T.C.
İSTANBUL
4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2025/485 Esas
KARAR NO: 2025/763
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 02/01/2013
KARAR TARİHİ: 07/11/2025
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekili ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne verdiği dava dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; 10.04.2012 günü davacıların eşi ve anneleri olan ...’in yolcu olarak seyahat ettikleri sürücü ...’in yönetimindeki ... (davalı ...Şti. adına kayıtlı) otobüsü ile davalılardan ...’ın yönetimindeki TIR ve ona bağlı .... Şti. adına kayıtlı römork ve davalılardan ...’in yönetimindeki kamyonetin karıştığı trafik kazasında öldüğünü, olayla ilgili davanın ... Ağır Ceza Mahkemesinin...-E sayılı dosyasında devam ettiğini, ...’in ölümüyle davacıların büyük üzüntü duyduklarını, bu nedenle davacılardan ... ve ...’in her biri için 20.000,00’er TL davacı ... için 10.000,00 TL maddi tazminatın faizi ile birlikte davalılardan 10.04.2011 tarihinden itibaren işlemiş ve işleyecek faizi ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini, davanın belirsiz alacak davası olarak kabulünü, her bir davacı içi 40.000,00’er TL manevi tazminatın sigorta şirketleri hariç diğer davalılardan 10.04.2012 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmişlerdir.
Davalı ...Ltd. Şti. vekili ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne verdiği cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; davanın davacının kayıtlı olduğu ... veya kazanın meydana geldiği ... Asliye Hukuk mahkemesinde görülmesi gerektiğini belirterek öncelikle yetkiye itiraz konusunda karar verilmesini, ayrıca davanın husumet ve esastan da reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... ... 2. Asliye Hukuk Mahkemesi vasıtasıyla ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderdiği ... muh sayılı cevap dilekçesinde özetle; öncelikle yetkiye itiraz konusunda karar verilmesini, yetkili mahkemenin ... Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, dosyanın yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesini ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılardan ... Sigorta A.Ş. Vekili ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne verdiği cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; dava dilekçesi ekinde olaya ilişkin hiçbir belge olmadığını, müvekkili şirkete sigortalı araç sürücüsünün kusurunun bulunmadığını, davanın müvekkili sigorta yönünden reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılardan ... Sigorta A.Ş. Vekili ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'ne verdiği cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; ... plakalı aracın 23/11/2011 tarihinden başlayarak 23/11/2012 tarihine kadar sigortalandığını, davacıların faiz başlangıcına ilişkin taleplerinin kabul edilemez olduğunu, yargılama giderlerinden ve vekalet ücretinden müvekkili sigorta şirketinin sorumlu tutulamayacağını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılardan ... Sigorta A.Ş. vekili cevap dilekçesinde ve duruşmalarda özetle; ... plakalı aracın Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortasının müvekkili şirket tarafından düzenlendiğini, davacılardan ... 'in tazminat talep hakkının olmadığını, müvekkili aleyhine bir karar verilecek olursa bunun poliçe limiti sınırları içinde olması gerektiğini, bu nedenlerle açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
...13. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce yapılan değerlendirme sonucu 11/10/2013 tarih ve ... Esas-Karar sayılı kararıyla; yetkisizlik kararı vererek dosyayı ... Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar vermiştir.
...13. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen 11/10/2013 tarih ve ...Esas-Kararın temyiz edilmesi üzerine dosya Yargıtay'a gönderilmiş olup Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 15/09/2014 tarih ve ...esas, ... karar sayılı bozma ilamı ile; Dava, trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi tazminat istemine ilişkindir.01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı HMK.nın 16.maddesi hükmü gereğince, haksız fiilden doğan davalarda, haksız fiilin işlendiği veya zararın meydana geldiği yahut gelme ihtimalinin bulunduğu yer ya da zarar görenin yerleşim yeri mahkemesi de yetkilidir.Somut olayda, dava HMK.nın yürürlüğe girmesinden sonra 02.1.2013 tarihinde açılmış olup, HMK.nın 16. maddesi hükmüne göre davacıların ikamet ettikleri yerleşim yeri mahkemesi de yetkili mahkemeler arasında bulunduğundan, mahkemece davalı tarafın yetki itirazının reddine karar verilip işin esasına girilerek sonuca göre hüküm kurulması gerekirken yazılı şekilde mahkemenin yetkisizliğine karar verilmesi doğru görülmemiştir." gerekçesiyle ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce verilen karar bozularak dosya ... 13. Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmiştir.
