T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/450 Esas
KARAR NO: 2018/334
DAVA: Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/04/2016
KARAR TARİHİ: 22/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili tarafından verilen 21/04/2016 tarihli dava dilekçeside; Müvekkil şirket ... İlçesi, ... çiftliği Mah. ... pafta, 110 Ada, 2 parsel üzerinde inşa edeceği toplu konut-site merkezinde yer alacak konutlar için elektrik ihtiyacının karşılanarak konut aboneliklerinin yapılması ile ...'a bağlı olan ve bölgenin dağıtımından sorumlu ...'a 27.06.2014, 08.07.2015, 21.07.2015, 30.07.2015 ve 07.08.2015 tarihlerinde müracat yaptığı , 27.06.2014 tarihli dilekçe ile ...'ın 29.08.2014 tarihli Tip-A Enerji Müsadesi başlıklı şartname içerikli yazı ile sisteme bağlantının yapılabilmesi için ... tarafından tesisi gereken işlerin müvekkil tarafından yapılacağının açıklandığı tek taraflı dayatmalar ile dolu belgenin verildiği, müvekkil tarafından verilen 21.07.2015 tarihli dilekçeye karşılık olarakta abonelik kaydı yapılarak enerji verilmesi talebine dayalı yüksek gerilim bağlantı görüşü başlıklı ancak tarihsiz ve imzasız 12 ay süreli 13 maddeden oluşan bir dizi yapılması gereken işler ve standartların oluşturulduğu şartnamenin verildiği, bu şartnamede esasen ...'ın yapacağı işlerin müvekkil tarafından yapılacağı, ...'ın söz konusu yazılarında çok net bir şekilde elektrik verme şartlarını müvekkile ilettiği, bu şartlarda mevcut durumun müvekkilin bağlantı talebini karşılamaya yetmediği, yeni tesis kurulmasının gerekli olduğu, yeni tesisin dağıtım sisteminin projesi, onayı ve yeterli finansman ile bağlantının 2019 yılında yapılabileceği, müvekkilden imar durumu ve yapı kullanma izni'nin istendiği, ancak söz konusu yatırımın müvekkil tarafından yapılması halinde müracatın ... Yatırım Direktörlüğüne yapılması halinde bu talebin EPDK mevzuatları çerçevesinde incelenerek kullanıcı tarafından dağıtım varlıklarının tesis edilme metodolojisi ve ilgili mevzuat çerçevesinde değerlendirilebileceğinin müvekkile bildirildiği, aksi durumda talep edilen enerjinin temini için gereken yatırımın henüz programda olmadığından ancak 2019 yılında talebin bir neticeye varabileceği, ... ile söz konusu tesisin müvekkil tarafndan kurulma şartları sorulduğunda; bedelsiz trafo verilmesi, trafo muhafaza bölümünün istenen şartlarda inşa edilmesi, trafonun tesis edilmesi, trafoya gelecek enerji nakil hattının yapılması (1000 metre kazı, proje, işçilik ve kablo tesisi), işçilik montaj, proje ve diğer giderlerin davacı müvekkil şirket tarafından karşılanması gerektiği, yatırım bedellerinin müvekkil şirket tarafından karşılanması halinde elektrik verilebileceği, aksi halde enerji almak için 2019 yılına kadar beklenilmesi gerektiği ve yapılacak itirazların kabul edilmeyeceği söylenerek müvekkilin çaresiz tek seçenekle karşı karşıya bırakıldığı,sonuç olarak, açıklanan bilgiler ışığında fazlaya ilişkin müvekkil şirketin trafo istasyonunun yapımı sırasında faturalı kısımlar için 937.177,77 TL. harcama yapmış olup diğer belirsiz ve tespiti gereken imalatın işçilik, kazı ve inşaat kısımlarını kendisinin yaptığı, açıklanan bilgiler ışığında Anayasa, EPDK yasal mevzuatı, Borçlar Kanunu ve ilgili diğer yasal mevzuat çerçevesinde fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak üzere, davanın kabulü ile müvekkil tarafından yapılarak bedeli karşılanmış olan transformatör, elektrik dağıtım panoları, yüksek gerilim ENH ve diğer tesis bedellerinin imal tarihinden bu yana ticari faizi ile davalıdan tahsiline, uygulanacak faizin inşa tarihinden itibaren hesaplanmasına ve davalı ... idaresinden tahsiline karar verilmesi arz ve talep edilmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı ... vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde;
