T.C.
İSTANBUL
4. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ
ESAS NO : 2024/55 Esas
KARAR NO : 2025/157
DAVA : Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ : 27/03/2024
KARAR TARİHİ : 02/12/2025
Mahkememizde görülmekte bulunan Endüstriyel Tasarım (Endüstriyel Tasarım Hakkına Tecavüzden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılamasının sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin uzun yıllardır tekstil sektöründe faaliyet gösterdiğini, abiye ve tesettür tekstil ürünlerini tasarlayan, bu tasarımlarını Türkiye Patent Endüstrisinde tescil ettiren, piyasada tanınan ve saygı duyulan bir şirket olduğunu, müvekkillerinin TPE nezdinde tescilli ... Başvuru numaralı Endüstriyel Tasarım Tescil Formunda yer alan Tasarım ile TPE nezdinde tescilli ... Başvuru numaralı Endüstriyel Tasarım Tescil Formunda yer alan tasarımlar davalı tarafından yoğun olarak taklit edilip üretilerek satışa sunulmakta olduğunu, iş bu husus ... 2.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ... Değişik İş Sayılı dosyasında bilirkişi marifetiyle tespit edilmiş olduğunu, Değişik İş Dosyasının celbini talep ettiklerini, davalı yukarıda belirtilen tasarımları üretip, satışa arz ettiği gibi ... isimli sosyal medya uygulaması üzerinden sürekli olarak paylaşımlar yapmış olduğunu, bu paylaşımlar uzun süre boyunca sosyal medyada kalmaya devam etmiş olduğunu, davalının sosyal medya üzerinden, davacıya ait tasarımları satışa sunduğu yine bilirkişi marifetiyle tespit edilmiş olduğunu, davalı, kendisine yapılan tüm uyarı ve bildirimlere rağmen, tasarımı davacıya ait ürünleri taklit etmeye ve satmaya devam etmiş olduğunu, tespitin yapıldığı 29.02.2024 tarihinden önce ve sonra, davalıya söz konusu ürünlerin tasarımlarının davacıya ait olduğu bildirilmiş, davacının rızasının olmadığı belirtilmiş, bu sebeple tecavüzün önlenmesi, maddi ve manevi tazminat davası açılacağı belirtilmiş ise de; davalı tüm bunları umursamamış, fütursuzca taklit ürünleri üretmeye ve satmaya devam etmiş olduğunu, nitekim tanzim edilen bilirkişi raporundan sonra ... 2.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ... Değişik İş Sayılı dosyası kapsamında 12/03/2024 tarihinde verilen ara karar ile tespit edilen ürünlere el konulmasına karar verilmiş olduğunu, ... 7. İcra
1Dairesi... sayılı İcra dosyası kapsamında söz konusu el koyma işleminin gerçekleştirilmesi için davalının iş yerine gidilmiş ve tespit edilen ürünlerin bir kısmının satıldığı ve satılmaya devam edildiğini, görülmüş olduğunu, iş yerinde bulunan, tasarımı davacıya ait olan ürünlere ise el konularak yedi emine teslim edilmiş olduğunu, davalının tespit işleminden sonra da söz konusu tasarımları satmaya devam ettiği açıkça görülmekte olduğunu, davalı tüm bu işlemlerden sonra bile, söz konusu tasarımları ... hesabından çıkarmadığını, pazarlamaya ve satışa sunmaya devam ettiğini, bu sebeple Sayın mahkemece verilen ara karar ile davalının ... hesabına Türkiye'den erişimin tedbiren engellenme karar verilmiş olduğunu ve erişim engellenmesine yönelik ihtiyati tedbir kararının uygulanabilmesi için Erişim Sağlayıcıları Birliği'ne müzekkere yazılmış olduğunu, davalının 14.03.2024 tarihinde davacıya ait tescilli tasarım ürünü instagram hesabında paylaşmış olduğunu, tespit işlemi ise 1 Mart 2024 tarihinde yapılmış olup davalı yana söz konusu ürünlerin davacıya ait tescilli tasarımlar olduğunu, söz konusu ürünleri üretmemesini ve instagram paylaşımların kaldırılmasını talep edilmiş olduğunu, ancak davalı yan paylaşımları kaldırmamakla birlikte tespit tarihinden sonraki tarihlerde bile davacıya ait tescilli tasarım ürünleri ... hesabında reels olarak paylaşmış olduğunu, söz konusu paylaşımlara ilgili videolar Sayın Mahkemenize CD olarak elden sunulacağını, ne var ki, yazılan müzekkere, Erişim Sağlayıcıları Birliği tarafından; "Erişim sağlayıcılar tarafından URL'den erişimin engellenmesi tedbiri, yalnızca "..." protokolü kullanılarak internette yayınlanan içeriklere uygulanabilmektedir. Bununla birlikte; verinin, doğru hedefe bütünlüğü bozulmadan, üçüncü kişiler tarafından ele geçirilmeden ulaşmasını sağlayan iletişim protokolü olan "..." protokolü kullanan