... 13. Asliye Hukuk Mahkemesi'nce yapılan değerlendirme sonucu 14/05/2015 tarih ve ... Esas, ... Karar sayılı kararıyla; davanın ticaret mahkemesinin görev alanına girdiği gerekçesiyle görevsizlik kararı verilmesi üzerine dosya tevzi bürosu tarafından mahkememize tevzi edilmesi üzerine mahkememiz esasına kayıt edilerek yargılamaya devam olunmuştur.
Taraflarca bildirilen deliler toplanmış, kaza ve sigorta kayıtları, bilirkişi raporları dosyamız arasına alınmıştır.
DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:
Dava, trafik kazasından kaynaklı destekten yoksun kalma tazminat davası ve manevi tazminat istemine ilişkindir.
Somut olayda, dava konusu olaya ilişkin olarak düzenlenen ölümlü, yaralanmalı ve maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağına göre 10/04/2012 günü saat 02.55 sıralarında Aksaray yolu 48. Km.de sürücü ... yönetimindeki ... plakalı otobüsü ile ...'dan ... yönüne seyrederken olay yerine geldiğinde otobüsün çarpma noktasına gelmeden 69 m. Önce kaza yapan ve alınması gereken tedbirleri almadan otobüsün gidiş yönüne göre iki şeritli yolun sağ şeridi üzerinde yol üzerinde park halindeki ... plakalı kamyonun arkasına çarpmasıyla bu kamyonunda önceden kaza yaptığı ve o anda park halindeki ... plakalı çekiciye bağlı 01 P 2746 plakalı yarı römorka tekrar çarpması sonucu ölümlü ve yaralamalı trafik kazası meydana gelmiştir.
... Ağır Ceza Mahkemesi'nin 2012/176 esas sayılı dosyasının sureti getirtilip incelendiğinde; ... Cumhuriyet Başsavcılığının 03/07/2012 tarih ve ... esas sayılı iddianamesi ile; 10.04.2012 tarihinde ... karayolunun ... Mevkiinde sanık ...'in sevk ve idaresinde bulunan ... plaka sayılı aracın diğer sanık ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı çekiciye sağ şeritte seyir halinde iken arkadan çarpması nedeni ile Sanıklar ... ve ...’ın taksirle dört kişinin ölümüne ve birden fazla kişinin yaralanmasına neden olma suçundan eylemlerine uyan TCK’nın 85/2 maddesi uyarınca cezalandırılmaları talebiyle ... Ağır Ceza Mahkemesi'ne kamu davası açıldığı, ... Ağır Ceza Mahkemesi'nce yapılan yargılama sonucunda 24/03/2015 tarih ve...Esas, ... Karar sayılı kararı ile; Sanıkların eylemlerine uyan TCK.nun 85/2,62 maddeleri uyarınca ayrı ayrı cezalandırılmalarına karar verildiği görülmüştür.
Mahkememizin 25/04/2017 tarihli ara kararı gereğince dosya kusur, aktüer ve sigorta bilirkişilerine tevdi edilmiş, bilirkişiler tarafından ibraz edilen 11/10/2017 teslim tarihli raporda özetle; "Delillerin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; 10.04.2012 tarihinde meydana gelen trafik kazasında; 1-Dava konusu olayda davalılardan ...’in(...’in maliki olduğu ve davalı ... sigorta tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalandığı iddia edilen ... plakalı araç sürücüsü) % 35 (Yüzdeotuzbeş) oranında asli kusurlu olduğu, 2-Davalılardan ... Şti. adına kayıtlı TIR çekici şoförü davalı ...’ın(davalı ... sigorta tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalanmış bulunan ... plakalı araç sürücüsü) % 35 (Yüzdeotuzbeş) oranında asli kusurlu olduğu, 3-Davalılardan ... Tic. Ltd. Şti. adına işletilen otobüsün şoförü dava dışı ...’in(davalı ... Sigorta tarafından zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi ile davalı ... Sigorta tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalanmış bulunan ... plakalı araç sürücüsü) olayda % 30 (Yüzdeotuz) oranında tali kusurlu olduğu, 4-Sorumlu davalıların müştereken ve müteselsilen %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre olayda vefat eden ...’in geride kalan hak sahiplerinden, a)Davacı Eski Eş ...’in destekten yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 183.677,27 TL. olarak belirlendiği, Yukarıda “HAK SAHİPLERİ VE DESTEK SÜRELERİ” başlığı altında ayrıntılı olarak izah edildiği üzere; müteveffa ile 1994 yılında boşanan davacı ...’in boşanmaya rağmen müteveffa ile fiilen birlikte yaşayıp yaşamadığı ve buna göre destek tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı hususundaki hukuki durumun takdirinin Sayın Mahkemeye ait olmak olduğu, Davacının belirlenen maddi zararı poliçe limitleri içinde kalmakta olup, manevi tazminat taleplerinin sigorta poliçeleri kapsamında olmadığı, Davalı sigorta şirketlerinin 02.01.2013 dava tarihinden önce temerrüde düştüğü belirlenememiş olup, sigorta şirketi dışındaki davalıların 10.04.2012 olay tarihinde temerrüde düşmüş olacağı, b)Davacı çocuklardan ...’in olay tarihinde 22 yaşından büyük ve sigortalı olarak bir işte çalışması nedeniyle destek tazminatı talep koşullarının bulunmadığı, c)Davacı çocuklardan ...’in olay tarihinde sigortalı olarak bir işte çalışması nedeniyle destek tazminatı talep koşullarının bulunmadığı, 4-Davacı eski Eş ...’in destek tazminatının kaza tarihinde yürürlükte olan zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesindeki limiti aşmaması nedeniyle, ... plakalı aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan davalı ... Sigortanın işbu dava kapsamında bir sorumluluğu bulunmayacağı" yönünde görüş ve kanaat bildirmişlerdir.
