T.C.
İSTANBUL
4.FİKRÎ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO: 2021/238
KARAR NO: 2023/5
DAVA: Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 25/08/2015
KARAR TARİHİ: 05/01/2023
Mahkememizde görülmekte bulunan Tazminat (Fikir Ve Sanat Eserleri Sahipliğinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; Müvekkili şirketlerden ...'in müzik eserlerinin yayımcılığını yaptığını, ... ve ...'e ait tüm eserlerin de Türkiye'deki tek mali hak sahibi olduğunu, diğer müvekkilinin ise ...'nun seslendirdiği ... adlı eserin yapım şirketi olup yapım haklarına sahip olduğunu, davalı firmalardan ..., televizyon kanallarına proğram yapan bir firma olduğunu ve .... ile ... isimli televizyon kanallarında prodüksiyonunu yapmış olduğu ... isimli proğramın yayınlandığını, iş bu adı geçen televizyon proğramında davacı tarafın hiçbir izin almadan ve telip bedeli ödemeden müvekkili firmanın yayımcısı olduğu eserleri kullandığını, davalı ...'e bu kullanımlardan dolayı ihtarname çekildiğini, davalı tarafça kullanımın kabul edilmesine rağmen herhangi bir bedel ödenmediğini belirterek, müvekkili ...'in mali haklarını korumakta olduğu eserlerin davalılar tarafından izinsiz kullanımı neticesinde fazlaya ilişkin her türlü hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik "..." isimli eserin söz ve beste eser sahipliği nedeniyle 5.000.TL ile KDV ve stopaj bedelini, "..." isimli eserin söz ve beste eser sahipliği nedeniyle 5.000.TL ile KDV ve stopaj bedelinin tahsiline, müvekkili "..."un haklarını korumakta olduğu "..." isimli eserin yapım ve yorumcu haklarından dolayı 5.000.TL ile KDV ve stopaj bedelinin tahsiline, bu bedellerin 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu'nun 68.maddesi uyarınca bahsi geçen haksız kullanım bedelinin tutarın 3 katı tutarında tazminatın, eserlerin ticari temerrüt faizi ile birlikte tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... vekili 08/10/2015 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; müvekkil şirket ... ' de yayınlanmak üzere "... " adlı program hazırlamakta olduğunu, söz konusu bu program bir müzik programı olmayıp , bir moda yarışma programı olduğunu, program seyri sırasında bir takım müzik eserleri kullanılmakta ve bu eserlere ait telif ücretlerinin ödendiğini belirtmiştir.
Davalı ...A.Ş. Vekili 16/10/2015 havale tarihli cevap dilekçesinde özetle; davacılardan ...'in haklarına sahip olduğu "..." adlı eserin ...'de değil...'de yayınlandığını, ancak dava dilekçesinin netice ve talep kısmında böyle bir ayırım yapılmayarak davalılardan tahsili talebinde bulunulduğunu, bu nedenle "..." adlı eser ile ilgili talebin müvekkili bakımından usulen reddi gerektiğini, müvekkili ... kanalıyla meslek birlikleri arasında söz konusu eserlerin kullanımı konusunda anlaşma bulunup, telif haklarının da ilgili meslek birliklerine ödendiğini, bu nedenle davacıların dava ehliyetlerinin bulunmadığını belirterek, "..." adlı eser bakımından usulden, diğer eser bakımından esastan davanın reddine karar verilmesini istemiştir.
KANAAT VE GEREKÇE
Dava konusu uyuşmazlık, ... isimli müzik eserinin ...'de yayınlanan ... isimli programın 6. Bölümünde ... isimli müzik eserinin ise, ... televizyon kanalında yayınlanan aynı programın 80. Bölümünde kullanıldığı iddiası ile davacının FSEK md. 68/1 gereği 3 kat hesabı ile toplam 45.000 TL telif tazminatının davalılardan tahsili istemine ilişkindir.
Mahkememizce alınan ilk yargılama sonunda ; Mahkememizin 2015/177 Esas, 2016/147 Karar ve 20/12/2016 Tarihli Kararı ile, "Davacının "..." müzik eseri için FSEK 68.maddesi uyarınca bilirkişilerce tespit edilen rayiç bedelin takdiren 3 katı hesabı ile 900.TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine, Davacının "..." müzik eseri için FSEK 68.maddesi uyarınca bilirkişilerce tespit edilen rayiç bedelin takdiren 3 katı hesabı ile 900.TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... A.Ş.den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebinin reddine, ... A.Ş. (...) açısından bu talebin reddine " karar verildiği anlaşılmıştır.
Karar davacılar vekili tarafından istinaf edilmiş, istinaf üzerine dosyayı inceleyen İstanbul BAM 44. Hukuk Dairesi 2020/112 Esas, 2020/295 Karar ve 13/11/2020 tarihli kaldırma kararı ile, davacılar vekilince müzik parçası kullanım bedeli olarak bildirilen miktarların düşük olduğu, müzik şirketlerince kullanım bedeli olarak bildirilen bedellerin kendileriyle özel anlaşmalar yapan firmalara mı uygulandığı, yoksa talepte bulunan herkes için aynı fiyatların mı verildiği hususunda araştırma yapılarak yeniden rapor alınması talebinde bulunulmasına rağmen bu hususta araştırma ve inceleme yapılmadan karar verilmesinin hatalı olduğuna kanaat getirilerek mahkememiz kararının kaldırılmasına karar verildiği anlaşılmıştır.
İstanbul BAM 44. Hukuk Dairesinin Kaldırma Kararında işaret edilen hususlarda yargılamaya devam olunmuştur.
Mahkememize sunulan 07/04/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle ; "..." adlı müzik eserinin ... ' de yayınlanan “...” adlı programın 6. Bölümünde yayınlanması nedeni ile talep edilebilecek emsal telif bedelinin en az 1000 TL+KDV, en fazla 1500 TL+KDV olabileceği, “...” adlı müzik eserinin ise...televizyon kanalında yayınlanan aynı programın 80. Bölümünde kullanılması nedeni ile talep edilebilecek emsal telif bedelinin en az 1000 TL+KDV, en fazla 1500 TL+KDV olabileceği görüş ve kanaati bildirilmiştir.
Usul ve yasaya uygun İstanbul BAM 44. Hukuk Dairesi 2020/112 Esas, 2020/295 Karar ve 13/11/2020 tarihli kararında " FSEK 68. Maddesi gereğince tazminat hesaplamasına esas olmak üzere bir kısım müzik şirketlerine gündüz kuşağında yayınlanan ... kullanılan şarkılar için ödenen emsal bedellerin bildirilmesi için müzekkere yazıldığı, müzekkere yazılan şirketler tarafından emsal bedellere ilişkin olarak cevap verildiği, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 03/05/2016 tarihli raporda, bildirilen emsal bedeller dikkate alınarak talep edilebilecek tazminat miktarının belirlendiği, davacılar vekilince süresi içinde bilirkişi heyeti raporuna itiraz edilerek, müzik parçası kullanım bedellerinin bildirilen fiyatlardan çok daha yüksek olduğu, müzik şirketlerince kullanım bedeli olarak bildirilen bedellerin kendileriyle özel anlaşmalar yapan firmalara mı uygulandığı, yoksa talepte bulunan herkes için aynı fiyatların mı verildiği hususunda araştırma yapılarak yeniden rapor alınması talebinde bulunulduğu, Mahkemece yeni bir araştırma yapılmadan, dosyanın aynı bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen 01/08/2016 tarihli ek raporda, müzekkere yazılan şirketlere belirttikleri fiyatın kendileriyle özel anlaşmalar yapanlara mı uygulandığının sorulması hususunda takdirin Mahkemeye ait olduğu, dosya kapsamındaki mevcut delillere göre yapılan değerlendirme sonucu rapor düzenledikleri belirtilerek ek rapor düzenlendiği anlaşılmaktadır. Davacılar vekilince müzik parçası kullanım bedeli olarak bildirilen miktarların düşük olduğu, müzik şirketlerince kullanım bedeli olarak bildirilen bedellerin kendileriyle özel anlaşmalar yapan firmalara mı uygulandığı, yoksa talepte bulunan herkes için aynı fiyatların mı verildiği hususunda araştırma yapılarak yeniden rapor alınması talebinde bulunulmasına rağmen bu hususta araştırma ve inceleme yapılmadan karar verilmesi hatalı bulunmaktadır. Bu nedenle HMK 353/1-a/6 maddesi gereğince, Mahkemece verilen kararın kaldırılmasına, müzik parçalarının kullanım bedeline ilişkin olarak bilirkişi raporlarına yapılan itirazlar dikkate alınmak suretiyle bu hususta gerekli araştırma yapılmak suretiyle dosyaya rapor sunan bilirkişi heyetinden yeniden ek rapor alınarak inceleme ve değerlendirme yapılıp sonucuna göre karar verilmesi" denilmek sureti ile önceki karar kaldırılmış, mahkememizce bu doğrultuda ..., ..., ... ve ... edisyon firmalarına yeniden müzekkere yazılarak rayiç bedellerin kendileri ile özel anlaşma yapanlar için mi yoksa her talepte bulunan için mi uygulandığı sorulmuş, ... ve ... tarafından verilen müzekkere cevabında belirtilen lisans bedelinin şirket ile özel anlaşma yapan kullanıcılardan alındığı, programın türüne ve yayınlanma saatine göre 1.000 TL ve 1.500 TL arasında değişmekte olduğu,... ve ... tarafından verilen yazı cevabında ise, herhangi bir açıklama yapılmadığı, ve bedel bildirilmediği görülmüştür.
