T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/163 Esas
KARAR NO: 2019/1294
DAVA: Tazminat
DAVA TARİHİ: 20/02/2017
KARAR TARİHİ: 11/12/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu dava dilekçesi özetle; 28/11/2016 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın direksiyon hakimiyeti kaybedilmesi nedeniyle tek taraflı kaza gerçekleştiğini, yolcu olarak bulunan müvekkili davacıların ağır şekilde yaralandığını, kaza nedeniyle müvekkillerinin yaralandığını ve vücutlarında kalıcı sakatlık oluştuğunu, dava dışı sürücünün asli ve tamamen kusurlu olduğunu, müvekkillerinde kaza nedeniyle kalıcı sakatlıkların meydana geldiğini, kaza nedeniyle meydana gelen zararın ödenmesi için davalı ... şirketine 26/01/2017 tarihinde yazılı başvuru yapıldığını ve tüm evrakların sunulduğunu, davalının 15 günlük süre içerisinde cevap vermediğini bildirmekle fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile ayrı ayrı 1.000,00 TL toplam 2.000,00 TL'nin davalının temerrüde düştüğü başvuru tarihinin 15. Günü olan 10/02/2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama gider ve vekalet ücretlerinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak tensip zaptı ve dava dilekçesinin tebliğ edildiği görülmekle, davalı vekilinin mahkememize sunmuş olduğu cevap dilekçesi özetle; davaya karışan aracın müvekkili sigorta şirketi tarafından sigortalandığını ve davacılardan her birine ödenecek azami tminatın 310.000,00 TL ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirkete davacı tarafça dava öncesinde başvuruda bulunulduğunda eksik belge tespit edilip istendiği halde davacılar tarafından eksik belgelerin müvekkili şirkete sunulmadığını ve bu nedenle müvekkili şirket tarafından davacılara herhangi bir ödeme yapılmadığını, trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderlerin sağlık giderleri teminatı kapsamında yer aldığını ve sağlık giderleri teminatı SGK sorumluluğunda olduğunu, davacının talep etmiş olduğu geçici iş gücü kaybına ilişkin müvekkili şirketin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını, müvekkili şirket tarafından temerrüde düşülmediğini, müvekkilinin davanın açılmasına sebebiyet vermediğini bildirmekle davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacılar üzerine bırakılmasını talep ve dava etmiştir.
Mahkememizce ... İlçe Emniyet Müdürlüğüne müzekkere yazılarak davacıların sosyal ekonomik durumlarına ilişkin bilgi ve belgelerin mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce davalı ...Ş.'ye müzekkere yazılarak poliçe ve hasar dosyasının mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ... Devlet Hastanesi ve ... Hastanesine müzekkere yazılarak davacılara ilişkin tedavi evraklarının mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ... CBS'ye müzekkere yazılarak ... Esas sayılı dosyasının uyap üzerinden mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ... SGK'ya müzekkere yazılarak davacılara herhangi bir ödeme yapılıp yapılmadığına ilişkin bilgi ve belgelerin mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ... Sendikası'na müzekkere yazılarak davacının trafik kazası olan tarihteki aylık ortalama gelirinin ne olduğu konusunda bilgi ve belgelerin mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ... Sendikası'na müzekkere yazılarak davacının trafik kazası olan tarihteki aylık ortalama gelirinin ne olduğu konusunda bilgi ve belgelerin mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ...'na müzekkere yazılarak davacının trafik kazası olan tarihteki aylık ortalama gelirinin ne olduğu konusunda bilgi ve belgelerin mahkememiz dosyası arasına alındığı görüldü.
Mahkememizce ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine talimat yazılarak dava konusu 28/11/2016 tarihli trafik kazasından dolayı davacı, ... (TC ...) ile ...'ın (TC ...) kalıcı ve geçici maluliyet oranlarının ayrı ayrı tespiti amacıyla " karayolları motorlu araçlar zorunlu mali sorumululuk (trafik) sigortası genel şartlarının "kapsama giren teminat türleri" başlıklı a-5 maddesinin sürekli sakatlık teminatını düzenleneyen c fıkrasında sakatlık zararlarının bu şartlar ve ek 3 deki usuller dahilinde alınacak özürlü raporuna göre yöntemine uygun "özürlülük raporu" " düzenlenmesi hususunda ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Dekanlığı Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığına sevkii sağlanarak rapor hazırlanmasının istenildiği, ... Ünv. ATK'nın mahkememize sunmuş olduğu 24/11/2017 tarihli raporunda; 2017 yılında 45 yaşında olduğundan meslekte kazanma gücünde azalma oranının %9,3 olduğu, olay tarihinde 44 yaşında olduğundan meslekte kazanma gücünde azalma oranının %9,3 olduğu kanaatini bildirmişlerdir.