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde 27/03/2018 tarih ve ... esas... karar sayılı karar ile "1-Davacıların maddi tazminat davasının reddine, 2-a)Davacılardan ... 'in manevi tazminat davasının reddine, b)Davacılardan ... ve ... 'in manevi tazminat davasının kısmen kabulüne, davacı ... için 10.000,00 TL, davacı ... için 10.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10/04/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketi dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak bu davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine" dair karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen kararın istinaf edilmesi üzerine dosya İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmiş olup İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 16/04/2021 tarih ve ...esas ... karar sayılı kaldırma ile "Davacılar vekili, müvekkillerinden ... ile müteveffa ...'in 1987 yılında evlenip 1994 yılında boşandıklarını, ancak boşanmaya rağmen tarafların imam nikahlı şekilde yaşamaya devam ettiklerini belirterek, destek olgusunun ispatı için nüfus kayıtları, elektrik aboneliği ve diğer abonelikleri ilişkin kayıt ve belgelerin dosyaya ikamesinin yanında tanık deliline de dayandıklarını açıklamış, düzenlenen heyet raporuna itirazlarını içeren dilekçesinde de bilirkişiler tarafından yapılan değerlendirmelerin hatalı olduğunu belirttikten sonra bu yönde araştırılmasını istedikleri hususlar ile dinlenmesini istedikleri tanık isimlerini bildirmiştir. Dosya içeriğinden ilk derece mahkemesi tarafından davacı vekilinin sunduğu 07/11/2017 günlü itiraz dilekçesinde bildirilen hususlar üzerinde durulmadığı, bu yönde gerekli araştırmaların yapılmadığı ve tanık dinletme isteklerinin karşılanmadığı anlaşılmıştır.
Oysa ki davacı tarafça var olduğu ileri sürülen destek durumunun, her türlü delille ispatlanabileceği düşünülmek suretiyle; davacı ...'in müteveffanın desteğinden yoksun kaldığını kanıtlayacak nitelikte varsa diğer tüm delillerini usulüne uygun şekilde sunması için mehil verilmesi, ondan sonra sunulacak ve sunulmuş olan tüm deliller ile bildirilen tanıklar da dinlenmek suretiyle bu davacının destekten yoksun kalıp kalmadığının ve ayrıca oluşacak duruma göre BK'nun 47.maddesi gereğince davacı ... yararına manevi tazminat şartlarının oluşup oluşmadığının açıkça belirlenmesi gerekirken, eksik ve yetersiz inceleme sonucunda adı geçen bu davacının maddi ve manevi tazminat taleplerinin reddine karar verilmiş olması isabetsizdir.
2-Bundan ayrı, yerleşmiş Yargıtay uygulamaları ile dairemizin uygulamalarına göre, çocuklar için destekten yoksun kalacakları sürenin belirlenmesinde, çocukların yaşları, okuldaki eğitim durumları, içinde yaşadıkları sosyal ve ekonomik koşulların ayrı ayrı değerlendirilmesi, yüksek öğrenim yapacaklar ise (veya yapmakta iseler), 25 yaşının doldurulmasına kadar, yüksek öğrenim söz konusu değil ise yerleşik ve kabul gören uygulamaya göre erkek çocuklar için 18 yaşın, kız çocuklar için 22 yaşın desteğin sona ereceği yaş olarak kabul edilerek hesaplamanın buna göre yapılması gerekir.
Somut olaya dönüldüğünde; davacı ... 03/07/1988 doğumlu olup, olay tarihinde 24 yaşında ise de, dosyada mevcut ...Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesince düzenlenen 22/04/2014 yazıya göre, üniversitesinin istatistik bölümü öğrencisi olup 2013 yılı bahar döneminde mezun olduğu bildirilmiştir. Bu davacıya ait SGK belgelerinde ise kişinin 02/11/2006 tarihinde sigortalı olarak çalışmaya başladığı, ancak 30/11/2006 tarihinde çıkış yaptığı ve yeniden sigortalı olarak çalışmaya 01/04/2014 tarihinde başladığı görülmektedir. Bu durumda davacı ...'in ölüm olayının gerçekleştiği 10/04/2012 tarihinde 25 yaşını doldurduğu 03/07/2013 tarihinde destekten yoksun kalma tazminatı talep hakkı olduğu düşünülmelidir.
Diğer davacı ... ise 09/12/1990 doğumlu olup, kaza tarihinde 21 yaşındadır. Yine dosyada mevcut Yıldız Teknik Üni. Öğrenci işleri daire başkanlığınca düzenlenen 22/04/2014 günlü yazıda; ilgili kişinin, Elektrik-Elektronik Mühendisliği Bölümündeki öğrenimini 27/06/2012 tarihinde tamamladığı bildirilmiş olup, SGK kayıtlarına göre de ...'in ilk işe giriş bildirgesi 19/12/2006 ise de, 10/01/2007 tarihinde çıkış yaptığı arada kayıtlı bir çalışmasının olmadığı, daha sonra 16/11/2012 tarihinde yeniden işle başladığı ve ondan sonra da çalışma hayatına düzenli olarak devam ettiği anlaşılmaktadır.
Bu durumda davacı ...'in ölüm olayının meydana geldiği 10/04/2012 tarihinde henüz üniversite öğrencisi olduğu ve öğrenimini 27/06/2012 tarihide bitirdiği ve fiilen çalışma hayatına da 16/11/2012 tarihinde başladığı, gelir getirecek işte çalışmaya başladığı 16/11/2012 tarihi itibariyle henüz 25 yaşını tamamlamadığı gözetilerek; 10/04/2012-16/11/2012 tarihleri arasında (ölüm tarihi ile kazanç getirici işte çalışmaya başladığı tarih arasında) destek tazminatı talep edilebileceği de düşünülmelidir.
3-Tüm bunlardan ayrı destekten yoksun kalma tazminatı talebi ile açılmış bir davada, ölenin gelirinin tespiti esaslı unsurdur. Müteveffaya ait SGK hizmet dökümüne göre aylık brüt ücretinin 1.601,13-TL olduğu kabul edilerek bir hesaplama yapılmış ise de, dosyada mevcut ... PTT baş müdürlüğüne ait aylık ücret bordrosuna göre müteveffanın en son aldığı ücret (tam olarak okunamamakta ise de) farklıdır.
Hal böyle olunca, mahkemece bu husus üzerinde de durularak, müteveffanın gerçek gelirinin kayıtlara göre ne olduğunu duraksama oluşmayacak bir şekilde belirlenmesi ve ondan sonra yukarıda 1 ve 2 nolu bentlerde yazılı hususların gözetilmesi sonucunda davacıların talep edebilecekleri destek tazminatının ne olduğunun, konusunda uzman bir bilirkişi tarafından düzenlenmiş gerekçeli ve denetlenebilir nitelikteki bir raporla tespit edilmesi ve yine oluşan durum gözetilerek davacı ...'in manevi tazminata ilişkin talebi bakımından bir karar verilmesi gerekirken, tüm bunların yapılmamış olması HMK.m.353/1-a/6 hükmü kapsamındaki hali oluşturacağından, davacılar vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesince verilen kararın açıklanan nedenlerle kaldırılmasına, kaldırma gönderme gerekçesi gözetildiğinde davacılar ... ve ...'in manevi tazminatın miktarına ilişkin istinaf itirazlarının bu aşamada değerlendirilmesine yer olmadığına karar verilmesi gerektiği sonucuna varılarak" değerlendirmesi ile Mahkememiz kararı kaldırılmakla Mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.
BAM kaldırma ilamı doğrultusunda davacı ...'in müteveffanın desteğinden yoksun kaldığına dair delillerinin ibrazı sağlanmış, müteveffanın gerçek gelirinin tespitine ilişkin yazışmalar yapılarak müzekkere cevapları dosyamız arasına alınmış, taraflar tanıkları dinlenmiştir.
