T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/605 Esas
KARAR NO : 2024/710
DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 07/09/2022
KARAR TARİHİ : 03/12/2024
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Müvekkili şirketin, davalı borçlu firma ile 27.08.2019 tarihli "Sorter Uzatma + Paketleme Hattı Konveyör Kurulumu Satın Alma Sözleşmesi" başlıklı sözleşmeyi akdetmiş olduğunu, iş bu sözleşmeye istinaden davacının üzerine düşen yükümlülüğü yerine getirdiğini, bunun karşılığında döviz cinsi ile yapılması gereken ödemelerin TL cinsinden düzenlenen çeklerle yapıldığını, ancak ileri vadeli (düzenleme tarihli) çeklerin teslim edildiği 10.06.2021 tarihi ile çeklerin tahsil edildiği gün aralığında döviz piyasalarında yaşanan yükselişten dolayı oluşan kur farkına istinaden düzenlenen 07.03.2022 tarihli ... numaralı ve 1.385.106,01 TL bedelli faturada belirtilen alacağın davalı tarafından davacıya ödenmemiş olduğunu, bunun üzerine faturaya dayalı olarak ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine geçildiğini, ancak davalı/borçlu tarafından haksız ve yersiz olarak borca ve ferilerine itiraz edilmiş olduğunu, müvekkili şirketin davalı/borçlu şirketten sözleşmeye ve faturaya dayalı alacağı bulunduğunu, alacağın likit olduğunu, bu nedenlerle ve fazlaya dair talep ve dava hakları saklı kalmak kalmak kaydıyla, haklı davalarının kabulü ile...25. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasında yer alan davalı/borçlu şirketin haksız ve kötü niyetli itirazının şimdilik 10.000,00 TL yönünden iptali ile takibin bu miktar üzerinden devamına, davalı/borçlu şirketin %20'den aşağı olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, her türlü yargılama giderleri ile vekaleti ücretin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; Davacı tarafın faturaya dayalı olarak takip yaptığını ve yapılan itiraz üzerine de itirazın iptalinde faturadan başkaca bir delile dayanmadan dava açmış olduğunu, bir kimsenin sadece faturaya dayanarak alacak talep etmesinin mümkün olmadığını, faturaya dayanılarak alacak talep edilmesinin ön şartının taraflar arasında geçerli olan bir akdi ilişkinin olması gerektiğini, akdi ilişki olmadan sadece faturaya dayanılmasının mümkün olmadığını, davacının dayandığı faturayı da kabul etmediklerini ve müvekkilinin fatura kestiği anda da taraflar arasında geçerliliğini koruyan bir akdi ilişki olduğunu da kabul etmediklerini, faturanın kesilmesinin zamanında taraflarca daha önceden akdedilmiş bulunan sözleşmenin fesih edilmiş olduğunu, ortada tarafları bağlayan geçerli bir sözleşme bulunmadığını ve bu sözleşmeye dayanılarak davacı tarafından bir hizmet ifa edilmeyen ve verilmeyen hizmete bağlı ve fesih edilerek geçerliliği sona eren sözleşmeye dayanılarak fatura kesilmesinin mümkün olmadığını, davacı tarafından kesilen hizmet faturası e- fatura sistemi gereğince müvekkili şirket kayıtlarına zorunlu olarak işlenmekte olduğunu, fatura gönderildiği şekilde iade faturası keserek davacıya göndermiş olduğunu, hiçbir hakkı olmayan ve sözleşmede (Fesih edilmiş ve uygulaması son bulmuş) yapılacak olan bakım destek işini yapmayan davacının, yapmadığı iş için yani başka bir anlatımla bakım destek işini yapmadığı halde yapmış gibi fatura kesmesinin, onun açıkça kötü niyetle hareket ettiğini göstermekte olduğunu, bu nedenlerle takip dayanağı olan faturada yazılı olan işin yapılmadığından ve taraflarınca fatura kabul edilmediğinden ve iade ile davacıya iade edildiğinden, haksız ve mesnetsiz şekilde yapılan takibe yapmış oldukları itirazın yerinde olduğundan ve ayrıca takibin haksız olduğundan davanın reddinin gerekmekte olduğunu, ayrıca takip yapılmayan bir işe dayalı olduğundan kötü niyet içerdiğinden takip konusu alacağın tamamı üzerinden davacının kötü niyet tazminatına %20den az olmamak üzere mahkum edilmesini ve masraflar ile müvekkilinin taraflarına ödeyeceği miktar da dahil ücreti vekaletin davacı uhdesine yazılmasına karar verilmesi talep etmiştir.
