T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/1130 Esas
KARAR NO: 2022/276
DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)
DAVA TARİHİ: 20/12/2017
KARAR TARİHİ: 12/04/2022
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacılar vekilinin 21/12/2017 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davalılardan ...'in, kendi sevk ve idaresindeki, işleteni davalılardan ... Başkanlığı olan ... plaka sayılı çöp kamyonu ile 29.08.2015 günü saat 17:00 sıralarında seyir halindeyken şerit ihlali yaparak karşı yönden gelen, dava dışı ...'nün sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın şeridine geçmesi üzerine ...'in kullandığı araçla çarpışmayı önlemek için manevra yapan ..., önce kendi şeridinden çıktığını, daha sonra direksiyon hakimiyetini kaybederek karşı yönden gelen ve ...'in kullandığı aracın arkasında seyretmekte olan, müvekkillerin içinde bulunduğu, davacılardan ... idaresindeki ... plakalı araç ile çarpıştıklarını, kaza sonrası başlatılan ... Hz. Sayılı soruşturma dosyası kapsamında alınan Trafik Bilirkişi Raporuna göre; ... Plakalı ... Belediyesine ait çöp kamyonu sürücüsü ...'in 2918 sayılı KTK 84. Maddesinde belirtilen asli kusurlarda yer alan Kod 7 Şerit tecavüz etme kuralını ihlal ettiğini, yine aynı kanunun diğer kusurlarından 56/1a Şerit izleme; sürücülerin; geçme, dönme, duraklama, durma ve park etme gibi haller dışında şerit değiştirmeleri veya iki şeridi birden kullanmaları, kavşaklara yaklaşırken, yerleşim yerleri dışında yüzelli metre, yerleşim yerlerinde ise otuz metre mesafe içinde ve kavşaklarda şerit değiştirmeleri, araçların cinsine ve hızına uygun olmayan şeritten gitmeleri, işaret vermeden şerit değiştirmeleri yasaktır kurallarını ihlal ettiğinden kazanın oluşumunda asli kusurlu olduğunun tespit edildiğini, kazada yer alan diğer araçlar ... ve ... sürücüleri ... ve ...'ün kazanın oluşumunda kusurunun bulunmadığının tespit edildiğini, kaza sebebiyle davacı müvekkillerin birçok maddi zararı olduğunu, bu masrafların kazadan sorumlu olan davalılardan tazmin edilmesini talep ettiklerini, kaza sonrası müvekkilin ...'e ait ... plakalı aracı tamamen kullanılamaz hale geldiği için ...'de bir otoparka çekildiğini, aracın otoparktan çıkartılmasına kadar geçen sürede (29 Ağustas 2015-17 Ekim 2015 tarihleri arasında) işleyen otopark masrafı ve kaza yerinden otoparka çekici masrafı toplam 1,475,00 TL olduğunu, aracın daha fazla otoparkta masraf olmaması için yine çekici marifetiyle ...'den ...'a getirilmesinin de 500,00 TL tuttuğunu, tamamen kullanılamaz hale gelen ve mevzuat kapsamında gümrük müdürlüğüne terk edilmesi gereken aracı yine çekici marifetiyle ...'ten ... Gümrük Müdürlüğü'ne götürülmesinin de 354,00 TL masrafa sebep olduğunu, müvekkilin aracının Almanya plakalı yabancı bir araç olması sebebiyle tabi olduğu mevzuat gereği Türkiye'de bulunma süresinin kısıtlı olduğunu, araç üzerinde maddi hasarın tespiti hususunda sigorta ile yapılan müzakerelerin uzaması sebebi ile aracın Türkiye'de bulunma süresini uzatmak zorunda kaldıklarını, aksi halde cezalı duruma düşeceklerini, aracın uzatılacak süresi kadar da trafik sigortası yapılmasının zorunlu olduğunu, 3 aylık sigorta uzatım bedeli olarak 425,25 TL sigorta primi masrafı yapıldığını, kaza sonrasında müvekkillerin acil olarak ...'ya dönmek zorunda kaldıklarını, daha sonrasında müvekkil ...'ün, kazada kullanılamaz hale gelen ve muvakkatenin otoparka çekilmiş olan aracıyla ilgilenmek üzere tekrar Türkiye'ye geldiğini, işlerini halledip ...'ya döndüğünü, bu gidiş gelişi sadece bu kaza sebebiyle ilgili olduğunu, uçak bilet masraflarının (1.000,00 TL) kazaya sebebiyet veren davalıdan tazmini gerektiğini, Türkiye'ye uçakla geldikten sonra, aracıyla ilgilenmek üzere ...l'dan ...'ye gidiş ve geliş için kullandığı kiralık araç bedeli olan 255,00 TL'nin de kazaya sebebiyet veren davalılardan tazmin edilmesi gerektiğini, kaza sonrasında acil olarak ...'ya dönmek zorunda kalan müvekkillerin, havalimanın da, “kazazedeler için uçabilir raporu” almak