Mahkememizce 12/10/2021 tarihli celsede verilen ara karar gereğince; tüm davacılar yönünden talep edilebilecek tazminat miktarı var ise hesaplanması için dosyanın tazminat bilirkişisine ek rapora gönderilmesine karar verilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 20/06/2022 teslim tarihli raporda özetle;
"Delillerin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; 10.04.2012 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalıların müteselsilen %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre olayda vefat eden ...'in geride kalan hak sahiplerinden,
a)Davacı Eski Eş ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 670.706,78 TL,
b)Davacı Kızı ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 5.515,36 TL,
c)Davacı Kızı ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 2.646,56 TL. olduğu,
d)Müteveffa ile 1994 yılında boşanan davacı ...'in boşanmaya rağmen müteveffa ile fiilen birlikte yaşayıp yaşamadığı ve buna göre destek tazminatı talep koşullarının oluşup oluşmadığı hususundaki hukuki durumun takdirinin Sayın Mahkemeye ait olmak olduğu,
e)Davacıların toplam zararı olan 678.868,70 TL.nın her bir davalının kusur oranına isabet eden tutarlarının aşağıdaki gibi olduğu,
¸Yukarıdaki tabloya göre,
... Sigortanın zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluğunun 225.000,00 TL limit ile sınırlı olacağı,
... plakalı aracın ... Sigorta tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalandığının tespiti halinde ... Sigortanın zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluğunun 225.000,00 TL limit ile sınırlı olacağı,
... Sigortanın zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesine istinaden sorumluluğunun 203.660,61 TL olacağı,
Diğer davalıların müteselsil sorumluluk ilkesi gereği toplam 678.868,70 TL maddi zarar toplamının tamamından sorumlu olacağı,
f)Sayın Mahkemece ...'in destek tazminatı talep koşullarının bulunmadığının kabulü halinde ise; diğer davacı çocukların maddi zararının poliçe İimitleri içinde kalması nedeniyle çocuklar bakımından belirlenen zarar tutarlarından tüm davalıların müteselsilen sorumlu olacağı,
9)Davalı sigorta şirketlerinin 02.01.2013 dava tarihinden önce temerrüde düştüğü belirlenememiş olup, sigorta şirketi dışındaki davalıların 10.04.2012 olay tarihinde temerrüde düşmüş olacağı,
h)Tüm davacıların ... plakalı araç sürücüsünün %30 kusur oranına isabet eden destek tazminatı toplamının kaza tarihinde yürürlükte olan zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesindeki limiti aşmaması nedeniyle, ... plakalı aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan davalı ... Sigortanın işbu dava kapsamında bir sorumluluğu bulunmayacağı" yönünde tespit ve kanaat bildirmişlerdir.
Bilirkişi raporu taraflara HMK 281 ve 186 madde meşruatlı davetiye ile tebliğ edilmiştir.
Mahkememizce yapılan yargılama neticesinde 19/09/2023 tarih ve ... esas ... karar sayılı karar ile;
"1-Davalı ... Sigorta yönünden açılan davanın Reddine,
2-Maddi tazminat isteminin ... Sigorta dışındaki davalılar yönünden kabulü ile, vefat eden davacı ... için 670.706,78-TL, davacı ... için, 5.515,36-TL, davacı ... için 2.646,56-TL olmak üzere toplam 678.868,70-TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 10/04/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta şirketlerinden dava tarihi olan 02/01/2013 tarihinden itibaren faiz işletilmek ve davalı Türkiye (...) sigorta yönünden 225.000,00-TL Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi limiti ile sınırlı, davalı ... ( ...) sigorta yönünden ise 225.000,00-TL zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi limiti ve 203.660,61-TL Zorunlu Karayolu Taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi limiti olmak üzere toplam 428.660,61-TL poliçe limiti ile sınırlı tutulmak kaydı ile) bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine,
3-Manevi tazminat talebi yönünden davanın kabulü ile vefat eden davacı ... için 40.000,00-TL için, davacı ... için 40.000,00-TL, davacı ... için 40.000,00-TL olmak üzere toplam 120.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10/04/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketleri dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine, " dair karar verilmiştir.
Mahkememizce verilen kararın istinaf edilmesi üzerine dosya İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi'ne gönderilmiş olup İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 8. Hukuk Dairesi'nin 26/06/2025 tarih ve ... esas ... karar sayılı kaldırma ile;
" Somut olayda; dosyada mevcut nüfus kayıtlarından anlaşılacağı üzere ... dava devam ederken 27/04/2023 tarihinde hayatını kaybettiği, mahkemece hükme esas alınan hesap raporunda ise davacı ...'in muhtemel bakiye ömür süresinin sonuna kadar tazminat hesabı yapıldığı anlaşılmaktadır.