internet sitelerinin URL adreslerine ise, erişim sağlayıcılar tarafından kullanılan sistemlerin teknik yetersizlikleri nedeni ile, erişimin engellenmesi tedbiri uygulanamamaktadır." şeklinde cevaplanmış olduğunu, bu durumdan faydalanan davalı, davacıya ait olan tasarımları ... adresinden kaldırmamış halen de paylaşımlar yapmaya devam etmekte olduğunu, davalının, davacıya ait tasarımı kopyaladığını, tasarımın renklerini tasarımcı/stilist çalıştırmadan bu kişilere bedel ödemeden aynen kopyaladığını, farklı renklerde satışa sunduğunu, sezonun trendi olan ve tüketicilerin çok tercih ettiği tasarım modelini kopyaladığı görülmekte olduğunu, davalı bu yol ile daha fazla nihai tüketiciye ulaşarak, daha fazla ticari kazanç elde etmeyi amaçlamakta olduğunu, davalının, 6769 Sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu ve 6100 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun Haksız Rekabet hükümlerinin ve Türk Borçlar Kanunu hükümlerinin ihlali nedeniyle davacı adına tescilli
... Başvuru numaralı Endüstriyel Tasarım Tescil Formunda yer alan Tasarım ile TPE nezdinde tescilli ... Başvuru numaralı Endüstriyel Tasarım Tescil Formunda yer alan tasarımlara yukarıda belirtilen kanunlara ve ilgili hükümlere aykırı olarak yapmakta olduğu haksız rekabetin tespitini, durdurulmasını, önlenmesini, davalının davacının tasarımlarına tecavüzü sebebiyle, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunu'nun 151. Maddesinin 1. Fıkrasında belirtilen fiil kayıp ve yoksun kalınan kazanç, 2.fıkrasının a bendi, TBK'nn 50. Maddesi ve TTK hükmü gereğince; Bilirkişi raporu ile alacak miktarının kesin olarak belirlendiğinde artırmak kaydı ile (belirsiz alacak) 1.000 TL maddi tazminat, Mahkemenizce atanacak Bilirkişilerin, dilekçemizde detaylı şekilde açıkladığımız hususlar ve piyasa koşullarına göre davacıimin hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı elde edebileceği muhtemel gelirin hesaplanmasını, gerekirse bu konuda sektör bilirkişinin atanmasını, ayrıntılı Bilirkişi Heyeti Raporu alınmasını, 50.000 TL manevi tazminata gerçek ve muhtemel gelirin tespiti için davacının ticari defterlerinin incelenmesini, Hükmedilecek tazminatın tespit tarihinden itibaren yılın en yüksek mevduat faizi dikkate alınarak hükmedilmesini, davalının mal kaçırma girişiminde bulunma ihtimali nedeniyle malvarlıklarına Teminatsız İhtiyati Tedbir kararı verilmesini, sayın mahkemenin aksi kanaatte olması halinde uygun bir
teminat karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini, .... 2.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk takdirde,...eğişik İş Sayılı dosyasında verilen ihtiyati tedbir kararının, nakdi teminatın tarafımıza iadesi ile teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararının
devamına karar verilmesini, bu kabul görmediği takdirde, tarafımızca yatırılan 100.000 TL nakdi teminatın, yüksek enflasyon karşısında değer kaybetmemesi için, nemalandırılmasını veya mahkemece uygun görülecek başka bir şekilde değerlendirilmesini, ... 2.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesinin ... Değişik İş Sayılı dosyasına yaptığımız masraflar(Bilirkişi Ücreti, harçlar vs) ile vekalet ücretinin davalıdan alınarak tarafımıza iadesini, kullanılmayan gider avansların mahkemeniz esas dosyasına istenilmesini, ... 7. İcra Dairesi ... sayılı İcra dosyası kapsamında yapılan tüm masrafların(yolluk, yediemin ücreti, nakliye ücreti, Bilirkişi ücreti, harç vs) Taklit edilen halen yedieminde olan ürünlerin ve el konulmayan diğer ürünlerin, SMK 149. Maddesinin 1-e) "(d) bendi uyarınca elkonulan ürün, cihaz ve makineler üzerinde kendisine mülkiyet hakkının tanınması" gereğince davalı taraftan alınarak, davacıya teslimine bu talebimiz mahkemece kabul görmediği takdirde taklit ürünlerin imhasını, Hükmedilecek mahkeme kararının masrafların davalı tarafça karşılanarak tirajı yüksek bir gazetede kamuya ilanına karar verilmesini, şeklinde talep ve dava etmiştir.
Davalının cevap dilekçesi sunmadığı görülmüştür.
