T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/517 Esas
KARAR NO : 2025/303
DAVA : İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı)
DAVA TARİHİ : 03/09/2024
KARAR TARİHİ : 22/04/2025
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Taşıma Sözleşmesi Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 03/09/2024 tarihli dava dilekçesinde özetle; taraflar arasında akdedilmiş bulunan sözleşme uyarınca davalı şirkete ait yüklerin 19.04.2024 tarihinde ...'dan kara yolu ile yola çıkarak 26.04.2024 tarihinde ...'na ulaştığını, 29.04.2024 tarihinde doktor kontrolü yapılmış ve 30.04.2024 tarihinde ise ...’ya boşaltıldığını, İşbu taşıma işini davacı şirketin gerçekleştirdiğini, davacı şirketin üzerine düşen tüm yükümlülüklerini harfi harfine ve büyük bir özenle yerine getirmesine rağmen davalının navlun ücretini ödemediğini, davacının alacağını talep etmek için borçlu şirketten defalarca şifahi olarak talepte bulunduğunu, ancak bu talepler karşılanmadığını, bunun üzerine davacı tarafından davalı aleyhine ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ... E. sayılı dosyasından, 10.05.2024 tarihi itibariyle 2.950,00 EURO tutarında icra takibi başlatıldığını, borçlu, kendisine gönderilen ödeme emri üzerine itirazda bulunduğunu, takibin durduğunu, davalının icra dosyasına dayanak yaptığı faturalara itiraz etmediğini, sadece borcu olmadığını iddia ettiğini, davalının icra dosyasına yaptığı haksız ve kötü niyetli itirazının iptali ile takibin devamını, haksız ve kötü niyetli olarak takibe itiraz eden borçlu aleyhine %20’den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili 16/09/2024 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davaya konu olayda ... ülkesinden ihracatı yapılan 8 palet peynir mayası ürününün ülkemize getirilmesi için davalı şirketin davacı şirketten nakliye talebinde bulunduğunu, davacı tarafın parsiyel aracın 16.04.2024 tarihli ... yetişemeyeceğini bildirmesi üzerine -malın tedarikinin çok acil olması sebebiyle- davalı şirketin davacıdan 8 palet yük için komple tır navlun bedeli istediğini, davacı şirketin davalı şirkete ait 8 palet mal için bir adet tır özgülemek; yani bir başka deyişle bir tır içinde başka hiçbir mal olmaksızın sadece müvekkilin 8 palet malını getirmek için 2.950,00 Euro fiyat verdiğini, aynı zamanda bu teklif kapsamında, söz konusu malların 18.04.2024 tarihinde ...'da bulunan depodan teslim alınarak doğrudan gümrüğe geçileceği ve malların ...limanına 22.04.2024 tarihinde geleceği taahhüdü de yer aldığını, davalının tedariki büyük önem ve hız gerektiren mallar için kendisine sunulan teklifi kabul ettiğini, malların taşıması ... plakalı tır ile yapıldığını, davacı şirketin taşınacak malın teslim tarihi bakımından davalı şirketin hassasiyetini ve ihtiyaçlarını çok iyi bilmesine rağmen, teslim tarihi olarak söz vermiş olduğu 22.04.2024 tarihinde malı teslim edemediği gibi bir elektronik posta ile teslim tarihinin 30.04.2024 olacağı bildirdiğini, davalı şirket yetkilileri 30.04.2024 tarihinde ... gümrüğünde 8 palet malın taşınması için komple kiralanmış olan ... plakalı araçta kendi malları dışında başka bir şirkete ait 12 palet daha mal görünce şaşkınlıkla davacı şirket yetkilisi Nezih Bey'e ulaştığını, davacı şirket, davalının son derece haklı talebini değerlendirmeye dahi almadan konunun kendilerini ilgilendirmediğini belirttiğini, 30.04.2024 tarihli 2.950,00 Euro bedelli fatura keşide ettiğini, davacı şirket tarafından keşide edilen faturaya ... tarihinde ... 