Davacının dava dilekçesinde ... İlçesi, ... Mah. ... pafta, 110 Ada, 2 parsel üzerinde inşa edeceği toplu konut-site merkezinde yer alacak konutların enerji ihtiyacı için müvekkil ...'a müracat yapıldığı, müvekkil şirketin tek satıcı olmasından kaynaklanan gücünü kullanarak trafo tesisi, AG/OG kablo tesisatını yaptırdığı, yatırım bedelinin karşılanmaması halinde enerjinin verilmeyeceğinin bildirildiği, müvekkil şirketin faturalı 937.177,77 TL. olduğu ileri sürülen yatırım harcamalarının bedellerinin sonraki tahaakkuk bedellerinden düşüleceğine ilişkin hükümlere, Anayasa'ya ve mevzuata aykırılık hareket ettiği gerekçesiyle yapılan harcalamaların tesisin inşaa tarihinden itibaren işyecek faiziyle birlikte geri iadesine karar verilmesini talep ettiği, sonuç olarak hukuki mesnetten yoksun davanın reddine karar verilmesi arz ve talep edilmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı ... vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde;
Derdest davada müvekkil kuruluşa husumet yöneltilmesinin hukuka aykırı olduğu, husumetin ...'a yöneltilmesi gerektiği, müvekkil kuruluş ile ihalesi yapılan ve fiili devri gerçekleşen Dağıtım şirketleri arasındaki işlemlerin işletme hakkı devir sözleşmesi hükümlerine tabi olduğu, müvekkil ile ... arasında 24.07.2006 tarihli işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalandığı, ... Dağıtım A.Ş.'nin %100 hissesinin ... Enerjiye satışı için 28.05.2013 tarihinde Özelleştirme İdaresi Başkanlığı ile ... Enerji arasında sözleşme imzalandığı, müvekkil kuruluş ile ... arasındaki işletme hakkı devir sözleşmesinin 7. maddesi ve alt bendlerinde uyuşmazlığın hukuki niteliğine göre ne tür davaların hangi şirket tarafından takip edileceği hususunda çeşitli düzenlemelerin yer aldığı, bu madde gereğince tesislerin mülkiyetine ilişkin ortaya çıkan hukuki uyuşmazlıkların ... tarafından takip edilerek sonuçlandırılacağının belirtildiği, davacı tarafın dava konusu yaptığı uyuşmazlık ise mülkiyete ait olmadığından müvekkil kuruluşun bir sorumluluğunun bulunmadığı, sözleşmenin 7.5 no'lu maddesinde; dağıtım faaliyetinin ... şirketi tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyet kapsamında gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin bütün sorumluluğunun ...'a ait olacağı, ... tarafından yürütülen bu faaliyetler nedeniyle üçüncü kişiler tarafından ileri sürülecek talebinin muhatabının ... olacağı, bu talepleri konu alan icra takibime davaların ... tarafından Yürütüleceği ve sonuçlandırılacağı, bu takip ve davalardan doğacak her türlü mali yükümlülüğün ... tarafından karşılanacağı düzenlemesi gereğince tüm sorumluluğun ...'a ait olacağı, davacı tarafın 02.11.2013 tarih, 28809 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan Elektrik Piyasaları Lisans Yönetmeliği'nin 33. maddesi kapsamında yapıldığı iddiasıyla sözleşmenin hukuka aykırılığı ileri sürüldüğü, ancak bu iddianın hukuki dayanağının bulunmadığı, davacı her ne kadar sözleşme hukuka dayansa da, iddilarının dayanağı olan sözleşme örneğinin deliller arasında yer almadığı, davacının dava dilekçesinde belirtilen; dağıtım şirketi ile talep sahibi tüzel kişi arasında yatırımın dağıtım tarifesi bedelinden düşülerek yapılacağına ilişkin bir anlaşmanın olup olmadığı, sistem