T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
SAS NO: 2014/756 Esas
KARAR NO: 2018/127
DAVA: Alacak
DAVA TARİHİ: 02/01/2012
KARAR TARİHİ: 01/02/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından verilen 02/01/2012 tarihli dava dilekçeside; Taraflar arasında “... İçme Suyu Arıtma Tesisleri İnşaatı” işinin ... kurumu ile davalının akdetmiş olduğu diğer sözleşme fiyatlarından %15 tenzilatla müvekkilce anahtar teslimi olarak yapımını konu alan taşeronluk sözleşmesinin müvekkilce (davalının temerrüdü nedeniyle) haklı sebeple fesh olduğunun tespiti ile 551.383,91 TL bakiye hakediş, müvekkilden kesilmiş olan 125.932,84 TL %3 nakit teminat miktarı toplamından oluşan 677.316,75 TL) alacağı ve bu alacakların ödenmesi gereken tarihlerden itibaren işleyecek faizleri ile müvekkil şirketçe yapılan ve hakediş ödeme seviyesine gelmediği için ... hakedişlerine dahil edilememiş olan diğer müvekkil imalat bedel ve sair tüm masraflarının, yine sözleşmenin hükümsüz kalmasından kaynaklı uğranılmış veya davanın görülmesi esnasında uğranılabilecek zarar ve ziyanlar ile sair tüm müvekkil zararlarının ve sözleşmenin 10.2.1. maddesi dikkate alınarak, tayin ve takdir edilecek cezai şart miktarının tespiti ile fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydı ile 1.200.000,00TL harca esas bedelin davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; Davacı taraf sözleşmesinin 12.2. maddesine istinaden müteahhidin idareden yaptığı hak edişin %15 tenzilatı ile kendisine ödeme yapılması gerektiğini buna göre de davalı şirketin toplamda 4.197.761,38 TL hak ediş yaptığı ve davacıya ise 3.425.995,00 TL ödendiğini iddia ettiğini Davalı müteahhitin ihale yolu ile işi idareden aldıktan sonra davacı şirket ile %15 tenzilat mukabilinde sözleşme yapmış ve işe başlamasını talep ettiğini, Davacı taşeronun işe geç başladığını, akabinde de bir takım imalata ilişkin belgeler düzenleyerek davalı müteahhide vermiş olduğunu, davalı şirketin idareden tahsilat yapmasını sağladığını, Davalı müteahhit ilk dönem yaptığı tüm tahsilatları sözleşme şartlarına göre davacı şirkete ödediğini, Ancak sonraki dönem yerinde yapılan imalat ölçümü ve takibi neticesinde gerçekte olmayan imalat yapılmış gibi gösterilerek hakediş düzenlendiği tespit edildiğini, Müvekkili davalı şirket yetkilileri yerinde yapmış oldukları imalat neticesinde faturada bildirilen iş ile yerinde yapılan imalat arasında ciddi farklar olduğunu tespit ettiklerini, Bu tespit üzerine taraflar arasında şifahi olarak görüşme ve toplantılar yapıldığı ve usulsüzlüğün giderilmesi talep edildiğini, Davacı şirketin talebe duyarsız kalması üzerine ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D.İş sayılı dosyası ile 26.12.2011 tarihinde ... İçme Suyu Arıtma Tesisleri İnşaatında bilirkişi heyeti ile keşif yapıldığını, Bilirkişi raporuna göre; imalatın eksik ve hatta hiç yapılmadığının açık ve net olduğunu. Yerinde yapılan tespite göre 1.463.387,00 TL lik hakediş yapılmış olmasına rağmen, kağıt üzerinde 3.036.445,00 TL lik hakediş yapılmış gibi gösterildiğini ve fazladan 1.573.057,00 TL tahsil edildiğini, Fazla ödemeye ilişkin taleplerinin saklı olduğunu, dosya bilirkişilerinin ve 3. Kişi ...’ nin yapacağı tespite göre fazla ödenen bedel ile ilgili olarak dava açılacağını, davacının kendi yükümlülüğünü yerine getirmeden hak talep etmesinin mümkün olmadığını, Yine sözleşmenin 10.1. maddesinde; “Taşeron taahhüdün tümünü işbu sözleşme imzalanmasından itibaren 450 takvim gününde tamamlayacaktır” şartı mevcut olduğunu ... Kurumunun 06.01.2012 tarihli raporunda işin yetişmesinin zor olduğu, ceza-i şart hükümlerinin tatbik edilmesi gerektiği ifade edildiğini, Buna göre işin süresinde yetiştirilemediği açık ve net olduğundan davacının haksız taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.
