T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1115 Esas
KARAR NO: 2018/885
DAVA: Tazminat (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/12/2017
KARAR TARİHİ: 12/09/2018
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin ... isimli şahıs şirketi için ... yetkili bayisi ... firmasından 02/11/2016 tarihinde ... plakalı ... marka -0- km ticari araç satın aldığını, aracın 17.000 km ilk genel bakımı için 21/07/2017 tarihinde davalının işletmecisi olduğu .... yetkili servisine teslim edilmiş ve aynı gün tüm bakımları yapılarak teslim alındığını, 23/07/2017 tarihinde müvekkilinin ailesi ile birlikte ... gitmek üzere yolda gittikleri sırada araç ekranında " Gaz Emisyonunu Kontrol edin " uyarısının çıktığını, ... yol yardım servisinin arandığını, davalı şirket tarafından müvekkiline sözlü olarak hararet göstergesinden sonra 170 km yol gidildiğini, bu nedenle tamiratın garanti dışı yapılması gerektiğinin bildirildiğini, ancak müvekkiline yazılı belge ibrazının yapılmadığını, bunun üzerine aracın tamirinin yapılması için ... 8. ATM.'nin ... D.İş. Sayılı dosyası üzerinden keşif yaptırılması neticesinde düzenlenen bilirkişi raporunda, araç sürücüsünün meydana gelen arızada kullanıma ilişkin bir kusurunun bulunmadığını, araçta oluşan hasarın Acar Motorlu Araçlar yetkili servisinde yapılan bakım sonrasında soğutma sıvısı genleşme kabının kapağının gevşek bırakılması/unutulması neticesinde meydana geldiğini, araçta oluşan hasar miktarının 15.886,83 TL olduğu, sorumluluğun bakım ve onarım yapan şirkette olduğunun tespitinin yapıldığını, bu süre zarfında müvekkilinin iş gücü ve kazanç kaybına uğradığını, bu kapsamda 1 aylık araç kiralaranak sonrasında başka bir araç satın alınmak zorunda kalındığını, fazlaya ilişkin haklarını saklı tutmak kaydıyla şimdilik 15.812,00 TL tamir gideri ile iş gücü ve kazanç kaybına ilişkin olarakta 100,00 TL tazminat bedeli ve 2.102,00 TL delil tespiti masrafından oluşan bedellerin davalıdan tahsili ile yargılama masrafları ve vekalet ücretininde davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu aracın 17.000 km de müvekkili servise bakıma geldiğini, fatura içeriğindeki genel bakımların yapıldığını, meydana gelen arızanın teknik özelliklerde eksikliklerin bulunması sebebiyle oluştuğunu, davanın Mais şirketine ihbarı gerektiğini, delil tespiti raporuna da itiraz edildiğini, hasarın meydana gelmesinde davacının asli kusurunun meydana geldiğini, müvekkilinin hasar sebebiyle bir kusurunun bulunmadığını, öncelikle Tüketici mahkemesine görevsizlik kararı verilerek davanın esastan da reddine reddine karar verilmesini istemiştir.