kullanım ve bağlantı anlaşması yapılıp yapılmadığı, yapılan tesisin yenileme ve genişleme yatırım projeksiyon içersinde olup olmaması, karşı tarafın mahsup talebinin yatırımın başlangıcında reddedilip edilmediği hususlarının açıklığa kavuşturulmadığından davacının afaki talepte bulunmasının hukuki dayanağının olmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, ibraz edilen 09/11/2017 tarihli raporda: davacı tarafın dava konusu ettiği, elektrik trafosunu ve bu elektrik trafosuna yaklaşık 1100m ilerideki başka bir trafodan çektiği yeraltı hattını yerinde görmüş ve gerekli notların alınarak, dosya içeriği mali müşavir incelemesinden geçerek davacının ticari defterlerinde gerekli incelemeler yapıldığını, yapılan incelemeler neticesinde davacı tarafın söz konusu elektrik tesisi için, faturalı kısımlara 793.430,81 TL (KDV, davacının bu bedeli fatura ile yansıtması halinde talep edilebilecektir) ve ... Genel Müdürlüğü proje onay bedeli 929,84 TL. olmak üzere toplamda 794.360,65 TL. harcama yaptığı ve bu bedelin uygun olduğu görüldüğünü, Faturalı olmayan kısımlar için ise bilirkişi heyeti davacının 17.258,24 TL. harcama yaptığını hesapladığını, davacı tarafın toplam harcaması 794.360,65 + 17.258,24 = 811.618,19 TL. hesaplandığını, Elektrik Piyasası Dağıtım Yönetmeliği'nin 10/2 maddesine göre; Sisteme bağlantı yapılması halinde, sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeniyle genişleme yatırımı veya yeni yatırım yapılmasının gerekli olduğu ve yeterli finansmanın mevcut olmadığı hallerde, söz konusu yatırım dağıtım şirketi adına bağlantı yapmak isteyen tüzel kişi tarafından mevzuat kapsamındaki teknik standardlar sağlanarak yapılabilir veya finansman koşulları dağıtım şirketi tarafından uygun bulunması halinde tüzel kişi tarafından finanse edilebilir. Bu durumda; gerçekleşen yatırıma ait toplam harcama tutarı, sisteme bağlantı yapan tüzel kişi ile dağıtım şirketi arasında yapılacak bağlantı ve/veya sistem kullanım anlaşması çerçevesinde kullanıcının sistem kullanım bedelinden düşülür, denildiğini, Anılan yönetmelik maddesi ile birlikte raporumuz içinde verilen mevzuata göre, davacı taraf elektrik enerjisi kullanabilmek için tüm yükümlülüklerini yerine getirerek yaptığı harcamaları geri istemekle haklı olduğu kanaatine varılmıştır. Davacının ... ile abonelik sözleşmesi yapması ise işin olağan akışındadır. Çünkü abonelik sözleşmesi dağıtım faaliyeti içindedir. Davacı taraf yaptığı harcamaları geri alabilmek için ... ve ...'ı davalı olarak gösterildiğini, Mahkeme davacının tesis ettiği trafo istasyonu ve tüm tamamlayıcı tesislerin davacının ve ...'ın mülkiyetinde olmadığını, ... idaresinin mülkiyetinde (maliki) olduğuna karar verirse, davacının yaptığı tüm masrafları ...'tan isteyebileceği görüldüğünü, Ancak, davacının dava dilekçesinde belirttiği hususlar çerçevesinde enerji talebinin karşılanması için trafo ve tamamlayıcı tesislerin yapımjşjve sonrasında abonelik sözleşmesi yapılmasının birdağıtım faaliyeti olduğuna karar verirse ve olay ...'ın bu tesisten abonelere elektrik enerjisi verilmediğini ve bunun karsılığında tahsilat yaptığı seklinde değerlendirilirse, davacının yaptığı tüm masrafları ...'tan isteyebileceği, davacı tarafın belirttiği ve tarafımızdan tespit edilen tüm masrafların dağıtım bedellerinden mahsup edilebileceğini, davacı tarafından yapılan enerji talebimin ve işlemlerin bir dağıtım faaliyeti olduğuna karar verilmesi durumunda ...'ın sorumlu olacağı kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.
