T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO: 2017/732 Esas
KARAR NO: 2019/128
DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)
DAVA TARİHİ: 09/08/2017
KARAR TARİHİ: 18/02/2019
Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı ...Tic. Ltd. Şti.'nin vekili tarafından hazırlanan ve ... tarihinde harçlandırılan dava dilekçesinde özetle; İstanbul mahkemelerinin yetkili olduğu, alacak hakkının müvekkiline temlik edildiğini, davalı sigorta şirketine sigortalı ... plakalı aracın 16.04.2017 tarihinde ... plakalı araca %100 kusurla çarparak hasarlanmasına sebebiyet verdiğini, davalının hasardan ve değer kaybından poliçe limitleri dahilinde sorumlu olduğunu, ekspertiz atanarak tamir bedelinin KDV dahil 11.231,83 TL tespit edildiğini, değer kaybının ZMM poliçesi kapsamında olduğunu, ekspertiz için 250,00 TL ödendiğini, sigortacının makul giderleri ödemek zorunda olduğunu, davalı sigorta şirketine 15.05.2017 tarihinde başvurulduğunu, herhangi bir ödeme yapılmadığını, 25.05.2017 tarihinde temerrüde düştüğü diğer hususlarla birlikte belirtilerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 3.400,00 TL hasar bedeli, 100,00 TL değer kaybı ve 250,00 TL ekspertiz ücretinin poliçe limitleri dahilinde 25.05.2017 temerrüt tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsiline, başvuru, yargılama gideri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesi vekâleten talep ve dava etmiştir.
Davacı vekili, 27.03.2018 tarihli beyan dilekçesi ile davasını, dava dilekçesinde talep edilen miktar olan 3.400,00 TL maddi tazminat alacağını, bilirkişi raporu doğrultusunda ıslah edip 7.600,00 TL arttırarak toplam alacağını 11.000,00 TL maddi tazminat; 100,00 TL değer kaybı hesap alacağını, 1.734,05 TL arttırarak toplam 1.834,05 TL değer kaybı hesap alacağı ve 250,00 TL ekspertiz ücreti olmak üzere, Toplam 13.084,05 TL olarak ıslah etmiştir.
Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi, duruşma gün ve saati tebliğ edilmiş, davalı ... Sigorta Şti.'nin vekili tarafından hazırlanan 11.09.2017 tarihli cevap dilekçesinde özetle; ... plakalı aracın müvekkili şirkete trafik sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, değer kaybı meydana geldiği iddiasının kabulünün mümkün olmadığını, 01.06.2015 yürürlük tarihli ZMS Genel Şartları ve ekinde yer alan değer kaybı kriterleri uyarınca davacının taleplerinin reddine karar verilmesini, sorumluluğun kusur ile sınırlı olduğu, kusur durumunun tespiti için dosyanın bilirkişi heyetine veya ATK Trafik İhtisas Kurulu'na sevk edilmesini talep ettikleri, değer kaybı hesabını ZMS Genel Şartları ekinde yer alan formüllere göre yapılması gerektiği, temliknamenin geçersiz olduğu diğer hususlarla birlikte belirtilerek davanın reddine, kusur ile değer kaybı hesabının genel şartlarda yer alan formüllere göre hesaplanmasına, fahiş değer kaybı taleplerin reddine, önceki hasarların tespitine, hasar dosyasının celbine, kazanç kaybından dolayı zararlar teminat dışı olduğundan taleplerin reddine diğer hususlarla birlikte karar verilmesi vekâleten talep etmiştir.
Mahkememizce, dosya üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, bilirkişi heyeti Sigortacı ... ile kusur bilirkişisi ... tarafından ibraz edilen 02/03/2018 tarihli raporda; ... San. ve Tic. Ltd. Şti.'ne ait ... plaka sayılı kamyonet üzerinde meydana gelen haddi layık, kadri maruf değer kavbı zararının 3.500.00 TL ve araç hasarı ile ilgili olarak; parça ve işçilik niteliklerinin kaza ile uyumlu, onarım için gerekli, bedellerinin piyasa rayicinde, kadri marufunda haddi layıkında oldukları, toplam onarım bedelinin KDV dahil 11.231.22 TL olduğu,
Davalı sigortacının, sigorta himayesi sağladığı ve vaki trafik kazasının meydana gelmesinde işbu raporda % 100 oranında kusur izafe edilen araç sürücüsü ve dolayısıyla zarar sorumlusu araç işleteni için düzenlediği ZMSS poliçe kapsamında; temlik alan davacıya; Onarım Bedeli: 11.231,22 TL - 231.22 TL Sovtaj {Hurda Bedeli) Tenzili sonrası 11.000.00 TL ve ayrıca; 250.00 TL Ekspertiz hasar tespit ücreti de ödemekle yükümlü olduğu, ancak; araçta meydana gelen değer kaybında, işbu rapor teknik sonuçlara göre değil, Yasa ve Düzenlemelere uyulması gerekeceği ve bu nedenle; temlik alan davacıya ödenmesi gereken Araçta Değer Kaybı: 3.456.25 TL - 1.622,20 TL Kilometre Tenzili = 1.834.05 TL olarak ve nihayetinde; davalının davacıya, toplamda 13.084.05 TL ödemesi gerekeceği, temerrüdün 28.05.2017 tarihinden başlayabileceği düşünüldüğü, şeklindedir.
Mahkememizce, aldırılan kök bilirkişi raporunun hüküm oluşturmaya elverişli olmaması nedeni ile dosyanın tarafların itirazlarını değerlendirilmesi ve Yargıtay İçtihatları doğrultusunda aracın hasarsız piyasa raiç değeri ile hasarlı haldeki piyasa raiç değeri arasındaki farkın hesap edilerek aracın değer kaybının belirlenmesi açısından ek rapor aldırılmak üzere bilirkişilere tevdiine karar verilmiş olup, bilirkişiler, Sigortacı ... ile kusur bilirkişisi ... tarafından ibraz edilen 12/09/2018 tarihli raporda; Kök raporun İkinci sayfasında belirtildiği üzere; 16.04 2017 tarihinde meydana gelen trafik kazasının SBM'de ... kaza ihbar numarası ile işlem gördüğü, davalı sigorta şirketi ile .. Sigorta A.Ş'nin ... plakalı otomobil sürücüsü ...'nun %100 oranında kusurlu olduğu görüşü üzerinde 20.04.2017 tarihinde mutabakata vardığı, tramer kusur incelemelerinde kaza senaryo kitapçığı esas alınmakta, kusur oranlan %0, %50 ve %100 üzerinden izafe edilmekte, ara kusur oranları kullanıldığı; sigorta şirketleri tarafından İtibar gösterilse de ceza ve hukuk yargılamalarında itibar görmediği, sürücüler arasında tanzim olunan anlaşmalı kaza tutanağı ile olay sonrasına ait fotoğraflamalar incelendiğinde sürücü ...'nun tali yoldan ana yola kontrolsüz ve dikkatsiz çıkarak sol yan kesimleri ile sol tarafından emniyetle duramayacak mesafede yaklaşmış ve ana yolda düz seyir halinde olan sürücü ...'ın önünü ve şeridini kapattığı, kontrolsüz, tedbirsiz, dikkatsiz ve özensiz davranarak KTK 47/d, 53/a,b, 67/b, 57/a,b, 84/h kurallarını ihlalden kazanın oluşumunda %100 oranında tamamen asli kusurlu olduğu, tramer değerlendirilmesinin uygun olduğu, müterafik kusurun söz konusu dahi olmadığı, olayda önüne aniden kontrolsüz çıkan otomobile çarpmak durumunda kalan sürücü ...'a atfı kabil kusur bulunmadığı, kök raporun 6. sayfasında belirtildiği üzere; sigorta eksperlerinin kullanması için ZMS Genel Şartları ekine derç edilen formülasyona göre olay anında yaklaşık 2 yıl 3 ay yaşında, 94.597 km'de, ikinci el piyasa değeri 39.500,00 TL gibi davacı yanın beyanlarına dayalı olmayan mevcut somut belge ve verilere göre kamyonet üzerinde meydana gelen değer kaybı zararının 3.456,25 TL. kilometre tenzilli 1.622,20 TL olarak hesaplandığı, kök raporun 5. sayfasında belirtildiği üzere; değer kayıplarınım hesaplanmasında değişik yöntemler bulunduğu, davalı vekilinin itirazında bahsettiği formülasyonun Hazine Müsteşarlığı tarafından sunulan taslak çalışması olduğu, kullanılmışlık katsayısının kullanılması gerekmediği, zira aracın zaten marka, tip, model yılı, kilometre vb. durumları dikkate alınarak ve filtre edilerek emsalleri arasında ortalama alınarak ikinci el piyasa değerinin belirlendiği, kök raporun 4. sayfasında belirtildiği üzere 2014 model, 125.000 km-135 000 km aralığındaki emsallerinin 35.900,00 TL- 46.500,00 TL aralığında değiştiği, olay tarihinde ortalama 39,500,00 TL olduğunun saptandığı, taşıtların ikinci el piyasa değerleri ile kasko değerlerini gösteren verilerin internet ortamında kamuya açık olduğu, gizli bilgiler olmadığı, herkes tarafından ulaşılarak tespit edilebileceği, kök raporun 2,3, ve 4. sayfalarında belirtildiği üzere; sigorta şirketleri tarafından Sigorta Kanunu na göre delil niteliğinde kabul edilmesi gerektiği sıklıkla belirtilen bir adet ekspertiz raporunun ve ayrıca onarım faturasının dosya münderecatında bulunduğu, sebepsiz zenginleşmelere ve münhasıran onarımın niteliğinden kaynaklı değer kayıplarına neden olmamak için yaşına bakılmadan hakkaniyet çerçevesinde orijinal vasıflı parçaların orijinalleri, çıkma parçaların çıkma, eşdeğer parçaların eşdeğer, yan sanayi parçaların yan sanayi ile değiştirilmesi gerektiği, tramer sorgulamasında dava konusu 16.04.2017 tarihli kazası haricinde kaza kaydı bulunmadığı, ilk kazası olduğu, kaza tarihinde hasarlanan komponentlerin daha önce işlem görmediği, fabrikasyon orijinal vasıflarını korudukları, hasar ve onarım fotoğrafları ile birlikte incelendiğinde kaza ile uyumlu olduğu, parça ve işçiliklerin niteliklerinin onarım için gerekli, bedellerinin piyasa rayicinde, KDV dahil 11.231,22 TL tutarındaki toplam onarım bedelinin kadri marufunda, haddi layıkında olduğu, Kök raporun 6. sayfasında belirtildiği üzere; Yargıtay içtihatları doğrultusunda kurumsal yapısı nedeniyle ... markasının Türkiye distribütörü olan ... A.Ş.'nin yetkili bayilerinden ... (... (...}-3,000,00 TL, ... (...) 3.000,00 TL, ... ...)-4.000,00 TL) ikinci el birimleri ile yapılan görüşmeler ve piyasa araştırması sonucunda, otomobilin hasarsız haline alt İkinci- el değeri ile ilgili olarak üzerinden süre geçtiği için eski tarihlere yönelik net bir bilgi verilemediği, aracın genel durumu, uğranan hasarın derecesi ve uygulanan onarımın mahiyeti gereği gibi teknik olarak izah edildiğinde ise her halükarda ortalama değer kaybının 3.330,00 TL olarak belirlendiği, Yargıtay İçtihatlarında belirtilen hasarsız piyasa rayiç değeri ile onarım görmüş hali sonrası piyasa rayiç değeri arasındaki fark yani mutlak değer olduğu, Sayın Mahkeme tarafından gerekli görülmesi halinde yazılacak müzekkereler ile de öğrenilebilir nitelikte olduğu, yapılan değerlendirmeler sonucunda reel piyasa şartlarında uğranan gerçek değer kaybı zararının 3.500,00 TL olarak kabul edilebileceği sonucuna ulaşıldığı,
01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren, ancak yasal dayanağı bulunmadığı ve yasal dayanağının bulunmadığının kanun koyucu tarafından fark edilmesi üzerine bu yasal boşluğun giderilmesi amacıyla 14.04.20L6 tarihinde kabul edilerek 26.04.2016 tarih ve 29695 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yayım tarihinden itibaren yürürlüğe giren 6704 sayılı kanun İle birlikte 2918 sayılı Karayûllan Trafik Kanunu'nun dört maddesinde önemli değişikliğe gidilerek 3. madde ile KTK'nun 90. maddesinin "MADDE 90-Zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu Kanun ve bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir. Söz konusu