Mahkememizce tarafların bildirdiği deliller toplanmış, icra dosyasının UYAP kayıtları, bilirkişi raporları dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.
Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, 27/08/2019 tarihli sözleşmede belirtilen edimlerin taraflarca gereği gibi yerine getirilip getirilmediği, davacı tarafça davalıya hizmet verilip verilmediği, sözleşmenin davalı tarafça fesih edilip edilmediği, davacının kur farkı alacağına dayalı ... 25. İcra Dairesinin ... esas takip dosyası kapsamında davalıdan şimdilik 10.000-TL miktarında alacaklı olup olmadığı hususunda toplanmaktadır.
Davaya konu ... 25. İcra Dairesinin ... esas dosyasının UYAP kayıtlarının sistem üzerinden çıkartılarak dosyamız içine alınıp incelendiğinde; davacı alacaklı tarafından davalı borçlu aleyhine 1.385.106,01-TL fatura alacağı için ilamsız takipte bulunduğu, ödeme emrinin borçluya 29/03/2022 tarihinde e- tebliğ olduğu, davalı borçlu vekili 25/03/2022 havale tarihli dilekçesi ile borca itiraz etmesi üzerine takibin durduğu ve süresi içerisinde itirazın iptali davası açıldığı görülmüştür.
Mahkememizin 02/03/2023 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere mali müşavir, Makine Mühendisi ve Ekonomi/Finans alanında uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 13/10/2023 tarihli raporda özetle;
"1-) Davacı yanın 2020 yılına ait Ticari defterlerinin, 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmamış, 2021 ve 2022 yıllarına ait ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu, 2019 yılı ticari defterleri bulunamadığı beyanı ile 2019 yılı ile ilgili sadece cari hesap ekstresi sunulmuş olduğu,
2-) Davalı yanın 2019,2020,2021 ve 2022 yıllarına ait ticari defterlerinin 6102 sayılı TTK. İlgili hükümleri yönünden usulüne uygun tutulmuş olduğu,
3-) Davacı yanın incelenen ticari defterlerinde, icra takip tarihi olan 18/03/2022 tarihi itibariyle, davacının davalıdan 2.957.355,62 TL Alacaklı oldukları
4-) Davalı yanın incelenen ticari defterlerinde, icra takip tarihi olan 18/03/2022 tarihi itibariyle, 2.823.026,66 TL Borçlu oldukları, icra takip tarihi olan 18.03.2022 tarihinden sonra 24.03.2022 tarihinde davalı tarafından davacı yana ... No.lu 1.385.106,01 TL'lik Kur Farkı İade Faturası düzenlemiş oldukları, iade faturası sonrasında davalının davacı yana (2.823.026,66 TL-1.385.106,01 TL) 1.437.920,65 TL borcunun kalmış olduğu,
5-) Davacı tarafından işbu dava konusu, talep edilen 07.03.2022 tarihli ... numaralı 1.385.106,01 TL kur farkı faturası bedeline dayanak toplam tutarı 2.900.000,-TL çekin 09.06.2021 tarihinde davalı tarafından davacı yana teslim edilmiş olduğu, bu tarihte inceleme sırasında davalı tarafından sunulan çek çıkış bordrosuna göre, bu tarihe kadar eski EURO bakiyesi 239.500,-...için ilk teklif olarak 47.500,-EURO olmak üzere toplam 287.000,-EURO karşılığı için 09.06.2021 tarihinde 2.900.000,-TL üzerinde anlaşmış oldukları, Alınan toplam tutarı 2.900.000,-TL olan 7 Adet çek için kur farkı hesaplanacağı ile ilgili bir ifadenin bu belge üzerinde görülmemiş olduğu, ... için ilk teklif olan 47.500,-EURO için, 47.850,-EURO-48.613,-EURO-56.463,-EURO (567.063,56 TL) olarak 13.08.2021 tarihinde ... No.lu faturanın düzenlenmiş olduğu, bu faturanın her iki taraf ticari defterlerinde de kayıtlı olduğu,