22/12/2024 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davalıya ait olduğu belirtilen “@...” isimli ... sosyal medya hesabının profil “...” sayfasının güncel olarak yayında olduğu ancak davaya konu paylaşımların güncel olarak açık ve faaliyette olmadığı, dosyada bulunan ... 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ... D.İş bilirkişi raporu içeriğinde sunulan ekran görüntüleri incelendiğinde belirtilen paylaşımların geçmişte yayında olduğunun anlaşıldığını, davalıya ait olduğu belirtilen “@...” isimli ... sosyal medya hesabının profil“.../” sayfası ve davaya konu paylaşımların güncel olarak açık ve faaliyette olduğu tespit edildiğini, tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda Davacı (...) tarafından 07.03.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 10 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... hesabından
“23 Temmuz 2023” tarihinde paylaşım yapılan “...tasarım görselinin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığına,
tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 07.03.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 10 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@....” isimli ... hesabından “23 Şubat 2024” tarihli paylaşımın ...tasarım görselinin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığına, tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 07.03.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 10 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... sayfasındaki davaya konu paylaşımın “03 Şubat 2024” tarihinde ...görselin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığını, tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 07.03.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan ... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 10 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... sayfasındaki davaya konu paylaşımın “28 Ocak 2024” tarihinde “...” görselin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığını, tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 03.04.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 5 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... hesabından“23 Temmuz 2023” tarihinde paylaşım yapılan... tasarım görselinin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığını, tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 03.04.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan ... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 5 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... hesabından “23 Şubat 2024” tarihli paylaşımın “... tasarım görselinin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığını, tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 03.04.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan ... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 5 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... sayfasındaki davaya konu paylaşımın “03 Şubat 2024” tarihinde “...” tasarım görselinin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığını,
tasarımcının seçenek özgürlüğü kapsamında yapılan değerlendirme sonucunda davacı (...) tarafından 03.04.2023 tarihinde başvurusu yapılmış ve tescil edilmiş davaya konu olan ... numaralı çoklu tasarım tescil dosyasına ait 5 nolu elbise tasarımı ile davalıya (...) ait olduğu tespit edilen “@...” isimli ... sayfasındaki davaya konu paylaşımın “28 Ocak 2024” tarihinde “...” tasarım görselinin bütünlüğü açısından bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığını, taraf tasarımlarının karşılaştırması sonucunda davacı tarafa ait ... ve... nolu tasarımlar ile davalı ürünlerinin bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığını, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları sonucuna varıldığından davacının tasarımından doğan haklarına tecavüz edildiği kanaatine varıldığını, manevi tazminat bakımından dosya münderecatında yer alan bilgi ve belgelerden, davacının ticari itibarı ile imajının zedelendiğine ilişkin herhangi bir kanaate varılamadığını, taraf tasarımlarının bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar bulunmadığını,
bu sebep ile benzer olarak algılandıkları ve bu durumun da taraf tasarımları arasında karıştırılmanın (iltibas) varlığını ortaya koyduğundan haksız rekabet koşullarının oluştuğu yönünde görüşlerini bildirmiştir.