Mahkememizce davanın delili olan ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş. Sayılı dosyası üzerinden yaptırılan delil tespiti neticesinde aldırılan 10/11/2017 tarihli bilirkişi raporunda özetle; araç sürücüsünün meydana gelen arızada kullanıma ilişkin bir kusurunun olmadığı, araçta oluşan hasarın Acar Motorlu Araçlar yetkili servisinde yapılan bakım sonrasında soğutma sıvısı genleşme kabının kapağının gevşek bırakılması unutulması ile meydana geldiği ve firmanın ayıplı hizmet verdiği, araçta oluşan hasar zarar miktarının 15.886,83 TL olduğu, araçta meydana gelen hasarın tazmin sorumluluğunun bakım ve onarımı yapan servis kapsamında olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
arafların iddia ve savunmaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla dosya bilirkişiler Mali Müşavir ..., Makine Mühendisleri ... ile ... tarafından dosyaya tanzim olunan 04/06/2018 tarihli bilirkişi raporunda özetle; delillerin irdelenmesi ve değerlendirilmesi neticesinde; ... yetkili satıcısı .... Otomotiv tarafından ... adına düzenlenmiş 02.11.2016 tarih ve ... seri numaralı faturadan 2016 model, ... marka, ... tipi, elmas gri renkli taşıtın KDV dahil 56.570,00 TL bedelle satın alındığı, dava konusu taşıtın Trafik Tescil Belgesinde kullanım amacının yük nakil – ticari yazılı olduğu, dava konusu ... plaka sayılı taşıta ait ... seri numaralı Trafik Tescil Belgesinden ... marka, ... tipi, 2016 model, elmas gri renkli, dizel yakıtlı motora haiz N1 sınıfı kamyonet (...) olduğu ve ilk tescil tarihinin 02.11.2016 olduğu, ... plakalı taşıtın 21.07.2017 tarihinde servise geldiğinden km’sinin 17.637 km olduğu, ... Tic. Ltd. Şti. firmasınca ... adına düzenlenmiş ... tarih ve ... seri numaralı faturadan yedek parça (takım piston, motor yağ pompası, triger seti + devirdaim, takım subap +gayıt, filtre seti, motor yağı, takım conta, turbo, takım enjektör, silindir kapağı, motor krankı, takım kızdırma bujisi, termostat kütüğü, ısı müşiri, akü, antifriz, şanzıman yağı) bedeli 10.150 TL ve işçilik (motor rektifiye, motor mekanik) bedeli 3.250 TL olmak üzere toplam 13.400 TL (KDV dahil 15.812,00 TL) ödendiği, dava konusu ... plakalı taşıtın hasarlarını gösteren fotoğrafların dosyasında bulunmadığı, dava konusu taşıt üzerinde heyetçe keşfen inceleme yapılmadığı, dava konusu kamyonetin 20.000 km bakımının yapıldığı, davacı yanın dilekçelerinde beyan ettiği ‘’GAZ EMİSYONUNU KONTOL EDİN’’ uyarının, gösterge tablosunda egzoz gazları kontrol ışığı yandığı, motorun çalışması sırasında silindir cidarları, pistonlar ve silindir kapağı gibi parçalar da büyük miktarda ısı absorbe edilir, eğer motorun bu kısımları çok ısınırsa yağ filmi yanar ve yağ tabakası yağlama özelliğini kaybeder, bu nedenle motor hasar görebilir. Motor parçaları soğutulmadığı takdirde parçaların mekanik dayanımı azalır ve parçalar üzerinde aşırı genleşmeler meydana gelir ve hareketli parçalar arasında bulunan yağ boşluğu ortadan kalkar. Yağlanamayan parçalar kuru sürtünme sonucu oluşan ısının da etkisi ile birbirine kaynar ve sıkışır kalır. Motor yağı yağlama özelliğini kaybederek görevini yapamaz. Bu durumda kuru sürtünmeye yol açar ve aynı sonuçları meydana getirir.