6-) Sayın Mahkeme tarafından Davacı tarafından alınan 2.900.000,-TL çekin 287.000,-EURO karşılığı için alınmış olduğu ve çeklerin keşide tarihlerinde oluşan kur farkının davacı alacağı olarak değerlendirilmemesi durumunda davacının EUR Alacağının 8.963,-EUR olabileceği, 8.963,-EUR'nun 18.03.2022 icra takip tarihi itibariyle Merkez Bankası EUR satış kuru 16,2357 TL üzerinden karşılığının (8.963,-EUR*16,2357 TL) 145.520,58 TL olarak hesaplanmış olduğu,
7-) Sayın Mahkeme tarafından, tarafların anlaşması EUR olduğu ve karşılığında verilen TL çeklerin vadelerindeki EUR değerleri üzerinden hesaplanarak oluşacak kur farkı nedeniyle davacının alacaklı olabileceği kanaatine varılması halinde, toplam tutarı 2.900.000,-TL olan çekler için kur farkından dolayı davacının (287.000,-EUR-202.372,58 EUR) 84.627,42 EURO Alacaklı olacağı, alınan çeklerden dolayı oluşan 84.627,42 EUR alacağın davacı tarafından davalı yana düzenlenmiş kur farkı fatura tarihi olan 07.03.2022 tarihi itibariyle TL karşılığının (84.627,42 EUR*15,6298 TL) 1.322.709,65 TL hesaplanmış olduğu, icra takip tarihi itibariyle TL karşılığının (84.627.442 EUR* 16,2357 TL) 1.373.985,40 TL olarak hesaplanmış olduğu, davacının kur farkından oluşan alacağı için davalı yana 07.03.2022 tarihinde ... numaralı 1.385.106,01 TL'lik Kur Farkı faturasının düzenlenmiş olduğu, işbu dava ile bu tutarın talep edilmiş olduğu, davalı tarafından işbu kur farkı faturasının kabul edilmediği, icra takip tarihi olan 18.03.2022 tarihinden sonra 24.03.2022 tarihinde ... numaralı 1.385.106,01 TL E-Fatura ile davacı yana iade niteliğinde fatura düzenlemiş oldukları, davacı tarafından işbu iade faturasının kayıtlara alınmamış olduğu, Takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu,
8-) Taraflarca anlaşılan 47.500,-EUR için gerçekleşen fatura toplamı 56.463,-EUR olduğundan oluşan (56.463,-EUR-47.500,-EUR) 8.963,-EUR tutar davacı alacağı olarak eklenmiş olduğunda davacının EURO bazında (84.627,42 EUR*8.963,-EUR) 93.590,42 EUR Alacaklı olacağı hesaplanmış olduğu, 93.590,42 EUR'nun, davacı tarafından kur farkı faturasının düzenlenmiş olduğu 07.03.2022 tarihi itibariyle TL karşılığının (93.590,42 EUR*15.6298 TL) 1.462.799,55 TL olarak hesaplanmış olduğu, icra takip tarihi itibariyle TL karşılığının (93.590,42 EUR* 16,2357TL) 1.519.505,98 TL olarak hesaplanmış olduğu, davacının kur farkından oluşan alacağı için davalı yana 07.03.2022 tarihinde ... numaralı 1.385.106,01 TL'lik Kur Farkı faturasının düzenlenmiş olduğu, işbu dava ile bu tutarın talep edilmiş olduğu, Takdirin Sayın Mahkemenize ait olduğu,
9-) Mekanik sistemin %90 oranda kurulumu yapılmış olmasına karşın, istasyonlarda muhtelif montaj eksikleri bulunduğu, bu sebeple natamam vaziyette olduğu ve çalışmadığı,
10-) Mekanik, yazılım ve donanım eksikleri giderilmediği müddetçe sistemin faal hale getirilemeyeceği,
11-) Sistemin faal hale getirilmesi akabinde işleyiş yönünden hataların oluşup oluşmayacağının ayrıca değerlendirilmesi gerektiği,
12-) Hukuki Tespitler Sonucunda;
- Tarafların ticari defterleri usulüne uygun olarak tutulduğundan, davalı taraf faturalara herhangi bir itirazda bulunmayarak faturayı ticari defterlerine işlediğinden dava konusu fatura nedeniyle davacının alacaklı olduğu,
- İcra inkar tazminatı talep etme şartlarının da gerçekleştiği,
13-) Davacı yan lehine karar alınması durumunda, Davacı yan, icra takip tarihi olan 18.03.2022 tarihinden itibaren asıl alacağına işleyecek değişen oranlarda Reeskont Avans Faizi talep edebileceği, "sonuç ve kanaatine varılmaktadır.