Davacı vekili tarafından mahkememize sunulan 30/01/2018 tarihli dilekçesi ile davasını ıslah ederek talebini 954.436,01-TL ye çıkardığını beyan etmiş ve ıslah harcınıda yatırmış olduğu görülmüştür.
Taraflar arasında çıkan uyuşmazlıkda uygulanması gerekli olan zamanaşımı süresinin 10 yıl olduğu BK'nun 125. Maddesi uyarınca davalının yapmış olduğu zamanaşımı itirazının reddine karar verilerek açık yargılamaya devam olunmuştur.
Davalı ... ile ... arasında akdedilen işletme hakkı devir sözleşmesinin 7.1 maddesinde işletme hakkı ... tarafından devredilen dağıtım tesislerinin mülkiyetine ilişkin olarak sözleşmenin imza tarihinden önce başlamış idari ve hukuki ihtilafların takip edilmesi, çözüme kavuşturulması ve bunlardan kaynaklı sorumluluğun ...a ait olduğu 7.5 maddesinde dağıtım faaliyetlerinin ... tarafından yürütüldüğü dönemde bu faaliyet döneminde gerçekleştirilen her türlü iş ve işlemlerin sorumluluğunun ...a ait olduğu, ... tarafından yürütülen bu faaliyet nedeni ile 3. kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabının ... olduğu, mali yükümlülüklerinde ... tarafından karşılanacağı, 7.7 nolu maddesinde de sözleşmenin imza tarihinden sonra dağıtım tesisleri ile dağıtım tesislerinin işletilmesinden kaynaklı her türlü hukuki ve cezai sorumluluğun ...a ait olacağı ... tarafından yürütülen bu faaliyetler nedeni ile 3. kişiler tarafından ileri sürülecek her türlü talebin muhatabının ... olduğu, bu talepleri konu alanicra takibi ve davaların ... tarafından yürütüleceği ve sonuçlandırılacağı, ...ın bu konuda ortaya çkan tazminattan cezadan veya her hangi bir isim altında gerçekleştirilen ödemelerden dolayı ...a rücu yapamayacağı düzenleme konusu yapıldığı görülmüştür. ... ile ... arasındaki işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanma tarihi 24/07/2006 tarihi olup yapılan özelleştirme ve işletme hakkı devir sözleşmesinin imzalanmasından sonra dağıtım tesislerinin mülkiyeti ... genel müdürlüğünün işletim hakkı ise ...ın olmuştur. Davacı dava konusu edilen yer ile ilgili olarak 16/12/2011 tarihinde Tip C-2 Enerji Müsadesi belgesi ile sözleşme imzalamış olup ... ile ... arasında akdedilen işletme devir hakkı sözleşmesinin 7. Maddesi ve davacının elektrik dağıtım hizmetlerinde lisans sahibi olarak yasal işlerden sorumlu ... Dağıtım A.Ş.'ye müracaat ettiği ve onunla sözleşme akdettiği dikkate alındığında ...a husumet yöneltilemeyeceği anlaşıldığından ... yönünden açılan davanın husumet yönünden açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
Davacı taraf elektrik enerjisi kullanabilmek için tüm yükümlülüklerini yerine getirmiştir. Elektrik piyasası yönetmeliğinin 38.maddesinde sisteme bağlantı yapılması için sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeni ile genişleme yatırımı veya yeni yatırım yapılmasının gerekli olduğu ve yeterli finansmanın mevcut olmadığı hallerde söz konusu yatırımın dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi adına bağlantı yapmak isteyen gerçek veya tüzel kişi tarafından teknik standartlar sağlanarak yapılabileceği veya finanse edilebileceği , bu durumda gerçekleşen yatırıma ait toplam harcama tutarının sisteme bağlantı yapan gerçek