T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/459 Esas
KARAR NO: 2018/1228
DAVA: İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 15/05/2017
KARAR TARİHİ: 11/12/2018
Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili 15/05/2017 tarihli dava dilekçesinde; müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan, davalıya ait ... plakalı aracın ihlalli geçişleri nedeniyle doğan ve yasal süresi içerisinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklı para cezalarının tahsili amacıyla ... 4. İcra Müdürlüğünün ...esas sayılı dosyasından başlatılan icra takibinden gönderilen ödeme emrinin, davalıya 08.03.2017 tarihinde tebliğ edildiğini, davalı tarafından 14.03.2017 tarihinde dosyanın tamamına itirazda bulunulduğunu, itiraz konusu dosya alacağı hakkında takibin devamı amacıyla işbu dava ikame edildiğini, müvekkili Şirketin, 3996 sayılı “Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanun” ve 2011/1807 (eski 94/5907) sayılı “3996 Sayılı Bazı Yatırım ve Hizmetlerin Yap-İşlet-Devret Modeli Çerçevesinde Yaptırılması Hakkında Kanunun Uygulama Usul ve Esaslarına İlişkin” Bakanlar Kurulu Kararı çerçevesinde özel yetkili bir anonim şirket olarak kurulduğunu, ülkemizdeki en büyük alt yapı projelerinden biri olan “Gebze-Orhangazi-İzmir (İzmit Körfez Geçişi ve Bağlantı Yolları Dahil) Otoyolu Projesi”nin yap-işlet-devret modeli ile yapımı ve işletilmesini, Karayolları Genel Müdürlüğü ile imzalamış olduğu 27 Eylül 2010 tarihli Uygulama Sözleşmesi çerçevesinde üstlendiğini, bu doğrultuda, yapımı tamamlanan Gebze-Orhangazi Kesimi K2 Altınova Kavşağı (Km: 12+664) ile kesim sonu (Km:43+296) arası ve Orhangazi-Bursa kesimi başlangıcı (Km:43+296) ile Gemlik (İznik Güney) Kavşağı (Km:58+1529) arası 16 Nisan 2016 tarihli ve 29686 sayılı Resmi Gazete’de ilan edilmek suretiyle 21.04.2016 tarihinde işletmeye açıldığını, ayrıca, Osmangazi Köprüsü’nün de içinde bulunduğu Gebze-Orhangazi Kesimi, K-1 Gebze Kavağı ile K-2 Altınova Kavşağı (Km: 12+664) arası yapım işlerinin tamamlanması ile 24 Haziran 2016 tarihli ve 29752 sayılı Resmi Gazete’de ilan edilmek suretiyle 01.07.2016 tarihinde işletmeye açıldığını, işbu davaya konu borcun sebebini teşkil eden ihlalli geçiş fiilinin tanımlanması gerektiğini, müvekkili şirket tarafından işletilen otoyolda yer alan tüm gişelerden nakit, kredi kartı/banka kartı tahsilatı yapılabilmesi mümkün olduğunu, ücret toplama sisteminin süresi içerisinde OGS bankasından/HGS’den provizyon alınamaması ve bu nedenle OGS veya HGS’den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş esnasında gişede yer alan bariyerler açılmamakta ve gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit, kredi kartı/banka kartı ile ödenmesi talep edildiğini, nakit, kredi kartı/banka kartı ile de ödeme de gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin ihlalli geçiş bildirimi, her ne kadar müvekkili şirket için yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında, araç sürücüsüne teslim edildiğini, söz konusu ihlalli geçiş bildiriminde “Otoyoldan Geçiş Ücretini ödemeden çıkış yapmış bulunmaktasınız. 6001 Sayılı Kanun uyarınca geçiş tarihini izleyen 15 (on beş) gün içinde Geçiş Ücretini cezasız ödeyebilirsiniz. Bu itibarla, xx.xx.xxxx tarihine kadar Geçiş Ücretini ödemediğiniz takdirde, hukuki süreç başlatılacak olup Geçiş Ücreti ile birlikte Geçiş Ücretinin 10 (on) katı tutarındaki Ceza ve oluşacak tebligat, yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücreti, işleyecek yasal faiz ve diğer her türlü yasal giderler de takip ve tahsil edilecektir.” ifadesi yer aldığını, ihlalli geçişin, müvekkili şirket tarafından yapımı ve işletmesi üstlenilen otoyolun geçiş ücreti ödenmeksizin kullanılması ve tahakkuk eden ücretin geçişi takip eden 15 (on beş) günlük kanuni ödeme süresi içinde de ödenmemiş olması anlamına geldiğini, bu itibarla, ihlalli geçişi takip eden 15 (on beş) günlük süre içerisinde geçiş ücretine herhangi bir ceza tahakkuk ettirilmediğini, kullanıcıların bu süre içerisinde sadece geçiş ücretini ödemekle yükümlü olduğunu, ilk 15 (on beş) günlük cezasız sürenin dolmasını müteakip müvekkili şirket tarafından Karayolları Genel Müdürlüğü’nden, otoyoldan ihlalli geçiş yapan ve 15 (on beş) günlük yasal süre içerisinde geçiş ücretlerini ödemeyerek cezaya düşen araçların sahiplik bilgileri talep edildiğini, bu nedenle, müvekkili şirketin yasal olarak araç sahiplik bilgilerine ceza tahakkuk ettirilmeden erişememekte ve dolayısıyla bu süre içerisinde borçlulara herhangi bir bildirim yapamadığını, 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü'nün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanunun 30.maddesinin 5. Fıkrasında “4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından (Değişik ibare: 6639 - 27.3.2015 /m.33) “geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye” ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir. Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir. İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir.” düzenlemesi getirilerek, müvekkili şirkete işletici şirket sıfatıyla geçiş tutarının 10 katı tutarındaki ceza tutarını genel hükümlere göre tahsil etme hak ve yetkisi verildiğini, geçiş ücretinin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışının (%60) ise, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, hazine payı olarak, müvekkili şirketin yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine müvekkili şirket tarafından ödendiğini, bahsi geçen ceza tutarının %60’ının hazine payı olduğundan, müvekkili şirketin söz konusu ceza tutarını takipten imtina etme seçeneği bulunmadığını, bu itibarla, müvekkili şirketin tahakkuk eden cezanın tahsili için azami çabayı göstermekle yükümlü olduğunu, otoyoldan ihlalli geçiş yapan aracın sahibinden, geçiş ücreti ile bu ücretin on katı tutarında cezanın, müvekkili şirket tarafından genel hükümlere göre yani özel alacak olarak tahsil edilir olduğunu, ihlalli geçiş yapan aracın plakası, tarih ve saat bilgileri, giriş ve çıkış yapılan yol, güzergâh ve şerit bilgilerini gösterir ayrıntılı tablonun mahkemenin bilgisine sunulduğunu, işbu davaya konu borcun sebebini teşkil eden 2 adet ihlalli geçişe ilişkin fotoğraf kayıtlarının mahkeme tarafından takdir edilmesi halinde ayrıca dosyaya sunulabileceğini, bildirerek davalının ... 4. İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın iptaline, takibin devamına ve aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı vekili vermiş olduğu cevap dilekçesinde; Kabul anlamına gelmemek kaydıyla, giriş ücretleri ve cezalarının tahsilatının, Karayolları Genel Müdürlüğü’nce yapıldığından davacı tarafın tahsilat yapmaya yetkili olduğunu gösterir bilgi ve belgelerin taraflarına tebliğ edilmediği gibi dosyaya da ibraz edilmediğini, nitekim davacı tarafın delil listesinde bu hususa ilişkin bilgi de bulunmadığını, bu nedenle davacı tarafın öncelikle tahsilat yapmaya yetkili olduğunu ispat etmesi gerektiğini, davacı tarafın ihlalli geçiş yapıldığına ilişkin iddialarının gerçeğe aykırı olduğunu, ... Bankası ... Ticari Şubesi'nden alınan ... plakalı araca ait 76854745 OGS cihazları halen dahi aktif şekilde çalışır durumda olduğunu, bu cihazların yıllardır aktif olarak kullanılmakta olduğunu, bu cihazlarda hiçbir arıza bulunmadığını, belirtilen OGS cihazına ait banka kayıtlarının celbedilmesiyle görüleceği üzere, ihlalli geçiş yapıldığı iddia edilen tarihlerde işbu cihazlardan farklı sebeplerle para çekimleri yapıldığını, bu durumun cihazlarda hiçbir arıza olmadığını ispat ettiğini, eğer müvekkili şirketin cihazları arızalı olsa, ihlalli geçişin yapıldığı aynı tarihte ve yakın saatlerde farklı sebeplerle de para çekilemeyeceğini, davacı şirketin tamamen kötüniyetli bir şekilde ücreti nakit olarak tahsil etmek ve ilaveten haksız şekilde ceza tahsilatı yapmak için bu şekilde davrandığını, bu nedenle müvekkili şirket aleyhine uygulanan işbu cezaların haksız ve yersiz olduğunu, somut olayda davacı tarafa ait para çekimi veya ihlalli geçiş tespiti yapan cihazların arızalı olma ihtimali kuvvetle muhtemel olduğunu, anılan Gebze–İzmir otoyolu geçişlerinde sadece müvekkili için değil, daha birçok araç açısından davacı şirketin hatalı tespit yaptığının sabit olduğunu, hatta davacı şirketin yapmış olduğu hatalı tespitlerden dolayı oluşan mağduriyetlerin birçok haber sitesine konu olduğunu, bu mağduriyetlere ilişkin ekran çıktılarını sunduklarını, tüm savunmaları saklı kalmak kaydıyla bir an için OGS cihazında yeterli bakiyenin olmadığı düşünüldüğünde, halen dahi uygulamada yapılmakta olduğu gibi ilgili OGS cihazından ihlalli geçişin yapıldığı tarihten sonraki günlerde geçiş ücreti çekimi yapılmakta olduğunu, müvekkili şirketin ... Bankası'na vermiş olduğu talimat gereği araçların bakiyelerinin sürekli şekilde otomatik olarak yenilendiğini, bu nedenle de müvekkili şirketin OGS cihazından geçiş ücretinin tahsil edilememesinin imkânı bulunmadığını, bununla birlikte OGS cihazının arızalı olduğu ihtimalinde ise geçiş yapan aracın plakasından OGS cihaz numarasına ulaşılabilmekte ve bu şekilde OGS bakiyesinden çekim yapılabildiğini, banka kayıtlarında da plakadan tespit yapılarak çekim yapılabildiğini, OGS geçişlerinde bakiye kontrolünün yapılabildiği ve plaka tanıma teknolojisine sahip olduğunu, bu nedenle de söz konusu ihlalin yapılmış olma ihtimali bulunmadığından, davacı tarafça müvekkili şirket aleyhine tahakkuk edilen cezaların haksız ve yersiz olduğunu bildirerek öncelikle davanın aktif husumet ehliyeti yokluğu sebebiyle reddine, her halükarda huzurdaki haksız davanın ve davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine, davacı taraf kötüniyetli olduğundan takip miktarının %20’sinden aşağı olmamak üzere kötüniyet tazminatının davacı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.
Dava; Davalıya ait aracın otoyol ve köprü geçişine ait ücret ile cezasının tahsili için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.
Mahkememizce davaya dayanak ... 4.İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı takip dosyasının yapılan incelemesinde; Davacı tarafından davalı aleyhine toplam 2.482,00 TL üzerinden ilamsız icra takibinin yapıldığı, davalının yasal süresi içinde ödeme emrine itiraz ettiği, takibin durduğu görülmüştür.
Tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde, dosya içerisinde bulunan ihlalli geçiş dökümü, ihlalli geçiş bildirimi ve ihlalli geçişe ait fotoğraftan, davalıya ait ... plakalı aracın Gebze-İzmir oto yolundan ihlalli geçiş yaptığı, ihlalli geçiş nedeniyle davalıya 248,20 TL geçiş ücreti tahakkuk ettirildiği, davalının geçiş ücretini 15 gün içerisinde ödemediği ve bu nedenle on katı olan 2.233,80 TL ceza tahakkuk ettirildiği görülmüştür. Davalı geçiş ücreti olan 248,20 TL'yi ödemiştir. Dava sonrası 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Yasada 7144 sayılı yasa ile değişiklik yapılmış ve otoyol geçişlerinde ihlal nedeniyle ceza miktarını on katından dört katına indirmiş ve bu düzenlemenin yasanın yürürlüğünden önceki geçişler içinde geçerli olduğu hükmünü getirmiştir. Dosyadaki delillerden davalıya ait aracın davacının işlettiği otoyoldan ihlalli geçiş yaptığı, davalının tahakkuk ettirilen ceza tutarını ödemediği, 6001 sayılı yasada 7144 sayılı yasa ile yapılan değişiklik ile ceza miktarının geçiş ücretinin dört katına indirildiği, geçiş ücretinin 248,20 TL olması nedeniyle ceza tutarının 992,8 TL olduğu, yasal düzenleme nedeniyle takip tutarının 992,8 TL olduğu kabul edilerek davacının davasının kabulüne, davalının ... 4.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline, takibin 992,8 TL ceza tutarı üzerinden devamına, alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davacının davasının KABULÜNE, davalının ... 4.İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyasında takibe itirazının iptaline, takibin 992,8 TL ceza tutarı üzerinden devamına, alacak likit ve hesaplanabilir olduğundan %20 icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,
2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 67,82 TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 31,40 TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 36,42 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
3-Davacı tarafından yatırılan 31,40 TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan 68,00-TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi 13.maddesi gereğince hesaplanan vekalet ücreti, kabul edilen kısmı aşamayacağından 992,80-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,
5-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
6-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın talep halinde iadesine,
dair davacı ... davalı vekilinin yüzüne karşı kesin olmak üzere karar verildi.11/12/2018
Katip ...
Hakim ...
Harç Beyanı
K.H.= 67,82 TL
P.H.= 31,40 TL
B.H.= 36,42 TL
Davacı yargılama gideri
68,00 TL Toplam yargılama gideri