¸
T.C.
İSTANBUL
BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ
3. HUKUK DAİRESİ
ESAS NO: 2025/797
KARAR NO: 2025/2621
T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A
K A R A R
DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit
KARAR TARİHİ: 21/10/2025
Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak,ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle, dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde;müvekkili şirketin ...Fatih/İstanbul adresinde yer alan mecuru 01.11.2023 tari- hinde kafeterya işletmek üzere kiraladığını, söz konusu mecurda elektriğin olmaması nedeniyle 31.01. 2024 tarihinde davalı ile müvekkili arasında elektrik parakende satış sözleşmesi akdedildiğini ve enerji verilmeye başlandığını, bu tarihten sonra taşınmazda tamir, tadilat, dekorasyon işleri yapıldığını, taşın- mazdaki tüm eksiklikler giderilip, açılış yapılarak faaliyete geçileceği sırada ise, davalı BEDAŞ çalı- şanları tarafından kaçak elektrik tutanağı düzenlendiğini ve müvekkili adına 472.769,30 TL tutarında kaçak elektrik tüketim bedeli tahakkuk olunduğunu, müvekkilinin önceki kullanıcının borçlarından sorumlu tutulamayacağını, 31.01.2024 tarihinde abonelik sözleşmesi yapıldığı için de müvekkili yönünden sözleşmesiz kullanımın söz konusu olmadığını, kabul anlamına gelmemek kaydı ile bir an için kaçak kullanımın varlığı kabul edilse bile tahakkuk olunan fatura bedelinin fahiş olduğunu beyanla; müvekkilinin 472.769,30 TL bedelli kaçak elektrik tüketim faturası nedeniyle borçlu olma- dığının tespitine, davalının kaçak elektrik bedelinin %20'sinden aşağı olmamak kaydıyla kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalıya yüklenmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde; Müvekkili şirket çalışanları tarafından, 04.04.2024 tarihinde, davacının kullanımında bulunan davaya konu "... Fatih/İSTANBUL" adresinde yapılan kontroller sonucu, sayaç ölçü devresine müdahale ederek tüketim hiç ölçülmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı tespit edilmekle, davacı adına 04.04.2024 tarihli H/681604 seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini, ilgili kullanım yerinde .. 2019 Yılı 63501119 seri numaralı sayaca bağlı olarak çalışan cihazların tutanak altına alındığını, kaçak elektrik hesap bülteni, kaçak elektrik tespit tutanağı, faturaların mahkemeye sunulduğunu, tespit esnasında çekilen video kaydını içerir CD'nin de bilahare dosyaya sunulacağını,Davacı/borçlunun elektrik faturası ödememek için profesyonel şekilde sayaca ve ekip- manlarına müdahale ettiğini karşılığını ödemeden enerji kullandığını, kaçak tespit tutanağına istinaden 472.769,30 TL olmak üzere tutarında kaçak elektrik faturası tahakkuk edildiğini,Davacının dilekçe ile başvurusu üzerine müvekkili şirket yetkilileri tarafından yeniden yapılan inceleme sonucu 07.05.2024 tarihli Komisyon Raporu'nun düzenlendiğini, bu raporda;"3944964000 tüketim noktasına ait mahalde 63501119 seri numaralı sayacı devre dışı bıraka- rak enerji kullanımı yapıldığı gerekçesiyle, “...İ” adına 04.04.2024 tarihli H/681604 seri numaralı zabıt ile güç hesabı yapılarak 69.400 kWh 472.769,30 TL tanzim edilmiştir.Dilekçeye istinaden yapılan incelemelerde; zabıt hesabı yapılırken tüketim noktasındaki abone- lik fark edilmeyip 153 günlük bir kaçak hesabı yapıldığı görüldü. Zabıt eklerindeki video izlendiğinde ise ilgili mahallin kafe olduğu ancak henüz tadilat aşamasında olduğu bu sebeple tahakkuk saatinin 8 saat olarak düzel- tilmesi ve olay kayıtlarında sayaç değişimi için talepte bulunulduğu ve 31.01.2024 tarihinde abonelik yaptıkları ancak ilgili kafenin 6 aydır tadilatta olduğu anlaşılmıştır. Açıklamalara istinaden zabıta yeni bir hesap yapılması uygun olacaktır.İş bu durum doğrultusunda; H/681604 seri numaralı zaptın kaçak hesabının 04.04.2024 ile 29.03.2024 tarihleri arası 6 gün x 45 kw 0x 0,6 x 8h = 1.296 kWh olarak, kaçak ek hesabı 29.03.2024 ile 3.11. 2023 tarihleri arası 147 gün x 45 kw x 0,6 x 8h = 31.752 kWh olarak düzeltilmesine Komisyonumuzca karar verilmiştir." denildiğini,Dolayısıyla Komisyon Raporu gereğince davaya konu tahakkuklarda değişiklik yapıldı- ğını ve bu hususun davacı vekiline de bildirildiğini,