mecburiyetinde bırakıldığını, bu raporlar için 258,00 TL masraf yaptıklarını, tatil için Türkiye'ye gelen ve ...'de bulunan ... Valiliği ... Mesleki ve Teknik Anadolu Lisesi Uygulamalı Otel'ini tercih eden müvekkillerin, kaza sebebiyle normal kullanımından fazla olarak 2 gün daha kiralamak zorunda kaldıklarını, 29.08.2015'te meydana gelen kazanın ardından 30.08.2015 ve 31.08.2015 tarihleri için ödenen otel konaklama bedelinin 260,00 TL olduğunu, kazadan en çok etkilenen müvekkil ..., acil olarak ...'ya döndüklerinde derhal hastaneye tedaviye kaldırıldığını, hastanede ve daha başka yapılan tedavi masrafları müvekkil ...'ün sağlık sigortasından karşılandığını, sağlık sigortasını yapan sigorta şirketinin rücu hakkının saklı olduğunu, her ne kadar tedavi masrafları konusunda bir zarara uğramamış olsa da müvekkil ..., çocuğunun hastanede tedavisi sırasında yanında olabilmek için harcamış olduğu refakatçi yatak masrafının 2.889,00 TL olduğunu ve müvekkilin sağlık sigortası tarafından karşılanmadığını, kazaya sebebiyet veren ve sorumlu olan davalılardan tazmin edilmesi gerektiğini, müvekkillerden ...'ün kaza sebebiyle yüzü ve bacağı başta olmak üzere vücudunun birçok yerinin zarar gördüğünü, yapılan uzun tedavilerin ardından bacağı hala eskisi gibi işlevini düzgün yerine getiremediğini, bu süre zarfında ...'daki okulundan, eğitiminden de geri kaldığını, müvekkil ...'ün uğramış olduğu güç kaybının (organ zayıflaması, efor kaybı) ve çalışma hayatına geç atılacak olması nedeniyle gelecekteki kazanç kaybının sigorta şirketi dahil tüm davalılara müşterek ve müteselsil olarak ödetilmesi gerektiğini, maluliyet müvekkillerden ...'ün kaza sebebiyle yüzü ve bacağı başta olmak üzere vücudunun birçok yerinin zarar gördüğünü, yapılan uzun tedavilerin ardından bacağı hala eskisi gibi işlevini düzgün yerine getiremediğini, bu süre zarfında Almanya'daki okulundan, eğitiminden de geri kaldığını, müvekkil ...'ün uğramış olduğu güç kaybının (organ zayıflaması, efor kaybı) ve çalışma hayatına geç atılacak olması nedeniyle gelecekteki kazanç kaybının sigorta şirketi dahil tüm davalılara müşterek ve müteselsil olarak ödetilmesi gerektiğini, maluliyet durumu, başta kaza sonrası ilk müdahalelerin yapıldığı ... Üniversitesi'nden temin edilecek epikriz raporları ve ...'da tedavi gördüğü hastanelerden alınmış raporlar toplanarak, dosyanın Adli Tıp Kurumuna gönderilmesi ile yapılacak inceleme neticesinde tam ve net bir şekilde ortaya çıkarılacağını, müvekkillerin hepsinin, kaza anında hurdaya dönmüş olan aracın içerisinde olduklarını, dizinde kalıcı sakatlık meydana gelen müvekkil Hasan Basrinin kaza anında henüz 12 yaşında olduğunu ve kazanın en ağır sonuçlarını yaşadığını, müvekkiller ... için 15.000,00 TL, ... için 15.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL, ... için 20.000,00 TL ve ... için 50.000,00 TL olmak üzere taplam 120,000,00 TL manevi tazminatın davalılardan alınarak müvekkillerime ödenmesini, bu nedenlerle trafik kazasında bedensel zarara uğrayan müvekkil ... için toplanacak delillere göre belirlenecek maddi tazminat tutarının işleten ve sürücü yönünden kaza tarihinden; sigortacı yönünden sigorta limitini aşmamak üzere temerrüt tarihinden işletilecek avans faizi ile birlikte tüm davalılardan müşterek ve müteselsil olarak tahsiline, kaza sebebiyle müvekkillerimin uğradığı ve yukarıda maddeler halinde saydığımız diğer maddi zararlar toplamı 7.416,25 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar işleten ve sürücüden müşterek ve müteselsil olarak tahsiline, müvekkiller için, yaşadıkları üzüntü ve buhran sebebiyle toplam 120.000,00 TL manevi tazminatın kaza tarihinden itibaren işletilecek yasal faizi ile birlikte davalılar işleten ve sürücüden müşterek ve müteselsil olarak tahsiline, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin tüm davalılar üzerine tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalı ... Başkanlığını vekilinin 10/07/2018 tarihli cevap dilekçesinde özetle; davada yetkili mahkemelerin ... Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, vekil eden aleyhine açılmış olan davayı kabul etmediklerini, dava edilen olayda vekil eden ... Başkanlığı'nın sorumluluğu bulunmadığını, öncelikle pasif dava ehliyeti yokluğundan davanın reddini, davada zamanaşımı süreleri ve hak düşürücü sürelerin geçtiğini, zamanaşımı def'i ve hakdüşürücü süre itirazlarının da bulunduğunu, ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... Esas sayılı yargılamasının hala derdest ve temyiz incelemesinde olduğunu, ceza dosyasının celbi ile bekletici mesele sayılması gerektiğini, bu nedenlerle, yetki itirazının kabulü ile dosyanın yetkili ... Asliye Hukuk Mahkemesi'ne gönderilmesine, ... Asliye Ceza Mahkemesi ... sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına, vekil eden hakkında açılmış olan davanın reddine, vekalet ücreti ve yargılama giderlerinin davacılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Dava dilekçesi ve tensip zaptının davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş'ye usulüne uygun olarak tebliğ edildiği ancak davalılar ... ve ... Sigorta A.Ş tarafından herhangi bir cevap dilekçesinin sunulmadığı görüldü.
Davacılar vekilinin 14/01/2021 tarihli feragat dilekçesinde özetle; Müvekkil ...'ün uğramış olduğu cismani zararların tazminine yönelik davaya ilişkin olarak davalı ... Sigorta A.Ş., kendilerince hazırlanan maluliyet raporuna ve bu raporla tespit edilen %11.2'lik maluliyet oranı baz alınarak yapılan aktüerya raporuna istinaden 21/01/2019 tarihinde 139.716,47 TL ve 07/01/2021 tarihinde 90.000,00 TL; toplamda 229.716,00 TL maddi tazminat tutarını ödediklerini, yapılan ödemeler neticesinde davalı ... Sigorta A.Ş ve davacılar ... ve ... sulhe varıldığını, davalı sigorta şirketince tespit edilen %11.2'lik maluliyet oranı ve...'daki asgari ücretin baz alınması suretiyle davalı sigorta şirketinin poliçe teminat limiti olan 268.000,00 TL'nin çok üzerinde olduğunu, davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan ödemelerin zararı tamamen karşılamadığını, bakiye tazminat tutarı yönünden diğer davalılar sürücü ve işletene yönelik maluliyet tazminatı taleplerinin devam ettiğini, davalılar arasındaki müteselsil borçluluk ilişkisi gereği diğer davalılar yalnızca yapılan ödemeler kadar borçtan kurtulduğunu, ödemelerin mahsup edildikten sonra bakiye tazminat tutarından sorumlu olmaya devam ettiklerini, ...'ün uğradığı cismani zararların tazmini talepli dava yönünden davalı ... Sigorta A.Ş.'nin yaptığı ödemeler mahsup edildikten sonra bakiye zarar yönünden diğer davalılar sürücü ...'e ve işleten ... Başkanlığı'na yönelik dava hakkımız baki kalarak ve davaya devam olunarak yalnızca davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davamızdan feragat ettiklerini, bu nedenlerle davalı ... Sigorta A.Ş.'nin, ödemeler sebebiyle davalı ... Sigorta A.Ş. ile yapılan sulh ve ibra sözleşmesi de dikkate alınarak: davacı ...'ün maddi tazminat davası yönünden davalı sigorta şirketinden herhangi bir ödeme alınmadan zararın tamamı için diğer davalılara yönelik davaya devam olunarak; davacı ...'ün maddi tazminat davası yönünden ise davalı sigorta şirketinden teminat limiti dahilinde alınan ödemelerin mahsup edilerek bakiye zarar için diğer davalılara yönelik davaya devam olunarak davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden davamızdan feragat ettiklerini, ... Sigorta A.Ş'nin yaptığı ödemeler mahsup edilerek ve göz önünde bulundurularak davalı ... ve ... Başkanlığı'na yönelik yargılamaya devam edilmesini; maddi ve manevi tazminat taleplerimizin kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce celbi istenen ... Asliye Ceza Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının UYAP sistemi üzerinden mahkememiz dosyasına gönderildiği görülmüştür.
Mahkememizin 08/10/2018 tarihli celse ara kararı gereğince; ... Üniversitesi Tıp Fakültesine talimat yazılarak davacının yeni genel şartlarda belirlendiği şekilde özürlülük ölçütüne göre maluliyet oranının tespit edilmesine karar verilmiş olup, 05/02/2019 tarihli raporu aldırılmıştır.