tazminatlar ve manevi tazminata ilişkin olarak bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6Û98 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır" şeklinde değiştirildiği, T.C. Danıştay 15. Dairesi'nin; 2015/5277 Esas ve 04.10.2016 tarihli, 2017/2261 Esas, 17.01.2018 tarihli, T C. Danıştay İdari Dava Daireleri Kurulu'nun 2017/176 İtiraz no kapsamında 23.02.2017 tarihli kararları ile ZMS Genel Şartları ile ekinde yer verilen "ana iskelet ve şaside hasar olmaksızın, vidalı parçalarda yapılan onarım/değişim ile giderilebilen hususların, kısa süreli kiralık araçlar, taksi, dolmuş, uzun süreli (bir yıl veya daha uzun) kiralık araçlarda eksper tarafından hesaplanan değer kaybının %50'si yani yarısı trafik sigortasından ödenmeyecektir, sigorta şirketi tarafından ödenecek değer kaybı tutan, maddi teminat limitinin %15'ini aşamaz, kaza tarihi ile ihbar tarihi arasında araç üzerinde mülkiyet değişikliği olan araçlar ile ilgili talepler" gibi düzenlenme maddelerinin yürütmesinin durdurulmasına karar verildiği,
Hazine Müsteşarlığınca 14.05.2015 tarihli 29355 Sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan ve 01.06.2015 tarihinden itibaren yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigortası Genel Şartlarından sonraki dönemde bedensel zararlarla ilişkin bulunmasına rağmen münhasıran değer kaybı ile ilgili Yargıtay 17. Hukuk Dairesi tarafından verilen güncel içtihatların mahiyeti hakkında bilgi elde edilemediği, davalı ...Sigorta Şti. tarafından ... plaka numaralı otomobil için düzenlenen ... numaralı ZMS (Trafik) Sigortası poliçesinin tanzim tarihinin 31.08.2016, kaza tarihinin 16.04.2017 olduğu, yeni genel şartların yürürlüğe girdiği tarihten sonrasına ait olduğu, Yargıtay yerleşik içtihatlarının ise değer kayıplarının İ.T.O. veya KGM Fen Heyeti tarafından incelenmesi ve aracın modeli, markası, kaza tarihindeki yaşı, kilometresi vs. gibi hususlar göz önünde bulundurularak kaza tarihi itibariyle serbest piyasadaki 2. el piyasa rayiç değeri (hasarsız haliyle) ile aracın hasan onarıldıktan sonraki haline göre serbest piyasadaki 2. el piyasa değeri arasındaki fark (aradaki farkın değer kaybı olarak kabul edilmesi) yöntemi ile belirlenmesi yönünde olduğu, açıklanan teknik detaylar dışında hukuki değerlendirmeye muhtaç olan hususlar doğrultusunda değer kaybı zararının değişik yöntemler ile değerlendirildiği, görüş ve kanaatine varılmıştır.
Delillerin değerlendirilmesi ve gerekçe;
Dava, davacının dava dışı temlik edene ait araca davalının ZMMS sigortacısı olduğu aracın çarpması sonucu ortaya çıkan maddi zararın ve değer kaybının tazminine ilişkin açılan tazminat davasıdır.
Dava konusu olay 16.04.2017 tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ...Tic.Ltd.Şti adına tescilli ... plakalı araç ile sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... Tic.Ltd.Şti adına tescilli ... plaka sayılı araç arasındaki trafik kazasıdır. Davacı ... plakalı aracın sahibinden usulüne uygun bir şekilde alacağın temliki sözleşmesiyle dava konusu trafik kazasından doğan alacak haklarını temlik almıştır. Davalı ise kaza tarihi itibariyle ... plakalı aracın ... numaralı poliçe ile ZMM sigortasında sigortacı şirket konumundadır.
Taraflar arasındaki uyuşmazlık, dava konusu trafik kazası nedeniyle davacının uğradığı zararlardan davalı sigorta şirketinin sorumlu olup olmayacağına ilişkindir. Hukukumuzda trafik kazasından kaynaklanan zararların ve sorumlulukların kapsamı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu ve bu kanuna uygun olarak çıkarılan ZMMS Genel Şartları'ında düzenlenmiştir. Karayolları Trafik Kanunu m.85'de belirtildiği üzere; Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.