Tarafların iddia ve savunmaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla bilirkişi aktüer ... ve kusur bilirkişisi ...'a tevdi edilmiş olup bilirkişilerin mahkememize sunmuş olduğu 23/05/2018 tarihli raporunda; Olay mahallinde yolun 7mt genişlikte, orta refüj ile bölünmüş tek istikametli, zemin asfalt ve ıslak, vaktin gece, görüş far ışığı altında acık, mahal meskun dışıdır. Olay mahallinde kaza tespit tutanağı tanzim edildiği, olay yeri kaza krokisinde, dava dışı otobüs sürücüsünün yolun solundan orta refüj üzerinden karşıya geçtiği, bu mahalden de devrilerek yol dışı kaldığı işaretlenmiştir. Kaza tespit tutanağı olay anlatımında,... plakalı otobüs sürücüsü ...'in 2918 Sayılı K.T.K.unun 52 maddesinin l/b ( sürücüler araçların hızını, aracın yük ve teknik özelliklerine , görüş, yol, hava ve trafiğinin gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.) kurallını ihlal ettiği kanaatine vanlm ıştır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, olay mahallinde tanzim edilen kaza tespit tutanağı olay anlatımı doğrultusunda olayın meydana geldiği kabul edilerek bu doğrultuda aşağıdaki şekilde rapor tanzim cihetine gidilmiştir. Bu duruma göre; Dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki otobüsü ile seyri sırasında yola gereken dikkatini vermediği, havanın yağmurlu, zeminin ıslak olduğu mahalde seyrini hava, yol ve mahal şartlara göre ayarlamadığı, sevk ve idare hatası sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek yol dışı kaldığı, dikkat ve özen yükümlüğüne aykın hareket ettiği, 2918 Sayılı K.T.K.unun 52 maddesinin l/b (sürücüler araçların hızını, aracın yük ve teknik özelliklerine , görüş, yol, hava ve trafiğinin gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.) kurallını ihlal ettiği olayda kusurludur. Davacı mağdur yolcular Serkan ve ... otobüs içerisinde normal yolculuk yaptığı sırada, sürücünün sevk ve idare hatası sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek yol dışı kalması sonucu yaralandıkları olayda atfı kabil kusurları yoktur.
Tazminat hesabı: ...'ın tazminatı; ... Ün. Tıp Fak. Adli Tıp A.B.D 24.11.2017 tarihli maluliyet raporunda; Geçici iş göremezlik süresinin 3 ay olduğu, meslekte kazanma gücünde azalma oranının %25 olduğu belirtilmiştir. Maddi zarar hesabı, kaza tarihinde geçerli mevzuat ve içtihatlar dikkate alınarak PMF-1931 tablosu ve progressive rant yöntemine göre yapılacaktır. İşlemiş dönem kazançları artırma ve iskonto yapılmadan, işleyecek dönem kazançları her yıl için ayrı ayn %10 artırılıp, %10 iskontoya tabi tutulmak suretiyle hesaplanacaktır. Ev hanımı olduğundan kazancına ait bilgi ve belge yoktur.Aylık kazancı olarak dönemsel net asgari ücret esas alınarak yapılacaktır. 1 yıl 360 gün, 1 ay kabul edilecektir. Hesaplamalarda yasal faiz yıllık %9 oranı esas alınacaktır. Bakiye ömrünün 60 yaşına kadarı aktif dönemde net asgari ücret, 60 yaşından itibaren pasif dönemde AGİ' siz net asgari ücret tazminat hesabına esas alınacaktır.
Tazminatm Hesaplanması; 14.01.1952 doğumlu ... 28/11/2016 kaza tarihinde (65 yıl 10 ay 14 gün) 65 yaşında olup, P.M.F-1931 işaretli yaşama tablosuna göre muhtemel bakiye ömrü 11,75 yıl ve muhtemelen 76,75 yaşına kadar yaşayacaktır. 65 yaşında olduğu için bakiye ömrünce pasif dönemdedir. 14.06.2018 hesap tarihi itibarıyla 11,75 yıllık bakiye ömrünün; 1,54 yılı işlemiş pasif dönem, 10,21 yılı işleyecek pasif dönemdir. 11,75 yıllık bakiye ömrünün, 0,25 yılında (3 ay) % 100,00 oranında meslekten kazanma gücünden kaybetmiş sayılacak, Müt.] 1,5 yılında %25,00 oranında meslekten kazanma gücünden kaybetmiş sayılacaktır. 1,54 Yıllık İşlemiş Pasif Dönem Kazancı işlemiş dönemde maddi tazminatların, kazalı davacının gerek kaza tarihindeki gerekse kaza tarihinden itibaren günümüze ve bilinen dönem sonuna kadar gerçekleşen her türlü ücret artışları ve emsal ücretlere göre hesaplanması gerekmektedir. 28/11/2016 - Hesap tarihi 14.06.2018 tarihleri arasında 1,54 yıllık işlemiş pasif dönem kazançları, AGİ' siz net asgari ücret esas alınacaktır. ...'ın 10,21 Yıllık İşleyecek Pasif Dönem Kazancı İşleyecek dönem kazançları her yıl için ayrı ayn %10 artınlıp, %10 iskontoya tabi tutulmak suretiyle hesaplanacaktır. İşleyecek dönem kazancını hesaplamak için Yıllık gelir 1,1000x Süre(yıl) x 0,90909091 x Mal.Oranı =Dönemkazancı formülü kullanılacaktır. İşleyecek pasif dönerjraaşmdaki net aylık ücreti 1.450,91 TL, İşleyecek pasif dön/emr yıllık net kazancı 1.450,91 x 12 = 17.410,92 TL, Dönem kazancı =17.410,92x 1,1 x 10,21x 0,9090909 lx%2 5= 44.441,37 TL, ...'ın 11,75 Yıllık Destekten Yoksunluk Tazminatı; 8.893,43+44.441,37 =53.334,80 TL'dir.
