T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2023/396 Esas
KARAR NO: 2023/937
DAVA: Menfi Tespit
DAVA TARİHİ: 09/01/2001
KARAR TARİHİ: 23/11/2023
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... Şirketi tarafından ithal olunan iki adet makineye talip olduğunu, ... Şirketi ile 48 teminat senedi karşılığı ... ve ... şirketlerine olan borcun ... Şirketi tarafından ödeneceği, bunu takiben de müvekkilinin ... Şirketi'ne vermiş olduğu senetleri ödeyeceği şeklinde anlaştıklarını, makinalardan birinin ... Şirketi'ne ... Şirketi'nce satıldığını, müvekkilinin de ... Şirketi'den makinayı kiraladığını, müvekkilinin ... Şirketi'ne borçlandığını, ... Şirketi'nin de bu anlaşmaya kefil olduğunu, diğer makina için de aynı şekilde anlaşmaya varıldığını ve teminat olmak üzere toplamda 96 adet miktar olarak 879.255 DM bedelli senetler verildiğini, ... şirketinin finans şirketine önceleri düzenli ödeme yaptığını, daha sonra bu ödemeleri yapmamaya başladığını, davalı ... Şirketinin vade farkı ile ödenmek üzere yeniden sözleşme imzalandığını, ... Şirketinin yine ödeme yapmaması üzerine müvekkilinin bono bedellerini bankaya ödediğin ileri sürerek davaya konu olan bonolar yönünden müvekkilinin davalı şirkete prokokol kapsamında verilen çeklerden dolayı da davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Paz. Tic. A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; bankanın meşru hamil olduğunu, bonoların bedel hanesinde "malen" kaydı bulunduğunu, beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Bankası vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin meşru hamil olduğunu, senetlerin TTK hükümlerine uygun olarak ciro yolu ile teslim alındığını, davacının davaya konu senetlerden dolayı borçlu olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER:
Finansal kiralama sözleşmesi, protokol, davaya konu çekler ve bonolar, bilirkişi raporları, yazılan müzekkere cevapları ve taraflarca dosyaya sunulan tüm deliller.
GEREKÇE:
Dava, menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
Davacı vekili, müvekkilinin davalı ...Tic. A.Ş.'den finansal kiralama yolu ile fotograf cihazı almak istediğini, fakat finansal kiralama hizmeti veren diğer davalı ... Bankası A.Ş.'nin taksit adedinin müvekkiline az geldiğini; bunun üzerine davalı ... A.Ş. yetkililerinin diğer davalı ile sözleşme yapılması halinde, kendilerinin de ilave taksit imkanı sağlayabileceklerini ve taksitlerin adı geçen şirket tarafından davalı bankaya ödeneceğini, müvekkili ile davalı şirket arasında da ayrıca bir sözleşme yapıldığını ve bu sözleşmede belirlenen 48 taksit için teminat bonoları düzenlendiğini, davalı şirketin bir kısmının üzerinde tarih bulunmayan ve bir kısmında da ciro imzasının sahte olduğu bonoları davalı bankaya kredi teminatı olarak verdiğini ve süreç içinde ödemelerin aksadığını, bunun üzerine müvekkilinin bono bedellerini bankaya ödediğini ileri sürerek, bonolardan dolayı davalı şirkete, protokol kapsamında verilen çeklerden dolayı da davalı bankaya borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... A.Ş. vekili, bankanın meşru hamil olduğunu, bonoların bedel hanesinde "malen" kaydı bulunduğunu; diğer davalı ...Bankası A.Ş. vekili de davalı şirketin müvekkili ile genel kredi sözleşmesi akdettiğini ve bankaya olan borçlarının itfası ve mahsubu için kambiyo senetlerini verdiğini, bankanın meşru hamil olduğunu savunarak, davanın reddini istemiştir.
Yargılama aşamasında davalı ... A.Ş. iflas etmiş ve tasfiyesi tamamlanarak iflasın kapatılmasına ve adı geçenin ticaret sicilinden terkinine karar verilmiştir. Yapılan yargılamada;
Mahkememizin 2001/35 esas, 2007/323 karar sayılı ilamı ile;
"1- ...çeklerden dolayı davacının davalı ...'e, ... adına yapılan 206.041,03 YTL'lik ödeme içerisinde kaldığından çeklerin davalı ...'den istirdadı ile davacıya verilmesine,
2- 206.041,03 YTL' nin davalı müflis ... iflas masasına kayıt kabulüne,
3- Bu miktarın davalı ...'den istirdadına yönelik talebin reddine"
Hükmedilmiştir.
Verilen hükmün süresi içinde davacı ...Ltd. Şti. vekilince temyiz edilmiştir.
Temyiz incelemesini yapan Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 2013/8835 Esas, 2014/4874 Karar sayılı ilamında;
"... Mahkemece yapılan incelemede davacılar ile davalı banka ile protokol kapsamındaki borçların ödendiği saptanmış, ancak diğer davalı şirkete verilen ve onun da teminat olarak bankaya verdiği bonolar hakkında hüküm kurulmamıştır.
Davacıların mal mukabili olarak verdikleri bu senetlerdeki şekle aykırılıkların, özellikle protokoldeki borcu kabulleri nedeniyle ileri sürülmesine imkan kalmamış ise de özellikle protokolün ibrayı düzenleyen 8. maddesindeki şartlar da değerlendirilerek davalı ...Tic. A.Ş. tarafından ciro edilen senetler hakkında da bir karar verilmesi gerekir.
Bu durumda mahkemece, fer'iler bir kenara bırakıldığında, davacıların davalı bankaya olan borcunun esasen finansal kiralama sözleşmesinden doğduğu da düşünülerek, oluşturulacak yeni bir bilirkişi kurulunca yapılacak incelemeye dayalı olarak verilen kambiyo senetleri ve yapılan ödemeler de dikkate alınarak, diğer senetler bakımından da borçlu olup olmadığı, şartların bulunması halinde de menfi tespit ve gereği halinde istirdada karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile yazılı şekilde hüküm kurulması doğru görülmemiştir."
Gerekçesi ile mahkememiz hükmünün bozulmasına karar vermiştir.
Bozma sonrası dosya 2015/780, Esasa kaydedilerek yapılan yargılamada 2017/334 sayılı karar ile;
1- Davanın kabulü ile davaya konu çeklerden ve bonolardan dolayı davacıların borçlu olmadıklarının tespiti ile 147.640,00 Euro'nun davalı ...A.Ş'den temlik alan ... A.Ş'den dava tarihinden itibaren Euroya uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine,
Davaya konu;
1) 15.12.2000 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
2) 15.01.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
3) 15.02.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
4) 15.03.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
5) 15.04.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
6) 15.05.2001 tanzim tarihli 5.000,00 DM bedelli,
7) 15.06.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
8) 15.07.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
9) 15.08.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
10) 15.09.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
11) 15.10.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
12) 15.11.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
13) 15.12.2001 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
14) 15.01.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
15) 15.02.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
16) 15.03.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
17) 15.04.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
18) 15.05.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
19) 15.06.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
20) 15.07.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
21) 15.08.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
22) 15.09.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
23) 15.10.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
24) 15.11.2002 tanzim tarihli 11.310,00 DM bedelli,
25) 15.12.2004 tanzim tarihli 5.049,00 DM bedelli çeklerin iptaline,
Davaya konu;
1)30/07/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
3) 15/08/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
4) 15/10/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
5) 30/10/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
6) 15/11/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
7) 30/11/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
8) 15/12/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
9) 30/12/1999 tarihli ve 9 550-DM bedelli,
10)30/01/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
11)28/02/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
12)30/03/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
13)30/04/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
14)30/05/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
15)30/06/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
16)15/07/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
17)30/07/2000 tarihli ve 9 550-DM bedelli,
18)30/08/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
19)30/09/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
20)15/08/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
21)15/09/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
22)15/10/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
23)30/10/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
24)30/11/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
25)15/11/2000 tarihli ve 9 364-DM bedelli,
26)15/12/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
27)30/12/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli bonoların davacılara iadesine,
Davalı Müflis ...Tic. A.Ş yönünden mahkememizin ... sayılı ... tarihli kararı ile verilen hüküm kesinleştiğinden belirtilen davalı hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına,
Hükmedilmiştir.
Verilen hükmün süresi içinde davalı temlik alan ... A.Ş vekilince temyiz edilmiştir. Temyiz incelemesini yapan Yargıtay 23. Hukuk Dairesi 2017/2888 Esas, 2020/3359 Karar sayılı ilamında;
"Mahkemenin çek ve bonoların iptaline 147.640 Euro’nun ...Yönetim Şirketinden tahsiline dair kararı temlik alan.... Yönetim şirketince temyiz edilmiştir.
1-Davalı temlik alan şirket dava konusu çek ve bonoları yargılama sırasında devraldığı için davacı taraf ödeme iddiasını temlik alana karşı da ileri sürebileceğinden (TTK’nun 825/2) aşağıdaki bentler dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar verilmiştir.
2-Kambiyo senetleri kamu güvenine mazhar senetlerdir. Tedavül kabiliyetleri bulunduğundan tedavülde bulunan bir kambiyo senedinin iptal veya iadesi mümkün değildir. Bu nedenle mahkemenin sadece çek ve bonoları tek tek saymak suretiyle “davacıların borçlu olmadıklarının tespitine” şeklinde karar vermesi gerekirken senetlerin iptal ve iadesine karar vermesi isabetsiz olmuştur.
3-... Ltd. Şti ve ... A.Ş arasında finansal kiralama sözleşmesindeki borçlara ilişkin yapılan taahhütnamenin davalı Banka tarafından bilindiği veya bilinmesi gerektiği davacı tarafından ispat edilmesi halinde davalı Banka’ya karşı açılan dava kabul edilebilir. Aksi halde temlik alan lehine açılan menfi tespit ve istirdat davasının reddedilmesi gerekir. Yine istirdat kararı sadece fazladan ödeme yapılan kişi hakkında verilebilir. Somut olayda davalıya (temlik alan) ödeme yapılıp yapılmadığı açıklığa kavuşturulmadan 147.640 Euro’nun davalıdan tahsiline karar verilmesi de doğru olmamıştır. Mahkemece bu kapsamda yapılan tüm açıklamalar değerlendirilip sonucuna göre karar verilmesi gerekirken yazılı şekilde karar verilmesi doğru görülmemiş kararın bu nedenlerle bozulması gerekmiştir.
SONUÇ: Yukarıda (1) numaralı bentte açıklanan nedenlerle davalı temlik alan ...A. Ş vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine, (2-3) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle, davalı ... A.Ş. vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile kararın temyiz eden davalı yararına BOZULMASINA,"
Gerekçesi ile mahkememiz hükmünün bozulmasına karar vermiştir.
Bozma sonrası dosya 2021/152 Esasa kaydedilerek yapılan yargılamada 2021/544 sayılı karar ile;
"A) Davalı ... A.Ş ve davalı ... A.Ş hakkında açılan menfi tespit davasının kabulü ile,
Davaya konu,
1) 15.12.2000 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
2) 15.01.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
3) 15.02.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
4) 15.03.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
5) 15.04.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
6) 15.05.2001 tanzim tarihli 5.000,00 DM bedelli,
7) 15.06.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
8) 15.07.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
9) 15.08.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
10) 15.09.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
11) 15.10.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
12) 15.11.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
13) 15.12.2001 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
14) 15.01.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
15) 15.02.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
16) 15.03.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
17) 15.04.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
18) 15.05.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
19) 15.06.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
20) 15.07.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
21) 15.08.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
22) 15.09.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
23) 15.10.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
24) 15.11.2002 tanzim tarihli 11.310,00 DM bedelli,
25) 15.12.2004 tanzim tarihli 5.049,00 DM bedelli çeklerden,
Davaya konu;
1) 15/07/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
2) 30/07/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
3) 15/08/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
4) 15/10/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
5) 30/10/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
6) 15/11/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
7) 30/11/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
8) 15/12/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
9) 30/12/1999 tarihli ve 9 550-DM bedelli,
10) 30/01/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
11) 28/02/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
12) 30/03/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
13) 30/04/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
14) 30/05/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
15) 30/06/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
16) 15/07/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
17) 30/07/2000 tarihli ve 9 550-DM bedelli,
18) 30/08/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
19) 30/09/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
20) 15/08/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
21) 15/09/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
22) 15/10/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
23) 30/10/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
24) 15/11/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli
26) 15/12/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
27) 30/12/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli bonolardan dolayı davacıların borçlu olmadıklarının tespitine,
B) Davalı ... A.Ş hakkında açılan istirdat davasının kabulü ile 147.640,00 Euro'nun davalı ... A.Ş'den dava tarihinden itibaren Euroya uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine,
C) Davalı ... A.Ş hakkında açılan istirdat davasının reddine,
D) Davalı Müflis ... Tic. A.Ş yönünden mahkememizin ...sayılı ... tarihli kararı ile verilen hüküm kesinleştiğinden belirtilen davalı hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına,"
Hükmedilmiştir.
Verilen hükmün süresi içinde davalı ...A.Ş. Vekili ve davacı vekilince temyiz edilmiştir.
Temyiz incelemesini yapan Yargıtay 6. Hukuk Dairesi 2022/471 Esas, 2022/3798 Karar sayılı ilamında;
"Kararı, davacılar vekili ve davalılardan ... A.Ş. vekili temyiz etmiştir.
1-Dava, finansal kiralama sözleşmesine istinaden düzenlenen senetler nedeniyle menfi tespit ve istirdat istemine ilişkindir.
6545 sayılı Yasanın 45. maddesi ile değiştirilen 5235 sayılı Yasanın 5/3. maddesine göre, Asliye Ticaret Mahkemesi kurulan yerlerde bir başkan ile yeteri kadar üye bulunacağı, konusu parayla ölçülebilen uyuşmazlıklarda dava değerinin 500.000,00 TL üzerinde olan dava ve işler ile dava değerine bakılmaksızın bazı uyuşmazlıklara heyet hâlinde inceleme yapıp, karar verilmesi gerektiği hüküm altına alınmıştır. 5235 sayılı Yasanın 5/3. maddesinde heyet hâlinde incelemeye ilişkin parasal sınır 22.07.2020 tarih ve 7251 sayılı Kanunun 54. maddesiyle 300.000,00 TL’den, 500.000,00 TL’ye yükseltilmiştir.
Somut uyuşmazlıkta mahkemece 147.600,00 Euro’nun istirdatına karar verilmiş, sayman mutemetliği alıntı belgesinden dava tarihindeki talep değeri 284.000,00 DM üzerinden harç ikmalinin yaptırıldığı görülmüştür.
Bu durumda dava değeri ve hüküm altına alınan değerin 500.000, TL’nin üzerinde olduğundan, uyuşmazlıkla ilgili, Asliye Ticaret Mahkemesinin heyet hâlinde inceleme yapması gerekirken, tek hakim tarafından davaya bakılması suretiyle sonuçlandırılması doğru olmamıştır.
2- Bozma nedenine göre, davacı vekilinin tüm, davalılardan ... A.Ş. vekilinin diğer temyiz itirazlarının şimdilik incelenmesine gerek görülmemiştir."
Gerekçesi ile mahkememiz hükmünün bozulmasına karar vermiştir.
Bozma sonrası dosya 2023/396 Esasa kaydedilerek yapılan yargılamada aşağıda yer alan hüküm kurulmuştur.
Aşamalarda kurulan hükümlerin davalılar ve davacı lehine usulü kazanılmış hak oluşturup oluşturmadığı yönünden yapılan incelemede;
Mahkememizce verilen ilk hükmü davacı vekili temyiz etmiştir. Hüküm ve bozma içeriğine göre mahkememizin ... sayılı ... tarihli kararı ile verilen hüküm davalı Müflis ... Tic. A.Ş yönünden kesinleşmiştir. Diğer davalılar yönünden kazanılmış usulü bir hak bulunmamaktadır.
Mahkememizce verilen ikinci hüküm davalı temlik alan ... A.Ş tarafından temyiz edilmiştir. ... Esas, ... Karar sayılı ilam ile davaya konu çeklerden ve bonolardan dolayı davacıların borçlu olmadıklarının tespiti ile 147.640,00 Euro'nun davalı ...A.Ş ile temlik alan ... A.Ş'den dava tarihinden itibaren Euroya uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine, hükmedilmiştir. Bu hükmün kararı temyiz eden davalı .... A.Ş yararına bozulduğu bozma ilamında açıkça belirtilmiştir. Hükümde yer alan menfi tespit, istirdat ve faiz başlangıç tarihi ile faiz türüne ilişkin kısım davalılardan ... tarafından temyiz edilmediğinden kesinleşerek davacı lehine kazanılmış usulü hak oluşturmuştur.
Mahkememizce verilen üçüncü hüküm davalı ...A.Ş. Vekili ve davacı vekilince temyiz edilmiştir. Hüküm dava değeri ve hüküm altına alınan değerin 500.000,00 TL’nin üzerinde olduğundan, uyuşmazlıkla ilgili, Asliye Ticaret Mahkemesinin heyet hâlinde inceleme yapılması gerektiği gerekçesi ile bozulmuştur.
Davalılardan ... mahkememizin 2021/152 Esas, 2021/544 Karar (üçüncü hüküm) sayılı ilamına karşı temyiz yoluna başvurmuş, diğer ilamlara karşı temyiz yoluna başvuruda bulunmamıştır.
Buna göre;
İlk hüküm; davalı Müflis ... Tic. A.Ş yönünden mahkememizin 2001/35-2007/323 sayılı 06/06/2007 tarihli kararı ile verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmediğinden kesinleşmiştir.
İkinci hüküm; davalı ... yönünden mahkememizin 2015/780 Esas, 2017/334 Karar sayılı ilamı temyiz edilmediğinden davacı lehine usulü kazanılmış hak oluşmuştur.
İkinci hüküm; davacı yönünden mahkememizin 2015/780 Esas, 2017/334 Karar sayılı ilamı temyiz edilmediğinden davalılar lehine usulü kazanılmış hak oluşmuştur.
Üçüncü hüküm; davalı ....A.Ş yönünden mahkememizin ... Esas ... karar sayılı kararı ile verilen hüküm davalı tarafından temyiz edilmediğinden davacı lehine usulü kazanılmış hak oluşmuştur.
Dolayısıyla mahkememizin 2. Hükmü davalılardan ....AŞ lehine bozulmuş, son hüküm ise davalı ...AŞ yönünden temyiz edilmediğinden dosyadaki tüm taraflar yönünden verilen hükümler kesinleşmiştir.
Yukarıda açıklandığı üzere mahkememizce verilen ikinci hüküm davalı temlik alan ...A.Ş tarafından temyiz edilmiştir. Davalı ... in temyizi bulunmadığından Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2017/2888 Esas, 2020/3359 Karar sayılı bozma ilamında belirtilen taahütnamenin bilinip bilinmediğinin araştırılarak sonucuna göre menfi tespit talebi hakkında karar verilmesi gerektiği ve istirdat kararı sadece fazladan ödeme yapılan kişi hakkında verilebileceğine ilişkin bozma nedenleri ... A.Ş yönünden incelenmiş olup davalı ... yönünden ... Esas, ...Karar sayılı ilam temyiz edilmeyerek kesinleştiğinden belirtilen bozma nedenleri davalı ... yönünden incelenmemiştir.
Davalı ...A.Ş yönünden ise mahkememizin ... Esas ... karar sayılı kararı ile verilen menfi tespit talebinin kabulü ile istirdat talebinin reddine dair hüküm davalı tarafından temyiz edilmeyerek davacı lehine usulü kazanılmış hak oluşturduğundan ve bu hükümde Yargıtay 23. Hukuk Dairesinin 2017/2888 Esas, 2020/3359 Karar sayılı bozma ilamına göre yargılama yapıldığından iş bu kararda ayrıca anılan bozma ilamında belirtilen hususlar da ... A.Ş hakkında yeni bir değerlendirme yapılmamıştır.
Yargılama süreci içerisinde yapılan ödemeler nedeni ile davaya istirdat davası olarak devam edilmiştir. Aşamalarda alacak varlık şirketine temlik edilmişitr. Yargılama aşamasında davalı ... A.Ş, ... A.Ş tarafından devralınmıştır.
Kambiyo senetlerinin kamu güvenine mazhar senetler olduğu, tedavül kabiliyetleri bulunduğu dikkate alınarak bozma ilamları çerçevesinde dava konusu çek ve bonolardan dolayı davacıların davalı ... A.Ş'ye ve davalı temlik alan ...A.Ş'ye borçlu olmadıklarının tespitine karar verilmiştir. Davacılar tarafından 147.640,00 Euro davalı ...A.Ş' ye ödenmiştir. Davacılar ödeme yapılan bankadan ödenen miktarın istirdadını talep etmiştir. İstirdat kararı sadece fazladan ödeme yapılan kişi hakkında verilebileceğinden 147.640,00 Euro'nun davalı ...A.Ş'den faiz başlangıç tarihi ve oranı yönünden usulü kazanılmış haklar gözetilerek dava tarihinden itibaren Euroya uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine hükmedilmiştir.