10/03/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının ticari defterlerinin açılış-kapanış tasdiklerinin yasal süresinde yapıldığı e-defter beratlarının GİB sistemine yasal süresinde yüklendiğini, defterlerin usulüne uygun tutulduğunu, takdir
Sayın Mahkemeye ait olmak üzere defterlerin sahibi lehine delil niteliğine haiz olduğunu, davacının tesettür abiye alanında faaliyet gösterdiğini, davacının SMK 151/2-a maddesi uyarınca maddi tazminat talebinde bulunduğunu, davalı kullanımlarının davacının tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiği kanaatinin oluşması halinde talep edilebilecek yoksun kalınan kar miktarının; her tasarım için 2.000 adet üzerinden hesaplanması halinde 1.063.333,20-TL, moda (talep edilme) süresi 2 yıl gözetilerek hesaplanması halinde 2.126.666,40-TL oluştuğu yönünde görüşlerini bildirmiştir.
KANAAT VE GEREKÇE
Uyuşmazlık, davalı kullanımlarının, davacıya ait tasarım haklarına tecavüz ve haksız rekabet oluşturup oluşturmadığı, oluşturması halinde bu tecavüz ve haksız rekabetin ref'i ve men'i ile birlikte maddi ve manevi tazminat istemlerine ilişkin olduğu anlaşılmaktadır.
Tasarım kavramı, insan zihninde biçimlendirme, kurma, tasavvur etme faaliyetleri ile, nesnel gerçekliğe estetik bir yapı kazandırmayı ifade eder. Tasarım hakkı ise, herkese karşı ileri sürülebilen, maddi olmayan bir mutlak haktır. SMK'nın 55/1 fıkrasına göre; “Tasarım, ürünün tümü veya bir parçasının ya da üzerindeki süslemenin çizgi, şekil, biçim, renk, malzeme veya yüzey dokusu gibi özelliklerinden kaynaklanan görünümüdür.” Tasarım hukukunca korunan sadece dış görünüştür.
6769 sayılı SMK'nun 81.maddesinde "Aşağıda belirtilen fiiller tasarım hakkına tecavüz sayılır:a) Tasarım sahibinin izni olmaksızın bu Kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için öneride bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak.b) Tasarım sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek.c) Tasarım hakkını gasp etmek.(2) Başvuru, 65 inci maddeye göre tescil edilerek yayımlandığı takdirde, tescil sahibi, tasarım hakkına yönelik olarak bu maddede sayılan tecavüzlerden dolayı hukuk davası açma hakkına sahiptir. Tecavüz eden, başvurudan ve kapsamından haberdar edilmişse başvurunun yayımlanmış olmasına bakılmaz. Tecavüz edenin kötüniyetli olduğuna mahkeme tarafından hükmolunursa yayımdan önce de tecavüzün varlığı kabul edilir.(3) Koruma kapsamındaki tasarımın tescilli olduğuna ilişkin kaydın ürün, ambalaj veya fatura üzerine konulmamış olması, bu maddede sayılan fiilleri tasarım hakkına tecavüz olmaktan çıkarmaz.(4) Tescilsiz tasarımlar için, tasarım 57 nci maddeye göre kamuya sunulduğu takdirde, hak sahibi, tasarım hakkına yönelik ihlallerden dolayı dava açmaya yetkilidir." belirtilmiştir.
6769 sayılı SMK'nun 149.maddesinde "(1) Sınai mülkiyet hakkı tecavüze uğrayan hak sahibi, mahkemeden aşağıdaki taleplerde bulunabilir:a) Fiilin tecavüz olup olmadığının tespiti.b) Muhtemel tecavüzün önlenmesi.c) Tecavüz fiillerinin durdurulması.ç) Tecavüzün kaldırılması ile maddi ve manevi zararın tazmini.d) Tecavüz oluşturan veya cezayı gerektiren ürünler ile bunların üretiminde münhasıran kullanılan cihaz, makine gibi araçlara, tecavüze konu ürünler dışındaki diğer ürünlerin üretimini engellemeyecek şekilde elkonulması.e) (d) bendi uyarınca elkonulan ürün, cihaz ve makineler üzerinde kendisine mülkiyet hakkının tanınması.f) Tecavüzün devamını önlemek üzere tedbirlerin alınması, özellikle masraflar tecavüz edene ait olmak üzere (d) bendine göre elkonulan ürünler ile cihaz ve makine gibi araçların şekillerinin değiştirilmesi, üzerlerindeki markaların silinmesi veya sınai mülkiyet haklarına tecavüzün önlenmesi için kaçınılmaz ise imhası.g) Haklı bir sebebin veya menfaatinin bulunması hâlinde, masrafları karşı tarafa ait olmak üzere kesinleşmiş kararın günlük gazete veya benzeri vasıtalarla tamamen veya özet olarak ilan edilmesi veya ilgililere tebliğ edilmesi.(2) Birinci fıkranın (e) bendinde belirtilen talebin kabulü durumunda, söz konusu ürün, cihaz ve makinelerin değeri, tazminat miktarından düşülür. Bu değerin kabul edilen tazminat miktarını aşması hâlinde, aşan kısım hak sahibince karşı tarafa ödenir.(3) Birinci fıkranın (g) bendinde belirtilen talebin kabulü durumunda ilanın şeklî ve kapsamı kararda tespit edilir. İlan hakkı, kararın kesinleşmesinden sonra üç ay içinde talep edilmezse düşer.(4) Coğrafi işaret ve geleneksel ürün adları bakımından manevi zararın tazmini talep edilemez.
6769 sayılı SMK'nun 150.maddesinde "(1) Sınai mülkiyet hakkına tecavüz sayılan fiilleri işleyen kişiler, hak sahibinin zararını tazmin etmekle yükümlüdür.(2) Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edilmesi durumunda, hakka konu ürün veya hizmetlerin, tecavüz eden tarafından kötü şekilde kullanılması veya üretilmesi, bu şekilde üretilen ürünlerin temin edilmesi yahut uygun olmayan bir tarzda piyasaya sürülmesi sonucunda sınai mülkiyet hakkının itibarı zarara uğrarsa, bu nedenle ayrıca tazminat istenebilir.(3) Hak sahibi, sınai mülkiyet hakkının ihlali iddiasına dayalı tazminat davası açmadan önce, delillerin tespiti ya da açılmış tazminat davasında uğramış olduğu zarar miktarının belirlenebilmesi için, sınai mülkiyet hakkının kullanılması ile ilgili belgelerin, tazminat yükümlüsü tarafından mahkemeye sunulması konusunda karar verilmesini mahkemeden talep edebilir." belirtilmiştir.
6769 sayılı SMK'nun 151.maddesinde "(1) Hak sahibinin uğradığı zarar, fiili kaybı ve yoksun kalınan kazancı kapsar.(2) Yoksun kalınan kazanç, zarar gören hak sahibinin seçimine bağlı olarak, aşağıdaki değerlendirme usullerinden biri ile hesaplanır: a) Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir. b) Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin elde ettiği net kazanç. c) Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin bu hakkı bir lisans sözleşmesi ile hukuka uygun şekilde kullanmış olması hâlinde ödemesi gereken lisans bedeli. (3) Yoksun kalınan kazancın hesaplanmasında, özellikle sınai mülkiyet hakkının ekonomik önemi veya tecavüz sırasında sınai mülkiyet hakkına ilişkin lisansların sayısı, süresi ve çeşidi, ihlalin nitelik ve boyutu gibi etkenler göz önünde tutulur. (4) Yoksun kalınan kazancın hesaplanmasında, ikinci fıkranın (a) veya (b) bentlerinde belirtilen değerlendirme usullerinden birinin seçilmiş olması hâlinde, mahkeme ürüne ilişkin talebin oluşmasında sınai mülkiyet hakkının belirleyici etken olduğu kanaatine varırsa, kazancın hesaplanmasında hakkaniyete uygun bir payın daha eklenmesine karar verir. (5) Mahkeme, patent haklarına tecavüz hâlinde, patent sahibinin bu Kanunda öngörülen patenti kullanma yükümlülüğünü yerine getirmemiş olduğu kanaatine varırsa yoksun kalınan kazanç, ikinci fıkranın (c) bendine göre hesaplanır. (6) Coğrafi işarete veya geleneksel ürün adına tecavüz hâlinde bu madde hükmü uygulanmaz" belirtilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde davacı adına... numara ile tescilli 21 adet kadın abiye giyim tasarımının bulunduğu ayrıca ... numara ile tescilli 5 adet kadın abiye giyim tasarımının bulunduğu, bu tescilli elbise tasarımlarından kaynaklı haklarına tecavüz oluşturur şekilde benzer elbiselerin üretim ve satışının davalı tarafından yapıldığının beyan edilerek bu davanın açıldığı, davalı tarafça yasal süresi içerisinde cevap dilekçesi sunulmadığı, TPMK'dan gelen kayıtlar incelendiğinde ... ve ... numaralı tasarımların davacı adına tescilli ve 21 adet ile 5 adet kadın abiye tasarımına ilişkin olduğunun anlaşıldığı, davacı tarafça davalının kullanımlarının tespiti yönünden delil tespiti talebinde bulunulduğu, ... 2. Fikri Sınai Hukuk Mahkemesinin ...değişik iş kararı ile davacının delil tespiti talebinin kabul edilerek davalının kullanımlarının tespiti yönünden davalının iş yerinde ve internet sitesinde inceleme yapılarak bilirkişi raporu alındığı, değişik iş dosyasından alınan 06/03/2024 tarihli bilirkişi raporu incelendiğinde davalıya ait olduğu tespit edilen ve anlaşılan iş yeri ve sitede davacının yukarıda belirtilen tescilli tasarımındaki ... numaralı tasarım ile 003460-5 numaralı tasarım olan abiye elbiselere benzer abiyelerin tespit edildiğinin, ... numaradaki tasarıma 2 farklı renkte toplam 5 adet ürünün mevcut olduğu ... numaralı tasarıma ise 2 farklı renkte toplam 11 adet ürünün bulunduğunun, bu ayakkabıların davacı tasarımlarıyla karşılaştırıldığında ortalama tüketici nezdinde karıştırılma ihtimali bulunacak şekilde benzer olduklarının belirtildiği, bilirkişi raporunda davalının iş yerinde tespit edilen ayakkabılar ile davacının tasarımlarının teknik yönden kapsamlı bir şekilde karşılaştırıldığı, alınan rapor denetime elverişli olup mahkememizce hükme esas alındığı, yina mahkememizce yapılan esas yargılama sırasında 22/12/2024 tarihli bilirkişi raporu alınmış olup haksız rekabet koşullarının oluştuğu benzer ürünlerin kullanıldığı itibarını zedeleyen bir durumun oluşmadığı rapor edilmiştir. Denetime elverişli ve kapsamlı alınan bilirkişi raporu doğrultusunda davalı iş yerinde ve instagram adlı sosyal platformda tespit edilen abiyeler ile davacının tescilli tasarımları karşılaştırıldığında ortalama tüketici nezdinde karıştırılma ihtimali bulunacak şekilde benzer oldukları anlaşılmakla davalının bu kullanımlarının davacının tescilli tasarımından kaynaklı haklarına tecavüz oluşturduğunun anlaşıldığı, davacı tarafça 6769 sayılı SMK'nun yukarıda belirtilen yasal düzenlemeleri kapsamında tazminat talebinde bulunabilineceği, davacı tarafça 6769 sayılı SMK'nun 151/2-a maddesi "Sınai mülkiyet hakkına tecavüz edenin rekabeti olmasaydı, hak sahibinin elde edebileceği muhtemel gelir." kapsamında maddi tazminat talebinde bulunulduğu, bilirkişilerce raporlarında bu madde kapsamında yapılan hesaplama neticesinde; "Davalı kullanımlarının davacının tasarım hakkına tecavüz teşkil ettiği kanaatinin oluşması halinde,
talep edilebilecek yoksun kalınan kar miktarının;
1-) Her tasarım için 2.000 adet üzerinden hesaplanması halinde 1.063.333,20-TL,
2-) Moda (talep edilme) süresi 2 yıl gözetilerek hesaplanması halinde 2.126.666,40-TL olabileceği
Sonuç ve kanaatine ulaşılmıştır." şeklinde kanaat bildirdikleri anlaşılmıştır.