...'ın tazminatı; TrakyaÜn. Tıp Fak. Adli Tıp A.B.D 24.11.2017 tarihli maluliyet raporunda; Geçici iş göremezlik süresinin 99(doksandokuz) gün olduğu, meslekle kazanma gücünde azalma oranının %9.3( yüzdedokuzvirgülüç) olduğu belirtilmiştir, maddi zarar hesabı, kaza tarihinde geçerli mevzuat ve içtihatlar dikkate alınarak PMF-1931 tablosu ve progressive rant yöntemine göre yapılacaktır, işlemiş dönem kazançları artırma ve iskonto yapılmadan, işleyecek dönem kazançları her yıl için ayrı ayrı %10 artırılıp, %10 iskontoya tabi tutulmak suretiyle hesaplanacaktır. 28.11.2016 kaza tarihinde aylık kazancına ait bilgi ve belge yoktur. SGK kayıtlarında kaza tarihinde yeşilkart sahibi olduğu aktif çalışan olmadığı anlaşılmaktadır. Basın İş Sendikasının 2018/03-471 sayılı-01.03.2018 tarihli yazısında 2017 yılında sendikasız işçilerin matbaa ofset ustası olarak çalışan sendikasız işçilerin net 3850-4050 TL + yol ve yemek ücreti, sendikalı işçilerin net 4050-4250 TL + yol ve yemek ücreti olduğu belirtilmektedir. ... esnaf odasının 38 sayı- 26.02.2018 tarihli yazısında 28.11.2016 tarihinde matbaa ofset ustası olarak çalışanın 1.750-2500 TL arasında ücret aldığı belirtilmektedir. 2016 yılında brüt asgari ücret 1.647 TL ve net 1300,99 TL' dir.Bu bilgilere göre takdir mahkemenize ait olmak üzere; Aktif dönemde net aylık kazancı; dönemsel net asgari ücret, (4050+ 3850) / 2 = 3950 TL, Net Asgari Ücretin ( 3.950/ 1300,99) 3,04 katı, (1.750 + 2500) / 2= 2,13 katı esas alınarak, Pasif dönemde AGİ'sİz asgari ücret esas alınarak hesaplama yapılacaktır. 1 yıl 360 gün, 1 ay 30 gün kabul edilecektir. Hesaplamalarda yasal faiz yıllık %9 oran esas alınacaktır. Bakiye Ömrünün;60 yaşına kadarı aktif dönemde net asgari ücret,60 yaşından itibaren pasif dönemde AGİ' siz net asgari ücret tazminat hesabına esas alınacaktır.
Tazminat hesaplaması; 04/04/1972 doğumlu ... 28/11/2016 kaza tarihinde (44 yıl 7 ay 24 gün) 45 yaşında oyup, P.M.F-1931 işaretli yaşama tablosuna göre muhtemel bakiye ömrü 25,64 yıl ve muhtemelen 70,64 yaşına kadar yaşayacaktır. 14.06.2018 hesap tarihi itibarıyla 25,64 yıllık bakiye ömrünün; 15 yılı aktif dönem. 1,54 yılı işlemiş aktif dönem, 13,46 yılı işleyecek aktif dönem, 10,64 yılı işleyecek pasif dönemdir, 25,64 yıllık bakiye ömrünün, 0,28 yılında (99 gün) % 100,00 oranında meslekten kazanma gücünden kaybetmiş sayılacak, Müt.25,36 yılında %9,3 oranında meslekten kazanma gücünden kaybetmiş sayılacaktır, 1,54 Yıllık İşlemiş Aktif Dönem Kazancı İşlemiş dönemde maddi tazminatların, kazalı davacının gerek kaza tarihindeki gerekse kaza tarihinden itibaren günümüze ve bilinen dönem sonuna kadar gerçekleşen her türlü ücret artışları ve emsal ücretlere göre hesaplanması gerekmektedir. 28/11/2016 - Hesap tarihi 14.06.2018 tarihleri arasında 1,54 yıllık işlemiş aktif dönem kazançları, 24,10 Yıllık İşleyecek Dönem Kazancı İşleyecek dönem kazançları her yıl için ayrı ayrı %10 artırılıp, %10 iskontoya tabi tutulmak suretiyle hesaplanacaktır. İşleyecek dönem kazancını hesaplamak için Yıllık gelir x 1,1000 x Süre(yıl) x 0,90909091 x Mal.Oranı =Dönem kazancı formülü kullanılacaktır. 13,46 Yıllık İşleyecek Aktif Dönem Kazancı İşleyecek aktif dönem başındaki net aylık ücreti 1.603,12 TL İşleyecek aktif dönem yıllık net kazancı 1.603,12x 12 = 19.237,44 TL, Dönem kazancı=19.237,44 x 1,1 x 13, 46x 0,9090909lx%9,3= 24.081,04 TL, 10,64 Yıllık İşleyecek Pasif Dönem Kazancı, İşleyecek pasif dönem başındaki net aylık ücreti 1.450,91TL, İşleyecek pasif dönem yıllık net kazancı 1.450,91 x 12 = 17.410,92 TL, Dönem kazancı=17.410,92x 1,1 x 10,64x 0,90909091 x%9,3= 17.228,45TL, 25,64 yıllık destekten yoksunluk tazminatı, net asgari ücret asasa alındığında; 6.610,18 + 24.081,04 +17.228,45 = 47.919,67 TL net Asgari Ücretin 3,04 Katı Esas Alındığında; (6.610,18 + 24.081,04) x 3,04) + 17.228,45 = 110.529,76 TL, Net Asgari Ücretin 2,13 Katı Esas Alındığında; ((6.610,18 + 24.081,04) x 2,13) + 17.228,45 = 82.600,75 TL, Tazminatlardan İndirim Gerektiren Unsurlar SGK tarafından tazminatta indirime neden olan ödeme yapılmamış, ... Sigorta A.Ş, tarafından herhangi bir ödeme yapılmamış, Ayşe ve ...'ın 14.06.2018 hesap tarihi itibarıyla toplam tazminatı, ...'m aylık geliri net asgari ücret olarak esas alındığında; 53.334,80 + 47.919,67 = 101.254,47 TL, ...'ın aylık geliri net asgari ücretin 3,04 katı esas alındığında; 53.334,80+ 110.529,76= 163.864,56 TL, ...'ın aylık geliri net asgari ücretin 2,13 katı esas alındığında; 53.334,80 + 82.600,75 = 135.935,55 TL'dir.
Poliçe teminatı yönünden inceleme; ... plakalı ... Sigorta Kooperatifi adına kayıtlı (18-30 yolcu kapasiteli) otobüs 31.10.2016-31.10.2017 vadeli ve kişi başına 310.000,00 TL ölüm ve sakatlık teminatlı ... nolu ZMSS poliçesi ile 26.11.2016 kaza tarihini de kapsayacak şekilde davalı ...Ş. tarafından sigortalanmıştır. Davacıların talep edebilecekleri tazminat tüm alternatiflerde de teminat limiti dahilindedir.
Temerrüt tarihi ve faiz; Temerrüd tarihi dava dosyasında davacı tarafından talep doğrultusunda davalı ... şirketine başvuru tarihi 26.01.2017 tarihinden sonra 15'inci gün 10.10.2017 tarihidir. Temerrüd faizi talep doğrultusunda yasal faiz olduğu görüş ve kanaatini bildirmişlerdir.
Mahkememizce ... Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesine (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) talimat yazılmış olup davacı ... ve ...'ın kalıcı ve geçici maluliyet oranlarının ayrı ayrı tespitinin talep edildiği, davacı ...'nin özürlülük durumunun %0, davacı ...'ın özürlülük oranının %2 olduğu görüşünü bildirdikleri görüldü.
12/11/2018 tarihli ATK raporu dosyamız arasına alındığı görülmekle bu raporda özetle; davacı ...'ın engel oranının %1 olduğu iş göremezlik süresinin kaza tarihinden itibaren 3 ay olduğu, davacı ...'ın engellilik oranının %7 olduğu, iş göremezlik süresinin kaza tarihinden itibaren 3 ay olduğu görüş ve kanaatini bildirmişlerdir.