6. Noterliği'nin ... yevmiye numaralı evrakı ile davacıya iade edildiğin, ayrıca dabalı şirket tarafından davacı şirkete hitaben 07.05.2024 tarihli iade faturası tanzim edildiğini, tüm bunların yanında, davacı şirket tarafından yapılan parsiyel taşımaya emsal hizmet bedeli olan 950,00 Euro müvekkil şirket tarafından davacıya ödendiğini, davacı yanın ... 37. İcra Müdürlüğü'nün... E. sayılı dosyasından başlatmış olduğu icra takibi ile haksız kazanç elde etmeye çalıştığını, söz konusu haksız icra takibinde borca sunduğumuz haklı itirazları ile takibin durdurulmasına karar verildiğini, açıklanan bu nedenlerle; haksız ve mesnetsiz davanın reddine, davacı yanın takip bedelinin %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatı ile yükümlenmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
DELİLLER: ... 37. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası, Bilirkişi Raporu, Faturalar, Arabuluculuk Anlaşamama Tutanağı, taraf beyanları ve tüm dosya kapsamı.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ:
27/02/2025 Tarihli Bilirkişi Raporunda Özetle; "Taraflar arasındaki ihtilafın; taraflar arasında tam araç yükü ve 2.950,00 Euro navlun karşılığından anlaşma olmasına rağmen davacının parsiyel taşıma yaptığı gerekçesiyle navlun ücretinde indirim yapılmasının gerekip gerekmediği, taşımanın parsiyel olup olmadığı, taraflar arasında taşımanın belirli süreli ve tam araç yükü taşıma anlaşmasının olup olmadığı ve davacının davalıda bir alacağının bulunup bulunmadığı ile miktarı hususlarında ortaya çıktığının anlaşıldığı; 2) Taraflar arasında tam araç yükü taşıma anlaşması yönünde irade mutabakatı olduğunun dava dosyasından anlaşılmadığı, davacının davalıya ait yükü tam ve hasarsız teslim ile taşımayı tamamladığı; ancak davalı şirket tarafından parsiyel taşıma ücreti iddiası ile ödediği 950-Euronun önceki parsiyel taşıma ücretlerine uygun olmakla beraber, somut olaya konu sözleşme bedeline uygun olmadığı, 3) Taşımanın fiilen parsiyel olarak yapılıp yapılmadığının da dava dosyasından anlaşılamadığı, buna ilişkin olduğu ileri sürülen fotoğrafların tarih ve araç bakımından denetiminin yapılamadığı, sadece dorse içinde tek sıra istiflenmiş 15 palet olduğunun (davacının yükü CMR’ye göre 8 palet) tespit edilebildiği; 4) Taraflar arasındaki anlaşmaya aykırı olarak taşımanın parsiyel yapılması halinde dahi uygulamanın navlun indirimi yapılamayacağı yönünde olduğu; ancak zıya, hasar ve gecikme bulunması halinde bu hükümlere ve gerçek zarar ilkesi uyarınca (bu halde sorumluluk sınırsız) tazminat istenebileceği, ancak dava dosyasında bu yönde bir iddia ve belge bulunmadığının değerlendirildiği; 5) Takip öncesi yapılan 950-Euro kısmi ödeme mahsup edildiğinde davacı T Lojistik şirketinin davalı Referans Gıda Şirketinden 2.000-Euro alacaklı olduğunun değerlendiği," sonuç ve kanaatine varıldığı bildirilmiştir.
GEREKÇE: Dava, kara taşımasından kaynaklı alacak nedeni ile başlatılan takibe yapılan itirazın iptali davasıdır.
Somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlık, taraflar arasında yapılan yurt dışı kara taşımacılığı anlaşması kapsamında tarafların yükümlülüklerini gereği gibi yerine getirip getirmediği, davacı tarafından yapılan taşıma hizmetinden kaynaklı alacağının olup olmadığı, hususunda toplanmaktadır.
Dava konusu olayda taşımanın uluslararası karayolundan yapılması, Türkiye CMR'ye taraf olması ve CMR Konvansiyonunun uygulanabilmesi için yükleme yeri veya boşaltma yeri devletlerinden birinin taraf olmasının yeterli olmasından, aynı zamanda tarafların CMR belgesi düzenlemesinin yabancılık unsuru taşıyan taşıma sözleşmesi bakımından hukuk seçimi anlamına gelmesinden dolayı taraflar arasındaki hukuki ilişkiye CMR Konvansiyonu hükümlerinin uygulanması gerektiğini anlaşılmaktadır.