Kaldırma gerekçesi ile sınırlı olarak yapılan incelemede, yazı cevapları sonrası dosya yeniden bilirkişi heyetine tevdi edilerek ek rapor alınması istenilmiş, bilirkişilerce kaldırma gerekçesi ve edisyon firmalarından gelen yazı cevapları doğrultusunda yapılan değerlendirmede, "... " isimli müzik eserinin ...'de yayınlanan "..." isimli programın 6. Bölümünde yayınlanması nedeni ile talep edebileceği emsal telif bedelinin 1000 TL, en fazla 1500 tl olabileceği, "..." isimli müzik eserinin ...televizyon kanalında yayınlanan aynı programın 80. Bölümünde kullanılması nedeni ile talep edilebilecek emsal telif bedelinin en az 1000 TL, en fazla 1500 tl olabileceği tespit edilmiştir.
Tüm bu açıklamalar muvacehesinde toplanan deliller, İstanbul BAM 44. Hukuk Dairesi 2020/112 Esas, 2020/295 Karar ve 13/11/2020 tarihli kararı, edisyon firmalarından gelen müzekkere cevapları ve alınan 07/04/2022 tarihli ek bilirkişi raporu bir arada değerlendirildiğinde, edisyon firmaları tarafından mahkememize sunulan ve bilirkişi raporu ile de tespit edilen 1.000 TL ila 1.500 TL bedelin ortalaması olan 1.250,00 TL'nin somut olayın özelliğine göre makul olacağı, üç kat hesabının ortalama olarak belirlenen bu bedel üzerinden gerçekleştirilmesine karar verilerek, davacının "..." isimli müzik eseri için Fsek m. 68 uyarınca bilirkişilerce tespit edilen rayiç bedelin takdiren üç katı hesabı ile 3.750,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davacının "..." isimli müzik eseri için Fsek m. 68 uyarınca bilirkişilerce tespit edilen rayiç bedelin takdiren üç katı hesabı ile 3.750,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, ...A.Ş(...) açısından bu talebin reddine
HÜKÜM:Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere,
1-Davanın KISMEN KABUL KISMEN REDDİ İLE, davacının "..." isimli müzik eseri için Fsek m. 68 uyarınca bilirkişilerce tespit edilen rayiç bedelin takdiren üç katı hesabı ile 3.750,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Davacının "..." isimli müzik eseri için Fsek m. 68 uyarınca bilirkişilerce tespit edilen rayiç bedelin takdiren üç katı hesabı ile 3.750,00 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalı ... Tic. A.Ş'den alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, ...A.Ş(...) açısından bu talebin reddine,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 512,32 TL karar harcından peşin yatırılan 768,49 TL'nin mahsubu ile kalan 256,17 TL bakiye karar harcın talep halinde davacıya iadesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen "..." isimli müzik eseri yönünden davacı vekili yararına hesap olunan 3.750,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen "..." isimli müzik eseri yönünden davalılar vekilleri yararına hesap olunan 1.250,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalılara verilmesine,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen "... " isimli müzik eseri yönünden davacı vekili yararına hesap olunan 3.750,00 TL vekalet ücretinin davalı ...Tic. A.Ş'den alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen "..." isimli müzik eseri yönünden davalı ....A. Ş. vekili yararına hesap olunan 1.250,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalı ...Tic. A. Ş.'ne verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen "..." isimli müzik eseri yönünden davalı ... A.Ş. (...) vekili yararına hesap olunan 15.000,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davalı ...A.Ş. (...)'ne verilmesine,
9-Davacı tarafından yapılan: 1.500,00 TL bilirkişi ücreti, 566,50 TL posta gideri olmak üzere toplam 2.066,50 TL'den kabulü ve ret oranına göre hesap olunan 344,41 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, kalan kısmının kendi üzerinde bırakılmasına,
10-Davalı... tarafından yapılan: 84,00 TL yargılama giderinden kabul ve ret oranına göre hesap olunan 69,99 TL'nin davacıdan alınarak davalı ...'a verilmesine, kalan kısmının davalı ...üzerinde bırakılmasına,
11-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı.05/01/2023
Katip ...
e-imza
Hakim ...
e-imza