T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/354 Esas
KARAR NO: 2019/925
DAVA: İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/10/2015
KARAR TARİHİ: 03/10/2019
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili sunmuş olduğu 09/10/2015 tarihli dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket nezdinde ... numaralı Yangın Ticari Sigorta Poliçesi ile sigortalı ... A.Ş'ye ait ürünlerin teminat altına alındığını, sigortalı emtianın davalı şirketin sorumluluğunda bulunan depoda 06/04/2013 tarihinde meydana gelen yangın sonucunda hasarlandığını, yapılan ekspertiz incelemesi neticesinde sigortalıya muafiyet tenzili sonrasında tahakkuk belgelerinin sunulmasının akabinde KDV dahil 4.758.977,65 EURO ödeme yapıldığını, bu meblağın 3.826.835,56 EURO'luk kısmı yangından sorumlu olan davalının sorumluluk sigortacısı olan ... Sigorta A.Ş'den rücuen tahsil edildiğini, bakiye 932.142,09 EURO ile TTK 1426.maddesi gereğince hasar tespiti için harcanan 42.543,64 EURO olmak üzere toplam 974.685,73 EURO davalı şirketten alacaklarının bulunduğunu, davalı aleyhine ... 32 İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibine davalı şirketin itiraz ettiğini, takibin durduğunu bildirerek; itirazın iptaline, 974.685,73 EURO'luk alacağın 06/12/2013 tarihinden itibaren işleyecek TCMB tarafından EURO'ya uygulanacağı bildirilen en yüksek faizi ile davalıdan tahsiline, davalı aleyhine %20 'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, tensip zaptı, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş olup, davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davacının sigortalısı ... A.Ş ile müvekkili firma arasında yapılan kira sözleşmesinin 6.4 maddesi depoda saklanan tüm malların tamamının sigortalanabilmesi için ...'in bildirim yükümlülüğünü gerektirdiğini, ancak bu yükümlülüğün sigortalı tarafından yerine getirilmediğini, müvekkili firma sigorta poliçesinin 5.000.000 Dolar düzeyinde kaldığını, sorumluluğun sigortalı ...'e ait olduğunu, müvekkil şirket depocu olarak davacının gerçek ve kabul edilmiş zararını kusur olmamasına rağmen sigortası ile karşıladığını, zararın tazminat aşamasında müvekkil şirketin sigorta firması ile davacı arasındaki tüm görüşmeler ve tespitler usul gereği müvekkil şirket dışında geliştiğini, davacının sigortacısı yükümlülüklerini yerine getirmeyerek kusurlu davrandığını bildirerek; davanın ve tazminat talebinin reddine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.
Mahkememizce davaya dayanak ... 32 . İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyası celp edilmiş, tetkikinde; davacı tarafından davalı aleyhine toplam 1.064.971,00 EURO üzerinden ilamsız icra takibi yapılmış, davalının yasal süresi içinde ödeme emrine itiraz ettiği takibin durduğu görülmüştür.
Mahkememizce dosya üzerinden bilirkişi incelemesi yaptırılmış olup, ibraz edilen 08/03/2018 tarihli raporda: davacı ... A.Ş sigortalısı dava dışı ... San Tic T.A.Ş'ye ait ürünlerin depolandığı davalı ... Tic A.Ş'ya ait ... adresinde bulunan soğuk hava deposunda 06/04/2013 günü saat 5.30 sıralarında alevli bir yangın meydana geldiği, dosyada mübrez belgelerin incelenmesinde yangının meydana gelmesinde herhangi bir kasıt, sabotaj ve kundaklama ihtimalinden söz edilemeyeceği, meydana gelen yangının elektriksel tesisattan kaynaklı bir yangın olduğu, ekspertiz çalışmalarının bağımsız ve önyargısız sigorta eksperleri tarafından yapıldığı ve itibar edilmesi gerektiği kanaatine varılarak, yangının vuku bulduğu 06/04/2013 tarihi itibariyle depolarda bulunan stok miktarının yapılan ekspertiz çalışması neticesinde hazırlanan ekspertiz raporu verilerine göre değerlendirildiği, yanarak zayi olan ve imha edilen ürünlerin toplam maliyet değerinin KDV hariç 9.325.786,13 TL (4.019.469,93 EURO) olduğu, kurtarılmaya sevk edilerek kurtarılamayan ürünlere ait toplam maliyet değerinin KDV hariç 325.786,13 TL (139.648,56 EURO) olduğu, kurtarılan ürünler için yapılan kurtarma masraflarının KDV hariç 1.466.556,54 TL (628.640,98 EURO ) olduğu, davalının dava dışı ... ile akdettiği saklama sözleşmesi uyarınca, depolanan malların bulundurulduğu deponun elverişli halde bulundurmakla mükellef olduğu, elektrik kaynaklı yangının deponun elektrik aksamının yeterli olmadığı kanaatine ulaşılmasına yol açtığı, bu sebeple davalının sorumlu olduğu, davalının sorumlu olmadığına yönelik dayandığı sözleşmenin 6.4 hükmünün somut dava konusu olayla ilgisinin bulunmadığı bildirilmiştir.