Kendilerince davacı vekiline dosyadan feragat edileceğine dair şifahen bilgi verildiğini, davacı vekili tarafından dosya borcunun ödeneceğine dair iyi niyet gösterilmesi nedeniyle icra dosyasına kısmi feragat işbu dilekçesi sunduklarını,
-Hiçbir şekilde kabul anlamına gelmemek üzere- her ne kadar huzurdaki dava, feragat dilekçelerinin sunulmasından önce ikame edilmişse de, işbu dilekçe ekinde sunulan komisyon raporunda da görüleceği üzere tahakkuk değişikliğinin dava tarihinde daha önce yapıldığını,
Hal böyle iken, davacı vekilinin eski tahakkuk tutarı üzerinden huzurdaki davayı ikame etmesinin kötü niyet göstergesi olduğunu beyanla;
Huzurdaki davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar verilmesini, müvekkili şirketin işbu tahakkuk değişikliğinde kusuru olmadığından aleyhe vekalet ücretine ve yargılama giderlerine hükmedilmemesini talep etmiştir.
İlk Derece Mahkemesi'nce:"DAVANIN KABULÜ ile; davacının 04.04.2024 tarih ve H/681604 seri numaralı Kaçak/Usulsüz Elektrik Kullanım Tespit Tutanağından dolayı davalıya borçlu olma- dığının TESPİTİNE, tazminat isteminin reddine" karar verilmiştir.
İstinaf Başvurusu: Hüküm davacı ve davalı tarafından istinaf edilmiştir.
Davacı vekili istinaf dilekçesinde: yerel mahkemece "DAVANIN KABULÜ" yönünde verilen kararın yerinde olduğunu, ancak;
- Vekalet ücreti yönünden; Dava açılırken harca esas değerin 472.769,30 TL olarak belirtildiğini, harcın da bu bedel üzerinden yatırıldığını, davalı tarafın dava konusu tutanağa istinaden müvekkili aleyhine İstanbul 26. İcra Dairesi ... E. Sayılı dosyası üzerinden takip başlat- tığını, bilahare davalı vekilinin (takipten ve davadan sonra) 16.07.2024 tarihinde icra dosyasına di- lekçe ibraz ederek,"takibe konu alacak kalemlerinin yanlış bildirildiğini" beyanla takip konusu 328.078,68 TL'lik tutardan feragat ettiğini ve takibe 151.971,27 TL üzerinden devam ettiğini, davalı bu durumu arabuluculuk aşamasında veyahut dava tarihinden önce müvekkiline bildirebilecek iken müvekkili tarafından ödeme yapabileceği düşünülerek kötü niyetli olarak dava açılana kadar feragat etmediğini,Yerel mahkeme tarafından 16.10.2024 tarihli duruşmada 2 numaralı ara karar ile "davalıya müzekkere yazılarak, davacının itirazı sonrası düzenlenen 15/04/2024 son ödeme tarihli, 141.492,85 TL ve 8.613,00 TL bedelli faturaların davacıya ne zaman ve ne şekilde bildirildiğinin sorulmasına, buna dair tüm kayıtların gönderilmesinin istenilmesine " karar verildiğini, davalı tarafından komisyon raporunun dava tarihinden önce müvekkili şirkete bildirdiğine dair belge ,bilgi sunulmadığını,
Bu nedenle yerel mahkeme tarafından hükmedilen maktu vekalet ücretinin istinaf incelemesi neticesinde kaldırılarak davalının harca esas değer olan 472.769,3 TL üzerinden AAÜT uyarınca hesap ve takdir olunacak nispi 74.915,40 TL (400.000,00 x %16=64.000,00 TL + 72.769,3 x % 15=10.915,40) vekalet ücretinin davalıdan tahsilinin gerektiğini,
2.) Tazminata ilişkin olarak; davalı taraf kötü niyetli olup İİK m.72/5 uyarınca kötü niyet tazminatına hükmedilmesine gerekirken bu talebin reddinin de usul ve yasaya aykırı olduğu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.