Dosya kapsamındaki bilgi ve belgelerin değerlendirilmesinden, motorun çalıştırıldığında ön kaputtan duman çıktığı, bilirkişi incelemesinde aracın su haznesinin boş olduğu, motor yağı bulunmadığı tespitleri dikkate alındığında, motorun soğutma sıvının eksilmesi ve/veya buharlaşması sonucu motorun hasarlandığı, buna ise soğutma sıvısı genleşme kabının kapağının gevşek bırakılması/unutulması ile meydana geldiği, motorlarda kullanılan kapalı devre sıvılı soğutma sisteminin elemanlarından olan genleşme kabı, motor sıcaklığının artmasıyla hacmi artarak genleşen bir miktar soğutucu sıvının dolmasına olanak vererek, soğutucu sıvının hortumdan dışarı taşmasını ve radyatör sıvı seviyesinin eksilmesini önlemektedir. Böylece genleşme kabı (kavanozu) radyatörün devamlı olarak soğutma sıvısı ile dolu olmasını sağlamaktır. Somut olayda genleşme kabı kapağının gevşek bırakılması/unutulması halinde, yukarıda izah edilen kapalı devrede soğutucu seviyesinde eksilme olacak ve motorun hasarlanması ile neticelenecek bir arızanın meydana gelebilecektir. Bu durumda, dava konusu vasıtanın davalı ... Tic A.Ş. şirketine ait yetkili serviste gerçekleştirilen 20.000 km bakımı tamamlandıktan sonra gerekli kontroller yapılmadan aracın davacı yana teslim edilmesiyle oluşan ayıplı servis hizmeti sonucu meydana geldiği, davacı adına tescilli ... plakalı taşıtın hasarları ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinde Bilirkişi tarafından ayrı ayrı tespit edilmiş ve değerlendirmeler yapıldığı, motorda oluşan hasarların durumunu gösteren fotoğraflar dosyaya sunulmamış olup, onarım faturaları dosyada mevcut olduğu, tespit edilen her bir malzemenin ve işçiliklerin oluşan hasarlarla uyumlu olduğu, motorda oluşan hasarların onarılmasında, ... Tic. Ltd. Şti. firmasınca ... adına düzenlenmiş 20.11.20127 tarih ve ... seri numaralı faturası esas alındığında tespit edilen hasarlar ve KDV hariç bedellerin Yedek Parça toplamının 10.150,00 TL, işçilikler toplamının 3.250,00 TL, genel toplamının 13.400,00 TL olmakla net tutarının 15.812,00 TL olduğu, ... plakalı kamyonette tespit edilen toplam zararın 13.400,00 TL (KDV hariç) ve 15.812,00 TL (KDV dahil) olduğu tespit edilmiştir.
EMSAL NİTELİKTE BİR ARACIN KİRALAMA ÜCRETİNİN TESPİTİ:
Dava dosyası kapsamında ... plakalı kamyonetin hasarlanması ve sonrasında onarım görmesi arasında geçen süreler açısında; davalı tarafın servisinde yapılan periyodik bakımnın 21.07.2017 tarihi olduğu, aracın yeniden servise tesliminin 23.07.2017 olduğu, Noter ihtarname tarihinin 01.08.2017 olduğu, davacı yanın yeni araç alım tarihinin 15.08.2017 olduğu, bilirkişi tespit raporu tarihinin ise 10.11.2017, MP Hırdavat firmasının fatura tarihinin ise 20.11.2017 olduğu tespit edilmiştir.
Aracın değişen parçaları ve onarım işlemleri incelendiğinde normal onarım süresinin araç sahibinden yana emniyetli olarak 20 gün olduğu, normal onarım süresince araç mahrumiyet bedelinin hasarın meydana gelmesinden sorumlu davalı servisten talep edebileceği konusunda tereddüt olmadığı, araç sahibinin haklarını koruyabilmesi için mahkeme kanalıyla tespit yaptırma isteğinde haklı olduğu, Mahkeme bilirkişisi aracı görene kadar geçecek makul sürede aracın onarımına başlanamayacağı için bilirkişi incelemesine kadar geçecek sürenin de onarım süresine eklenmesi gerektiği, normal şartlarda tespit talebinden sonra 4 gün içinde mahkeme bilirkişisi aracı inceleyebileceği, durumun aciliyeti belirtildiğinde mahkemeler inceleme tarihini öne çekabildiği, biilirkişi aracı gördükten inceledikten sonra