Mahkememizce davacı ve davalıların bilirkişi raporuna yapmış oldukları itirazlar üzerine bilirkişilerden ek rapor alınmasına karar verilmiş olup, ibraz edilen 29/11/2018 tarihli ek raporda; ... tarafından ... Sigorta'ya 5.094.812,15 EURO tutarın 4.758.977,65 EURO'luk kısmının rücu edildiğine ilişkin tediye talebinin görüldüğü, şirketler arası rücu protokolü çerçevesinde davacı tarafından ...'ya 21/07/2014 tarihli yazı ile ... Sigorta'dan tahsil edilen kısım dışında kalan 932.142,09 EURO tazminat ve 42.543,64 EURO eksper ücretinin talep edildiği, bu talebe KDV dahil ürün bedelleri ile ilgili hesaplama ve kurtarma masrafları enkaz kaldırma bedeli olarak ekspertiz raporunda alınan teklifler kapsamında belirlenen tutar esas alınmak suretiyle 974.685,71 TL'nin davalı ...'nun 16/01/2015 tarihli cevabı ihtarnamesinden itibaren takip tarihine kadar işlemiş 3095 sayılı 4-a maddesi uyarınca %7 oranından işlemiş faizin 14.393,30 EURO, %3 oranından hesap edilen faizin 6.768,56 EURO olduğu bildirilmiştir.
Davalı ... Tic A.Ş ile dava dışı sigorta ettiren ... A.Ş arasında akdedilen kira ve depolama hizmetleri sözleşmesi kapsamında davalı ...'ya ait depoda dava dışı ...'e ait her türlü dondurma, sütlü buz ve ... ürün listesinde bulunan diğer ürünlerin ... tarafından depolanması ve muhafaza edilmek üzere ...'e kiralanması ve muhafaza edilen bu ürünlerin sevkiyat ve dağıtıma hazır edilmesi için ... tarafından her türlü servis hizmetlerinin verilmesi konusunda 21/12/2012 tarihli sözleşme akdedilmiştir. Sözleşmenin 6/4 maddesinde: " ...'nun stok sayımı sonucunda eksik çıkan mamullerinin madde 6/7 hükümleri saklı kalmak kaydıyla malın fabrika çıkış fiyatı üzerinden ödemeyi taahhüt edeceği, ancak ...'in ...'nun gerekli sigorta işlemlerini yaptırabilmesi için depolayacağı malın değerinin fabrika çıkış fiyatı üzerinden hesaplanmış şekilde aylık olarak ...'ya bildirmekle mükellef olduğu, bu mükellefiyeti yerine getirmediği takdirde ...'nun sorumluluğunun ortadan kalkacağı" 6.11 maddesinde depolama sırasında depoda bulunan ...'e ait malların ...'in yaptırdığı mal "sigortası kapsamında sigortalı olduğu, ... ile arasında yapılmış olan sözleşmeyi ihlal etmesi ve sözleşmeden veya yasa ve mevzuattan kaynaklanan yükümlülüklerini yerine getirmemesi halinde ...'in ödeme veya katlanmak zorunda kalacağı her türlü hasar, ziyan, kayıp, sorumluluk ve masrafların ... tarafından tazmin edileceği, buna bağlı olarak ...'nun sözleşmeden kaynaklanan bu sorumluluğunu teminat altına alacak bir sigorta poliçesi yaptıracağı ve istendiğinde ...'e ibraz edecek durumda hazır bulunduracağının" düzenleme konusu yapıldığı görülmüştür.
Mahkememizce yaptırılan bilirkişi incelemesi sonucunda ibraz edilen raporda; ... Gıda'ya ait deponun çatı kısmında çıkan yangının sebebinin elektriksel kaynaklı olduğu, çatı kısmında bulunan yanıcı nitelikteki tavan kaplamalarının ve elektrik kablo izolasyonlarının yangın yükü oluşturduğu göz önüne alındığında binanın tutuşmasını sağlayan etkenin çatı arasındaki enerji besleme hatlarında oluşan kısa devre olduğunun tespit edildiği, yangın akabinde yapılan bilirkişi incelemelerinde de; yangının meydana gelmesinde şüpheli bir duruma rastlanmadığı, yangının elektriksel nedenlerle başladığının tespit edildiği anlaşıldığından davalı depo sahibi ...'nun kira ve saklama sözleşmesi uyarınca malların depolandığı yeri elverişli halde bulundurmakla mükellef olduğundan çıkan yangın dolayısıyla oluşan zarardan sorumlu olduğu sonucuna varılmıştır.
Davalı ... tarafından kira ve depolama sözleşmesinin 6/4 ve 6/11 maddeleri uyarınca çıkan yangın sonucu oluşan zarardan sorumlu olmadığı savunulmuş ise de; sözleşmenin 6.4 hükmü stok sayımında eksik çıkan ürünlerden doğan sorumluluğu düzenlemekte olup, stok sayımında eksik çıkan ürünlere ilişkin tazmin yükümlülüğünün yanı sıra davalı ...'nun sorumluluğunu sigorta ettirmesi için depolanacak malın değerinin dava dışı ... tarafından bildirilmesi esası getirildiği, bu maddenin somut olayda ilgisi olmadığı, depolanan ürünlerin yanarak zayi olması nedeniyle doğrudan bir ilgisinin bulunmadığı, meydana gelen zararlardan sorumluluğun tespitinde bu maddelerin uygulama alanının olmadığı sonucuna varılmıştır.
Yanarak zayi olan ve imha edilen ürün bedelinin KDV dahil 4.341.027,52 EURO, kurtarılmaya sevk edilen ürün bedelinin KDV dahil 150.820,44 EURO, kurtarma masrafının 628.640,98 EURO olduğu, davacının kurtarma masrafı olarak 622.749,71 EURO talep ettiği, bu talebi ile bağlı olduğu, enkaz kaldırma bedeli olarak 144.379.96 EURO olmak üzere toplam 5.258.977,63 EURO'dan 500.000 EURO muhafiyet tenzili düşüldüğünde nihai tutarın KDV dahil 4.758.977,63 EURO olduğu, dava dışı ... Sigorta tarafından 3.826.885, 56 EURO ödeme yapıldığı, bu ödemenin düşmesi sonucunda davacının 932.142,07 EURO zarar ve 42.543,64 EURO eksper ücreti olmak üzere 974.685,71 EURO'yu davalıdan talep edebileceği, davacının 975.685,71 EURO'yu 06/12/2013 tarihinde dava dışı sigortalısına ödediği, 08/01/2015 tarihli ihtarname ile davalıdan ödemiş olduğu bu bedelin 5 iş günü içerisinde ödenmesini talep ettiği, davalının 16/01/2015 tarihli cevabi ihtarnamesi ile ödeme yapmayacağını bildirdiği, bu tarih itibariyle temerrüdünün oluştuğu, davacının TTK.nun 1472 maddesi gereğince dava dışı sigortalısına ödediği tazminatı davalı zarara sebebiyet veren ... Gıda'dan talep etme hakkına sahip olduğu, temerrüt tarihi olan 16/01/2015 Tarihinden 77 günlük işlemiş faiz miktarının TCMB'ye fiilen uygulandığı bildirilen en yüksek bir yıllık EURO mevduat faiz oranı üzerinden 14.393,30 EURO olduğu hüküm vermeye elverişli denetime açık bilirkişi raporu ile anlaşıldığından Davanın KISMEN KABULÜNE, itirazın KISMEN İPTALİNE, takibin 989.079,03 Euro üzerinden devamına, asıl alacak 974.685,73 Euro'ya takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4a maddesi uyarınca faiz işletilmesine, talep edilen alacak miktarının likit olmaması, taraflarca belirlenebilme imkanına sahip olmaması sebebiyle %20 tazminat talebinin reddine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın KISMEN KABULÜNE, itirazın KISMEN İPTALİNE, takibin 989.079,03 Euro üzerinden devamına, asıl alacak 974.685,73 Euro'ya takip tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4a maddesi uyarınca faiz işletilmesine, %20 tazminat talebinin reddine, fazlaya ilişkin talebin reddine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 222.569,29 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan 31.943,60 TL peşin harç, icra veznesine yatırılan 14.995,86 TL harç ve tamamlama harcı olan 5.079,15 TL harcın toplamı olan 52.018,61 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 170.550,68 TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan toplam 52.018,61 TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan 3.905,40 TL yargılama giderinin, davanın kabul edilen kısma tekabül eden 3592,96 TL sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından yapılan 110 TL yargılama giderinin davanın red edilen kısma tekabül eden 8,80 TL yargılama giderinin tahsil kabiliyeti bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince davanın kabul edilen kısmı üzerinden hesaplanan 97.782,24 TL nispi vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine,
6-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesince davanın reddedilen kısmı üzerinden hesaplanan 20.950,20 TL nispi vekalet ücretinin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine,
8-Davacı tarafından yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın, talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,
Dair davacı vekili ile davalı vekilinin yüzüne karşı tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341. maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere oybirliği ile karar verildi.03/10/2019
Başkan ...
Üye ...
Üye ...
Katip ...
Harç Beyanı
K.H:222.569,29 TL
P.H: 52.018,61 TL
B.H: 170.550,68 TL
Davacı gideri
Bilirkişi Ücreti: 2.800,00 TL
Tebligat gideri: 1.105,40 TL
Toplam : 3.905,40 TL
Davalı gideri: 110 TL