T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/68 Esas
KARAR NO: 2018/278
DAVA: Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 21/01/2016
KARAR TARİHİ: 13/03/2018
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili şirketin ...'un farklı ilçelerinde bulunan şubelerinde toptan gıda satışı ile iştigal ettiğini, bu kapsamda icra ettiği faaliyetleri esnasında davalılardan ... Dağıtım A.Ş.'nin tedarikçisi olduğu ve yine diğer davalı ... Enerjisi Toptan Satış A.Ş. tarafından pazarlanan elektriği kullandığını, bu sebeple her iki tarafa da husumet yöneltildiğini, müvekkili şirket tarafından kullanılan elektriğe karşılık olarak davalılardan ... Enerjisi Toptan Satış A.Ş. tarafından belli tarihlerde faturalar tanzim edilip, müvekkili şirkete tahsil ettirildiğini, bu faturalarda yasa gereği tahakkuk ettirilmesi gereken tutarların dışında kayıp-kaçak, dağıtım, PSH, iletim, sayaç okuma bedeli adı altında müvekkil şirketten tahsilat yapıldığını, yine bu tutarlar üzerinden doğan %18 KDV'yi de müvekkil şirketten tahsil edildiğini, yapılan tahsilatların haksız ve hukuka aykırı olduğunu beyan ile, kayıp-kaçak, dağıtım, PSH (perakende satış hizmeti), iletim, sayaç okuma bedeli ve bu bedeller üzerinden tahsil edilen KDV üzerinden doğan alacağın şimdilik 5.000,00 TL'sinin dava tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan tahsili ile müvekkili şirkete ödenmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Enerjisi Toptan Satış A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile, davaya konu edilen kaçak kullanım bedeli sair yasalar ve elektrik piyasası mevzuatları çerçevesinde dağıtım şirketleri tarafından (... Dağıtım A.Ş.) müşterinin tükettiği elektrik oranı karşılığında tahsil edilen bir bedel olduğunu, yani lisansı veren kurum olan EPDK mevzuatına zorunlu tam uyum gereği müvekkil sattığı elektriğe dağıtım şirketi olan ... Dağıtım A.Ş. Adına kaçak kullanım bedeli tutarının yansıtıp tahsil edilen meblağı ... Dağıtım A.Ş. Adına tahsil ettiğini, müvekkili şirketin dava konusu uyuşmazlıkta taraf sıfatının bulunamayacağını, söz konusu davanın tek muhatabının ... Dağıtım A.Ş. olduğunu beyan ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ... Elektrik Dağıtım A.Ş. vekili cevap dilekçesi ile, davaya usul, zamanaşımı, husumet yönünden itirazda bulunduklarını, davacı tarafından iadesi istenilen kayıp kaçak bedellerinin Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) tarafından kanun'un temel amaçlarına uygun olarak düzenlenen elektrik tarifelerinin bir unsuru olduğunu, lisans sahibi olan elektrik dağıtım perakende satış-tedarik şirketlerinin tarifeleri uygulayıp uygulamama, kayıp-kaçak bedelini tahsil edip etmeme gibi bir inisiyatiflerinin bulunmadığını, tarifelerin uygulanmasının lisans sahibi şirketler bakımından yasal bir zorunluluk olduğunu, tarifelerle belirlenen tüm bedellerin yasal dayanağının bulunduğunu, lisans sahibi firmaların bu düzenlemelere kaldırılıncaya kadar uymakla yükümlü olduğunu beyan ile davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava, taraflar arasındaki elektrik aboneliği sözleşmesi kapsamında tüketilen elektriğe ilişkin faturalar üzerinden alınan kayıp kaçak, dağıtım, perakende satış hizmet, iletim, sayaç okuma bedeli ve bu bedeller üzerinden alınan KDV tutarının tahsili istemine ilişkindir.
Dosyamız tüm dosya kapsamı ile birlikte, dosyaya sunulan deliller ile taraf defter ve kayıtlarında inceleme yapıp davacı ile davalı arasındaki sözleşme kapsamında tahakkuk ettirilip tahsil ettirilen faturalardaki bedellerin EPDK kararlarına uygun yapılıp yapılmadığı, davacıdan TRT payı enerji fonu ve belediye tüketim vergisi alınırken fazla tahakkuk ve tahsil yapılıp yapılmadığına ilişkin rapor düzenlemek üzere resen tayin edilen Elektrik Mühendisi ...'ın tevdi edilmiş, bilirkişi; kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluk denetimi için yapılan incelemelerde her bir fatura için yapılan birim fiyat analizlerinde davalı tedarikçi ve dağıtım şirketlerince davacıya yüklenen kayıp-kaçak, dağıtım, iletim, PSH bedellerinin EPDK tarafından belirlenen sınırları geçmediği, dava konusu yapılan hizmet bedellerinin EPDK'nun düzenleyici işlemlerine uygun olduğu, faturalara yansıtılan kayıp/kaçak, dağıtım, iletim, PSH bedellerine ait birim fiyatların, "Ticarethane" tarifesinde fatura dönemleri itibariyle yürürlükte olan EPDK'ca belirlenen (onaylı) TEDAŞ birim fiyatları ile bire bir uyuştuğu, faturalarda davacı tarafça dava konusu edilen bu kalemler için fazladan tahakkuk bulunmadığı hususunu 27/11/2017 tarihinde rapor etmiştir.
Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ve Yargıtay 3. Hukuk Dairesi'nin Kararlarında; Anayasa'nın Vergi Ödevi Başlıklı 73. Maddesindeki "Vergi, resim, harç ve benzeri mali yükümlülükler Kanun ile konulur, değiştirilir veya kaldırılır" şeklindeki düzenlemeye göre kayıp kaçak, sayaç okuma, dağıtım , perakende hizmet ve iletim bedeli uygulamasının EPDK kararları ve tebliğleri çerçevesinde uygulama arz eden kanunlar ve 2. Mevzuat hükümleri çerçevesinde EPDK tarafından belirlenerek uygulandığı, bu tarihteki mevcut hukuki düzenlemenin EPDK 'na sınırsız bir fiyatlandırma ve tarife unsuru belirleme hak ve yetkisi vermediği, özellikle kaçak bedellerinin kurallara uyan abonelerden tahsili yoluna gitmenin hukuk devleti ve adalet düşünceleri ile bağdaşmadığı, bu faturalara yansıtılan diğer kalemlere ilişkin bedel miktarının şeffaflık ilkesi ile denetlenebilmesi ve hangi hizmetin karşılığında ne bedel ödendiğinin bilinmesinde şeffaf Hukuk Devletinin vazgeçilmez unsuru olduğu, EPDK kararları ile bu bedellerin mevcut mevzuat kapsamında tüketicilerden alınmasının dağıtım şirketleri yararına sebepsiz zenginleşme oluşturduğu ve bu nedenle de hukuka uygun olmadığı kabul edilmiştir.
Davacı Elektrik Satış Sözleşmesi gereğince tüketilen elektriğe ilişkin faturalar üzerinden alınan kayıp kaçak, dağıtım, perakende satış hizmet, iletim, sayaç okuma bedeli ve bu bedeller üzerinden alınan KDV tutarının haksız tahsil edilmiş olması nedeniyle ile davalılardan tahsilini talep etmiştir.
17/06/2016 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanarak yürürlüğe giren 6719 sayılı kanunun 21. Maddesi ile 6446 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu'nun 17.maddesinin birinci, üçüncü ve dördüncü fıkraları ile altıncı fıkrasının (a), (ç), (d), (f) bentleri değiştirilmiş ve aynı maddeye eklenen 10. bent ile "Kurum tarafından gelir ve tarife düzenlemeleri kapsamında belirlenen bedellere ilişkin olarak yapılan başvurularda ve açılan davalarda; Tüketici Hakem Heyetleri ile Mahkemelerin yetkisi, bu bedellerin, kurumun düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlıdır." hükmü getirilerek, tüketici hakem heyetlerinin ve mahkemelerin bu konularda açılacak davalarda inceleme ve araştırma yetkileri sadece bu dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp kaçak bedellerinin kurumun bu konulardaki düzenleyici işlemlerine uygunluğunun denetimi ile sınırlanmış, bu bedellerin alınmasında esas olan ilgili tarifelerin düzenlenmesinde enerji piyasası düzenleme kurumunun kanundaki yetkileri genişletilerek, yukarıda sözü edilen bedeller maliyet unsuru kapsamına dahil edilmiştir.
6719 sayılı kanunun 26. maddesi ile aynı zamanda 6446 sayılı yasaya eklenen geçici 19.madde ile; "bu maddeyi ihtas eden kanun ile öngörülen düzenlemeler yürürlüğe konuluncaya kadar, kurul tarafından yürürlüğe konulan mevcut yönetmelik, tebliğ ve kurul kararlarının bu kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam olunur." hükmü getirilmiştir. 6719 sayılı yasanın geçici 26. maddesi ile 6446 sayılı yasaya eklenen 20.maddesi; "kurul kararlarına uygun şekilde taahhuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17. Madde hükümleri uygulanır." hükmünü içermektedir.
Mahkememizce 2015/1121 Esas sayılı dosya üzerinden 6446 sayılı kanuna 6719 sayılı kanunun 26. Maddesi ile eklenen geçici 20. Maddesinin 1 numaralı fıkrasının Anayasa'nın 2, 13, 36 ve 40. Maddelerine aykırı olduğu bu nedenle iptaline karar verilmesi için Anayasa Mahkemesi'ne başvuruda bulunmuş , bu başvuru Anayasa Mahkemesince 27/06/2016 tarih itibariyle 2016/134 Esas numarasına kaydı yapılmıştır. Anayasa'nın 152/3 maddesine göre Anayasa Mahkemesi, mahkemelerden anayasaya aykırılık iddiası ile yapılan iptal başvurularını kendisine gelişinden başlamak üzere beş ay içinde kararını verir ve açıklar. Bu süre içinde karar verilmez ise Mahkeme davayı yürürlükteki kanun hükümlerine göre sonuçlandırır." hükmünü içermektedir.
Mahkememizin 2015/1121 Esas sayılı dosyası üzerinden; Anayasa Mahkemesi'ne yapılan iptal başvurusuna başvurunun Anayasa Mahkemesine ulaşıp esas numarası almasından itibaren 5 aylık süre içerisinde Anayasa Mahkemesi tarafından bir karar verilmemiş, Anayasa Mahkemesi'nce mahkememizin iptal başvurusuna 28.12.2017 tarih, 2016/150 esas, 2017/179 karar sayılı kararı ile başvurunun reddine karar verilmiştir.
6719 sayılı yasa ile 6446 sayılı Enerji Piyasası Kanunu'nda yapılan değişiklikler ile kurulca düzenlemeye tabi olacak tarifeler sayılarak tanımları yapılmış ve kurulca düzenlemeye tabi tarifelerin doğrudan nihai tüketiciye veya nihai tüketiciye yansıtılmak üzere ilgili tüketiciye enerji tedarik eden lisans sahibi tüzel kişilere yansıtılacağı düzenlenmiştir. 6719 sayıl yasa ile, 6446 sayılı Enerji Piyasası Kanunu'na eklenen geçici 20.madde de; kurul kararlarına uygun şekilde tahakkuk ettirilmiş dağıtım, sayaç okuma, perakende satış hizmeti, iletim ve kayıp kaçak bedelleri ile ilgili olarak açılmış olan her türlü ilamsız icra takibi, dava ve başvurular hakkında 17.madde hükmünün uygulanacağı hükme bağlanmıştır. 6719 sayılı yasa ile değişik, 6446 sayılı Enerji Piyasası Kanunu 17.maddesi de değişiklik sonrası 6446 sayılı yasa kapsamında düzenlenen ve bir sonraki dönem uygulanması öngörülen tarifelerin, ilgili tüzel kişi tarafından kurulca belirlenen usul ve esaslara göre, tarife konusu faaliyete ilişkin tüm faaliyet ve hizmet bedellerini içerecek şekilde hazırlanacağı ve onaylanmak üzere kuruma sunulacağı, kurulun mevzuat çerçevesinde uygun bulmadığı tarife tekliflerinin revize edilmesini isteyebileceği veya gerekmesi halinde resen revize ederek onaylayacağı, ilgili tüzel kişilerin kurul tarafından onaylanan tarifeleri uygulamak ile yükümlü oldukları, tüm maliyet ve hizmet bedellerini içeren kurul onaylı tarifelerin hüküm ve şartları, bu tarifelere tabi olan tüm gerçek ve tüzel kişileri bağladığı, bir gerçek veya tüzel kişinin tabi olduğu tarifede öngörülen ödemelerden herhangi birini yapmaması halinde, söz konusu hizmetin durdurulabilmesini içeren usul ve esasların kurum tarafından çıkarılacak yönetmelikle düzenleneceği hükmünü getirmiştir.
6719 sayılı yasa ile 6446 sayılı Enerji Piyasası Kanunu'nda yapılan değişiklikler birlikte değerlendirildiğinde; Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu kararlarına dayanılarak alınmış olan ve dava konusu yapılan bedeller ile ilgili olarak açılan ve halen derdest olan davalar, 6719 sayılı yasa ile 6446 sayılı yasada yapılan değişlikler nedeniyle konusuz kalmıştır.
Davacının açmış olduğu dava; 6446 sayılı yasada, 6719 sayılı yasa ile yapılan değişiklik uyarınca konusuz kalmış olması nedeniyle, dava hakkında hüküm kurulmasına yer olmadığına, davacının kötü niyet tazminatı isteminin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M / Yukarıda açıklanan nedenlerle
1-Davanın konusuz kalmış olması nedeniyle DAVA HAKKINDA HÜKÜM KURULMASINA YER OLMADIĞINA,
2-Harçlar yasası uyarınca belirlenen karar harcı olan 35,90 TL'nin, peşin alınan 85,39 TL harcın mahsubu ile bakiye 49,49 TL'nin karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,
3-Davacı tarafından yatırılan 35,90 TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan 821,00 TL yargılama giderinin davalılardan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.180,00 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı ... Dağitim A.Ş. tarafından yapılan yargılama giderinin kendi üzerinde bırakılmasına,
6-Davacı ve davalı .... tarafından yatırılan gider avansından kullanılmayacak olan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilgili taraflara iadesine,
dair davacı ve davalı ... vekilinin yüzüne karşı diğer davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık sürede istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 13/03/2018
Katip 142139
Hakim ...
HARÇ BEYANI:
35,90 TL KH
85,39 TL PH
49,49 TL İH
DAVACI YARGILAMA GİDERİ
700,00 TL BİLİRKİŞİ ÜCRETİ
121,00 TL POSTA GİDERİ
821,00 TL TOPLAM YARGILAMA GİDERİ