Mahkememizin 01/04/2019 tarihli celse ara kararı gereğince; Dosyadaki iki rapor arasındaki çelişkinin giderilmesi, gerçekleşen trafik kazası nedeniyle ...'ün nihai olarak maluliyet oranının tespiti edilmesi için denetime açık hükme elverişli bilirkişi raporu alınmasına karar verilmiş olup, İstanbul ATK tarafından ibraz edilen 14/05/2020 havale tarihli raporunda özetle; "03.08.2013 tarih, 28727 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Malüliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliğinin, 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği Ek-1 bölümünün yeniden düzenlenmesi niteliğinde olduğu, sadece Ek-1 bölümünü içerdiği, Ek-3 ve diğer cetvelleri ve meslek grupları bölümünü içermediğinden, sadece çalışma gücünün en az %60’ını kaybedip kaybetmediğine ilişkin olduğu (hangi hastalık ve arızaların beden çalışma gücünün en az %60’ının kaybına neden olacağı), bu nedenle bu yönetmeliğe göre meslekte kazanma gücü kaybı belirlenemeyeceği, mevcut tıbbi belgelere göre; ... oğlu, 2003 doğumlu ...’ün 29.08.2015 tarihinde geçirdiği trafik kazasına bağlı yaralanmadan dolayı 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümleri kapsamında değerlendirildiğinde ve meslek grup numarası bildirilmemekle Grup 1 kabul olunarak; Gr1 XII (20e.......0)A%3, E cetveline göre; %2.1(yüzdeikinoktabir) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı; iyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememiz 25/01/2021 tarihli celse ara kararı gereğince; tarafların iddia ve savunmaları, sundukları deliller ve dosya incelenerek trafik kazasındaki kusur durumunun belirlenmesi, davacı ...'ün maluliyet tazminatının hesaplanması, davacı tarafından sigorta şirketi yönünden yapılan feragat dilekçesi dikkate alınarak davacının poliçe limitinin üzerinde bir zararının olup olmadığının, var ise davalı işleten ve sürücünün sorumlu olduğu miktarın tespit edilmesi, diğer davacı ...'ün maddi zararlara yönelik taleplerin değerlendirilerek hesaplanması ve davalılar işleten ve sürücünün sorumlu olup olmadığı, sorumlu ise tespiti konusunda rapor alınmasına karar verilmiş olup, Bilirkişi ..., ... ve ...'ın 28/05/2021 tarihli raporunda özetle; "Hukuki durumun ve delillerin takdiri Sayın Mahkemeye ait olmak üzere taraflar arasındaki uyuşmazlık noktaları yönünden; 29.08.2015 tarihli trafik kazasında; ... plakalı aracın sürücü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücü ...'nün kusursuz olduğu, ... plakalı aracın sürücü ...'ün kusursuz olduğu, takdir Yüce Mahkemeye ait olmak üzere davacı ... tarafından yapılan harcamalar nedeniyle oluşan zararın 2.754,25 TL olduğu, davacının ...' ün talep edebileceği sürekli iş göremezlik maddi zararının kalmadığı, davalı sürücü ve işleten yönünden temerrüt başlangıcının 29.08.2015 kaza tarihi ve faiz nev'inin ve faiz nev'inin avans faizi olduğu" sonuç ve kanaatine varılmıştır.
Mahkememiz 09/11/2021 tarihli celse ara kararı gereğince; dosyanın önceki bilirkişilere tevdi ile davacının bilirkişi raporuna yönelik itirazlarının değerlendirilmesi, tedavi ve bakıcı gibi paramedikal giderlerin tespiti konusunda rapor alınmak üzere bilirkişi vasıtasıyla günsüz olarak inceleme yapılmasına, bilirkişi heyetine ...'ın dahil edilerek rapor düzenlenmesine karar verilmiş olup, Bilirkişi ..., ..., ... ve ...'ın 26/01/2022 tarihli raporunda özetle; "Yukarıdaki hususlar muvacehesinde, 29.08.2015 tarihli trafik kazasında; ... plakalı aracın sürücü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu, ... plakalı aracın sürücü ...'nün kusursuz olduğu, ... plakalı aracın sürücü ...'ün kusursuz olduğu, takdir Yüce Mahkemeye ait olmak üzere davacı ... tarafından yapılan harcamalar nedeniyle oluşan zararın 2.754,25 TL olduğu, davacıların paramedikal tedavi gideri kapsamında değerlendirilen tedavi, bakıcı, ulaşım ve sosyal gider maddi zararları toplamının 7.049,40 TL olduğu, davacının ...' ün talep edebileceği sürekli iş göremezlik maddi zararının kalmadığı, davalı sürücü ve işleten yönünden temerrüt başlangıcının 29.08.2015 kaza tarihi ve faiz nev'inin ve faiz nev'inin avans faizi olduğu" görüş ve kanaatine varılmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;
Dava; trafik kazasından kaynaklanan maddi ve manevi zararın tahsili istemine ilişkindir.