onarım başlayabileceği için sonraki süre dikkate alınmaması gerektiği, bu durumda toplam onarım süresi 20+4=24 gün olduğu, davacı 24 gün için ikame araç kiralayabilir ve mahrumiyet bedeli talep edebileceği, Türkiye de yasal sürecin uzayabileceği dikkate alınarak davacının aracını tamir ettirmek için yasal sürecin tamamlanmasını beklememesi gerekir. Toplam makul onarım süresini olan 24 günü aşan süreden ve aşan süre içinde meydana gelen zararlardan davacı araç sahibi sorumlu olduğu, uzun süreli kiralamalarda kira bedelleri düşmekte, saatlik veya günlük kiralarda ise nispeten yükselmekte, ayrıca mevsim sezonlarına bağlı olarak farklılıklar gösterebilmektedir. Emsal bir kamyonetin günlük 60,00 TL-120,00 TL aralığında ortalama 90,00 TL bedel ile kiralanması mümkün olduğu, dosya kapsamıda davacı tarafından herhangi bir taşıt kiralandığına dair fatura bulunmadığı, katalog verilerine göre 100 km yakıt tüketimi ortalama 4,7 lt civarında olup stasyoner laboratuvar ortamında yapılan ölçümlere dayalı olduğundan değişik gerçek yol şartlarında ortalama %50 seviyelerinde artış gösterebildiklerinden 7,0 lt/100 km tüketim değerinin kabulü uygun olduğu, son servis tarihi olan 21.07.2017 gününe kadar günde ortalama 65 km yol kat edildiği kabul edilen kamyonetin mahrumiyet dönemi boyunca aynı trendle günde yaklaşık 4,55 litre/gün yakıt-20,50 TL (2017-Temmuz-Ağustos döneminde 1 lt dizel=4,50 TL civarında) tasarruf sağlayacağı, kısa dönemde de bakım vb. amortisman etkisi olmayacağından hareketle toplam günlük yaklaşık 20,50 TL tasarruf edeceği, kamyonet için genel bir değerlendirme yapıldığında; araç mahrumiyeti nedeniyle günlük net 69,50 TL ek gider oluşacağı bu kapsamda toplam mahrumiyet zararının ise 24 x 69,50 = 1.668 TL olarak hesaplanmıştır.
MALİ İNCELEME
Davacı tarafın sunulan 2016 ve 2017 yılı yasal defterlerin incelenmesi neticesinde birbirini doğruladığı, kanunlara uygun şekilde tutulduğu, tüm ticari defterler eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulduğu, defterlerin Açılış ve 2016 yılı Yevmiye defterinin kapanış onaylarının yapılmış olduğu, nazara alındığında Davacı tarafın defterlerinin sahibi lehine delil niteliğinin bulunduğu, diğer taraftan, davacı tarafça ibraz edilen, sair vesaikin, muhasebe fişleri ve muhasebe kayıtları, muhasebe fişlerine ekli müsbit evrakların VUK. m 229, 230, 231, 232 hükümlerine uygun şekilde tanzim edildiği ve davacı lehine delil niteliklerinin bulunduğu, davacı tarafça sunulan yasal defter ve diğer vesaikler üzerinde yapılan incelemeler neticesinde; dava konusu aracın 02.11.2016 tarih ... no.lu 56.570,00 TL’lik dava dışı ... faturası ile davacı yasal defterlerine alışının kaydedilmiş olduğu, davacı tarafça 24.07.2017 tarih 149345 no.lu 2.300,00 TL’lik (Kdv Dahil) araç kiralama faturasının sunulmuş olduğu, İş bu fatura ile ilgili kaydın davacı defterlerine kaydedilmiş olduğu tespit edilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; davacının ticari işletmesine ait ... plaka sayılı ticari aracın davalı şirkete ait serviste ilk bakımı yapıldıktan sonra motoronun kullanılamaz hali gelmesi iddiasıyla kusuru bulunduğu iddia edilen davalı şirketten ticari avans faiziyle birlikte şimdilik 15.812,00 TL tamirat giderinin tahsiline ve davacının aracının çalışamaz hale geldiği 23/07/2017-20/11/2017 tarih aralığında aracını kullanamaması nedeniyle uğradığını iddia ettiği iş gücü ve kazanç kaybına ilişkin şimdilik 100 TL iş gücü ve kazanç kaybının ticari avans faiziyle birlikte davalıdan tahsiline ilişkin tazminat davasıdır.