Mahkememiz dosyasının toplanan deliller ışığında hesaplama yapılması için bilirkişi aktüer ...'a tevdi edildiği, bilirkişinin mahkememize sunmuş olduğu 16/04/2019 tarihli raporunda; Davalı tarafından keşide edilen trafik sigorta poliçesinin düzenlenme tarihi 31.10.201' dır. Karayolları Trafik Kanunun 90.maddesi aşağıdaki gibidir; Madde 90 - (Değişik: 14/4/2016-6704/3 md.) Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun vc bu Kaııun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır. Bu durumda sigorta poliçesinin 01.06.2015 tarihinden sonra düzenlenmiş olması nedeniyle; Bu konudaki yasal düzenleme İle Yargıtay kararlarına göre 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren poliçe genel şartları ve ekleri dikkate alınarak Aktüeryal yönteme (TRH 2010 yaşam+1,8 teknik faiz) göre davacının maddi zararı belirlenecektir. Dosyada birden fazla maluliyet ve özür durumuna ilişkin rapor bulunmaktadır. 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni poliçe genel şartlarının 1.maddesinde "...(Değişik:RG-2/2/2016-29612)( 1 Bu Genel Şartlar ekleriyle bir bütündür..." demektedir. 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren poliçe şartlarının A.5/c maddesinde "...Sürekli sakatlık tazminatına ilişkin sakatlık oranının belirlenmesinde, sakatlık ölçütü sınıflandırılması ve özürlülere verilecek sağlık kurulu raporlarına ilişkin mevzuat doğrultusunda hazırlanacak sağlık kurulu raporu dikkate alınır..." demektedir. Yine poliçe genel şartlarında tazminat ödemesinde istenecek belgeler arasında "30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş sağlık kurulu raporu" yer almaktadır. Bütün bu hususlar birlikte değerlendirildiğinde nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; davacılar bakımından Adli Tıp Kurumu tarafından 30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Özürlülük ölçütü, Sınıflandırması ve özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde belirlenen maluliyet oranlan dikkate alınarak davacıların talep edilebilir maddi zararı belirlenecektir. Sayın Mahkemece aksi kanaate varılması durumunda ise; dosyada mevcut hangi raporlara göre hesap yapılacağının belirlenmesi halinde buna göre yeniden zarar hesabı yapılması da mümkündür.
Kusur durumu; Dosyada mevcut 21.05.2016 tarihli kusur raporu ile olayın meydana gelmesinde; Davalı tarafından zorunlu trafik sigorta poliçesi ile sigortalanmış bulunan ... plakalı aracın dava dışı sürücüsü ...'in %100 oranında kusurlu olduğu belirlenmiş olmakla işbu raporda davalının %100 kusur oranındaki sorumluluk durumuna göre hesaplama yapılarak takdire sunulacaktır.
... bakımından yapılan hesaplama; davacının geçici iş göremezlik durumu;AdliTıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda davacının iyileşme(iş göremezlik) süresinin 3 aya kadar uzayabileceği belirlenmiştir. Bu durumda;Davacının 3 aylık geçici iş göremezlik dönemindeki maddi zaran %100 malul gibi hesaplanacaktır.Davacının sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zararı ise geçici iş göremezlik süresinin bittiği tarihten itibaren maluliyetiyle orantılı olarak hesaplanacaktır. Davacının sürekli işgücü kaybı ve maluliyet durumu Adli Tıp Kurum tarafından 30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporlan Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş bulunan 05.11.2018 tarihli raporda davacının engel oranı %1 olarak belirlenmiş olup, anılan oran üzerinden sürekli iş göremezlik dönemindeki zararı belirlenecektir. Davacının yaşı ve bakiye ömür süresi; 04.04.1972 doğumlu davacı, olay tarihinde, 44 yıl, 7 ay, 24 günlük olup, 45 yaşmda kabul edilerek, TRH 2010 yaşam tablosuna göre muhtemel bakiye ömrü (30)ytl ve muhtemelen (75}yaşına kadar yaşayacaktır. Yargıtay'ın bu konuda yerleşmiş içtihatlarında aktif çalışma yaşı sonu 60 olarak kabul edilmekte olup buna göre kazalının aktif çalışma hayatının (60)yaşına kadar süreceği kabul olunarak, olay tarihinden (60) yaşma kadar bakiye aktif hayat süresi (60-45)= 15 yü ve pasif devresi İS yıldır. Kazanç durumu ile bilinen dönem kazanç tespiti; dosyada mevcut SGK hizmet dökümünde davacının 2017 yılındaki aylık brüt ücreti (651,75/11x30)= 1.777,50 TL olarak gözükmekte olup, bu tutar asgari ücrettir. Aynı şekilde SGK hizmet dökümünde kazalının 2015 yılından önceki kazançları da asgari ücret olarak gözükmektedir. Her ne kadar Saym Mahkemece emsal ücret araştırması yaptırılmış ise de; Somut olaya 01.06.2015tarihinde yürürlüğe giren poliçe genel şartlan ve eklerinin uygulanması gerekmektedir. 