veya tüzel kişi ile dağıtım lisansı sahibi tüzel kişi arasında yapılacak bağlantı ve sistem kullanım anlaşması çerçevesinde gerçek veya tüzel kişinin iletim tarifesi bedelinden düşüleceği düzenleme konusu yapılmış olup, elektrik piyasası dağıtım yönetmeliğinin 10/2 maddesinde de sisteme bağlantı yapılması halinde sistem kullanımı açısından kapasitenin yetersiz olması nedeni ile yeterli finansmanın mevcut olmadığı hallerde söz konusu yatırım dağıtım şirketi adına bağlantı yapmak isteyen tüzel kişi tarafından mevzuat kapsamındaki teknik standartlar sağlanarak yapılabileceği gerçekleşen harcama tutarının siteme bağlantı yapan tüzel kişi ile dağıtım şirketi arasında yapılacak kullanım anlaşması çerçevesinde kullanıcının sistem kullanım bedelinden düşüleceğinin düzenleme konusu yapıldığı, davacı tarafından yapılan trafo bedelinin enerji piyasası yönetmeliğinin 38. ve elektrik piyasası yönetmeliğinin 10/2 maddesi uyarınca ...tan talep edilebileceği davacının incelenen ticari defterlerinde dava konusu etmiş olduğu trafo için düzenlenen faturaların kayıtlı olduğu, davacının faturalı olarak ödenmesini talep edebileceği toplam miktarın 793.430,81-TL olduğu, ...a ödenen 929.84-TL olmak üzere toplam bedelin 794.360,65TL olduğu, faturalı olmayan harcamasının 17.258,24-TL bulunduğu, toplam talep edebileceği miktarın 811.618,19-TL olduğu, davacının katlandığı maliyetin KDV'siz olan matrah kısmı olduğundan KDV'nin dahil edilmemesi gerektiği hüküm vermeye elverişli denetime açık bilirkişi raporu ile anlaşıldığından 811.618,19-TL nin dava belirsiz alacak davası olarak açılıp bedel arttırımı yapılmış olduğundan dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'tan tahsiline karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle
1-... yönünden davanın husumet nedeniyle REDDİNE,
2-Davalı ... yönünden davanın kısmen kabulüne, 811.618,19-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile davalı ...'tan tahsili ile davacıya ödenmesine, fazlaya ilişkin istemin reddine,
3-Harçlar yasası uyarınca belirlenen 55.441,63-TL karar harcından, peşin alınan 16.004,66-TL harcın mahsubu ile bakiye 39.436,00-TL harcın davalı ...'dan alınarak hazineye irad kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 16.004,66-TL harç ile aşağıda dökümü yapılan 2.671,00-TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 2.270,35TL'nin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 46.414,72-TL vekalet ücretinin davalı ...'dan alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davanın reddedilen kısmı üzerinden karar tarihinde yürürlükte bulunan avukatlık ücret tarifesi gereğince 14.175,36
-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
7-Davalı ... kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.180,00-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
7-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,,
Dair davacı vekili ile davalı ... vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 22/03/2018
Başkan
Üye
Üye
Katip
Harç Beyanı
K.H.= 55.441,63-TL
P.H.= 16.004,66-TL
B.H= 39.436,00-TL
Davacı yargılama gideri
2.400,00-TL bilirkişi ücreti
271,00-TL tebligat gideri
2.671,00-TL Toplam yargılama gideri