Davacılar vekili dava dilekçesinde; TBK m.54 uyarınca trafik kazası nedeniyle davacı ... için 1.475,00 TL otopark masrafı, 500,00 TL çekici ücreti, 354 TL çekici ücreti, 425,25 TL sigorta primi, 1.000,00 TL uçak bileti, 255,00 TL araç kiralama bedeli, 258,00 TL uçabilir raporu, 260,00 TL konaklama ücreti ve 2.889,00 TL refakatçi masrafı olmak üzere 7.416,25 TL maddi tazminat talebinde bulunduğu, davacı ... için bedensel zarar nedeniyle çalışma ve güç kaybı zararı olarak 2.583,75 TL maddi tazminat talebinde bulunduğu, ayrıca davacı ... için 15.000,00, davacı ... için 50.000,00, davacı ... için 15.000,00, davacı ... için 20.000,00 ve davacı ... için 20.000,00 TL olmak üzere toplam 120.000,00 TL manevi tazminat talebinde bulunduğu anlaşılmıştır.
Kusur yönünden yapılan değerlendirmede; 29.08.2015 tarihinde, saat 17:00 sıralarında, ... İli, ... İlçesi, ... Yolu 24. km sinde, sürücü ... yönetiminde ... yönüne seyir halinde olan ... plakalı aracın karşı yönde seyre ayrılmış şerit içine sürücü ... yönetiminde seyir halinde olan ... plakalı aracın ön kısmına çarpması sonucu dava konusu trafik kazasının meydana geldiği, 2918 sayılı K.T.K. Trafik Kazalarında Asli Kusur Sayılan Haller ve Sürücü Kusurlarının Tespit başlığı altında verilen 84.maddesinin "g" fıkrasında belirtilen şeride tecavüz etme asli kusurunu işleyerek ... plakalı aracın kazadan kaçınmak için ani olarak karşı yönde seyre ayrılmış şeride geçmesine ve sürücüsünün aracın kontrolünü kaybederek ... plakalı araç ile çarpışmasına neden olan ... sürücü ... trafik kuralların aykırı ve dikkatsiz davranışlarıyla tam kusurlu olduğu, beklenmedik şekilde üzerine yönelen araç karşısında kazadan kaçınmak için yaptığı manevra esnasında aracının kontrolünü kaybeden sürücü ...'nün kusursuz olduğu, olay şartında trafik kurallarına uygun seyir halinde iken seyir dengesinin bozulması nedeniyle ani olarak üzerine yönelen ... plakalı araç karşısında etkili tedbir alması mümkün görülmeyen ... plakalı aracın sürücüsü ...' ün kusursuz olduğu tespit edilmiştir. Nitekim ... Asliye Ceza Mahkemesi'nin ... E. ... K. Sayılı ilamında; kazanın oluşumunda davalı ...'in şeride tecavüz etme kuralını ihlal ettiği gerekçesiyle asli kusurlu olduğu, davacı ...'ün kusursuz olduğu tespit edilmiştir.
Hukukumuzda trafik kazasından kaynaklanan zararların ve sorumlulukların kapsamı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bu kanuna uygun olarak çıkarılan ZMMS Genel Şartları'ında düzenlenmiştir. Karayolları Trafik Kanunu m.85'de belirtildiği üzere; Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. Somut olayda; ... plakalı aracın sürücüsü ...'in %100 oranında kusurlu olması nedeniyle anılan hükümler uyarınca sürücü davalı ... ve işleten davalı ... Başkanlığı'nın davacıların uğradığı maddi ve manevi zararları gidermekle yükümlü olduğu sonucuna varılmıştır.
Karayolları Trafik Kanunu m.91'de; İşletenlerin, 85. maddenin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu olduğu düzenlenmiştir. Dolayısıyla mali sorumluluk sigortası kapsamında sigortacı, işletenlerin 85. madde kapsamında üçüncü kişilere verdiği zararlardan dolayı hukuken sorumlu hale getirilmiştir. Somut olayda; trafik kazasına sebebiyet veren ... plakalı aracın davalı ... Sigorta şirketi nezdinde 13/10/2014 başlangıç 13/10/2015 bitiş tarihli zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi sigortalandığı, kazanın 29/08/2015 tarihinde poliçe süresi içerisinde gerçekleştiği, sigortalı aracın sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, kişi başı sakatlık poliçe limitinin 268.000,00 TL, kişi başı tedavi gideri limitinin 268.000,00 TL olduğu anlaşılmakla davacıların uğradığı sürekli ve geçici iş göremezlik zararından davalı ... Sigorta'nın poliçe limiti kadar sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır. Davalı ... Sigorta A.Ş tarafından yargılama devam ederken 05/01/2021 tarihli ibraname ile davacı ...'e 139.716,47 TL'lik kısmi ödeme mahsup edildikten sonra kalan 90.000,00 TL ve 27.210,00 TL vekalet ücretinin ödenmek suretiyle anlaşıldığı, diğer davacı ...'ün talep ettiği 7.416,25 TL maddi tazminat tutarı trafik sigortası teminat kapsamında olmadığından davalı ... Sigorta A.Ş'nin sorumluluğunda olmadığı hususunda anlaşmaya varıldığı ve ibraname imzalandığı görülmüştür. Davacılar vekili, davacı ...'ün maddi tazminat talebi açısından davalı ... Sigorta yönünden feragat ettiğini, diğer davalılar yönünden davaya devam edildiğini beyan etmiştir.
Tahkikat aşamasında Adli Tıp Kurumu'ndan alınan 14/05/2020 tarihli raporda, davacının kaza nedeniyle 11.10.2008 tarih ve 27021 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine ve meslek grup numarası bildirilmemekle Grup 1 kabul olunarak, %2.1 oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, iş göremezlik süresinin kaza tarihinden itibaren 9 aya kadar uzayabileceği belirtilmiştir. Adli Tıp Kurumu Genel Kurulu tarafından özürlülük oranı ile meslek kazanma gücü kaybı kavramının farklı olması nedeniyle raporlar arasında çelişki bulunmadığı bildirilmiştir. Ayrıca belirtmek gerekir ki poliçe tanzim tarihi itibariyle davacının maluliyetinin Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği hükümlerine tespit edilmesi zorunludur. Zira ZMMS genel şartları yürürlüğe girmeden poliçe akdedilmiştir.
Hesap yönünden yapılan bilirkişi incelemeleri sonucunda; davacı ...'ün kaza nedeniyle uğradığı sürekli iş göremezlik zararının 82.744,55 TL olduğu, zararın davalı ... Sigorta tarafından karşılandığını, davacı ...'ün bakiye maddi zararı kalmadığı, davacı ...'ün para medikal tedavi gideri olmak üzere 7.049,40 TL maddi zararını talep edebileceği tespit edilmiştir.
Davacı ...'ün maddi tazminat talebi açısından; davacının maddi zararının davalı ... Sigorta tarafından yargılama sırasında karşılandığı, davacının bakiye maddi zararı bulunmadığı, ödeme nedeniyle davalı ... Sigorta yönünden davadan feragat edildiği anlaşılmakla ödeme yapan sigorta şirketi ... Sigorta yönünden davanın feragat nedeniyle reddine, sigorta şirketi ödemesinin üzerinde teminat limitini altında zarar olmadığından ve yargılama sırasında zarar karşılığından diğer davalılar ... Başkanlığı ve ... açısından konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davacı ile davalı ... Sigorta arasında akdedilen 05/01/2021 tarihli İbranamede; davalı ... Sigorta'nın hem Davacı ... hem de ...'ün davalarından feragat etmesi halinde lehine doğacak vekalet ücretinden feragat ettiğini kabul ettiğinden davalı ... Sigorta lehine vekalet ücreti hükmedilmemiştir. Diğer davalılar açısında da HMK m.331 uyarınca dava tarihi itibariyle haklılık durumuna göre yapılan değerlendirmede, davalıların kazanın meydana gelmesinden sorumlu olması sebebiyle davalılar lehine vekalet ücreti hükmedilmemiştir. Davacının dava vekalet ücreti davalı ... Sigorta tarafından karşılandığından, bu talep açısından davacı lehine de vekalet ücreti takdir edilmemiştir. Ancak bu talep için yapılan yargılama giderlerinden davalılar ... Başkanlığı ve ... HMK m.331 uyarınca sorumlu tutulmuştur.