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren yeni poliçe genel şartlarının 1 .maddesinede "...(Değişik:RG-2/2/2016-29612)(l) Bu Genel Şartlar ekleriyle bir bütündür..." demektedir. Genel şartların EK:3 maddesinde sürekli sakatlık tazminatlarının hesaplamalarda kişinin vergilendirilmiş gelirinin esas alınması, gelire ilişkin bir belge sunulmaması halinde ise asgari ücrete göre hesaplama yapılması gerektiği belirtilmektedir. Bu durumda; Nihai takdir ve değerlendirme Sayın Mahkemeye ait olmak üzere; poliçe genel şartlan ve eklerine göre kişinin zarar hesabına vergilendirilmiş gelirinin esas alınmasının gerekmesi, SGK hizmet dökümünde de kişinin vergilendirilmiş gelirinin asgari ücret olarak gözükmesi nedeniyle, emsal ücretlerin dikkate alınması mümkün olmamıştır. Buna göre de İşbu raporda zorunlu olarak yasal asgari ücretlere göre hesaplama yapılacaktır. SGK tarafından davacının 01.06.2018 tarihinde emekli olduğu bildirilmiş olmakla, bu tarihten sonraki kazanç tespitinde asgari geçim indirimleri dikkate alınmayacaktır. Kaza tarihinden günümüz kadar geçen dönemde kazalının kazançlan belirlenebilir olduğundan, bilinen dönem kazançları farazi hesap yerine fiili duruma göre belirlenerek, belirlenen bu kazanç tutarları her hangi bir artış ve iskontoya tabi tutulmaksızın hesaba aynen esas alınacaktır. Buna göre; Kazanın 28.11.2016-28.11.2019 tarihleri arası 3 yıllık bilinen dönemdeki net kazançları toplamı 4.102,24 TL, kazalının %1 oranında malul olduğu bilinen dönemdeki kazanç toplamı 36 ay için 52.30,46 TL olduğunu, bilinmkyen dönem kazanç tespiti; Kazanınmeydana geldiği tarihte yürürlükte olan poliçe genel şartları dikkate alınarak bilinmeyen dönem hesabına esas kazançlar an.x = N* - N*+n / Dx formolüne göre belirlenecektir. Formüle de iskonto oranlan %1,8 teknik faiz esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre belirlenen sayılar uygulanacaktır. Kazalının01.06.2018 tarihinde emekli olması ve bu tarihten sonraki dönem hesabına agisiz asgari ücretlerin esas alınmış olması nedeniyle pasif dönem ayrımı yapılmaksızın kazalının işleyecek devre hesabına agisiz asgari ücretin yıllık tutan olan; 1.829,02 x 12 Ay = 21.948,24 TL. esas alınacaktır. Buna göre; Bilinmeyen dönem başında 48 yaşında olan kazalı bakımından 27 yılık bilinmeyen dönemdeki iskontolu kazanç tespiti; 48 - 75 yaş arası 27 yıllık iskontolu aktif dönem kazanç tutarı: 415.469,21 TL'dir. Maddi zarar hesabı; kazalının sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zarar toplamı: 4.677,72 TL'dir.
... bakımından yapılan hesaplama; tetkik ve tespit edilen hususlar; Adli Tıp Kurumu tarafından düzenlenen raporda davacının iyileşme (iş göremezlik) süresinin 3 aya kadar uzayabileceği belirlenmiştir. Bu durumda; Davacının 3 aylık geçici iş göremezlik dönemindeki maddi zararı %100 malul gibi hesaplanacaktır. Davacının sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zararı ise geçici İş göremezlik süresinin bittiği tarihten itibaren maluliyetiyle orantılı olarak hesaplanacaktır.
Davacının sürekli işgücü kaybı ve maluliyet durumu; Adli Tıp Kurum tarafından 30/3/2013 tarihli ve 28603 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan özürlülük ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik çerçevesinde düzenlenmiş bulunan 05.11.2018 tarihli raporda davacının engel oranı %7 olarak belirlenmiş olup, anılan oran üzerinden sürekli iş göremezlik dönemindeki zararı belirlenecektir.
Davacının yaşı ve bakiye ömür süresi; 14.01.1952 doğumlu davacı, olay tarihinde, 64 yıl, 10 ay, 14 günlük olup, 65 yaşında kabul edilerek, TRH 2010 yaşam tablosuna göre muhtemel bakiye ömrü (17)yıl ve muhtemelen (82)yaşına kadar yaşayacaktır. Yargıtay kararlarında aktif olarak çalışabilme yaşı 60 kabul edilmektedir, tşbu somut olayda ise 62 yaşında ve emekli olan davacı aktif çalışma yaşını geçmiş olup, ayrıca aktif olaralc çalıştığına ilişkin bir belge yer almadığından bakiye ömür süresinin tamamı pasif dönem kabul eritecektir. Buna göre kazalının bakiye pasif devresi (17)yildir.