... yetkili satıcısı .... Otomotiv tarafından ... adına düzenlenmiş 02.11.2016 tarih ve ... seri numaralı faturadan 2016 model, ... marka, ... tipi, elmas gri renkli taşıtın KDV dahil 56.570,00 TL bedelle satın alındığı, dava konusu taşıtın Trafik Tescil Belgesinde kullanım amacının yük nakil – ticari yazılı olduğu, dava konusu ... plaka sayılı taşıta ait ... seri numaralı Trafik Tescil Belgesinden .... marka, ... tipi, 2016 model, elmas gri renkli, dizel yakıtlı motora haiz N1 sınıfı kamyonet (...) olduğu ve ilk tescil tarihinin 02.11.2016 olduğu, ... plakalı taşıtın 21.07.2017 tarihinde servise geldiğinden km’sinin 17.637 km olduğu, aracın 23/07/2017 tarihinde kullanımı sırasında Gaz Emisyonunu kontrol edin yazısı neticesinde araçta arızanın meydana geldiği, davacı tarafca ... 8. Asliye Ticaret Mahkemesinin ... D.İş. Sayılı dosyası üzerinden yaptırılan delil tespitinde servis bakımını yapan davalı servisin soğutma sıvısı genleşme kabının kapağını gevşek bırakması neticesinde arızanın meydana olmasından dolayı davalının sorumluluğunun bulunduğu, bu nedenlede oluşan hasar bedelini davalının karşılaması gerektiği yönünde görüş ve kanaat bildirildiği, huzurdaki mahkememiz dosyasına ayrıntılı, irdeleyici ve hüküm kurmaya elverişli 04/06/2018 tarihli akademisyen makine mühendisleri ile mali müşavir bilirkişiler tarafından heyetçe hazırlanan raporda, dava konusu ... plakalı taşıtta meydana gelen hasarın davalı ... San ve Tic A.Ş. firmasının ayıplı servis hizmetinden kaynaklandığı, ... plakalı kamyonette meydana gelen hasarların, hasarın oluş şekli ile uyumlu olduğu, ... plakalı kamyonette meydana gelen toplam hasarının KDV hariç 13.400,00 TL olduğu, KDV dahil 15.812,00 TL olduğu, davacının 24 gün için araç mahrumiyet bedeli talep edebileceği, günlük mahrumiyet bedelinin 69,50 TL ve 24 gün için toplam mahrumiyet bedelinin 1.668,00 TL olduğu, davacının ... plakalı aracın KDV dahil 15.812 TL onarım bedeli ile 1.668 TL mahrumiyet bedeli olmak üzere toplamda 17.480 TL tazminatı talep edilebileceği, dava konusu aracın davacı defterlerinde kayıtlı olduğu gibi davacı tarafça kiralanan aracın kiralama faturasının da davacı defterlerinde kayıtlı olduğu, delil tespitine ilişkin masraflarında davacının davalıdan talep etmek hakkının bulunduğu tespit edilmekle davanın kabulüne dair karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-15.812,00 TL hasar bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
2-1.668,00 TL mahrum kalınan karın 100,00 TL sini dava tarihinden itibaren olmak üzere ve 1.558,00 TL'sine ıslah tarihinden itibaren olmak üzere avans faizi işletilerek davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
3-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 1.194,06 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 307,64 TL + 27,00 TL tamamlama harcından oluşan toplam 334,64 TL harçtan mahsubu ile bakiye 859,42 TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
4-Davacı tarafından yapılan; 307,64 TL peşin harç, 27,00 TL tamamlama harcı, 2.102,00 TL delil tespiti masrafı, 1.947,00 TL posta, tebligat, müzekkere, bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 4.383,64 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca takdiren 2.180,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
6-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
7-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı istinaf yolu açık olmak üzere tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 12/09/2018
Katip ...
¸e-imzalıdır
Hakim ...
¸e-imzalıdır
"Bu belge 5070 Sayılı Kanun hükümlerince elektronik imza ile imzalanmıştır."