Taşıma sözleşmesi ve ifası hususunda ihtilaf yoktur. Taraflar arasındaki ihtilafın; taraflar arasında tam araç yükü ve 2.950,00 Euro navlun karşılığından anlaşma olmasına rağmen davacının parsiyel taşıma yaptığı gerekçesiyle navlun ücretinde indirim yapılmasının gerekip gerekmediği, taşımanın parsiyel olup olmadığı, taraflar arasında taşımanın belirli süreli ve tam araç yükü taşıma anlaşmasının olup olmadığı ve davacının davalıda bir alacağının bulunup bulunmadığı ile miktarı hususlarında ortaya çıktığı anlaşılmaktadır.
... Nolu CMR Belgesine Göre; Gönderenin..., gönderilenin davalı ...; taşıyıcının ... şirketi, yükleme yerinin ... yükleme tarihinin 18.04.2024, teslimat yerinin ..., teslimat tarihinin olmadığı, taşıma aracının ... Plaka sayılı olduğu (dorse olmalı), yükün 8 kap 2.331,00 kg olduğu anlaşılmaktadır.
Taraflarca bildirilen delillerin toplanmasının ardından Mahkememizin 27/02/2025 tarihli ara kararı gereğince dosyamız rapor hazırlanmak üzere bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen raporda;
"Taraflar arasındaki ihtilafın; taraflar arasında tam araç yükü ve 2.950,00 Euro navlun karşılığından anlaşma olmasına rağmen davacının parsiyel taşıma yaptığı gerekçesiyle navlun ücretinde indirim yapılmasının gerekip gerekmediği, taşımanın parsiyel olup olmadığı, taraflar arasında taşımanın belirli süreli ve tam araç yükü taşıma anlaşmasının olup olmadığı ve davacının davalıda bir alacağının bulunup bulunmadığı ile miktarı hususlarında ortaya çıktığının anlaşıldığı; Taraflar arasında tam araç yükü taşıma anlaşması yönünde irade mutabakatı olduğunun dava dosyasından anlaşılmadığı, davacının davalıya ait yükü tam ve hasarsız teslim ile taşımayı tamamladığı; ancak davalı şirket tarafından parsiyel taşıma ücreti iddiası ile ödediği 950-Euronun önceki parsiyel taşıma ücretlerine uygun olmakla beraber, somut olaya konu sözleşme bedeline uygun olmadığı, Taşımanın fiilen parsiyel olarak yapılıp yapılmadığının da dava dosyasından anlaşılamadığı, buna ilişkin olduğu ileri sürülen fotoğrafların tarih ve araç bakımından denetiminin yapılamadığı, sadece dorse içinde tek sıra istiflenmiş 15 palet olduğunun (davacının yükü CMR’ye göre 8 palet) tespit edilebildiği; Taraflar arasındaki anlaşmaya aykırı olarak taşımanın parsiyel yapılması halinde dahi uygulamanın navlun indirimi yapılamayacağı yönünde olduğu; ancak zıya, hasar ve gecikme bulunması halinde bu hükümlere ve gerçek zarar ilkesi uyarınca (bu halde sorumluluk sınırsız) tazminat istenebileceği, ancak dava dosyasında bu yönde bir iddia ve belge bulunmadığının değerlendirildiği; Takip öncesi yapılan 950-Euro kısmi ödeme mahsup edildiğinde davacı ... şirketinin davalı ... Şirketinden 2.000-Euro alacaklı olduğunun değerlendiği," şeklinde rapor ibraz edilmiş, hazırlanan rapora karşı davalı yanca itiraz edildiği görülmüştür.
Dava dosyasına sunulan kayıtlardan icra takibinden sonra ancak davadan önce davalı tarafından ... Bankasına ait 03.05.2024 işlem tarihli dekont kapsamında davacı ...şirketi hesabına 950,00 Euro para transferi yapılarak davaya ve takibe konu edilen alacak bakımından kısmi bir ödeme yapıldığı, bu anlamda ödenen miktar kalan alacağın ortadan kalktığı anlaşılmaktadır.