... 2 Sulh Hukuk Mah nin ... dosyası getirtilmiş yapılan incelemesinde; ... Ltd Şirketi tarafından ... iç ve dış tic. Ltd şirketinin iskenderun içme suyu arıtma tesislerinde yapmış olduğu inşaatın seviyesinin tespitinin istendiği, mahalinde yapılan inceleme sonunda; bilirkişi raporunun sunulduğu görülmüştür.
... 2 Sulh Hukuk Mah nin ... dosyasında alınan bilirkişi raporu da değerlendirilmek sureti ile Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, ibraz edilen 23/08/2013 tarihli raporda: Davaya konu edilen 04.11.2011 tarihli 2 nolu Hakedişte tespit edilen imalatlara ait pursantaj oranları ile bu tarihe kadar yerinde yapılmış imalatların fiziki gerçekleşme oranlan arasında farklılık olduğu, imalatların bir kısmında eksiklikler bulunduğu halde hakedişte tamamlanma oranının %100 nispetinde alınmış olduğu anlaşıldığından davacının alacak talebinin yersiz olduğu, ancak hakedişi davalı yüklenici yetkilisi şantiye şefinin de imzalamış olduğu dikkate alındığında davalının da imalatların tespitinde gerekli itina ve özeni göstermediği anlaşılmakla; Hakedişte alınan imalat karşılığı tutar olan 3.036.445,00TL bedelden, zeminde fiilen yapılan işlerin imalat bedeli olarak tespit edilen 1.463.387,00TL düşüldüğünde; Eksik işler imalat bedeli karşılığı olan toplam = 1.573.057,00TL bedelin İdare tarafından davalı yüklenici firmaya ara hakediş niteliğinde ödenmiş olduğu tespit ve kanaatine varıldığını, hukuki değerlendirme ve delillerin takdirinde olduğunu bildirmişlerdir.
Tarafların bilirkişi raporuna yapmış oldukları itirazların değerlendirilmesi ihbar olunan ... yazılı beyanları dikkate alınarak dosyada bulunan hak ediş, şantiye defteri ve yeşil defter incelenmek sureti ile davacı alacağının var olup olmadığının, davacının menfi ve müspet zarar talep edip edemeyeceği konusunda yeniden bilirkişi heyeti oluşturularak rapor alınmasına karar verilmiş olup; ibraz edilen 08/08/2014 tarihli ikinci raporda; dosya içerisinde mevcut bulunan tespit raporundan faydalanılmak sureti ile rapor hazırladıklarını, bir ve iki numaralı hak edişlerin incelenmesinde davaya konu binalar ile ilgili olarak gerçekçi olmayacak şekilde yüksek gerçekleşme oranlarının tespit edildiğini, sadece betonarme karkas %100 gerçekleşme kabul edildiğini, davacının gerçekleştirdiği imalat tutarlarının kurullarınca belirlendiğini, bu duruma göre ilk iki hak ediş ile davalı yükleniciye fazla ödeme yapıldığını, ara hak edişler ile yapılan ödemelerin avans mahiyetinde olduğunu kazanılmış hak sayılmadığını, bütün binalar için bedel tespit edildiğini, bu bedelin aşılmasının söz konusu olmayacağını, hak edişler çıkarma usulü ile hesaplandığından bir hak edişte yapılan fazla ödemenin işin devam etmesi halinde daha sonraki hak edişlerde geri alınacağını, yükleniciye sadece vaktinden önce ödeme yapıldığını, daha sonraki hak edişlerde bu yapılan fazla ödemenin yükleniciden geri alındığını, davacının ikinci hak edişten sonra 20/12/2011 tarihli ihtarname ile 551.383,19-TL alacağı kaldığını, idarenin ödemesinden itibaren 15 gün geçtiğinden yüklenicinin temerrüde düştüğünü ,ödemenin yapılmaması nedeniyle işin devam ettirilmediğini, alacağın bir gün içinde ödenmemesi halinde sözleşmenin fesih edileceğinin veya yasal yollara başvurulacağının bildirildiğini, işin devam etmemesi nedeniyle davacıya ikinci hak ediş sunulduğunda 326.968,74-TL fazladan ödeme yapıldığı, davacının yaptığı imalat ve bu imalata ilişkin hak ettiği hesaplandığında %3 kesintinin hesaplamanın içinde olduğunu, bunun talep edilemeyeceğini bildirilmiştir.