Alınan bu raporun denetime elverişli ve uygun olduğu mahkememizce hükme esas alındığı, davacı tarafça maddi tazminat talebinin 11/06/2025 tarihli ıslah dilekçesi ile 150.000,00 TL olarak ıslah edildiği, davacı tarafça dava dilekçesinde faiz talebinde bulunulduğu, bu nedenle faize hükmedilmesi gerektiği, davacının manevi tazminat talebi bulunmakla manevi tazminat yönünden tasarım hakkına yapılan tecavüzün niteliği, ,davacının manevi ticari varlığında meydana gelen kayıp durumu, manevi tazminatın amaç ve içeriğine, hak, nesafet ve adalet ilkesine keza manevi tazminatın, maddi bir zenginleşme talebinden çok manevi tatmine yönelik bir talep olması, dolayısıyla somut olaya göre davalının davacının tescilli tasarımlarını, tasarım hakkına tecavüz teşkil edecek şekilde izinsiz olarak kullandığı ,dolayısıyla eyleminde kusurlu olduğu bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde davacı lehine 50.000-TL manevi tazminata hükmedilmesinin uygun olacağı anlaşıldığından davanın kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM:Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;
1-Davanın KABULÜ ile,
Davalının kullanımlarının, davacı adına tescilli... başvurunu numaralı ve ... başvuru numaralı endüstriyel tasarımlara tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunun tespitine, durdurulmasına, önlenmesine,
2-... 2. Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinin ...D. İş sayılı dosyasında davalı hakkında verilen tedbir kararı uyarınca, ... 7. İcra Dairesi ... sayılı dosyası kapsamında davalıdan ele geçirilen ürünlerin karar kesinleştiğinde masrafı davalıdan karşılanarak imhasına,
3-Manevi tazminat yönünden 50.000,00-TL manevi tazminatın, dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Maddi tazminat yönünden dava ve değer artırım dilekçesi dikkate alınarak 150.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
Karar kesinleştiğinde hüküm özetinin Türkiye çapında yayın yapan tirajı en yüksek üç gazeteden birinde masraf davalıya ait olmak üzere bir kez ilanına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca hesap olunan 13.662,00-TL karar harcından peşin ve tamamlama olarak yatırılan 2.977,60-TL'nin mahsubu ile kalan 10.684,40-TL bakiye karar harcının davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,
6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına hesap olunan 55.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen maddi tazminat miktarı yönünden davacı yararına hesap olunan 55.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca kabul edilen manevi tazminat miktarı yönünden davacı yararına hesap olunan 50.000,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak kendisini vekille temsil ettiren davacıya verilmesine,
9-Davacı tarafından yapılan: 26.000,00-TL bilirkişi ücreti, 1.815-TL posta gideri, harç (peşin+başvuru+tamamlama) 3.405.20-TL Harç olmak üzere toplam 31.220,20-TL yargılama gideri ve ... 2.Fikrî Ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi ...
Değişik İş Sayılı dosyasında yapılan 8.000,00-TL bilirkişi ücreti, 358,0 TL posta gideri ve 1.132,10-TL harç (peşin+başvuru) olmak üzere toplam 9.490,01-TL davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
10-Yatırılan gider avanslarından kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, (HMK 345/1 md. gereğince) gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde Mahkememize veya başka bir yer mahkemesine dilekçe ile başvurmak ve istinaf harcı ile gerekli giderlerin tamamı ödenmek suretiyle, İstanbul Bölge Adliye Mahkemesine istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 02/12/2025
Katip ...
¸
Hakim ...
¸