Davalı vekili istinaf dilekçesinde: 3944964000 nolu tüketim noktasında 04.04.2024 tarihinde yapılan kontrolde,... Turizm Tekstil Ve Ticaret Limited Şirketi tarafından perakende satış sözleşmesi veya ikili anlaşması olmadan direkt bağlı elektrik enerjisi kullandığı tespit edilerek H/681604 nolu kaçak tespit tutanağı tanzim edilerek ekte hesaplama bilgileri verilen 69400 kWh karşılığı 472.769,30 TL tutarında kaçak faturası tahakkuk edildiğini,İlgili tutanağa istinaden yapılan incelemede mevcut tüketicinin 13.10.2006 tarih iti- bariyle sözleşmesi olduğunun tespit edildiğini, tüketim bilgilerine ilişkin olarak yapılan incelemede 2018 yılı içerisinde tüketimlerinin azaldığı görülerek bu tarih itibariyle 12 aydan uzun süredir kaçak elektrik enerjisi tükettiğinin anlaşıldığını, davacının 05.04.2024 tarihinde vermiş olduğu itiraz dilek- çesine istinaden yapılan incelemelerde; zabıt hesabı yapılırken tüketim noktasındaki aboneliğin fark edilmeyip 153 günlük bir kaçak hesabı yapıldığının görüldüğünü,Zabıt eklerindeki video izlendiğinde ise ilgili mahallin kafe olduğu ancak henüz tadilat aşamasında olduğu bu sebeple tahakkuk saatinin 8 saat olarak düzeltilmesi ve olay kayıtlarında sayaç değişimi için talepte bulunulduğu ve 31.01.2024 tarihinde abonelik yaptıkları ancak ilgili kafenin 6 aydır tadilatta olduğunun anlaşıldığını, açıklamalara istinaden zabıta yeni bir hesap yapılmasının uygun olacağı sonucuna varıldığını,
İş bu durum doğrultusunda; H/681604 seri numaralı zaptın;
Kaçak hesabının 04-04- 2024 ile 29-03-2024 tarihleri arası 6 gün x 45 kw 0x 0,6 x 8h = 1.296 kWh olarak, karşılı 8.613.00 TL
Kaçak ek hesabı 29-03-2024 ile 3-11-2023 tarihleri arası 147 gün x 45 kw x 0,6 x 8h = 31.752 kWh karşılığı 141.492,85 TL olarak düzeltildiğini,
Bilirkişinin yapmış olduğu hesaplamada dava konusu kaçak tutanağına ait adresin 3944964000 nolu tüketim noktasına ait olduğu ilgili tüketim noktasının projesindeki kurulu gücün 45 kW olduğunun tespit edildiğini, dava konusu ilgili tutanakta belirtilen anlık devreden çekilen akım bil- gileri olması sebebiyle ve tüketim noktasında müvekkili kurumun ekipleri tarafından kontrol yapıldığı esnada kontrollü kullanım olabileceğinden devreden çekilen anlık akım bilgilerine göre değerlen- dirilmesinin hatalı olduğunu beyanla kararın kaldırılmasını istemiştir.
İstinaf sebepleri ve 6100 sayılı HMK'nun 355 md. ile sınırlı olarak yapılan incelemeye göre;
Dava, İİK 72 maddesine dayalı menfi tespit talebine ilişkindir.