Davacı ...'ün maddi tazminat talebi açısından; Sağlık hizmet giderleri dışında yaralanan kişinin tedavisi sona erinceye kadar yapmak zorunda olduğu diğer harcamalardan da zarar sorumlusu olan işleten, sürücü ve zorunlu mali sorumluluk sigortası sorumludur. Bunlar genellikle tedavi süresince refakatçi, bakıcı, hastaneden çıktıktan sonra kontrol, pansuman kendinin ve yakınlarının ulaşım, konaklama, özel doktor muayene faturaları, ek tedavi giderleridir. Ayrıca kaza nedeniyle davacının uğradığı zararlardan da davalı işleten ve sürücü sorumludur. Bilirkişi incelemesi ve dosya kapsamındaki delillerden; davacının talep ettiği giderlerin bu kapsamda olduğu anlaşılmıştır. Davacı ...'ün otopark masrafı, çekici ve sigorta primi olarak 2.754,25 TL, uçuş raporu 130,00 TL, konaklama ücreti 260,00 TL, refakatçi ile ambulans gideri 2.889,00 TL ve araç kiralama bedeli olarak 207,71 TL olmak üzere 6.240,96 TL zararını talep edebileceği sonucuna varılmıştır. Davacının araç kiralama bedeli olarak 63 Euro ödediği, ödeme tarihi itibariyle efektif kur üzerinden TL'ye çevriliğinde bu bedelin 207,71 TL olduğu anlaşılmış olup, davacının talebi 255,00 TL olduğundan fazla kalan kısım reddedilmiştir. Ayrıca uçuş raporu için de 130,00 TL ödendiğinden fazlaya ilişkin kısım reddedilmiştir. Yine dava dilekçesinde 1.000,00 TL olarak belirtilen ulaşım gideri ispatlanamadığından, bu hususta delil bulunmadığından bu talep reddedilmiştir.
Manevi tazminat açısından yapılan değerlendirmede; TBK m.56'da; bir kimsenin bedensel bütünlüğünün zedelenmesi durumunda, olayın özellikleri göz önünde tutularak, zarar görene uygun bir miktar paranın manevi tazminat olarak ödenmesine karar verilebileceği düzenlenmiştir. KTK m.85'de; bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibinin, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, işletenin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olacağı düzenlenmiştir. Somut olayda, davalı ...'in %100 oranındaki kusuruyla trafik kazasının meydana gelmesine ve davacıların yaralanmasına sebebiyet verdiğinden davacıların uğradığı manevi zararı gidermekle yükümlüdür. Yine sürücünün %100 kusurlu olması nedeniyle davalı ... Başkanlığı KTK m.85 uyarınca davacıların uğradığı manevi zararı gidermekle yükümlüdür. Manevi tazminat takdir edilirken, tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli, davacıların uğradığı zararın kapsamı, davalıların sorumluluğunun niteliği, kusur oranları ve özellikle caydırıcı bir etki doğuracak düzeyde olması gerektiği de göz önünde tutularak, meydana gelen trafik kazası sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amacıyla olay tarihindeki paranın alım gücüne uygun düşen tutarlara hükmedilmesi gerekmektedir. Bu açıklamalar çerçevesinde, somut uyuşmazlıkta olay tarihi, kazanın oluş şekli, kusur durumu, davacıların maluliyet oranı ve yaralanmalarının boyutu ile tarafların dosyaya yansıyan ekonomik ve sosyal durumları değerlendirilerek davacı ... için 30.000,00 TL, ... için 4.000,00 TL, ... için 4.000,00 TL, ... için 4.000,00 TL, ... için 4.000,00 TL manevi tazminata hükmedilmiştir.
Temerrüt tarihi açısından yapılan değerlendirmede; davacı ...'ün maddi tazminat talebi açısından taleple bağlılık gereği dava tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, manevi tazminat talepleri açısından haksız fiilin gerçekleştiği tarihten itibaren yasal faiz uygulanmasına karar verilmiştir.
HMK m.323/1 (g) bendinde; vekil ile takip edilmeyen davalarda tarafların hazır bulundukları günlere ait gündelik, seyahat ve konaklama giderlerine karşılık hâkimin takdir edeceği miktarın; vekili bulunduğu hâlde mahkemece bizzat dinlenmek, isticvap olunmak veya yemin etmek üzere çağrılan taraf için takdir edilecek gündelik, yol ve konaklama giderlerinin, (h) bendinde; yargılamada yapılan diğer giderlerin yargılama giderlerinden sayıldığı düzenlenmiştir. Somut olayda, davacıların yurt dışında yaşaması nedeniyle ATK muayenesi yapılması için Türkiye'ye gelmesi ve tekrar dönmesi için ulaşım masrafı yapıldığı anlaşıldığından HMk m.323/1-g-h hükümleri kapsamında yargılama sırasında yapılan ulaşum giderlerinin davacının yargılama giderlerine eklenmesine karar verilmiştir. Bu nedenle ulaşım giderleri de kabul ve red oranına göre davalılar aleyhine hükmedilmiştir.