Kazanç durumu ile bilinen dönem kazanç tespiti; Evhanımı olan davacının aynca aktif olarak çalışıp çalışmadığına ve elde ettiği ücret ve kazançlara ilişkin bir belge bulunmadığından hesaplamalar yasal asgari ücretlere göre yapılacaktır. Ancak hesaba esas alınan asgari ücretler, sigortalı çalışılarak elde edilen bir kazanç olmadığından brüt asgari ücretler netleştirilirken asgari geçim indirimi dikkate alınmayacaktır. Kazatarihinden günümüz kadar geçen dönemde kazalının kazançları belirlenebilir olduğundan, bilinen dönem kazançları farazi hesap yerine fiili duruma göre belirlenerek, belirlenen bu kazanç tutarları her hangi bir artış ve ıskontoya tabi tutulmaksızın hesaba aynen esas alınacaktır. Buna göre; Kazalının 28.11.2016-28.11.2019 tarihleri arası 3 yıllık bilinen dönemdeki net kazançları toplamı; kazalının geçici iş göremezlik dönemindeki net kazanç toplamı 3.712,74 TL, kazalının %7 oranında malul olduğu bilinen dönemdeki kazanç toplamı 36 ay için 50.200,43 TL'dir.
Bilinmeyen dönem kazanç tespiti; Kazanın meydana geldiği tarihte yürürlükte olan poliçe genel şartları dikkate alınarak bilinmeyen dönem hesabına esas kazançlar an,* = Nx - Nx+n / Dx formolüne göre belirlenecektir. Formüle de iskonto oranları %1,8 teknik faiz esas alınarak TRH-2010 yaşam tablosuna göre belirlenen sayılar uygulanacaktır. Kazalının işleyecek pasif devre başındaki bir yıllık net geliri ise; 1.829,02 x 12 Ay = 21.948,24 TL. olup, anıları tutar işleyecek pasif devre maddi zarar hesabına esas alınacaktır. Bilinmeyendönem başında 68 yaşında olan kazalı bakımından 14 yılık bilinmeyen dönemdeki iskontolu kazanç tespiti; 226.106,38 TL'dir.
Maddi zarar hesabı; kazalının geçici iş göremezlik dönemindeki maddi zararı: 3.712,74 TL, kazalının sürekli iş göremezlik dönemindeki maddi zararı toplamı 19.341,48 TL olduğu yönünde görüş ve kanaatini bildirmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; 28/11/2016 tarihinde dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki... plakalı aracın direksiyon hakimiyeti kaybetmesi neticesinde meydana gelen tek taraflı kazada araçta yolcu olarak bulunan davacıların geçici ve kalıcı iş gücü kaybına dayalı açmış olduğu tazminat davasıdır.
Dosya kapsamında alınan 21/05/2016 tarihli kusur bilirkişi raporuna göre, dava dışı sürücü ... sevk ve idaresindeki otobüsü ile seyri sırasında yola gereken dikkatini vermediği, havanın yağmurlu, zeminin ıslak olduğu mahalde seyrini hava, yol ve mahal şartlara göre ayarlamadığı, sevk ve idare hatası sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek yol dışı kaldığı, dikkat ve özen yükümlüğüne aykın hareket ettiği, 2918 Sayılı K.T.K.unun 52 maddesinin l/b (sürücüler araçların hızını, aracın yük ve teknik özelliklerine, görüş, yol, hava ve trafiğinin gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadırlar.) kuralını ihlal ettiği olayda kusurlu olduğu, davacı mağdur yolcular ... ve ... otobüs içerisinde normal yolculuk yaptığı sırada sürücünün sevk ve idare hatası sonucu direksiyon hakimiyetini kaybederek yol dışı kalması sonucu yaralandıkları olayda davacıların kazada kusursuz olduğu tespit edilmiştir.
Sigorta poliçesinin 01/06/2015 tarihinden sonra düzenlenmiş olması nedeniyle yeni poliçe genel şartlarının olaya uygulanması gerekeceğinden dosya kapsamında engellilik oranına göre alınan 12/11/2018 tarihli ATK raporuna göre davacı ...'ın engellilik oranının %7 olduğu, iyileşme süresinin kaza tarihinden itibaren 3 ay olduğu yine davacı ...'ın aynı tarihli ATK raporuna göre engel oranının %1, iyileşme süresinin ise kaza tarihinden itibaren 3 ay olduğu tespit edilmiştir.
Poliçe genel şartları ve eklerine göre kişinin zarar hesabına vergilendirilmiş gelirinin esas alınmasının gerekmesi, SGK hizmet dökümünde de kişinin vergilendirilmiş gelirinin asgari ücret olarak gözükmesi nedeniyle emsal ücretler dikkate alınması gerekeceğinden zorunlu olarak yasal asgari ücretlere göre aktüer hesabının usulüne uygun şekilde yapıldığı anlaşılmıştır. SGK tarafından davacının 01.06.2018 tarihinde emekli olduğu bildirilmiş olmakla bu tarihten sonraki kazanç tespitinde asgari geçim indirimleri dikkate alınmayarak kaza tarihinden günümüze kadar geçen dönemde kazalının kazançları belirlenebilir olduğundan bilinen dönem kazançları farazi hesap yerine fiili duruma göre belirlenerek belirlenen bu kazanç tutarları her hangi bir artış ve iskontoya tabi tutulmaksızın yapılan hesap mahkememizce hükme esas alınmıştır.