Dosya kapsamından;
1.)BEDAŞ çalışanları tarafından, davacının kullanımında bulunan "... Fatih/İSTANBUL" adresinde, 04.04.2024 tarihinde yapılan kontroller sonucu, "sayaç ölçü devresine müdahale ederek tüketim hiç ölçülmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı" tespit edilmekle, davacı adına 04.04.2024 tarihli H/681604 seri numaralı kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiği, tespitin video görüntüsü ve fotoğraflar ile de kayıt altına alındığı,
2.)Bilahare iş bu tutanak gereğince,
Tutanak tarihi olan 04.04.2023 tarihinden davacının dava konusu taşınmazdaki fiili kullanımının (kiracılığının) başladığı 03.11.2023 tarihleri arasındaki 153 günlük süre kaçak kullanım süresi kabul edilerek 153 gün x 45 kw x 0,6 x 16,8 h = 69400 kwh üzerinden hesaplama yapılarak, davacı adına 15.04.2024 son ödeme tarihli 472.769,30 TL bedelli kaçak tüketim bedelinin düzen- lendiği,
3.)Davacı şirket temsilcisi ...'ın 05.04.2024 tarihli dilekçesi ile BEDAŞ'a müracaat ederek, "kaçak elektrik kullanmadıkları, mahaldeki önceki kullanıcının borcunun bulunduğu, kendi- lerine ait aboneliğin bulunduğu vs" beyanla faturaya itiraz ettiği,
4.)Akabinde davalı tarafça 26.04.2024 tarihinde davacı aleyhine İstanbul 26. İcra Müdürlüğü'nün ...E.sayılı dosyası üzerinden takip başlatılarak 472.769,30 Tl kaçak tüketim bedeli + 6.067,21 TL gecikmiş gün faizi + 1.213,44 TL faizin KDV'sinden ibaret toplam 480.049,95 TL alacağın tahsilinin talep edildiği,Borçlu vekilinin İcra Müdürlüğü'ne ibraz ettiği 07.05.2024 tarihli dilekçede "Alacak- lının ödeme emrinde belirttiği gibi müvekkillerden talep edeceği herhangi bir alacağı bulunmamaktadır. İcra takibine konu borç ile ilgili İSTANBUL 16. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ 2024/143 D. İş. sayılı dosya ile ihtiyati tedbir kararı alınmıştır. (EK-1) Ayrıca tedbir kararı verilen dosya hakkında esasa ilişkin davanın açılması için arabuluculuk dava şartının zorunlu olması nedeniyle tarafımızca 17/04/2024 tarihinde zorunlu arabuluculuğa başvurulmuş olup 2024/6912 başvuru numarası 2024/52583 arabuluculuk dosya numarası ile Av. ... arabulucu olarak atanmıştır. Halihazırda arabuluculuk sürecinin devam ediyor olması nedeniyle tarafımızca henüz dava açılamamış arabuluculuk süreci tamamlandıktan sonra anlaşma sağ- lanamaması halinde tarafımızca dava açılacaktır. Arabuluculuk başvuru dilekçemizi ve arabuluculuk bürosu tarafından e-imzalı başvuru formunu ekte sunarız.
Bu sebeple icra takibine konu asıl alacak olan kaçak elektrik bedeline, borca, faize, faiz mik- tarına, KDV 'ye, vekalet ücretine işlemiş ve işleyecek faize ve borcun tüm ferilerine de itiraz ediyoruz." şek- linde beyanda bulunduğu,
5.) Bundan sonra davacı şirket temsilcisi ...'ın 05.04.2024 tarihli dilekçesi ile ilgili olarak davalı BEDAŞ çalışanları tarafından yeniden yapılan inceleme sonucu 07.05.2024 tarihli Komisyon Raporu düzenlendiği, bu raporda;
"3944964000 tüketim noktasına ait mahalde 63501119 seri numaralı sayacı devre dışı bıra- karak enerji kullanımı yapıldığı gerekçesiyle, “... LİMİ- TED ŞİRKETİ” adına 04.04.2024 tarihli H/681604 seri numaralı zabıt ile güç hesabı yapılarak 69.400 kWh 472.769,30 TL tanzim edilmiştir.
Dilekçeye istinaden yapılan incelemelerde; zabıt hesabı yapılırken tüketim noktasındaki abone- lik fark edilmeyip 153 günlük bir kaçak hesabı yapıldığı görüldü. Zabıt eklerindeki video izlendiğinde ise ilgili mahallin kafe olduğu ancak henüz tadilat aşamasında olduğu bu sebeple tahakkuk saatinin 8 saat olarak düzel- tilmesi ve olay kayıtlarında sayaç değişimi için talepte bulunulduğu ve 31.01.2024 tarihinde abonelik yaptıkları ancak ilgili kafenin 6 aydır tadilatta olduğu anlaşılmıştır. Açıklamalara istinaden zabıta yeni bir hesap yapılması uygun olacaktır.
İş bu durum doğrultusunda; H/681604 seri numaralı zaptın kaçak hesabının 04.04.2024 ile 29.03.2024 tarihleri arası 6 gün x 45 kw 0x 0,6 x 8h = 1.296 kWh olarak, kaçak ek hesabı 29.03.2024 ile 3.11. 2023 tarihleri arası 147 gün x 45 kw x 0,6 x 8h = 31.752 kWh olarak düzeltilmesine Komisyonumuzca karar verilmiştir." denildiği,
Buna göre Komisyon Raporu ile, davacının faturaya itirazının kısmen kabul edildiği ve davaya konu tahakkuklarda değişiklik yapıldığı anlaşılmaktadır.
