayılı Vergi Usul Kanunu doğrultusunda ticari kayıtlardaki iktisap değerleri üzerinden amortismana tabi tutulup sözleşmenin bitiş tarihi itibariyle kayıtlarda kalan değerleri üzerinden fiyatlandırılması tam ve kesin olarak yapılmamış 61.855,60 TL tutarlı faturanın mevcut haliyle cari hesap borcundan düşürücü unsur olarak kullanılmasının mümkün olmadığı, dolaplara ilişkin faturalar 213 sayılı Vergi Usul Kanunu'na göre usulüne uygun tutulmadığından 61.855,60 TL tutarlı faturanın cari hesap borcundan düşürülmesinin mümkün olmadığı kabul edilerek davanın kabulüne karar verilmiştir. Davalı şirket tarafından taşınacağına dair sözleşme yapılmış derin donduruculara ilişkin dava dışı şirkete kesilmiş faturaların cari hesaptan düşülmemesinin sebebi davacı şirketin mevzu bahis faturaları VUK’a uygun tutmamış olmasıdır. Bu nedenle davacı şirketin davalı kargo şirketinden tazminat talep edemeyeceği, davacı şirketin dava dışı şirkete cari hesap borcundan davalı şirketin sorumlu olmadığı, derin donduruculara ilişkin dava dışı şirkete kesilmiş faturaların cari hesaptan düşülmemesinin sebebinin davacı şirketin mevzu bahis faturaları VUK’a uygun tutmaması olduğu şu halde meydana gelen zararla hukuka aykırı eylem arasında uygun illiyet bağının bulunmadığı anlaşılmış, davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre;
Davanın reddine,
Harçlar Kanununca alınması gerekli 269,85 TL ilam harcından peşin yatırılan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 189,15 TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14.maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydedilmesine,
Karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T gereğince hesaplanan 500,00 TL avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süresi içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar davalı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 22/11/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır