T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/290 Esas
KARAR NO: 2023/1011
DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))
DAVA TARİHİ: 28/04/2023
KARAR TARİHİ: 06/12/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 28.04.2023 tarihli dava dilekçesinde özetle; ...Tic. Ltd. Şti. tarafından ticari ilişki gereği, müvekkilinin şirkete ...bank ... şubesinin ... keşide tarihli ... çek numaralı 21.009,00 TL bedelli 1 adet çek verildiğini, söz konusu çekin kaybolduğunu, çekin kötüniyetli kişilerin eline geçmiş olabilmesi halinde başkaca kişilerce tahsil edilebilmesinden endişe edildiğini, söz konusu çeki elinde bulunduran kişi veya kişilerin her an bu çeki kullanırlarsa hem müvekkil şirketin hem de çeki keşide eden firmanın mağdur olacağını, bu nedenle söz konusu ... keşide tarihli ... çek numaralı 21.000,00 TL bedelli çekin zayii nedeni ile iptalini ve ödeme yasağı konulması yönünde karar verilmesini talep etmenin bir zorunluluk olduğunu beyan ederek, meşru hamil müvekkilin uhdesinde bulunduğu sırada zayii edildiğini ... keşide tarihli ... çek numaralı 21.000,00 TL bedelli çekin iptalini ve yargılama süresi içinde çekin tahsilinin önlenmesi için, ödeme yasağı konulmasını talep ve dava etmiştir.
DELİLLER: Çek suretleri, ...bank ... Şirketi yazı cevabı, gazete ilanı örneği ve tüm dosya kapsamı.
GEREKÇE: Dava TTK 757 ve devamı maddeleri gereğince açılmış çekin iptali davasıdır.
TTK md. 818/1-s göndermesi ile TTK md. 757 vd Maddesinin çekler hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir. TTK 757. maddesinde iradesi dışında poliçe elinden elinden çıkan kişinin ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, TTK 762. maddesinde poliçenin getirilmesine ilişkin ilanın 35. maddede yazılı gazete ile üç defa yapılacağı, 764. maddesinde de elden çıkan poliçe verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa poliçenin iptaline karar verileceği belirtilmiştir.
Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteyebilmek için gerekli olan şartlardan birisi de senette mündemiç olan hakkın varlığını sürdürmesidir. Esasen hasımsız olarak açılan ve kesin hüküm niteliği de taşımayacak olan bu türden davalarda, davacının mahkemeye olumlu bir kanaat verecek kadar delil sunmasını yeterli saymak gereklidir. Aksinin kabulü ile davacının daha fazlasını ispata zorlanması, çeklere de uygulanacak olan TTK 757 ve devamı maddelerindeki zayi nedeniyle kıymetli evrak iptali hükümlerinin uygulanmasını imkânsız hale getirecektir. Kaldı ki, dava sırasında yapılacak olan ilanlar sonucunda, hak sahipleri varsa ortaya çıkabilecek ve kendilerine karşı istirdat davası açılabilecek ya da hak sahipleri tarafından hasımlı olarak açılacak bir dava ile, çek iptali kararının iptali talep edilebilecektir (Yargıtay 11.Hukuk Dairesinin, 30.10.2017 Tarih, 2016/4368 Esas ve 2017/5867 Karar sayılı ilamı).
Davacı vekili dava konusu çekin hamili olduğuna ve rızası dışında elinden çıktığına kanaat uyandıracak çek suretlerini ve zayi olduğuna ilişkin tutanağı (çekin ön yüzüne ait görüntü ve sözleşme) dosyaya ibraz etmiştir. Davaya konu çeke ait ilanlar yapılmıştır. TTK md. 761 uyarınca 3 aylık sürenin dolduğu ve bu süre içerisinde çeklerin ibraz edilmediği gibi itiraz edenin de bulunmadığı anlaşılmış, yasal şartlar gerçekleştiğinden davanın kabulü ile dava konusu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM; Açıklanan yasal gerektici nedenlere göre;
1-Davanın KABULÜNE;
... T.A.Ş. ... Şubesine ait keşidecisi ... Ltd. Şti. olan, 05.05.2023 keşide tarihli, ... çek seri numaralı 21.000,00 TL meblağlı çekin, ZAYİ NEDENİ İLE İPTALİNE,
2-Alınması gereken 269,85 TL peşin harçtan alınan 179,90 TL peşin harcın mahsubu ile eksik alınan 89,95 TL harcın davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAD KAYDINA,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Karar kesinleştiğinde ve talep halinde artan gider avansının davacıya iadesine,
5-Kararın kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açılmaması halinde teminatın davacıya iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.06/12/2023
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır