T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2016/834 Esas
KARAR NO: 2018/992
DAVA: İtirazın İptali
DAVA TARİHİ: 05/09/2012
KARAR TARİHİ: 09/10/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin yurt dışından ithal ettiği emtiayı davalı ... şirketinin genel antreposunda depolattığını, henüz millileştirmesi yapılamayan malların önemli bir bölümünün antrepo bölgesinde 09.09.2009 tarihinde vukubulan yoğun yağmur ve oluşan sel neticesinde önemli ölçüde hasara uğradığını, hasarın bir kısmının yurtdışı nakliyat sigortasına dayanılarak ...Ltd. şirketi tarafından karşılandığını, geriye 18.177 USD ödenmeyen hasar alacağı kaldığını ve işbu meblağın icra takibine konu yapıldığını, davalı antrepo sahibi ... firmasının risk faktörlerini ortadan kaldırmak ve bu risklere karşı teknik donanımı yeterli düzeyde oluşturmak ile yükümlü olduğunu, diğer davalı ....nin ise antrepoda bulunan mallan sigorta ettiğini, TTK,m.l453 vd. anlamında yapılan mal sigortası nedeniyle zararı karşılamakla yükümlü bulunduğunu, ekspertiz raporunu hazırlatıp müvekkilinin hasar miktarını tespit ettirdiğini, ancak müvekkiline herhangi bir ödeme yapmadığını, bu sebeple anılan hasar bedelinin tazmininden sorumlu bulunduğunu, diğer davalı ...Ş.'nin yurt dışındaki sigorta şirketlerinin acente ya da mümessili sıfatıyla hareket ettiğinden sorumlu bulunduğunu, her üç davalının da müvekkili ile mutabık oldukları seylap zararını Ödemekten imtina ettiklerini, taraflar arasında defalarca yapılan görüşme ve yazışmaJara rağmen müvekkilinin oyalandığını ve hasar alacağının ödenmediğini beyanla, davalıların icra takibine vaki İtirazlarının iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep etmiştir.
Davalılardan ... Ltd.Şti. vekili 11.10.2012 tarihli cevap dilekçesinde özetle, davacının aktif husumet ehliyetinin bulunmadığını, davacının talebinde haksız ve kötünİyetli olduğunu, 09.09.2009 tarihinde meydana gelen sel felaketinin bir mücbir sebep olduğunu, davacının da dava dilekçesinde 09.09.2009 tarihinde sel felaketi yaşandığını kabul ettiğini, sel felaketi nedeniyle Bayındırlık Bakanlığının 10.09.2009 tarihinde genel hayata etkili afet kararı aldığını, mücbir sebebin borçluyu sorumluluktan kurtardığım, müvekkili şirketin antrepoculuk hizmetleri çerçevesinde üstüne düşen yükümlülüğü yerine getirdiğini, davacının hür iradesi ile mallarını koymak için müvekkilin antreposunu tercih ettiğini, yaşanan sel felaketine kadar aldığı hizmet kalitesi ile ilgili herhangi bir şikâyetinin olmadığını, davacının zarar iddiasını ispatlamak zorunda bulunduğunu, öncelikle davacının talebini müvekkilinden önce ithal ettiği malların sigortacısına yöneltmek zorunda olduğunu, tekstil ürünlerinin bir kısmının sigortacısı olan ... Ltd. Şti. den ihtirazı kayıt leri sürmeden aldığım, zarara uğrayan diğer malların sigortacısı olan ... LTD. şirketinden talepte bulunması gerektiğini beyanla, davanın reddini istemiştir.
Diğer davalı .... vekili 15.10.2012 tarihli cevap dilekçesinde özetle, davada 1 yıllık zamanaşımı süresinin dolduğunu, 09.09.2009 tarihinde meydana gelen sel felaketinin müvekkili şirket açısından mücbir sebep oluşturduğunu, sigorta poliçesinde sel baskını ve dahili su hasarlarının teminat kapsamına alınmış olduğunu, ancak dava konusu olayın herkesi etkileyen bir doğal afet nedeni ile meydana geldiğini, bu nedenle olayın sel klozu kapsamında değerlendirilmesinin mümkün olmadığını ve müvekkilden bu nedenle hasar talebinde bulunulamayacağını, hasarın varlığını ve miktarını kanıtlar hiçbir belgenin dosyaya sunulmadığım, bu konudaki ispat yükünün davacıda olduğunu beyanla» haksız davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Üçüncü davalı ...Ş. vekili 09.10.2012 tarihli cevap dilekçesinde, müvekkili ile davacı arasında hiçbir ticari veya hukuki nedene dayalı alacak-borç ilişkisinin bulunmadığını, müvekkili şirketin meydana gelen hasarın tazmini ile ilgili bir sorumluluğunun bulunmadığını, müvekkilinin sigorta şirketlerinin temsilcisi veya acentesi olmadığını, müvekkilinin görevinin sadece avarya komiseri olarak hasarlı olduğu bildirilen ve ekspertiz yapılması talep edilen malların durumlarının belirlenmesi için zarar ziyan tespiti yapmaktan ibaıet olduğunu, mümessillik, temsilcilik veya acente gibi sıfatlarının bulunmadığını beyanla, haksız davanın reddini istemiştir.
Dava, davacıya ait malların davalı ... Tic. Ltd. Şti'ye ait antrepoda bulunduğu sırada meydana gelen sel olayında zarar görmesi nedeniyle meydana gelen zararın tahsili için başlatılan takibe itirazın iptali istemine ilişkindir.
Celp edilen ... 13.İcra Müdürlüğü'nün 2012/2059 takip sayılı dosyasında; davacı tarafından davalı hakkında başlatılan takipte 18.177 USD asıl alacak, 7.479,96 USD işlemiş faiz toplam 25.656,46 USD üzerinden icra takibi yapıldığı, ödeme emrinin borçlu ... A.Ş. 'ye 15/06/2012 tarihinde tebliğ olunduğu, borçlunun 18/06/2012 tarihinde takibe itiraz ettiği , Borçlu .... 'ye 14/06/2014 tarihinde tebliğ olunduğu, borçlunun 20/06/2012 tarihinde takibe itiraz ettiği, borçlu ... Ltd.Şti.'ne 12/06/2012 tarihinde tebliğ olunduğu, borçlunun 14/06/2012 tarihinde takibe itiraz ettiği, takibin durduğu anlaşılmıştır.
Mahkememizden verilen 2012/216 esas, 2014/197 karar sayılı, 12.06.2014 tarihli kararda "...davalı ... Tic. Ltd. Şti hakkında açılan davanın reddine, davalı ... AŞ. Hakkında açılan davanın zamanaşımı nedeniyle reddine, davalı ...Ş. hakkında açılan davanın husumet yokluğu nedeniyle reddine..." karar vermiştir.
Mahkememizce verilen karar, davacı vekilince temyiz edilmiş, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi 13/05/2015 tarih, 2015/4987 esas, 2015/6832 karar sayılı kararıyla mahkememiz kararının onanmasına karar vermiştir.
Mahkememizce verilen karar, davacı vekili tarafından karar düzeltmesi temyizinde bulunulmuş, Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 2015/11690 esas, 2016/6401 karar sayılı 09.06.2016 tarihli ilamında "...davacı vekili davalı ... Tekstil İnşaat Nak. Gıda Ve Tic. Ltd. Şti.'nin antreposunda bulunan malları diğer davalı ...'ye sigortalattığını, 09.09.2009 tarihinde yaşanan sel felaketinden sonra davalı ... şirketine hasar ihbarında bulunarak tazminat talep ettiğini, davalı ... şirketinin eksper görevlendirerek davalı şirkete ait antrepoya malını bırakan tüm şirketler açısından ayrı ayrı ekspertiz raporu düzenlettirdiğini, müvekkili ... Ltd. Şti'ye ait mallar açısından da ayrı bir hasar dosyası açılıp ekspertiz raporu düzenlendiğini ve bu kapsamda davalı ... Tic. Ltd.Şti'nin müvekkilinin tazminat talebini sel olayının mücbir sebep olduğunu ileri sürerek reddetmesine rağmen aynı olayda müvekkilinin hasar gören mallarından dolayı diğer davalı ... şirketinden hasar tazminatı aldığını, bunun çelişkili davranış oluşturduğunu ve anılan antrepo sahibi davalının sebepsiz zenginleştiğini iddia etmiştir. davalı ... şirketi davacının malları açısından düzenlenen poliçe ve 23.10.2009 tarihli ekspertiz raporunu dosyaya ibraz etmiştir. Dava konusu mallar açısında davalı ... Tic. Ltd. Şti'ye ödeme yapılıp yapılmadığının bildirilmesinin istenmesi üzerine de davalı ... şirketi vekili bir kısım ödeme dekontları ibraz etmiştir. Ancak bu dekontlardan davalı ... Tekstil İnşaat Nak. Gıda ve Tic. Ltd. Şti'ye yapılan ödemelerin hangi şirketlerin malları yönünden yapıldığı tam olarak anlaşılamamaktadır. Bu durumda, mahkemece davacının davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin antreposuna koyduğu mallar nedeniyle davalı antrepocu şirketin diğer davalı ... şirketinden para tahsil edip etmediği hususu davalı ... şirketinden davacının malları nedeniyle oluşturulan hasar dosyası celp edilip, eğer davalı antrepo şirketi davacının hasar gören malları nedeniyle davalı ... şirketinden tahsilat yapmış ise bu tahsilatın sebepsiz zenginleşme oluşturup oluşturmayacağı tartışılmadan yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir. Bu itibarla mahkemece eksik incelemeyle yazılı şekilde davanın reddine karar verilmesi doğru olmadığından davacı vekilinin davalı ... Tic. Ltd. Şti'ne yönelik karar düzeltme istemi yerinde görülmekle, diğer karar düzeltme istemlerinin HUMK’nun 442. maddesi gereğince reddine, davacı vekilinin karar düzeltme itirazının kabulü ile dairenin 13.05.2015 tarih, 2015/4987 Esas-2015/6832 Karar sayılı onama ilamının kaldırılarak, mahkemece verilen kararın davacı yararına bozulmasına..." gerekçesiyle bozulmuş olup, usul ve yasaya uygun Yargıtay ilamına uyularak yargılamaya mahkememiz 2016/834 esas sayılı dosyası üzerinden devam edilmiştir.
Mahkememizce, dosyanın önceki bilirkişi heyetinden ...'ya günsüz olarak verilip davalı ...'nın diğer davalı ... Sigorta şirketine ödeme yapıp yapmadığı ve sunulan ödeme kayıtlarına göre hangi tarihte ne kadar ödeme yaptığına ilişkin ek rapor düzenlenmesinin istenmesine, mahkememiz dosyasında 30.01.2018 tarihli celse 1 nolu ara kararı gereğince önceki bilirkişi heyetinden ...'nın görevlendirildiği, ancak uyap ortamından yapılan incelemede, bilirkişi ...'nın vefatı nedeniyle görevlendirilemediği anlaşıldığından, bilirkişi ...'nın görevinden affı ile, bilirkişi ... yerine mali müşavir ...'in tayinine, mali müşavir bilirkişi ... tarafından 30.01.2018 tarihli celse 1 nolu ara kararı uyarınca, dosyanın günsüz olarak verilerek, rapor düzenlenmesinin istenmesine karar verilmiş olup, ibraz edilen 20.06.2018 tarihli raporda; Muafiyetler düşüldükten sonra kalan zarar bedelinin, sigorta şirketleri tarafından poliçe sahibine tazmin ettiği anlaşılmış ve anlaşmazlık; ... Ltd. Şti. poliçe tazmin şartlan île, ... Dış Tic. Turizm Taşımacılık Ltd. Şti'nin yaptığı poliçe tazmin tutarları arasındaki farktan kaynaklandığı, ...'nin, 02/12/2008-02/12/2009 tarihleri arasında, ...ŞTİ'nin Seylap hasar risklerini teminat altına alan 7166812 No.lu ticari risk abonman sigorta poliçesi üzerinden açılan, ... Hasar dosya no.su ile, tabloda 3'de belirtilen firmalar için hasar ödemelerini yaptığı, bu ödemelerin, antrepo sahibi bulunan ... NAKLİYAT GIDA VE TİCARET LTD.ŞTİ'nin, ... Bankası ... Şubesinde bulunan ... no.lu ticari mevduat hesabından yapılmış olup, ödeme yapılan firmalar, ödeme tarihleri ve ödeme tutarlarının tablo-3 belirtilen şekilde olduğu, davalı, ... Tekstil İnşaat Gıda ve Ticaret Ltd.Şti. adına keşide edilen ... Ticari Risk Abonman Sigorta Poliçesi mucibi açılan ... no.lu hasar dosyası gereği, anılan şirket hesaplarına, ... tarafından 1.033.189,00 TL gönderilmiş ve yine bu hasar dosyasından 86,341,00 TL'nin ise, doğrudan ... şirketine ödendiği, böylece ... tarafından belirtilen hasar dosyasından toplam bazında 1.119.530,TL ödendiği, davalı ... davacı arasındaki 2009 ve 2010 yıllarına ait ... no.lu ticari defter cari hesap ekstreleri incelendiğinde, 01/01/2009-31/12/2009 arasında belgeli 14 işlemin, 01/01/2010-10/05/2010 tarihleri arasında ise, belgeli 23 işlemin yapıldığı, ancak davacıya, hasar tazmin bedeli açıklamalı herhangi bir ödemenin yapılmadığı, davalı ... Ltd. Şti.nin, ... Bankası ... no.lu hesaplarına ait, 01/11/2009- 27/12/2009 dönemi ile, 5-9071179 no.lu hesaplarına ait, 04/01/2010-28/01/2010 dönemi hareketleri incelendiğinde; davacı ... Kumaşçılık San. ve Dış Tic. Turizm Taşımacılık Ltd. Şti'ne, ... no.lu hasar dosyası mucibi herhangi bir ödemenin yapılmadığı, davacının, 21/08-08/09/2009 tarihleri arasında, 4 işlemde ithalatını yaptığı 133.105 Metre, 295.112,62 USD tutarındaki kumaşı, gümrük işlemleri yapıldıktan sonra teslim alınmak üzere davalıya aît bulunun Antrepo'ya teslim ettiği, 09/09/2009 tarihinde gerçekleşen sel felaketi dolayısıyla, antrepo'ya su bastığı, vaki su basması sonucunda ise; davacının ithal ettiği ve antrepo'ya teslim ettiği kumaşlardan, birim metre fiyatı 2,73 USD olan 16.235 metre, 44.321,55 USD tutarına isabet eden kumaşlan sağlam olarak geri aldığı, 250.791,07 USD tutarındaki kısma isabet eden kumaşların ise, hasarlı olduğu ve sovtaj bedelinin (hasarlı malın rayiç bedeli) ise, 157.295,07 USD tutarında hesaplandığı, belirtilen kumaş bedelinden, hasarlı malın rayiç bedelinin düşülmesi sonucu bakiye kalan bedelin 93.496,00 USD olduğu, bu tutara isabet eden 69.416,80 USD tutarının ise, davacının kendisinin yaptırdığı ... Ltd. şirketine ait poliçeden tahsil ettiği, bakiye kalan tutarın ise, 18.176,95,00 USD olduğu sonucuna ulaşıldığı bildirilmiştir.
Davalılar .... ve ... hakkında mahkememizce verilmiş olan 12/06/2014 tarih, 2012/216 esas, 2014/197 karar sayılı davanın reddine yönelik karar kesinleşmiş olduğundan, bu davalılar yönünden hüküm oluşturulmasına yer olmadığına karar verilmiştir.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, davacı yurt dışında ithal ettiği emtiayı davalı ... şirketinin genel antreposunda depolattığını, henüz millileştirmesi yapılmayan malların önemli bir bölümünün antrepo bölgesinde yoğun yağmur ve oluşan sel sonucunda hasara uğradığını, meydana gelen hasarın bir kısmının yurtdışı nakliyat sigortasına dayanılarak karşılandığını, geriye 18.177 USD hasar alacağının kaldığını, bu hasar bedelinin tahsili için davalı şirket hakkında icra takibi yaptığını beyan etmiştir. Dosya kapsamındaki delillerden davacı şirketin yurtdışından ithal ettiği bir kısım tekstil ve kumaş emtiasını davalı ... şirketine ait antrepoda saklanması konusunda sözleşme ilişkisine girdiği ve bu davalıya ait depoda emtianın 09/09/2009 tarihinde meydana gelen sel sırasında hasar gördüğü konusunda, taraflar arasında bir ihtilaf bulunmamaktadır. Dosyada bulunan .... eksperi tarafından düzenlenen 23/10/2009 tarihli ekspertiz raporunda davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin hasarın meydana geldiği adresinde yapılan incelemede toplam 295.112 USD bedelli kumaştan, 250.790 USD'lik kısmın sel sebebiyle hasar gördüğü, muafiyet oranı düşüldüğünde tazmini gereken hasar bedelinin 87.593 USD olduğunun rapor edildiği görülmüştür. Dosya içerisinde bulunan sigorta poliçesi örneğinden, davalı ... Tic. Ltd. Şti'nin antreposundaki malların da sigorta kapsamında olduğu, yazılan müzekkereye verilen cevapta sigorta şirketince sel nedeniyle oluşan hasardan dolayı, davalı ... Ltd. Şti.'ye toplamda 1.119.530 TL ödeme yapıldığı görülmüştür. Yargıtay karar düzeltme sonrasında yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda; dava konusu olay nedeniyle davalı ... Tic. Ltd. Şti.'nin antreposuna koyduğu mallar nedeniyle sigorta şirketinden hasar bedeli tahsilatı yaptığı, tahsil edilen bu hasar bedelinin davacının davalının antreposunda bulunan emtiaya ilişkin olduğu davalı ... Gida Ve Tic. Ltd. Şti.'i tarafından hasar nedeniyle davacıya herhangi bir ödeme yapmamış olduğunun hasar bedelinin raiç bedelinin düşülmesi sonucunda kalan bakiye bedelden davacının ... Ltd. Şti.'den tahsil ettiği tutar düşüldüğünde davacının alacağının 18.176,95 USD olduğunun rapor edildiği, davalının işletmesinin dere yatağında olduğu, bu nedenle de antrepo olarak işletilen işletmedeki malları bir tehlikeye maruz kalabileceğini düşünerek ticari risk sigortası ile sigorta ettirdiği, sigorta poliçesinin; deprem, sel, su baskını ve doğal afetleri de kapsadığı, bu kapsamda davalı ... Tic. Ltd. Şti.'nin sigorta şirketinden tahsilat yaparak haksız zenginleştiği, bu nedenle de davacının davalıdan hasar gören Emtia'sından dolayı 18.176,95 USD alacaklı olduğu sonucuna varılarak, davacının davasının kısmen kabulüne, davalının ... 13 icra müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline, takibin 18.176,95 USD alacak üzerinden devamına, alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarında yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduatlara yapılan faiz oranının uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine, alacak yargılama sonucunda belirlendiğinden icra inkar tazminatı isteminin reddine, davalılar ... Sigorta AŞ ve ... hakkındaki dava daha önceden verilen karar ile kesinleşmiş olduğundan bu davalılar hakkında hüküm oluşturulmasına yer olmadığına karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, davalının ... 13 icra müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline, takibin 18.176,95 USD alacak üzerinden devamına, alacağa takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince devlet bankalarında yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduatlara yapılan faiz oranının uygulanmasına, fazlaya ilişkin istemin reddine,
Alacak yargılama sonucunda belirlendiğinden icra inkar tazminatı isteminin reddine,
Davalılar ... Sigorta AŞ ve ... AŞ hakkındaki dava daha önceden verilen karar ile kesinleşmiş olduğundan bu davalılar hakkında hüküm oluşturulmasına yer olmadığına,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 2.259,83 TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 329,85 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.929,98 TL nispi karar ve ilam harcının davalı ... Ltd.Şti'den tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 329,85 TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan 2.343,95 TL yargılama giderinden davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 2.044,39 TL'nin davalı ... Ticaret Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı ... Ticaret Ltd.Şti tarafından yapılan 35,00 TL yargılama giderinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden hesaplanan 4,47 TL'nin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine, bakiye kısmın bu davalı üzerine bırakılmasına,
5-Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 3.969,85 TL nispi vekalet ücretinin davalı ... Nakliyat Gıda ve Ticaret Ltd.Şti'den alınarak davacıya verilmesine,
6-Davalı ... Ticaret Ltd.Şti kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13.maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücreti, maktu vekalet ücretinden az olamayacağından 2.180-TL maktu vekalet ücretinin davacıdan alınarak bu davalıya verilmesine,
7-Davacı ... davalı ... Ticaret Ltd.Şti tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
dair davacı ... davalı ... Tekstil vekilinin yüzüne karşı diğer davalı tarafın yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 15 günlük sürede temyiz yolu açık olmak üzere karar verildi.09/10/2018
Katip ...
Hakim ...
Harç Beyanı
K.H.= 2.259,83 TL
P.H.= 329,85 TL
B.H.= 1.929,98 TL
Davacı yargılama gideri
2.343,95 TL Toplam yargılama gideri
Davalı Elçeoğlu Tekstil İnşaat Nakliyat Gıda ve Ticaret Ltd.Şti yargılama gideri
35,00 TL posta gideri