6.) Davalı vekili faturanın düzeltilmesine ilişkin kararın davadan önce davacı tarafın dilekçesinde bildirdiği adrese gönderildiğini, hatta davacı vekili ile yapılan görüşmeler sonucu fatu- raya dayalı olarak yapılan takip konusu alacağın bir kısmından feragat edildiğini beyan etmiş, davacı vekili de bu beyanı doğrulamıştır.
BEDAŞ'ın dosyaya gönderdiği 04.11.2024 tarih 91560 yazılı yazısına ekli ... adına düzenlenmiş 20.05.2024 tarih 449111 nolu yazı içeriğinden, davacı "05.04.2024 tarihli dilekçe gereğince H/681604 nolu tutanak gereğince gecikme faizi ,dosya masrafları hariç kaçak tüketim bedelinin 8.613,00 TL ve ek tahakkukun 141.492,85 TL olarak düzeltildiği" anlaşılmakta ise de söz konusu komisyon kararının iş bu davadan önce davacı tarafa tebliğ edildiğine/veya sözlü olarak bildirildiğine dair delil sunulmamıştır.
Bu nedenle davacı, dava dilekçesinde dava değerini fatura tutarı olan 472.769,30 TL olarak göstermek ve harcı bu miktar üzerinden yatırmak durumunda kalmıştır.
Davalı tarafça dava konusu kaçak tüketim bedeli kaçak tüketim bedelinin 8.613,00 TL ve ek tahakkukun 141.492,85 TL olarak düzeltilmesine rağmen davacının davasını bu faturalara hasretmediği ve davanın 472.769,30 Tl üzerinden devam ettiği anlaşılmaktadır.
Dava konusu 04.04.2024 tarihli kaçak elektrik tüketimi tespit tutanağı, "EPTHY'nin 42/1-a md. ilgili kullanım yerinde sayaç ölçü devresine müdahale ederek tüketim hiç ölçülmeden mevzuata aykırı bir şekilde elektrik enerjisi kullanıldığı" gerekçesi ile düzenlenmiştir. Tutanakta sayacın sayacın sözleşmeli ancak direkt bağlı olduğu belirtilmiş, davacının sözleşmesiz elektrik kullandığının kabulü ile hesap bülteni ve fatura düzenlenmiştir.
Davacı şirket temsilcisinin 05.04.2024 tarihli dilekçesine istinaden yapılan inceleme sonucu davacının dava konusu tesisat ile ilgili 31.01.2024 tarihli abonelik sözleşmesinin bulunduğu tespit edilmiştir.
Dosya kapsamından, davacının dava konusu mahalde 03.11.2023 tarihinden itibaren fiili kullanıcı durumunda olduğu anlaşılmaktadır.
Hal böyle olunca, davaya konu elektrik tüketiminin varlığı ve şeklinin 03.11.2023- 31.01.2024 ve 31.01.2024 - 04.04.2024 dönemleri için ayrı ayrı değerlendirilmesi gerekmektedir.
Mahkemece aldırılan bilirkişi raporunda dava konusu olay tamamen yönetmeliğin 42/ 1-c maddesi kapsamında "sayaca müdahale" suretiyle elektrik tüketimi şeklinde yorumlanmış ve hesap- lamalar buna göre yapılmış olmakla raporun uyuşmazlığı çözmeye elverişli olmadığı sonucuna varıl- mıştır.Buna göre mahkemece, uyuşmazlık konusunda uzman elektrik mühendislerinden oluşan üçlü bilirkişi kurulundan, davalı tarafça yapılan fatura düzeltmeleri ve icradaki feragat de değerlen- dirilmek suretiyle, uyuşmazlığı çözmeye, itirazları gidermeye, hükme ve denetime elverişli yeni rapor aldırılarak hasıl olacak sonuç doğrultusunda karar tesisi, vekalet ücreti ve yargılama gideri vs yönün- den de dava tarihindeki haklılık durumunun gözetilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar tesisi isabetsiz olmuştur.
Açıklanan nedenlerle, tarafların istinaf başvurusunun kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, HMK 353/1-a-6 md gereğince tespit edilen eksiklikler yeniden yargılama gerektirdiğinden dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.
K A R A R : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
Davacının ve davalının istinaf başvurusunun kabulü ile, kararın, HMK 353/1-a-6 maddesi uyarınca kaldırılmasıyla,yukarıda izah edilen şekilde, yeniden yargılama yapılıp bir karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine geri gönderilmesine,
Peşin alınan istinaf karar harcının istinaf edene isteği halinde iadesine,
İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine,
Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 21/10/2025