İbraz edilen rapora davacının yapmış olduğu itirazların değerlendirilmesi ve davalının eksik işin başka yüklenici tarafından tamamlandığını ileri sürdüğü, işin yarım kalmasından dolayı ... nin davalı şirkete gecikme cezası kestiği ve davalıya ait teminat mektubunun nakte çevirdiğinin iddia edildiği, İbraz edilen rapora davacının yapmış olduğu itirazların değerlendirilmesi ve davalının eksik işin başka yüklenici tarafından tamamlandığını ileri sürdüğü, davalının yapmış olduğu imalat bedeli arasında her iki rapor arasında farklılık olduğu anlaşıldığından davalının eksik işi başka yükleniciye yükletilmesi sonucu ne miktar ödeme yaptığının tespiti ile ... nin davacı şirkete gecikme cezası gönderip göndermediği davalıya ait teminat mektubunun nakte çevrildiği tarih ile işin tamamının yapıldığı yolunda ... ye bildirimde bulunup bulunmadığı sözleşmenin 6. Maddesi, Yeşil defteri , şantiye defter karşılaştırılmak üzere hesap edilen hak edişin doğru olup olmadığının tespiti yolunda bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiş, bilirkişiler tarafından ibraz edilen 18/11/2015 tarihli bilirkişi raporunda; davacının yapmış olduğu bir ve iki nolu hak edişler için ... tarafından davalı ...' na gecikme cezası kesilmediğini, ... nin 04/03/2012 tarihli 3 nolu hak edişte yüklenici ...'na dan 33.000-TL teknik personel cezası kesildiğini, 4,5,6,7,8 nolu hak edişlerde her hangi bir ceza uygulanmadığını dosyada mevcut hak edişlere göre ... tarafından davalı ...'na gecikme nedeni ile kesilmiş her hangi bir ceza bulunmadığını, ... İçme suyu İdaresi Başkanlığı tarafından gönderilen 12/02/2013 tarihli yazıda süre uzatımları nedeni ile işin bitim tarihinin 01/11/2012 ötelendiği, bu tarihten yazının düzenlendiği 12/02/2013 tarihine kadar işin henüz bitirilmediği, işin geçici kabul aşamasına gelmediği, yüklenicinin işe ait gecikme cezası hükümleri ile çalıştığı, ancak gecikme cezası ile ilgili her hangi bir bilgi bulunmadığı, davalı ...'nun işi bitirerek teslime hazır olduğu hususunda ... bildirimde bulunduğuna dair dosyada belge bulunmadığı, 1.020,000-TL lik teminatın 03/01/2013 tarihinde nakde çevrildiği, ... ile ... arasında yapılan sözleşmenin 6. Madde de işin yüklenicinin teklif ettiği 16.932.000-TL. üzerinden akdedildiği, davacı ile davalı arasında imzalanan sözleşmenin 6. Maddesinde ise sözleşme bedelinin idare tarafından yüklenici tarafına ödenecek hak edişten %15 indirim yapılarak sözleşme bedelinin tespit edileceğinin yazılı olduğunu, Yeniden yapılan değerlendirme sonucunda davacının sözleşme kapsamında KDV dahil 3.374.755,40 TL lık imalat yaptığı, kendisine 3.425.995,- TL ödeme yapıldığı, davalıya 50.244,60 TL borçlu olduğu görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.
... Genel müdürlüğü İçme Suyu Dairesi Başkanlığı'na yazılan müzekkereye verilen 06/04/2016 tarihli cevapta; dava konusu İskenderun İçme Suyu Arıtma Tesisi işinin, İçme suyu Dairesi başkanlığınca ihale edildiği, ... 6. Adana Bölge Müdürlüğü Denetiminde yapımı devam ederken yüklenici davalı ... San. Tic. Ltd Şti' tarafından işin tamamlanmayacağının anlaşılması üzerine Genel Müdürlük 17/09/2014 tarihli olur ile İskenderun İçme Suyu Arıtma Tesisleri inşaatı işinin fesih edildiğini, yüklenicinin katılımı ile imzalanan 31/10/2014 tarihli durum tespit raporu doğrultusunda hazırlanan kesin hesap raporunun ... 6. Bölge müdürlüğü tarafından 21/03/2016 tarihinde onaylandığı, kesin hesap raporunun yüklenici katılım olmadığından bölge müdürlüğü tarafından resen hazırlanarak tasdik edildiğini ve kesin hesap doğrultusunda hesap kesimi hak edişinin onaylanmak üzere ... İçme Suyu Dairesi Başkanlığı'na sunulduğunu, kesin hesap raporunda, hesap kesme hak edişinde davalı ... Ltd Şti'nin imzasının bulunmadığı, sözleşme eki yapım işleri genel şartnamesinin ilgili hükümleri doğrultusunda kesin hesap raporu ile hak ediş raporunun 60 gün içinde şirket vekili tarafından incelenerek varsa itirazı kayıtlarının bildirilemesinin istenildiği, idarece hazırlanan kesin hesap raporuna ilişkin yüklenici davalı ... Tic. Ltd Şti'nin tarafından yasal süresi içinde itirazda bulunabileceğinin dikkate alınması gerektiğini, ... İçme Suyu Başkanlığınca yapılacak olan incelemenin ardından yeniden düzenlenecek ve mevcut durumda onaylı olmayan hesap kesiminin mahkemeye sunulmasına ihtiyaç olmadığının bildirildiği görülmüştür.
Taraflar arasında 20/07/2011 tarihinde İskenderun içme suyu arıtma tesisi inşaatı işi ile ilgili taşeron sözleşmesi imzalandığını, dava konusu iş ile ilgili olarak iki adet hak ediş düzenlendiği, bir nolu hak edişin yükleniciye ödenecek bedelin 1.889.783,21-TL. Olarak belirlendiği ve 01/11/2011 tarihinde onaylandığı, iki nolu hak ediş de yükleniciye ödenecek bedelin 2.803.988,67-TL olarak belirlendiği ve 30/11/2011 tarihinde onaylandığı, davacının iki nolu hak ediş ile ilgili olarak 30/11/2011 tarihli fatura düzenleyerek 2.457.892,32-TL olarak alacak elde ettiği, bu hak edişler dışında davalı ... Tic. Ltd Şti'nin ile ... arasında 6 adet hak ediş daha hazırlandığı, ... 2. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin ... D iş sayılı dosyadaki tespit raporu doğrultusunda; dosya üzerinden yapılan bilirkişi incelemesi sonucunda; ibraz edilen son kök ve ek raporda davacının yapmış olduğu imalat tutarının 3.374.755,40-TL olarak belirlendiği, taraflar arasında akdedilen sözleşme bedelinin idare tarafından müteahide ödenen hak ediş bedellerinden %15 tenzil edilmesi ile belirlenen bedel olacağının kararlaştırıldığı, işin devamı sırasında davalı müteahit ile ... arasında iki adet hak ediş düzenlendiği, birinci hak ediş bedeli olarak ... tarafından davalıya 1.558.201,14-TL imalat bedeli, 125.092,39-TL fiyat farkı olmak üzere toplam 1.683.293,53-TL olarak 10/11/2011 tarihinde ödeme yapıldığı ikinci hak ediş olarak davalıya 2.310.879,38-TL imalat bedeli, 203.588,47-TL fiyat farkı olmak üzere 2.514.467,85-TL nin 01/12/2011 tarihinde ... tarafından ödendiği, bu iki hak ediş ile ilgili olarak davalı müteahide toplam 4.953.358,43-TL ödeme yapıldığı, davacı ile davalı arasında akdedilen taşeron sözleşmesine göre davacı taşerona ödenecek bedelin KDV hariç 4.197.761,38-TL nin %85'i ni oluşturan 3.568.097,17-TL olduğu, Taşeron sözleşmesinin 12.2 maddesine göre hak edişin ... tarafından müteahide ödenmesinden 15 gün sonra taşeronun hak ediş tutarını gerekli kesintiler düşüldükten sonra müteahiddin taşerona ödeyeceğinin kararlaştırıldığı, davalı ... San. Tic. Ltd. Şti. tarafından davacı taşerona 10/11/2011 tarihinde 525.000-TL,28/11/2011 tarihinde 300.000, 01/12/2011 tarihinde 1.750.000-TL ve 16/11/2011 tarihinde 850.000-TL olmak üzere toplam 3.425.995-TL ödeme yapıldığını, davacının yapmış olduğu imalatların değerlendirilmesi sonucunda kendisine yapılması gerekli olan ödeme miktarının KDV dahil 3.374.755,40--TL olduğunun bilirkişi raporu ile tespit edildiği, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 6/2 maddesinde hak edişe esas olan tutarın hak ediş düzenleme tarihindeki bitmiş olan imalatın yerinde ölçülmesi ile bulunacağının kararlaştırıldığı, davacının yapmış olduğu imalat miktarının KDV dahil 3.374.755,40-TL olduğu, sözleşmeye göre %3kesintinin geçici kabulden sonra ödeneceğinin kararlaştırıldığını, işin yarıda kalması ve davacının yapmış olduğu imalat ile ilgili davalının her hangi bir ayıp iddiasında bulunmadığını, %3 lük kesintinin davacıya ödenmesinin uygun olduğu, yüklenicinin yaptığı toplam imalat tutarının 0,97'ye bölünerek bu kesintinin iadesi sonucunda davacının talep edebileceği imalat miktarının KDV dahil 3.374.775-TL olduğu sonucuna ulaşıldığı, davalıya yapılan ödemenin ise 3.425.995-TL olduğu, davalının davacıya fazla ödemesinin bulunduğu, ... gelen yazı cevaplarının değerlendirilmesi sonucunda; Davalı yüklenici davalı ... San. Tic. Ltd Şti'ne bir ve iki nolu hak edişler dolayısıyla gecikme cezası kesilmediği, teknik personel cezası kesildiği, davalı ... San. Tic. Ltd Şti'nin süre uzatım talepleri doğrultusunda işin bitiminin 01/12/2012 tarihine ötelendiği, ancak işin bitirilmeyeceğinin anlaşılması üzerine sözleşmenin 25. Mad.uyarınca idare tarafından sözleşmenin fesih edildiği, yargılamanın devamı sırasında kesin hesap raporunun hazırlandığı ancak sözleşme uyarınca rapora davalı ... San. Tic. Ltd Şti'nin itiraz etme hakkının bulunduğu ve ... nin yapacağı incelemenin ardından yeniden kesin hesap raporunun düzenlenebileceğinin bildirildiği, bu durumda sözleşmenin 6/2 maddesi uyarınca yapılacak hesaplama sonucunda; davacıya yapmış olduğu işler kapsamında 3.374.755,40-TL lik ödeme yapılması gerekmekte iken , davalı tarafından 3.425.995-TL fazladan ödeme yapıldığı, kök ve ek rapor ile anlaşıldığından davacının davasının reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle
1-Davacının davasının REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 35,90-TL'nin, peşin alınan 17.820,00-TL harçtan mahsubu ile fazla harç olan 17.784,10-TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 59.950,00-TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
5-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair Şirket yetkili temsilcisi ve ihbar olunan ... vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 01/02/2018
Başkan
Üye
Üye
Katip