Hal böyle olunca, destekten yoksun kalma tazminatının yukarıda ifade edilen amaç ve kapsamı dikkate alındığında eldeki dava bakımından somut gerçeğin bulunduğu böyle bir durumda varsayıma dayalı hesaplama yapılamayacağından destek alacaklısı olan davacı ...'in eski eşinin ölüm tarihiyle kendisinin hayatını kaybettiği tarih aralığı ile sınırlı olarak tazminata hak kazanabileceği gözetilip, aktüer hesaplama buna göre yapılmalıdır." değerlendirmesi ile Mahkememiz kararı kaldırılmakla Mahkememizin yukarıdaki esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.
Mahkememizce 11/07/2025 tarihli ara karar gereğince; BAM kaldırma ilamı doğrultusunda dosyanın aktüer bilirkişisine ek rapora gönderilmesine karar verilmiş, bilirkişi tarafından ibraz edilen 14/07/2025 teslim tarihli raporda özetle;
"SONU Ç: Delillerin ve hukuki durumların takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere;
10.04.2012 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davalıların müteselsilen %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre olayda vefat eden ...'in geride kalan hak sahiplerinden,
a)Davacı/müteveffa ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 361.890,76 TL,
b)Davacı Kızı ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 5.515,36 TL,
c)Davacı Kızı ...'in destekten
yoksun kalma sebebiyle maddi zararının = 2.646,56 TL. olduğu,
TOPLAMI 370.052,68 TL
d)Davacıların %100 kusura göre belirlenen maddi zararlarının her bir davalının kusur oranlarına isabet eden tutarlarının aşağıdaki gibi olduğu;¸
Yukarıdaki tabloya göre,
... Sigortanın %35 kusur oranına göre zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluğunun 129.518,44 TL olacağı,
... plakalı aracın ... Sigorta tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalandığının tespiti halinde ... Sigortanın %35 kusur oranına göre zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluğunun 129.518,44 TL olacağı,
... Sigortanın %30 kusur oranına göre zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesine istinaden sorumluluğunun 111.015,80 TL olacağı,
Diğer davalıların müteselsil sorumluluk ilkesi gereği toplam 370.052,68 TL maddi zararın tamamından sorumlu olacağı,
e)Davalı sigorta şirketlerinin 02.01.2013 dava tarihinden önce temerrüde düştüğü belirlenememiş olup, sigorta şirketi dışındaki davalıların 10.04.2012 olay tarihinde temerrüde düşmüş olacağı,
f)Tüm davacıların ... plakalı araç sürücüsünün %30 kusur oranına isabet eden destek tazminatı toplamının kaza tarihinde yürürlükte olan zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesindeki limiti aşmaması nedeniyle, ... plakalı aracı zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalayan davalı ... Sigortanın işbu dava kapsamında bir sorumluluğu bulunmayacağı,
g) Yukarıda belirlenen hususlar özetlendiğinde davacıların talebi mümkün toplam 370.052 68 TL. zararının;
129.518,44 TL.nın ... Sigorta( ...) A.Ş ile birlikte .... Ltd. Şti. ..., ..., ... ve ... Şti.den müştereken ve Müteselsilen, ... Sigorta bakımından 02.01.2013 dava tarihinden, diğer davalılar bakımından 10.04.2012 olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte,
240.534,24 TL.nın(129.518,44 ZMMS +111.015,80 ZKTS)... Sigorta(... Sigorta) A.Ş ile birlikte ... Tic. Ltd. Şti., ..., ..., ... ve ... Ştiden müştereken ve müteselsilen, ... Sigorta bakımından 02.01.2013 dava tarihinden, diğer davalılar bakımından 10.04.2012 olay tarihinden işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsili gerektiği..." sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Davacılar vekilinin 05/04/2023 tarihli ıslah dilekçesi ile, Davacı ... için; Sigorta şirketleri yönünden: Toplam 670.706,78 TL maddi tazminat, Sigorta şirketleri dışında kalan tüm davalılar yönünden 670.706,78 TL, Davalı ... için; Sigortalısı Lüx Şerefli Koçhisar şirketi olan, ... plakalı aracın ZMSS sigortacısı ... SİGORTA A.