Karayolları Trafik Kanunu m.91'de; İşletenlerin, 85. maddenin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunlu olduğu düzenlenmiştir. Dolayısıyla mali sorumluluk sigortası kapsamında sigortacı, işletenlerin 85. madde kapsamında üçüncü kişilere verdiği zararlardan dolayı hukuken sorumlu hale getirilmiştir. Ayrıca 02.08.2016 tarihinde yürürlüğe giren Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları'nın A.3. maddesinde bu konuya ilişkin yasal düzenlemeler yapılmıştır. Söz konusu düzenlemeye göre; Sigortacı, poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında, üçüncü şahısların ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermiş olmasından dolayı, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde bu Genel Şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri, kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür. Sigortacının hukuki sorumluluğun kapsamı ve sigorta poliçesinin teminatı kapsamına giren haller Genel Şartların A.5 maddesinde düzenlenmiştir. Somut olayda, davacı 16.04.2017 tarihinde gerçekleşen trafik kazası nedeniyle uğradığı maddi zararı ve aracında oluşan değer kaybını istemektedir. Genel Şartların A.5. maddesinde, hak sahibinin kaza nedeniyle uğradığı maddi zararın ve araçta meydana gelen değer kaybının sigorta poliçesi teminatı kapsamında olduğu belirtilmiştir.
Yargılama sırasında dava konusu trafik kazasıyla ilgili kusur ve zarar tespiti yapılması amacıyla bilirkişi incelemesi yaptırılmıştır. Bilirkişi raporunda; davalı sigorta şirketinin sigortalı konumundaki ... plakalı aracın sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğu, davalı sigorta şirketinin yasal düzenlemeler gereği sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu, davacının 11.000 TL onarım bedeli, 1.834,05 TL değer kaybı ve 250 TL expertiz ücreti olmak üzere toplam 13.084,05 TL maddi zararının olduğu tespit edilmiştir.
Dosya kapsamındaki delillerin değerlendirilmesi ve yasal mevzuatın tatbik edilmesi neticesinde; davalı sigorta şirketinin sigortalısının 16.04.2017 tarihinde gerçekleşen kazaya %100 kusuruyla sebebiyet verdiği, davalı sigorta şirketinin Karayolları Trafik Kanunu ve Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları hükümleri gereğince davacının uğradığı maddi zarardan dolayı sigortalısının kusuru oranında sorumlu olduğu, dava konusu edilen maddi zararların Genel Şartlar'da belirtilen sigorta poliçesi teminatı kapsamında kaldığı ve bu nedenlerle davacının uğradığı maddi zararlardan ötürü davalının hukuken sorumlu olduğu kanaatine varılmıştır.
Tüm bu açıklanan nedenlerle, davanın kabulüne, 11.000 TL onarım bedeli, 1.834,05 TL değer kaybı, 250 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 13.084,05 TL'nin davalıdan tahsiline, yasal düzenlemeler gereği davacının sigorta şirketine başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonrası temerrüte düştüğü tespit edildiğinden temerrüt tarihi olan 28.05.2017 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
HÜKÜM / Yukarıda açıklanan nedenlerle:
1-Davanın KABULÜNE, 11.000 TL onarım bedeli, 1.834,05 TL değer kaybı, 250 TL ekspertiz ücreti olmak üzere toplam 13.084,05 TL'nin davalıdan tahsiline, temerrüt tarihi olan 28.05.2017 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına,
3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 893,77 TL nispi karar ve ilam harcından, başlangıçta yatırılan 62,34 TL peşin ve 160,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 222,34 TL'nin mahsubu ile bakiye 671,43 TL nispi karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına,
4-Davacı tarafından yatırılan 222,34 TL harç ile, yine davacı tarafından yapılan 1.213,30 -TL yargılama giderinin davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,
5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanan 2.725,00 TL maktu vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine
6-Davalı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,
7-Taraflarca yatırılan gider avansından bakiye kalan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde taraflara iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 18/02/2019
Katip Hakim
¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır
5070 Sayılı Kanun gereğince e-imza ile imzalanmıştır.