T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/60 Esas
KARAR NO: 2021/895
DAVA: Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 20/01/2016
KARAR TARİHİ: 24/11/2021
Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin 20/01/2016 tarihli dava dilekçesinde özetle; Takibe konu bonoda alacaklı görünen şirketin yetkilisi ..., takibe konu senet üzerindeki yazılı tanzim tarihinde müvekkil şirketin imza yetkilisi olduğunu, ...'ın yetkilisi olduğu iki şirketi birbirine kambiyo taahhüdü ile borçlandırdığını, yani ...'ın, çok ortaklı müvekkil ... A.Ş.'yi kötü niyetli olarak tek pay sahibi olduğu kendi firmasına müvekkil şirketten habersizce borçlandırarak haksız kazanç elde etmeye çalıştığını, bonodaki borçlu şirket adına atılan imza ile alacaklı olarak icra takibi açan şirketin imza sahiplerinin aynı kişi olduklarını, hem alacaklı hem borçluyu temsil eden kişinin aynı kişi olduğunu, bononun, müvekkil şirket yönünden geçersiz, hükümsüz olduğunu ve iptal edilmesi gerektiğini, müvekkil şirketin, bu bonodan haberdar olduğu andan itibaren gerekli itiraz ve şikâyetleri yaptığını, ancak icra mahkemesinin sınırlı yetkisi dolayısıyla uyuşmazlığı genel mahkemeye taşıma gereği duyduğunu, bu bononun şirketin kayıtlarında yer almadığını, sahte olduğunu, davalı şirket yetkilisi kötü niyetli olarak, müvekkil şirketteki yetkileri alındıktan sonra haksız kazanç elde etme niyetiyle eski tarihli bu bonoyu tanzim ederek müvekkil ...'i kendisine borçlandırdığını, bononun TTK .395/1 uyarınca geçersiz olduğunu, bu nedenlerle bononun iptalini, bu bono yönünden müvekkilin borçlu olmadığının tespitini ve takibin iptalini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekilinin 18/03/2016 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ... A.Ş.’nde imzaya yetkili tek kişinin ... olduğunu, ... A.Ş‘nin de şirketi temsile yetkili kişiler ancak çift imza ile temsile haiz olduklarını, alacaklı şirket ve borçlu şirketin iki farklı tüzel kişiliğe haiz olduğunu, borçlu şirketi temsile yetkili kişi yönetim kurulu başkanı ve yönetim kurulu üyesi ... ve ... olduğunu, ..., yanında başka bir imza ile şirketi temsil etmeye yetkili yönetim kurulu başkanı olduğunu, yani imzaya yetkili olmayan bir yönetim kurulu üyesi olmadığını, ... 27. İcra müdürlüğünün ...E. Sayılı dosyasına, davacı tarafından takibe ilişkin borcun, senet altındaki imzaların kabul edilmediği ve takibin iptaline yönelik talepleri ile ... 20.İcra Hukuk Mahkemesi ... E. Sayılı dosya ile dava açtıklarını, yargılama sonucunda açılan davanın kabul edildiğini, takibin iptaline karar verildiğini,kararın temyiz edildiğini, ... 20. İcra Hukuk Mahkemesi'nin bozulan kararı ... e sayılı numara ile kayda alındığını ve 4.2.2016 tarihli duruşmada hakim olmaması sebebi ile 12.5.2016 tarihine talik edildiğini, huzurdaki menfi tespit davasının dışında alacaklısının ...Şti. ve borçlusunun ... A.Ş. olan, ... 27. İcra müdürlüğünün ... E sayılı senede dayalı diğer icra takibinin iptali için davacı tarafından açılan İstanbul 20 İcra Hukuk Mahkemesinin 2014/323E. Sayılı dava hakkında Yargıtay 12.H.D. 2015/755E. 2015/10045K. Sayı ile BOZULMASI yönünde karar verildikten sonra karar düzeltme talepleri de Yargıtay 12.H.D. 2015/19084 E. 2015/25576K. İle REDDİNE DAİR KARAR VERİLdiğini, ... 20. İCRA HUKUK MAHKEMESİ ... E. İle yeni kayıt alan dava 25/02/2015 tarihinde Yargıtay’ın BOZMA KARARINA UYARAK DAVACININ DAVASININ REDDİNE KARAR VERildiğini, ... A.Ş banka hesabından, ... A.Ş. banka hesabına 7.5.2013 tarihinde 26.000-TL, 8.5.2013 tarihinde 7.000-TL ve 2.000-TL, 10.05.2013 tarihinde 40.000-TL, 31.7.2013 tarihinde 99.992,65-TL toplam 174.992,65-TL ödeme yapıldığını, cari hesap alacağı kadar olan 174.887,65-TL üzerinden senet alındığını, Şirket defterlerinin incelenmesi ile bu husus görülebileceğini, söz konusu senetlerin hakkında yapılan savcılık soruşturmasını ...'ın asil olarak takip ettiğini, bu nedenle davanın esastan reddine haksız ve kötüniyetli davacının aleyhine %20 den aşağı olmamak üzere inkar tazminatına karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce celp edilen ... 27. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takip dosyasında; davacı/alacaklının 175.258,15 TL asıl alacağın tahsiline ilişkin icra takibine geçtiği, davalının takibe, borca, faize ve borcun tüm ferilerine itirazı üzerine takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce 23/11/2020 tarihli celse ara kararı uyarınca, Tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller, tarafların ticari defter ve kayıtları ve dosya incelenerek davacının davalıya borçlu olup olmadığı, davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkinin tespiti, dava konusu bonoya ilişkin tarafların ticari kayıtlarında giriş-çıkış kaydının olup olmadığı tespit edilerek, uyuşmazlık konuları üzerinde rapor alınmasına karar verilmiş olup, Mali Müşavir... ve ... tarafından ibraz edilen 20/05/2021 tarihli raporunda özetle; temsilcinin bir borcun ifası için işlemin iki tarafında bulunması halinde bu işlemin yasak kapsamında kalmayacağı, taraflar arasındaki uyuşmazlıkta davacının davalıya olan borcuna karşılık aynı tutarda bir bono düzenlendiği, kanunda aranan tüm unsurları taşıyan dava konusu bononun geçerli olduğu, Davacı Anonim Şirket tarafından bononun batıl olduğunun ileri sürülemeyeceği, Sayın Mahkemenin aksi kanaate olması halinde davacının taahhüdün geçersizliği defini davalıya karşı İleri sürmesinin mümkün olacağı sonuç ve kanatine varılmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;
Dava; davacının ... 27. İcra Müdürlüğü'nün ... E. Sayılı icra takibinden dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.
Yargılama devam ederken ... 1 Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...E. Sayılı kararı ile davacının 26/05/2016 tarihinde iflasına karar verildiği, ... 1. İcra Dairesinin ... iflas dosyası ile davacının iflas tasfiyesinin yürütüldüğü, mahkememizce İİK m.194 uyarınca ikinci alacaklılar toplantısının yapılmasına kadar yargılamanın durdurulmasına karar verildiği, 28/01/2020 tarihinde ikinci alacaklılar toplantısının yapıldığı, ikinci alacaklılar toplantısında bu davanın takip edildiğine dair açıkça karar alınmasa da 06/10/2020 tarihinde ... 1. İcra Dairesi verilen cevapta dava takip yetkisinin başka bir alacaklıya devredilmediği ve davanın takibi için ...'ın görevlendirildiğinin bildirildiği, duruşmaya katılan iflas idaresi memurunun iflas idaresi tarafından davanın takip edileceğini beyan ettiği anlaşılmakla yargılamaya devam olunmuştur.
Dosya kapsamından; 04/11/2013 tanzim tarihli keşidecisi ... A.Ş olan şirket kaşesi üzerinde iki imza bulunan, 28/12/2013 vade tarihli, 174.887,65 TL bedelli, davalı ... A.Ş'nin lehtarı olduğu kambiyo senedine dayanılarak davalı tarafından davacı aleyhine ... 27. İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı icra takibinin başlatıldığı, söz konusu bononun keşidecisi olan ...A.Ş'nin tanzim tarihi itibariyle yönetim kurulu başkanının ... olduğu, ...'ın aynı zamanda ... A.Ş'nin de ortağı ve yetkilisi olduğu, ... A.Ş'nin bononun tanzim tarihi itibariyle şirketin yönetim kurulu başkanı ve yönetim kurulu üyelerinden herhangi birinin müştereken atacakları imza ile temsil edildiği, dava konusu bononun tanzim tarihi itibariyle ... A.Ş'nin Yönetim Kurulu Başkanı olan ... ve Yönetim Kurulu Üyesi olan ... tarafından müştereken imzalanarak düzenlendiği anlaşılmıştır.
Yargılama sırasında alınan bilirkişi raporunda; davalı tarafından davacıya ait sunulan 136.05.01 ... hesabında 10.05.2013 tarihinde 26.000 TL,7.000 TL ,2.000 TL ve 40.000 TL ile 31.07.2013 tarihinde 99.,992,65 TL yapılan banka ödemesinin davacı/ ... borcu olarak kaydedildiği, karşılığında 26.07.2013 tarihli ve 28.10.2013 tarihli Stopaj ve KDV -Dv açıklamalı 105,00 TL davacı alacak kaydı mevcut olduğu ve 07.11.2013 tarihinde 174.887,65 TL senet alınışının davacı/... hesabına kaydedilerek hesapta borç/alacak kalmadığı, davaya konu takip dosyası dayanağı senedin davalı şirket tarafından menfi tespit talebinde bulunan davacı şirketten alındığının kayıtlı olduğu, yine davalının kayıtlarında davacıya banka yoluyla 174.992,65 TL ödeme yapıldığının mevcut olduğu, bu ödemeler tutarına ilişkin 174.887,65 TI'Lik senedin alınışının kayıtlandığı hususları belirlenmiştir.
Uyuşmazlık, dava konusu bononun çifte temsil nedeniyle ve TTK m.395 uyarınca işlem yasağı kapsamında geçerli olup olmadığı, davacının bonodan kaynaklanan borçtan sorumlu olup olmadığı noktalarına ilişkindir.
Temsilcinin kendisiyle işlem yapması kural olarak yasaktır. Temsilcinin izinsiz olarak kendisiyle yaptığı işlem sakat bir işlemdir. Bu işlem temsil olunanı bağlamaz. Özenli bir temsilci, iyiniyet ve sadakat borcu gereği, temsil ettiği şirketin çıkarına aykırı olarak bir işlem yaparsa bu işlem kural olarak temsil görevinin dışında kalır. Zira kural olarak temsilci üçüncü kişiye karşı bir hukuki muamelede bulunur. Bir kişinin bir veya birkaç gerçek veya tüzel kişiyi temsil etmesine ise bir engel bulunmamaktadır. Yine kural olarak temsilci kendi kendisiyle sözleşme yapamaz. Ancak çifte temsil halinde temsilciye çifte yetki verilmişse veya böyle bir muameleden dolayı temsil olunanın zarara uğrama ihtimali yoksa çifte temsil geçerlidir. (Y. 19.H.D., 04.11.2004 T, 2004/1690 Esas., 2004/10998K.)
TTK m. 395 (1)'e göre, yönetim kurulu üyeleri, genel kuruldan izin almadan, şirketle kendisi veya başkası adına herhangi bir işlem yapamazlar; aksi hâlde, şirket yapılan işlemin batıl olduğunu ileri sürebilir, diğer taraf böyle bir iddiada bulunamaz. Bu yasak ile şirketin idare ve temsil işleri kendilerine bırakılan üyelerin şirkete zarar vermesi önlenmek istenmiştir. Buna göre hükmün amacı şirketin menfaatlerinin korunması olduğundan şirketin zarar görmesinin söz konusu olmadığı haller, yasağa tabi değildir. Dolayısıyla bu hallerde genel kurulun izni veya onayına ihtiyaç yoktur. Bu bağlamda şirketin bir borcunun ifası veya karşılıksız kazandırmalar, şirketin menfaatini zedelemediği için yasak kapsamında kabul edilmezler.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; davalının ticari defter kayıtlarında davacıya banka yoluyla 174.992,65 TL ödeme yapıldığının mevcut olduğu, ödeme dekontlarının bu durumu doğruladığı, yine dava konusu bononun bu ödemeler karşılandığında davacı şirketten alındığının davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, davacının bono tutarı kadar davalı şirketten borç aldığı, dolayısıyla dava konusu bononun bir borcun ifası kapsamında düzenlendiği, çifte temsilden dolayı davacının zarara uğramadığı, davacının müşterek imza ile temsil edildiği ve bononun diğer yetkili ile birlikte imzalandığı, Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin 2015/753 E. 2015/10046 E. Sayılı ilamında da belirtildiği üzere takip dayanağı bononun keşidecisinin ve lehtarının farklı tüzel kişiler olduğu anlaşılmakla dava konusu bononun geçerli olduğu, davacının bonoda yazılı borçtan sorumlu olduğu sonucuna varılmış ve davanın reddine karar vermek gerekmiştir.
HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 59,30 TL'nin, peşin alınan 2.986,65 TL harçtan mahsubu bakiye 2.927,35 TL 'nin davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yapılan posta, tebligat, ve bilirkişi ücretinden oluşan toplam 1.755,00 TL yargılama giderinin kendi üzerine bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan posta, tebligat, ve bilirkişi ücretinden oluşan toplam 35,50 TL yargılama giderinin davalıcıdan tahsil edilerek davalı tarafa verilmesine, bakiye kısmın davacının üzerinde bırakılmasına,
5-Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 20.564,33 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,
6-Davacı ve davalı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair;davacı tarafın yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 24/11/2021
Katip
E-imzalıdır.
Hakim
E-imzalıdır.