28.11.2016 kaza tarihinde yürürlükte olan tarifeye göre davalı ... şirketinin zorunlu trafik sigorta poliçesine istinaden sorumluluk limiti ölüm, sakatlık ve sağlık giderleri bakımından her bir davacı yönünden ayrı ayrı 310.000,00 TL'dır. 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren poliçe genel şartlarının A.5/b maddesinde "...Kaza nedeniyle mağdurun tedavisine başlanmasından itibaren mağdurun sürekli sakatlık raporu alana kadar tedavi süresince ortaya çıkan bakıcı giderleri, tedaviyle ilgili diğer giderler ile trafik kazası nedeniyle çalışma gücünün kısmen veya tamamen azalmasına bağlı giderler sağlık gideri teminatı kapsamındadır. Sağlık giderleri teminatı Sosyal Güvenlik Kurumunun sorumluluğunda olup ilgili teminat dolayısıyla sigorta şirketinin ve ... Hesabının sorumluluğu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununun 98 inci maddesi hükmü gereğince sona ermiştir..." denmektedir. Bu durumda, 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren poliçe genel şartlarının A.5/b maddesinde açıkça geçici iş göremezlik dönemindeki zararın sağlık gideri teminatı kapsamında olduğuna dair bir ibare yer almamaktadır. Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2014/16455 ile 2013/2073 E sayılı kararlarında açıkça geçici iş göremezlik zararının zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamında ve sakatlık teminatı limitine dahil olduğu belirtilmektedir. Yargıtay 17.Hukuk Dairesinin 2015/7731 E. sayılı başka bir kararında ise geçici iş göremezlik zararının zorunlu trafik sigorta poliçesi kapsamında, tedavi gideri klozundan talep edilebileceği belirtilmektedir. Davacının yukarıda belirlenen maddi zararları poliçe limitleri içinde kalmaktadır. Karayolları Trafik Kanunun 99. maddesinde "....Sigortacılar, hak sahibinin kaza veya zarara ilişkin tespit tutanağını veya bilirkişi raporunu, sigortacının merkez veya kurutuşlarından birine İlettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar..." denmektedir. Bu durumda, davacı tarafından davalıya 26.01.2017 tarihinde yapılan başvuruda Sağlık Kurulu raporunun ibraz edilmemesi nedeniyle sağlık kurulu raporu olmadan zarar tutarının belirlenmesi mümkün olamayacağından davacı tarafından yapılan başvurunun 99. maddeye uygun olmadığı kanaatine varılarak davalı bakımından en erken temerrüt tarihinin 20.02.2017 dava tarihinde gerçekleşeceği, dava ve bedel artırım dilekçesinde yasal faiz talebinde bulunulduğundan davacı ... 'ın geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının 4.102,24 TL, sürekli iş göremezlik dönemine ait %1 engel oranı ile ilgili maddi zararının 4.677,72 TL, davacı ... 'ın ise geçici iş göremezlik dönemine ait maddi zararının 3.712.74 TL, sürekli iş göremezlik dönemine ait %7 engel oranı ile ilgili maddi zararının 19.341,48 TL olduğu, davacıların belirlenen bu maddi zararlarının poliçe limitini aşmadığı, davalının 20.02.2017 dava tarihinden önce temerrüde düştüğünün belirlenemediği hükme elverişli 16/04/2019 tarihli aktüer bilirkişi raporundan anlaşılmakla davanın kabulüne, ... yönünden 8.779,96 TL'nin ve ... yönünden 23.054,22 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... şirketinden alınarak davacılara verilmesine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KABULÜNE,
-... yönünden 8.779,96 TL'nin ve ... yönünden 23.054,22 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı ... şirketinden alınarak davacılara verilmesine,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 2.174,59 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 31,40 TL + 77,34 TL tamamlama harcından oluşan toplam 108.74 TL harçtan mahsubu ile bakiye 2.065,85 TL harcın davalıdan tahsil edilerek Hazineye irat kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan; 108,74 TL peşin harç ile 2.210,25 TL posta, tebligat, müzekkere ve bilirkişi ücretlerinden oluşan toplam 2.318,99 TL yargılama giderinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
4-Davacı taraf duruşmalarda vekil ile temsil edildiğinden kabul edilen dava değeri itibariyle AAÜT uyarınca hesap olunan 3.820,10 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsil edilerek davacı tarafa verilmesine,
5-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
6-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 11/12/2019
Katip ...
¸
Hakim ...
¸