Bilirkişi raporunda detayıyla açıklandığı üzere; eşya taşıma sözleşmesi nitelik itibariyle özel hükümlerle düzenlenmiş bir istisna sözleşmesidir ve dolayısıyla eşyanın varma yerinde alıcıya tesliminin taahhüt edildiği bir sözleşme niteliğinde olduğu, taraflar arasında kararlaştırılan sözleşme bedeli, eşyanın taşıma süresi içinde ve gecikmeksizin tam ve gereği gibi teslim edilmesi halinde ödenmek gerektiği, taşıma bedeli sözleşme ile borçlanılır ve TTK m.870 /1 gereği işin tamamlanması yükün teslimi ile muaccel olacağı, sözleşmenin konusu yükün tam araç veya kısmi araç yükü olması taşıma sözleşmesinin asli unsuru olmadığı, taşıyıcı yükü taşıma için teslim almak, taşımak ve gönderilene teslim etmekle kararlaştırılan ücreti talep edebileceği, aksine sözleşme olmadığı sürece, sadece tam araç yükü navlun üzerinde anlaşılmasına dayanarak parsiyel navlun ücreti ödenmesini veya ücrette indirim yapılmasını istemek taşıma sözleşmesi konusu navlun borcunundan indirim talep etmek taşıma sözleşmesinin özüne aykırı olduğu, anlaşılmaktadır.
Davalı yanca parsiyel taşıma sonunda taşıma konusu emtia geç teslim edilmiş veya eksik ya da hasarlı olarak teslim edilmiş olması halinde zıya, hasar ve gecikmeye bağlı hükümlere göre tazminat isteyebilecek olmakla bu hususta bir talebinin olmadığı ve geç teslime yönelik davalı yanca sunulan delil olmadığından davalının rapora itirazlarının reddi gerekmiştir.
Davalının icra takibine haksız yere itirazda bulunması, alacağın fatura alacağından kaynaklı olması sebebiyle likit olması nedeni ile toplam alacağın % 20 oranında icra inkar tazminatının (İİK md.67/2) davalıdan tahsilde tekerrür olmamak üzere alınarak davacıya verilmesine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Açıklanan yasal gerektirici nedenlere göre;
1-Davanın tahsilde tekerrür olmamak kaydıyla KISMEN KABULÜNE,
Davalının ... 37.İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasında yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 2.000,00 EURO asıl alacak ve bu alacağa takip tarihi olan 10/05/2024 tarihinden itibaren devlet bankalarının EURO cinsinden 1 yıllık döviz mevduatına uyguladıkları faiz üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,
2-İİK mad. 67/2 uyarınca alacak likit ve itiraz haksız olduğundan 2.000,00 EURO alacağın %20'si olan 400,00 EURO icra inkâr tazminatının tahsilde tekerrür olmamak üzere davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Alınması gereken 5.123,25 TL nispi karar harcından peşin yatırılan toplam 1.386,14 TL harcın mahsubu ile eksik kalan 3.737,11 TL harcın davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 1.386,14 TL peşin harcın davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 30.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı vekili lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık asgari ücret tarifesi gereğince hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 30.000,00 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı tarafa verilmesine,
7-Taraflar arabuluculuk görüşmesine katılmış olmakla Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.600,00 TL arabuluculuk ücretinin kabul/red oranlarına göre hükmolunan kısım üzerinden hesaplanan 2.448,00 TL'sinin davalıdan 1.552,00 TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye Gelir Kaydına,
8-Davacı tarafından yapılan 427,60 TL başvuru harcı, 60,80 TL vekalet harcı, 5.000,00 TL bilirkişi ücreti ve 50,00 TL posta gideri olmak üzere toplam 5.538,40 TL yargılama giderinin kabul/red oranlarına göre hükmolan kısım üzerinden hesaplanan 3.754,84 TL'sinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine, bakiyesinin davacı üzerinde bırakılmasına,
9-Taraflarca yatırılan, kullanılmayarak artan gider avansının kararın kesinleşmesi halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı verilen karara karşı, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süre içerisinde mahkememize veya başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek istinaf dilekçesi ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.22/04/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır