T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2013/251 Esas
KARAR NO: 2019/68
DAVA: İstirdat (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/08/2013
KARAR TARİHİ: 30/01/2019
Mahkememizde görülmekte olan İstirdat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi özetle; müvekkili şirketin yetkili hamili olarak zilyetliğinde bulunduğu ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait, keşidecisinin ... Tic. Ltd. Şti. olduğunu beyan ettiği 30/06/2013 Keşide tarihli ve 12.000,00 TL bedelli çekin diğer 67 adet çek ile birlikte 28/02/2013-01/03/2013 tarihleri arasında meydana gelen hırsızlık olayı neticesinde müvekkili şirket yetkilisine ait ... plaka nolu aracın bagaj bölümünde bulunan evrak çantası ile birlikte çalındığını, çalınan müşteri çeklerinden birinin keşidecisi olan firma yetkilisinin müvekkilini aramasıyla fark edildiğini, polise haber verildiğini yapılan incelemeler sonucunda çeklerin kırdırılmak istendiği ... Sosyal Tesislerinden bulunan As ... A.Ş.'ye gidildiğini, 3 adet çekin ... adlı şahıs tarafından ciro edilerek ... Ticaret Tekstil yetkilisi "..." tarafından keşide edilmek suretiyle kırdırma isteğiyle factoring şirketine fakslandığının tespit edildiğini, davalılarca ciro edilerek takip konusu yapılan çekte ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas nolu dosyası ile ödemeden men kararı nedeniyle ödeme yapılmadığını beyan ederek hırsızlık sureti ile çek bedelinin çeki hakız ve kötü niyetle ele geçirildiğinden müvekkilinin zararına haksız şekilde tahsili yapılan çek bedeli olan 13.625,90 TL'nin tüm yasal ferileriyle birlikte ve 30/06/2013 tarihi itibariyle işlemiş ve işleyecek olan ticari faizi ile birlikte davalılardan alınmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalılar tarafına yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davacı vekilinin delilleri ışığında; ... Cumhuriyet Başsavcılığına müzekkere yazılarak ... nolu soruşturma dosyası, ... 10. İcra Hukuk Mahkemesine müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyası, ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'ne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyası, ... 16. İcra Müdürlüğüne müzekkere yazılarak ... Esas sayılı takip dosyasının celbi talep edilmiştir.
Mahkememizce celb edilen ... 6. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası incelendiğinde; alacaklı ...'in vekili vasıtasıyla 12.000,00 TL asıl alacak 76,85 TL işlemiş faiz, 1.200,00 TL %10 tazminat 36,00 TL %0,30 komisyon, 313,05 TL ... Ve vekalet ücreti olmak üzere toplam 13.625,90 TL alacağın takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek (12.000,00 TL %13,75 yıllık) faiz bedeli ile ödenmesini talep etmiştir.
Davalı ...'in vekilinin 04/11/2013 tarihli cevap dilekçesi özetle; davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, müvekkilinin yerleşim yerinin ... diğer davalı olan ...'ın da yerleşim yerinin ... olduğunu ve davanın yetkisiz mahkemede açıldığını beyan etmekle yetkisizlik kararı verilmesini talep etmiştir. Esasa ilişkin itirazları özetle; söz konusu çekin süresinde bankaya ibraz edildiğini, çekin arkasına söz konusu ödemeden men kararının yazılmadığını, söz konusu çekin kambiyo vasfına haiz ve icra takibine engel bir hususun bulunmadığını, dosya borcu çekin keşidecisi ... Ltd. Şti. Tarafından ödendiğini, davacı tarafından yapılmış ödeme bulunmadığını, çekin çalındığı iddialarının davacının soyut iddiaları olduğunu, çalıntı hususunu ispatlar nitelikte bir delil bulunmadığını beyan ederek %20'den aşağı olmamak üzere inkar tazminatının hükmedilmesi, yargılama gider ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine, haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Toplanan tüm deliller ışığında mahkememiz dosyası ışığında bilirkişi ...'a tevdii edilmiş, bilirkişi 23/03/2015 tarihli raporunda; ... Bankası ... Şubesi'ne ait ... seri nolu, .../30/03/2013 yer ve keşide tarihli, 12.000,00 TL tutarlı çek aslı arka yüzünde 1. Ciro ... Tic. A.Ş. Kaşesi üzerinde atılı imzanın şirket yetkilisi ...'ın el ürünü olup olmadığı hususunun tespiti amaçlı olduğunu, ...'a ait imza örneklerinin iki bölüm halinde oluşturulduğunu, imza formuna kalem sürüklenmesine ait ritmik hareketleri yeterince yansıtan, kendi içerisinde kalem hareketi ile imza formu arasında uyum ve uygunuk yansıtan özellikte işlek imzalar olarak değerlendirildiğini, şahsın dosyada mevcut imza örnekleri geniş zaman aralığını kpasadığından karşılaştırmak için yeterli olduğunu, imza tasarımı, genel şekil, başlangıç ve bitim bölümleri, ritmik harektlerin imza formuna aktarılması, kalem dönüş özellikleri, hız ve baskı vb gibi tanı unsurları bakımından uygunluk ve benzerlikler saptanmadığını, söz konusu 1. Ciro imzasının mevcut mukayese imzalarına kıyasla Şirket Yetkilisi ...'ın eli ürünü olmadığı kanaatini bildirmiştir.
Toplanan tüm deliller, davalı ve davacının itiraz beyan dilekçeleri ile birlikte dosyanın bilirkişi mali müşavir ...'e tevdii edildiği, bilirkişinin 31/03/2017 tarihli raporu özetle; Davacı tarafın 2012 yılı ticari defterlerinin 6102 SY 64.md.sinin 3.fıkrası son cümlesi kapsamında 06 Haziran 2013 Tarihli Resmi Gazete Sayı: 28669 ile yapılan değişikliğin 15/a md.si kapsamında tasdiklerinin süresi içersinde yapıldığını, HMK 222.maddesi kapsamında lehe delil vasfına haiz olduğu bu kapsamda değerlendirildiğini, davalılar tarafından incelemeye ticari defter sunulmadığını beyan etmekle, davacının kayıtlarında 120.01.E 013 ... Nakliye hesabı incelemesinde, taraflar arasındaki 2012 yılındaki ticari ilişkinin 31.10.2012 tarihinde davacının ... firmasına tanzim etmiş olduğu fatura ile başlamış olduğunu, ... firmasından davaya konu çeki almış olduğu tarihte ... firmasının 5.019,30 TL davacı şirkete borçlu olduğunu, davacının 12.000 TL tutarlı çeki aldığı 21.12.2012 tarihinden sonra ... firmasına tanzim edilen 24.12.2012 ve 31.12.2012 tarihli faturalar ile birlikte bu hesapta yıl sonunda 132,15 TL ... firması borç tutarının 2013 yılına devrettiğini, davacı tarafından ... firması ile olan 2013 yılına ait 120 01 E013 hesap dökümünü de sunmuş olduğu, sunulan hesap incelemesinde aralarında ticari ilişkinin devam ettiğini, çeke ilişkin herhangi bir iade kaydı mevcut olmadığını ve 2013 yıl sonunda bu hesapta 14.363,35 TL ... firması borcu olduğunu, davacının kayıtlarında ... tarih ve ... yev. Nolu kayıtla davaya konu ... nolu 30.06.2013 vadeli 12.000 TL tutarlı çekin ... Nakliye firmasından alındığına ilişkin kayıt mevcut olduğunu, davacının 2012 yılı kayıtlarında çek üzerinde görülen sonraki ciranta olan... Danış. Ltd. Şti. , ..., ...'e ilişkin herhangi bir borç alacak kaydı mevcut olmadığını, davacının 2012 yılı kayıtlarında çekin 3.şahsa verilişine ilişkin kayıt mevcut olmadığını, Müşteki İfade Tutanağı(01.03.2013)
Davaya Konu Çekin Çalınması İle İlgili Müşteki ... 02.03.2013 Tarihli İfade Tutanağında; 01.03.2013 günü 11:50 sıralarında ... isimli müşterisinin kendisini arayarak, söz konusu çekin kırdırılmak istendiğini bildirdiğini, bunun üzerine çeklerin bulunduğu çantaya bakmak için aracına gittiğini, ancak aracında çantasını bulamadığını, bunun üzerine polise haber verdiğini ve polislerin aracında delil incelemesi yaptıklarını, çalınan çantanın içerisinde toplam 68 adet çeki olduğunu ve çeklerin toplam tutarının 523.562 TL olduğunu, 3 adet senedin 4.700 TL değerinde olduğunu, 1 adet ... Bankası, 4 adet ... Bankası, 4 adet ..., 2 adet ... , 1 adet ...bank, 2 adet ...bank, 1 adet ... Bankasına ait kredi kartları, 1 adet ... bankasına ait maaş kartı, nüfus cüzdanı, ... Bankası ... Şubesine ait ... A.Ş.'ne ait 25 yapraklı çek karnesi, müşteri cari hesap alacak verecek kalamazosu, şahsına ait sayısını hatırlamadığı gayrimenkul tapuları, ... A.Ş.'ne ait seri numaralarını bilmediği 1 cilt fatura ve 1 cilt irsaliyelerinin, 3 adet para cüzdanının olmadığını tespit ettiğini, Görevli polislerle ... Sitesi tesislerinde bulunan ... Faktoring'e gittiklerinde, ... isimli şahsın, ... Bankası ..., çek no:... hesap no:... 15.07.2013 vadeli 5.000 TL'lik , 1 adet ...bank ... , ... çek no.lu ... hesap no.lu 30.06.2013 tarihli 2.800 TL, ... Bankası ... Şubesi hesap no:..., ... çek numaralı 30.06.2013 tarihli 5.000 TL'lik müşteri çeklerinin arkasını...'nun ciro ettiğini, Bakır Ticaret Tekstil kaşelediğini ve bu haliyle fakslayarak ... Faktoring'de kırdırmak istediğini, ... ve ... Ticaret şirketinin sahibi olan ... isimli şahısları tanımadığını, herhangi bir ticari ilişkisinin olmadığını, aracından çantasını çalan faili meçhul şahıs ya da şahıslardan davacı olduğunu beyan etmiştir.
... Cumhuriyet Başsavcılığı Dosyası(... no) ... tarafından Savcılığa kovuşturma açılması için talepte bulunduğunu, talebi ekinde mevcut 68 adet toplam değeri 523.562 TL olan çek dökümü incelendiğinde davaya konu olan çekin 35 sıra no ile kayıtlı olduğunun görüldüğünü, ... 3 A.T.M. ... Çek İptali Dosyasında; davacının 08.03.2013 tarihinde çek iptali davası açılmış olduğunu ve davaya konu çekin ekindeki dökümde mevcut olduğunu, 18.03.2013 tarihli İlanMetninde "... Şubesine ait ... çek no, ... hesap no keşideci ... Nakliye Soğutma Isıtma 30.06.2013 tarihli 12.000 TL bedelli" çeklerin kaybolması nedeniyle çekin ilan tarihinden itibaren 3 aylık müddet içinde dava dosyasına müracaatları aksi takdirde çeklerin iptaline karar verileceğinin ilan edildiğini, davacı taraf keşideci ... firmasından ticari ilişki kapsamında almış olduğu çekin rızası hilafına elinden çıkması sebebiyle çek alacaklısı olduğunun tespiti ile haksız şeklide tahsili yapılan çek bedelinin davalılardan alınmasına karar verilmesini talep ettiğini, çek cirosundaki imzaların davacıya ait olmadığı Mahkemeye sunulan raporda belirlendiğini, davacının ticari kayıtlarında kendisinden sonra çek üzerinde görülen cirantalar ile herhangi bir hukuki ilişki kaydı mevcut olmadığını, davacının bu nedenle çek üzerinde kendisinden sonra görülen ... firmasına borçlu olmadığını davacı kayıtları kapsamında değerlendirildiğini, ancak ...'dan sonraki firmalara karşı davacının borçlu olmadığının değerlendirilip değerlendirilmemesinde, TTK 818/1(e) delaletiyle TTK m. 687 gereğince "Poliçeden dolayı kendisine başvurulan kişi, düzenleyen veya önceki hamillerden biriyle kendi arasında doğrudan doğruya var olan ilişkilere dayanan def'ileri başvuran hamile karşı ileri süremez; meğerki, hamil, poliçeyi iktisap ederken bile bile borçlunun zararına hareket etmiş olsun." Düzenlemesi kapsamında davalıların çeki teslim alırken gerekli özeni gösterip göstermediğini, davalı firmaların iyi niyetli hamil olup olmadığı hususunda ve TTK m. 7 92 hükmü kapsamında takdirin Sayın Mahkemeye ait olacağı sonucuna varıldığını, mevcut itibariyle davacının kendinden sonraki ciro ... firması ile temel ilişkisi bulunup bulunmadığı hususunda ticari defter incelemesinde bu firma ile ilgili herhangi bir ticari ilişkisi olmadığını ve bu firmaya çekten dolayı borçlu olmadığı hususları tespit edildiğini, ...'dan sonraki ... ve ... ile ilgili olarak ticari kayıt, defter belge bu davalıların çeki ellerinde bulundurma sebebine ilişkin herhangi bir ticari defter kayıt, belge ,delil sunmamaları kapsamında tespitte bulunulamadığını, dosya mevcudu diğer deliller içeriğine göre çek bedeli olan 12.000 TL tutarın icrai işlemler neticesinde ... tarafından keşideciden tahsil edilmiş olduğunu beyan ederek sonuç olarak; davacı kayıtlarında davaya konu çekin davacı ve keşideci arasındaki ticari ilişki kapsamında kayıtlandığı belirlendiğini, davacının kendinden sonraki ciro ... firması ile temel ilişkisi bulunup bulunmadığı hususunda ticari defter incelemesinde bu firma ile ilgili herhangi bir ticari ilişkisi olmadığını ve bu firmaya çekten dolayı borçlu olmadığının tespiti ile davalılar tarafından ...'dan sonraki ... ve ... ile ilgili olarak ticari kayıt ,defter belge bu davalıların çeki ellerinde bulundurma sebebine ilişkin tespitte bulunulabilecek dayalılarca herhangi bir ticari defter kayıt sunulmadığını, dosya mevcudu diğer deliller içeriğine göre çek bedeli olan 12.000 TL tutarın icrai işlemler neticesinde keşidecisi tarafından yapılan ödeme ile ... tarafından tahsil edilmiş olduğu kanaatini bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; Davacı şirketin yetkili hamili olarak zilyetliğinde bulunduğu ... Bankası A.Ş. ... Şubesine ait, keşidecisinin ... Tic. Ltd. Şti. olduğu 30/06/2013 Keşide tarihli ve 12.000,00 TL bedelli çekin diğer 67 adet çek ile birlikte 28/02/2013-01/03/2013 tarihleri arasında meydana gelen hırsızlık olayı neticesinde davacı şirket yetkilisine ait ... plaka nolu aracın bagaj bölümünde bulunan evrak çantası ile birlikte çalındığı, davalılarca ciro edilerek takip konusu yapılan çek için ... 3. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas nolu dosyası ile ödemeden men kararı nedeniyle ödeme yapılmadığı beyan edilerek hırsızlık sureti ile haksız ve kötü niyetle ele geçirildiğinden davacı şirket zararına haksız şekilde keşideciden tahsili yapılan çek bedeli olan 13.625,90 TL'nin 30/06/2013 tarihi itibariyle ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsiline ilişkin davadır.
Mahkememiz ara kararı gereğince gerekli imza incelemesine esas yeterli sayıda imza aslı bulanan belgeler celp edilerek aldırılan grafolog bilirkişi raporunda davaya konu çek üzerindeki imzanın davacıya ait olmadığı anlaşılmış olup çekte lehdar olan davacı şirket yetkilisiyle kendisinden sonraki cirantalar arasında ticari ilişkinin bulunup bulunmadığına ilişkin bilirkişi inceleme günü verilmiş olup davalılar tarafından dosyaya ticari defter ve kayıtlar sunulmamıştır. Davacı kayıtları üzerinde yapılan incelemede defterlerin usulune uygun tutulduğu, sahibi lehine delil vasfında bulunduğu tespit edilmiş olup davaya konu çekin davacı kayıtlarına işlendiği, keşideci ile davacı ciranta şirket arasında ticari ilişkinin bulunduğu, davacı şirketle sonraki cirantalar arasında herhangi bir borç alacak kaydının olmadığı ve çekin üçüncü bir kişiye verildiğine dair herhangi bir kaydın davacı kayıtlarında bulunmadığı, kötü niyetin ispatı noktasında dinlenen tanık beyanında da keşideci ile davacı şirket arasında ticari ilişkinin bulunduğunun beyan edildiği anlaşılmıştır.
Davaya konu çekin çalındığına dair ... CBS ... soruşturma numaralı dosyaya şikayette bulunulduğu aynı zamanda ... 3. ATM ... E. sayılı dosya ile çekin iptali için dava açıldığı ve ödeme yasağı kararının verildiği bu dosyada çeki ibraz eden kişinin tespit edilmesi sonrasında istirdat davası açıldığından bu çek yönünden davanın reddine karar verilerek 05/05/2014 tarihinde kararın kesinleşmiş olduğu anlaşılmıştır.
İcra takibindeki alacaklı son ciranta ... tarafından çekin ibraz tarihi olan 01/07/2013 tarihinden önce çekle ilgili olarak ... 3. ATM ... E. Sayılı dosyasından çekle ilgili olarak ödeme yasağı bulunduğunun bilinmesine rağmen takibe geçildiği ve yine icra dosyasına alacaklı son hamil alacaklı davalı vekili tarafından açılan 31/07/2013 tarihli dilekçe ile keşideci dışındaki diğer cirantalar hakkında ihtiyati haciz kararından feragat edildiği ve aynı tarihte dosyaya ödenen paranın hesabına ödenmesinin talep edildiği tarihte davacı tarafça ... 10. İcra Hukuk Mahkemesinin ... E. Sayılı dosyasından davacı tarafça tedbir talep edildiğinden haberdar olunduğu anlaşılmış ve yine 18/07/2013 tarihli haciz tutanağında icra dosyasına para yatıran keşideci tarafından ödenen 12.000 bedelin icra dosyasına yatırılmasına muvafakatının olmadığının tutanağa derc edildiği, incelenen savcılık soruşturma dosyasındaki ifadelerden de anlaşılacağı üzere davacı tarafından çaldırılan çeklerle birlikte davaya konu çekinde ticari bir ilişkiye konu olmaksızın tedavüle sürüldüğü anlaşılmakla davalıların çeki iktisaplarında kötü niyetli oldukları kanaatine varılarak çekteki imza davacıya ait olmadığından ciro silsilesi bozulduğundan davalıların yetkili hamil olmadıkları kötüniyetle haksız yere zenginleştikleri anlaşıldığından davanın kabulü ile 13.625,90 TL'nin 30/06/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜ ile 13.625,90 TL'nin 30/06/2013 tarihinden itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 930,80 TL karar ve ilam harcından, peşin alınan 232,70 TL harçtan mahsubu ile bakiye 698,10TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile Hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 232,70 TL peşin harç ile yine davacı tarafından yapılan 1.676,00-TL yargılama giderinden oluşan toplam 1.908,70 TL'nin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalılar tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 30/01/2019
Katip ...
¸
Hakim ...
¸
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."