Ş. ve aynı aracı Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalamış olan ... SİGORTA A.Ş. (YENİ ÜNVANI: ... SİGORTA A.Ş.), sigortalısının %30 kusur oranında hesaplanan 1.654,61 TL ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Sigortalısı ... olan, ... plaka sayılı aracın ZMSS sigortacısı ... SİGORTA A.Ş. (YENİ ÜNVANI: ... SİGORTA A.Ş.), sigortalısının %35 kusur oranında hesaplanan 1.930,38 TL ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Sigortalısı ... ŞTİ. olan, ... plaka sayılı aracın ZMSS sigortacısı ... SİGORTA A.Ş. (YENİ ÜNVANI: ... A.Ş.), sigortalısının %35 kusur oranında hesaplanan 1.930,38 TL ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Diğer davalılar yönünden: Sigorta şirketleri dışında kalan tüm davalıların KTK 85-88. maddeler ile TBK m. 61uyarınca, oluşan tüm zarardan kusur oranlarına bakılmaksızın müteselsilen sorumlu oldukları, bilirkişi raporuyla hesaplanan 5.515,36 TL maddi zararın tamamından, kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Davacı ... için; Sigorta şirketleri yönünden: Sigortalısı Lüx şerefli Koçhisar şirketi olan, ... plakalı aracın ZMSS sigortacısı ... SİGORTA A.Ş. ve aynı aracı Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi ile sigortalamış olan ... SİGORTA A.Ş. (YENİ ÜNVANI: ... SİGORTA A.Ş.), sigortalısının %30 kusur oranında hesaplanan 793,97 TL ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Sigortalısı ... olan, ... plaka sayılı aracın ZMSS sigortacısı ... SİGORTA A.Ş. (YENİ ÜNVANI: ... SİGORTA A.Ş.), sigortalısının %35 kusur oranında hesaplanan 926,30 TL ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Sigortalısı ...ŞTİ. olan, ... plaka sayılı aracın ZMSS sigortacısı ... SİGORTA A.Ş. (YENİ ÜNVANI: ... A.Ş.), sigortalısının %35 kusur oranında hesaplanan 926,30 TL ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları, Diğer davalılar yönünden: Sigorta şirketleri dışında kalan tüm davalıların KTK 85-88. maddeler ile TBK m. 61uyarınca, oluşan tüm zarardan kusur oranlarına bakılmaksızın müteselsilen sorumlu oldukları, bilirkişi raporuyla hesaplanan 2.646,56 TL maddi zararın tamamından ve kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu oldukları ile kaza tarihinden itibaren işlemiş işleyecek temerrüt faizleri ile yargılama giderlerinden müteselsilen sorumlu tutulmasına karar verilmesi talepli dilekçe sunulduğu ve tamamlama harcının yatırılmış olduğu görülmüştür.
Mahkememizce yapılan yargılama, BAM kaldırma ilamı, bilirkişi raporları, tanık beyanları ve tüm dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesi neticesinde; kaldırma ilamı sonrasında alınan ek tazminat raporunun kaldırma ilamında belirtilen hususları içerir şekilde düzenlendiği görüldüğünden Mahkememizce yeterli görülüp itibar edilmiş, eldeki davada uzatılmış ceza zamanaşımı süresinin dikkate alınması gerektiği nazara alınarak davacıların TBK'nın 53.maddesi kapsamında destek yoksun kalma tazminatı talep şartlarının oluştuğu, bununla birlikte kaldırma ilamı öncesi Mahkememizce sehven destek alacaklısı olan davacı ...'in vefatı üzerine ek aktüer hesaplaması yaptırılmadan hüküm kurulması nedeniyle tarafların kaldırma ilamı öncesi usuli kazanılmış haklarına halel gelmeyeceği anlaşıldığından dava ve 05/04/2023 tarihli ıslah dilekçesi doğrultusunda maddi tazminat isteminin ... Sigorta dışındaki davalılar yönünden kabulüne, her ne kadar ... plakalı araç davalı ... Sigorta tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile de sigortalanmış ise de davacıların %30 kusuruna isabet eden maddi zarar toplamının ... Sigorta tarafından düzenlenen zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesindeki limitini aşmadığından davalı ... Sigortanın işbu dava kapsamında bir sorumluluğunun bulunmayacağı tespit edildiğinden davalı ... Sigorta yönünden açılan davanın reddine karar verilmiştir.