Tüm bu açıklanan nedenlerle; davacı ...'ün maddi tazminat talebi açısından davalı ... sigorta yönündeki davanın feragat nedeniyle reddine, diğer davalılar ... başkanlığı ve ... açısından konusuz kalan davada karar verilmesine yer olmadığına, davacı ... açısından maddi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 6.240,96 TL tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından dava tarihi olan 20/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, Manevi tazminat açısından; davacı ... açısından manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, davacı ... açısından manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, davacı ... açısından manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, davacı ... açısından manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, davacı ... açısından manevi tazminat isteminin kısmen kabulü ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine, yargılama sırasındaki ulaşım giderlerinin yargılama giderleri faslında değerlendirilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davacı ...'ün maddi tazminat talebi açısından davalı ... Sigorta yönündeki davanın FERAGAT NEDENİYLE REDDİNE, diğer davalılar ... Başkanlığı ve ... açısından konusuz kalan davada KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,
2-Davacı ... açısından maddi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 6.240,96 TL tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından dava tarihi olan 20/12/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
3-Manevi tazminat açısından;
-Davacı ... açısından manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 30.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
-Davacı ... açısından manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
-Davacı ... açısından manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
-Davacı ... açısından manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
-Davacı ... açısından manevi tazminat isteminin KISMEN KABULÜ ile 4.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ... ve ... Başkanlığından kaza tarihi olan 29/08/2015 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müteselsilen tahsili ile bu davacıya ödenmesine,
4-Yargılama sırasındaki ulaşım giderlerinin yargılama giderleri faslında değerlendirilmesine,
-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince kabul edilen maddi tazminat miktarı açısından hesaplanan 426,32 TL ve manevi tazminat açısından hesaplanan 3.142,26 TL olmak üzere toplam 3.568,58 TL harçtan, başlangıçta yatırılan 444,02 TL peşin harcın mahsubu ile 3.124,56 TL harcın davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile Hazineye irat kaydına,
-Davacı tarafından yatırılan 444,02 TL peşin harç ile 31,40 TL başvurma harcı olmak üzere toplam 475,42 TL harcın davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,
-Maddi tazminat yönünden; davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Başkanlığından müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
-Maddi tazminat yönünden; davalı ... Başkanlığı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 1.175,29 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalı ... Başkanlığı'na verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davalı ... Başkanlığı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 5.100,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalı ... Başkanlığına verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davalı ... Başkanlığı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalı ... Başkanlığına verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davalı ... Başkanlığı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalı ... Başkanlığına verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davalı ... Başkanlığı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalı ... Başkanlığına verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davacı ... kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın kabul edilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davalılar ... ve ... Başkanlığın'dan müteselsilen tahsili ile davacı ...'e verilmesine,
-Manevi tazminat yönünden; davalı ... Başkanlığı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, davanın reddedilen kısmı üzerinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 4.000,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'ten tahsili ile davalı ... Başkanlığına verilmesine,
-Davacı ... tarafından maddi tazminata ilişkin olarak yapılan bilirkişi, posta, müzekkere, tebligat masrafından oluşan toplam 3.969,73 TL yargılama giderinin davanın kabulü oranında yapılan hesaplama neticesinde 3.340,63 TL yargılama giderinin davalılar ... ve ... Başkanlığın müteselsilen tahsili ile davacı ...'e ödenmesine, Bakiye kısmın davacı ... üzerinde bırakılmasına,
-Davacı ... tarafından konusuz kalan maddi tazminata ilişkin olarak yapılan bilirkişi, posta, müzekkere, tebligat masrafından oluşan 3.969,73 TL ile ATK masrafı olan 562,00 TL olmak üzere toplam 4.531,73 TL yargılama giderinin davalılar ... ve ... Başkanlığından müteselsilen tahsili ile davacı ...'e ödenmesine,
-Davacı ... tarafından manevi tazminata ilişkin olarak yapılan posta masraflarından oluşan 20,00 TL yargılama giderinden kabul ve red oranı gözetilerek 7,66 TL'sinin davalılar ... ve ... Başkanlığın müteselsilen tahsili ile davacı ...'e ödenmesine, Bakiye kısmın davacıların üzerinde bırakılmasına,
-Davalılar ... ve ... Başkanlığı tarafından belgelendirilen herhangi bir yargılama gideri bulunmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
Davacılar ve davalılar tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair; davacılar ve davalı ... Başkanlığı vekilinin yüzüne karşı, davalı ... Sigorta ve davalı ...'in yokluğunda, gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren iki haftalık yasal süre içerisinde, mahkememize ya da mahkememize gönderilmek üzere her hangi bir Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde İSTİNAF kanun yolu açık olmak üzere verilen karar, açıkça okunup usulen anlatıldı. 13/04/2022
Katip
E-imzalıdır.
Hakim
E-imzalıdır.
Harç Beyanı
K.H. = 3.431,96 TL
P.H. = 444,02 TL
B.H = 3.875,98 TL
Davacı yargılama gideri
3.100,00 TL bilirkişi ücreti
4.204,47 TL ulaşım gideri
562,00 TL ATK ücreti
635,00 TL tebligat, posta
8.501,47 TL Toplam yargılama gideri