Yargılamada davacı ve tüm davalılar yönünden menfi tespit talebi ve istirdat talebi hakkında daha önce verilen hükümler kesinleşmiş olmakla iş bu davada Yargıtay 17. HD 2017/4762 esas 2019/11661 karar sayılı ilamında belirtildiği üzere harç, vekalet ücreti vs. gibi hükmün fer'ileri yönünden usuli kazanılmış haktan bahsedilemeyeceğinden mahkememizce bu yönden değerlendirme yapılmıştır. Dava dilekçesinde harca esas olarak bildirilen dava değeri ve karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca davacı lehine 17.900,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiştir.
HÜKÜM: Açıklanan yasal, gerektirici nedenlere göre;
1-Davalı ...A.Ş ve davalı ... A.Ş hakkında açılan menfi tespit davasının kabulü ile,
Davaya konu,
1) 15.12.2000 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
2) 15.01.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
3) 15.02.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
4) 15.03.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
5) 15.04.2001 tanzim tarihli 4.000,00 DM bedelli,
6) 15.05.2001 tanzim tarihli 5.000,00 DM bedelli,
7) 15.06.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
8) 15.07.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
9) 15.08.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
10) 15.09.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
11) 15.10.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
12) 15.11.2001 tanzim tarihli 12.000,00 DM bedelli,
13) 15.12.2001 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
14) 15.01.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
15) 15.02.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
16) 15.03.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
17) 15.04.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
18) 15.05.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
19) 15.06.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
20) 15.07.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
21) 15.08.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
22) 15.09.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
23) 15.10.2002 tanzim tarihli 14.000,00 DM bedelli,
24) 15.11.2002 tanzim tarihli 11.310,00 DM bedelli,
25) 15.12.2004 tanzim tarihli 5.049,00 DM bedelli çeklerden,
Davaya konu;
1) 15/07/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
2) 30/07/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
3) 15/08/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
4) 15/10/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
5) 30/10/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
6) 15/11/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
7) 30/11/1999 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
8) 15/12/1999 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
9) 30/12/1999 tarihli ve 9 550-DM bedelli,
10) 30/01/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
11) 28/02/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
12) 30/03/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
13) 30/04/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
14) 30/05/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
15) 30/06/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
16) 15/07/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
17) 30/07/2000 tarihli ve 9 550-DM bedelli,
18) 30/08/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
19) 30/09/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
20) 15/08/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
21) 15/09/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
22) 15/10/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
23) 30/10/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli,
24) 15/11/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli
26) 15/12/2000 tarihli ve 9.364-DM bedelli,
27) 30/12/2000 tarihli ve 9.550-DM bedelli bonolardan dolayı davacıların borçlu olmadıklarının tespitine,
2-Davalı ...A.Ş hakkında açılan istirdat davasının kabulü ile 147.640,00 Euro'nun davalı ...A.Ş'den dava tarihinden itibaren Euroya uygulanan en yüksek mevduat faizi ile birlikte tahsili ile davacılara verilmesine,
3-Davalı Müflis ... A.Ş yönünden mahkememizin ... sayılı ... tarihli kararı ile verilen hüküm kesinleştiğinden belirtilen davalı hakkında yeniden karar verilmesine yer olmadığına,
4-Alınması gereken 6.116,76 TL nispi karar harcından peşin yatırılan 1.208,84 TL harcın mahsubu ile bakiye kalan 4.907,92 TL harcın davalılar ... ve ...AŞ'den müştereken ve müteselsilen alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,
5-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılar ...AŞ den müştereken ve müteselsilen alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davacı tarafça ... E sayılı dosyasından bozma öncesinde yapılan 2.521,51 TL yargılama gideri ile bozma sonrasında 2015/780 E sayılı dosyasında yapılan 1.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 150,00 TL tebligat ve müzekkere giderleri ile bozmadan sonra ... E sayılı dosyasında yapılan 52,00 TL tebligat ve müzekkere gideri ve ... esas sayılı dosyasında yapılan 108,00 TL den oluşan toplam 4.331,51 TL'nin davalı ... A.Ş ve ...A.Ş'den müştereken ve müteselsilen alınarak davacılara verilmesine,
7-Taraflarca yatırılan, kullanılmayarak artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 15 günlük yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek temyiz dilekçesi ile yargıtay temyiz yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 23/11/2023
Başkan
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Üye
e-imzalıdır
Katip
e-imzalıdır