Davacıların manevi tazminat istemi yönünden ise davacıların, müteveffanın beklenmedik ölümü nedeniyle elem ve ızdırap duymalarının tabii olduğu, bu nedenle yaşanan olaydan dolayı davacıların manevi tazminat istemlerinin yerinde olduğu kanaatiyle, manevi tazminatın sebepsiz zenginleşme aracı olmaması ilkesinden hareketle olayın taraflar üzerindeki etkileri, yaşanan üzüntü, müteveffanın kazanın meydana gelmesinde kusursuz oluşu, kazanın oluş şekli, davacıların desteğinin kaza tarihindeki yaşı, tarafların ekonomik ve sosyal durumları, paranın satın alma gücü gibi etkenler ile hak ve nesafet ilkesi göz önünde bulundurularak dava açıldıktan sonra vefat eden davacı ... için 40.000,00 TL için, davacı ... için 40.000,00 TL, davacı ... için 40.000,00 TL olmak üzere toplam 120.000,00 TL manevi tazminat miktarının hakkaniyete uygun olacağı değerlendirilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Açıklanan gerekçeye göre;
1-Davalı ... Sigorta yönünden açılan davanın Reddine,
2-Maddi tazminat isteminin ... Sigorta dışındaki davalılar yönünden kabulü ile, vefat eden davacı ... için 361.890,76-TL, davacı ... için, 5.515,36-TL, davacı ... için 2.646,56-TL olmak üzere toplam 370.052,68-TL destekten yoksun kalma tazminatının kaza tarihi olan 10/04/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte (davalı sigorta şirketlerinden dava tarihi olan 02/01/2013 tarihinden itibaren faiz işletilmek ve davalı Türkiye (...) sigorta yönünden 129.518,44-TL Zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi limiti ile sınırlı, davalı ... ( ...) sigorta yönünden ise 129.518,44-TL zorunlu Trafik Sigorta Poliçesi limiti ve 111.015,80-TL Zorunlu Karayolu Taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi limiti olmak üzere toplam 240.534,24-TL poliçe limiti ile sınırlı tutulmak kaydı ile) bu davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine
3-Manevi tazminat talebi yönünden davanın kabulü ile vefat eden davacı ... için 40.000,00-TL için, davacı ... için 40.000,00-TL, davacı ... için 40.000,00-TL olmak üzere toplam 120.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 10/04/2012 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı sigorta şirketleri dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine,
4-Karar tarihine göre maddi tazminat yönünden alınması gereken 25.278,30 TL harcın peşin ve tamamlama harcı olarak alınan toplam 11.695,65-TL harçtan mahsubu ile eksik kalan 13.582,65 -TL harcın (davalı sigorta şirketlerinden dava tarihi olan 02/01/2013 tarihinden itibaren faiz işletilmek ve davalı ... şirketi bu miktarın 8.847,40 TL'sinden, davalı ... ( ...) sigorta şirketi bu miktarın ve 8.847,40 'sinden olmak üzere ) ... Sigorta dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
5-Peşin ve ıslah olarak alınan toplam 11.695,65-TL harcın ... Sigorta dışındaki davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine,
6-Karar tarihine göre manevi tazminat yönünden alınması gereken toplam 8.197,20 TL harcın davalılar ..., ..., ..., .. Şti ve ... Ltd. Şti 'den tahsili ile hazineye gelir kaydedilmesine,
7-Davalı ... Sigorta, vekil ile temsil ettirdiklerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince reddedilen maddi tazminat yönünden hesaplanan 45.000,00 TL vekalet ücretinin asil ve mirasçı sıfatıyla davacılardan tahsili ile bu davalıya verilmesine,
8-Maddi Tazminat yönünden;
a)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen maddi tazminat yönünden hesaplanan 57.902,52 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine,
b)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen maddi tazminat yönünden hesaplanan 5.515,36-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya verilmesine,
c)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen maddi tazminat yönünden hesaplanan 2.646,56-TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya verilmesine,
9-Manevi tazminat yönünden;
a)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen manevi tazminat yönünden hesaplanan 40.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ..., ... Şti ve ... Ltd. Şti 'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine,
b)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen manevi tazminat yönünden hesaplanan 40.000,00 -TL vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ..., .. Şti ve ... Ltd. Şti 'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya verilmesine,
c)Davacı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi hükümleri gereğince kabul edilen manevi tazminat yönünden hesaplanan 40.000,00 -TL vekalet ücretinin davalılar ..., ..., ..., ...Şti ve...Şti 'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile bu davacıya verilmesine,
10-Davacılar tarafından yapılan başvurma harcı 24,30-TL, 3,75-TL vekalet harcı, 2.300,00-TL bilirkişi ücreti, 4.615,30-TL Müzekkere ve tebligat gideri olmak üzere toplam 6.943,35-TL yargılama giderinin davalılar ... , ... ( ...) sigorta, ..., ..., ..., ... Şti ve ... Ltd. Şti 'den tahsili ile asil ve mirasçı sıfatıyla davacılara verilmesine,
11-Davacılar tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacılara iadesine,
12-Davalılar tarafından yatırılan ve artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davalılara iadesine,
Dair verilen karar davacı vekilinin ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı, diğer davalı vekillerinin yokluğunda gerekçeli kararın tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İstanbul Bölge Adliyesi ( İstinaf Mahkemesi ) nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usülen anlatıldı.07/11/2025
Katip
¸e-imzalıdır
Hakim
¸e-imzalıdır