Mahkememizin 20/02/2024 tarihli ara kararı gereğince dosyamız ek rapor hazırlanmak üzere mali müşavir, Makine Mühendisi ve Ekonomi/Finans alanında uzman bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi heyeti tarafından ibraz edilen 13/09/2024 tarihli raporda özetle;
"1-) Mali değerlendirme yönünden Kök Rapor'da yapılan değerlendirmelerde bir değişiklik olmadığı,
2-) Natamam sistemin bu şekilde çalıştırılabilmesinin mümkün olmadığı, mekanik ve yazılım eksiklerinin tamamlanması ve faal durumda olması gerektiği, ancak bundan sonra sistemin işleyişinde sorun olup olmadığının tam manasıyla incelenebileceği,
3-) Hukuki inceleme yönünden kök rapordaki görüş ve kanaatimizde bir değişiklik oluşmadığı" yönünde tespitlerde bulunulduğu, raporun ayrıntılı, gerekçeli, dosya kapsamına uygun nitelikte düzenlenmiş olduğu, hüküm kurmaya elverişli tespit ve değerlendirmeler içerdiği görüldüğünden davalı vekilinin yeniden rapor alınması yönündeki talebinin reddine karar verilmiştir.
Bu doğrultuda yapılan yargılama, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacı tarafça, kur farkı alacağına dayalı ... 25. İcra Dairesinin ... esas takip dosyası kapsamında davalıdan şimdilik 10.000-TL miktarında alacak tahsili istemli eldeki dava açılmış olup hükme esas alınan bilirkişi raporunda yapılan mali ve sektörel incelemelerden, taraflar arasında bir sözleşme ilişkisinin bulunduğu, bu ilişki uyarınca davacının cari hesap alacağının doğduğu, bu alacakların döviz alacakları oldukları, ödeme tarihlerinde TL üzerinden yapılan ödemeler dikkate alınarak davacı tarafından dava konusu kur farkı faturasının düzenlendiği, faturanın davalıya tebliğ edildiği, davalının faturayı ticari defterlerine işlediği, tarafların ticari defterlerinin küçük farklarla bir birini teyit ettiği ve usulüne uygun olarak tutuldukları, lehe ve aleyhe delil vasfını taşıdığı, taraflar arasındaki sözleşmenin sözleşme bedeli ve ödeme şekline ilişkin 9.1. maddesinde ödemenin Euro cinsinden nakit yapılacağının düzenlendiği, davalı tarafça TL olarak çek ile ödeme yapıldığı, sözleşmede kur farkı istenebileceğine dair bir açık bir hüküm yok ise de davacı tarafından düzenlenen 07.03.2022 tarihli kur farkı faturasına davalı tarafından BA beyannamesinde yer verildiği, davalı tarafça işin tamamlanmadığı ve ayıp nedeniyle sözleşmenin feshedildiği ileri sürülmüş ise de sözleşmenin 11.2 maddesine uygun şekilde yapılan bir feshin söz konusu olmadığı, kur farkı faturasına davalı tarafından BA beyannamesinde yer verilmesi karşısında davacının alacağına dayanak olan faturanın davalı tarafından benimsendiği anlaşıldığından davanın kabulüne, alacak miktarı likit ve belirlenebilir olduğundan icra inkar tazminatı talebinin de kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davanın kabulü ile, davalının ... 25. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin taleple bağlı kalınarak 10.000,00-TL asıl alacak miktarı üzerinden kaldığı yerden devamına,
2-Asıl alacağın % 20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Karar tarihine göre alınması gereken 683,10 TL harçtan peşin alınan 170,78 TL harcın mahsubu ile bakiye 512,32 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-13,14. Maddeleri ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği 26.maddesi gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 1.560,00-TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
5-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince hesaplanan 10.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
6-Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 170,78-TL peşin harç, 11,50-TL vekalet harcı, 10.500,00 TL bilirkişi ücreti, 137,00 TL tebligat posta gideri olmak üzere toplam 10.899,98 TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
7-Davacı ve davalı tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı.03/12/2024
Katip Hakim
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır