T.C.
İSTANBUL
5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO:2018/1099 Esas
KARAR NO:2020/321
DAVA:Alacak
DAVA TARİHİ:16/11/2018
KARAR TARİHİ:14/07/2020
Mahkememizde görülmekte olan Alacak davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı ... Ltd. Şti.‘nin davacı aleyhine ekli 06.09.2013 tarihli ... Müşteri Sözleşmesine binaen araçları için lüzumlu akaryakıtı müvekkil bayilerinden satın almakta olduğunu, bedelini sözleşmeye binaen kurulan sistem marifetiyle ödemekte olduğunu, davalının sözleşmeden kaynaklanan borçlarını müvekkile ödemekte gecikip ödememiş olduğunu, müvekkil şirket yetkililerince ihtar edilmesine rağmen davalının sözleşmeden kaynaklanan ödeme yükümlülüğünü yerine getirmemiş olduğunu, davalının aleyhine .... İcra Müdürlüğü’nün ... esas sayılı dosyasında ilamsız icra takibi ikame edilmiş olduğunu, davalının icra takibinde borca ve borcun tüm ferilerine itiraz ederek takibin durmuş olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin 20. Maddesinde taraflar arasındaki uyuşmazlıkların hallinde ... Mahkeme ve İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu hususunun akdedilmiş olduğunu, davaya konu borcun para borcu olduğunu, BK 73. ve HMK 10. Maddelerine binaen yetkili mahkeme ve icra dairelerinin alacaklının ikametgahı mahkeme ve icra daireleri olduğunu, beyan ederek borçlunun .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasına vaki itirazının iptaline, 12.690,41 TL alacak için takibin devamına, %20 oranında icra inkar tazminatı ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin de davalı tarafa yükletilmesini talep ve dava etmiştir.
Davalıya usulüne uygun olarak yapılan tebligata rağmen davaya cevap vermediği gibi duruşmalara da davalı yandan gelen olmamıştır.
Mahkememizce dava konusu celp edilen .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davalı alacaklı tarafından davacı borçlu hakkında cari hesap alacağına ilişkin 9.999,89 TL cari hesap alacağı ile 2.690,52 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 12.690,41 TL bedelin tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı anlaşılmıştır.
Davacının iddiaları ile celp edilen delillerin dosya kapsamında değerlendirilmesi amacıyla Mali Müşavir ... ile Akaryakıt Uzmanı ...'na tevdii edilen dosyaya 18/07/2019 tarihinde tanzim olunan bilirkişi raporunda özetle;
... MÜŞTERİ SÖZLEŞMESİ
Madde 1- Taraflar; Sözleşmenin ... ...(...) ve ... Ltd. Şti.(MÜŞTERİ) arasında imzalanmış olduğu,
Sözleşmenin Konusu; İşbu sözleşme ile ..., Müşteri’yi ...’e dahil etmek suretiyle, Müşteri araçlarına akaryakıt ikmal ve data hizmeti vermeyi ve buna mukabil Müşteri de, ... marifetiyle muhtelif ... işletici veya bayilerinden satın almış olduğu akaryakıt ve ... kullanım bedellerini ...’ya ödemeyi beyan, kabul ve taahhüt etmiş oldukları,
Sözleşmenin Süresi; İşbu sözleşmenin taraflarca imzalandığı tarihten itibaren geçerli olmak üzere 3 yıl süreli olup, taraflarca sürenin bitiminden en geç 30 gün önce yazılı olarak yenilenmeyeceği ihbar edilmediği takdirde, kendiliğinden aynı şartlarla 2 yıl daha uzayacağı, 5. yılın sonunda taraflar arasında yazılı mutabakat sağlanamaması halinde sözleşmenin başkaca bir hüküm veya karar alınmasına gerek olmaksızın kendiliğinden sona ermiş sayılacağı,
Ödemeler; Müşterinin münhasıran ... ile yapılan satışlara ilişkin ödemelerde kullanılmak üzere ...’nun tespit ve tayin ederek bildireceği bankaların Müşterinin seçeceği bir şubesinde bir kredili hesap açtırmayı kabul, beyan ve taahhüt etmiş olduğu, ... satış yerlerinde yaptığı alışverişlerde Müşteriye fatura verilmeyeceği, ... vasıtasıyla Müşterinin çeşitli satış yerlerinden yaptığı alımların ayda 2 defa ... tarafından fatura edildiği, fatura bedelinin pompa satış fiyatının KDV siz tutarından %4.5 iskonto yapılarak hesaplandığı, ancak ...’nun beklenmeyen ekonomik olumsuzluklar veya yetkili merciiler tarafından yürürlüğe konan sektörel uygulama değişikleri, akaryakıt sektörünün uymakla tabi olduğu kurumların alacağı kararlar, tavan-taban fiyat uygulamaları, vergi oranlarında yapılacak değişiklikler, döviz kurları ve faizlerde yaşanabilecek aşırı değişimler sonucu kar marjında oluşan anormal değişiklikler nedeni ile veya piyasa koşullarındaki değişikliklerden bağımsız olarak Müşterinin satış koşullarında değişiklik yapma hakkına sahip olduğu, Müşteri tarafından takip eden ayın 6’sında ödendiği,
Fesih: Müşterinin iş bu sözleşme ile üstlendiği edimlere riayet etmemesi ve/veya sözleşmenin süresinin bitiminden önce feshine sebebiyet vermesi,… ... sistemine dahil olan araç sayısında %50 nispetinde azalma olması durumunda, ..., iş bu sözleşmeyi tek taraflı olarak feshedebilir…
Yukarıda sayılan hallerde ve satılan taşıtlar üzerinden ...’lerin sökülmemesi veya söküldüğü halde ...’ya teslim edilmemesi, ... tarafından iade istenildiği halde iade edilmemesi veya ... tarafından zayi olduğunun belirlenmesi, hallerinde ..., taşıt başına Ve/veya her bir ... için 100 Usd cezai şartı, işlemin yapıldığı tarihteki ... döviz satış kuru üzerinden yeni türk lirası ve KDV si karşılığı olarak talep ve tahsil hakkıjna sahiptir. Bu şekilde tahakkuk eden cezai şart tahakkuk tarihini takip eden ayın 21’inde tahsil edilir.
Yetkili Mahkeme ve İcra Dairesi; İşbu sözleşmenin tatbik ve tefsirinden doğan ihtilafların hallinde, İstanbul Mahkemeleri ve İcra Dairelerinin yetkili olduğu,
Hususlarında işbu sözleşmenin 1 nüsha olarak düzenlenmiş olup, taraflarca okunup anlaşıldıktan sonra imza edilmiştir.
Mahkemenin ara kararı ve yukarıda ki açıklamalar doğrultusunda Davacı ... A.Ş. tarafınca, TTK. m 64 ve devamı ile VUK. m 182 uyarınca tutulan ve fotokopileri dosyaya ibraz edilen aşağıda dökümü bulunan yasal defterlerin;
Elektronik defterler ve beratların elektronik defter izni verilenlerin kendilerine ait bilgi işlem sistemlerinde muhafaza edilmesi mecburi olup, bu bağlamda 2015 sonrası ticari defterlerinden yevmiye defteri ve defter-i ... Elektronik ortamda tutmuş olduğu,
Davacının söz konusu defterleri 1 sıra no.lu elektronik defter tutulmasına ilişkin tebliğ kapsamında tutmuş olduğu, Söz konusu beratların açılış ve kapanış onayı olarak kabul edilmesi gerektiği, Davacının sunduğu elektronik defter ve Başkanlık tarafından onaylanan beratları ile birlikte Vergi Usul Kanunu ve Türk Ticaret Kanunu kapsamında geçerli kanuni defter olarak kabul edilmesi gerektiği,
Davacının ibraz ettiği envanter defterinin de yasal süreler içerisinde açılış tasdiklerinin yaptırılmış olduğu, Davacının defterlerinin TTK md 66 ve 1 no.lu elektronik defter ile ilgili tebliğde de ifade edildiği üzere HMK 222 uyarınca sahibi lehine delil niteliğinin bulunduğu,
Diğer taraftan, davacı tarafça ibraz edilen, sair vesaikin, muhasebe fişleri ve muhasebe kayıtları, muhasebe fişlerine ekli müsbit evrakların VUK. m 229, 230, 231, 232 hükümlerine uygun şekilde tanzim edildiği ve davacı lehine delil niteliklerinin bulunduğu,
Davacı defterlerine göre 06.07.2018 takip tarihi itibari ile davalının 9.999,89 TL’si borçlu olduğu, İş bu borcun 31.10.2015 tarihli ... numaralı 9.999,89 TL bedelli fatura ile ilgili olduğu, Fatura içeriğinde “... Sözleşme Fesih Bedeli” açıklamasının yer aldığı ancak davacının iş bu davada ki talebinde “davalının sözleşmeden kaynaklanan borçlarını müvekkile ödemekte gecikip ödememiş olduğu,” açıklamaları ile talep etmiş olduğu, Dosyaya sunulu olan davalı cari hesabında iş bu “... Sözleşme Fesih Bedeli”açıklamalı faturası haricinde davacı alacağının olmadığı, Diğer bir ifade ile davacının takibe konu ettiği fatura ile ilgili dava dilekçesinde ki açıklamalarının örtüşmediği,
Sonuç olarak; davacı tarafça ibraz edilen yasal defterlerin (HMK md. 222) uyarınca davacı lehine delil niteliğinin bulunduğu, davacı yasal defterlerine göre 06.07.2018 takip tarihi itibari ile 9.999,89 TL’lik asıl alacağının olduğu, davacının iş bu davada dayanağınını 31.10.2015 tarihli ... numaralı 9.999,89 TL bedelli fatura ile ilgili olduğu, Söz konusu fatura içeriği ile ilgili davalının kabulünün olmadığı gibi davacının da söz konusu faturanın neye dayalı olarak tanzim edildiğine ilişkin açıklamalarının (Davalının geç ödemelerinden kalan bakiye açıklması) davacının takip konusu ettiği 9.999,89 TL'lik asıl alacağının ispatı için yeterli olmadığı, diğer bir ifade ile dosya kapsamında ki fatura, davacı defterlerine göre davacının takip konusu alacağının ispata muhtaç olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Bilirkişi raporunun usulüne uygun olarak taraflara tebliğ edilmesi neticesinde rapora karşı beyan ve itirazların dosya kapsamında yeniden değerlendirilmesi amacıyla dosya kök raporu hazırlayan bilirkişilere tevdii edilerek 11/12/2019 tarihinde tanzim olunan bilirkişi ek raporunda özetle; mahkemenin 08.10.2019 tarih 1. No.lu ara kararında; “Davacı vekilince teslim edilen malların belgelerinin ve türlerinin ne olduğuna ve çekmiş olduğu ihtarnamelere ilişkin bilgi ve belgelerin 2 haftalık kesin süre içerisinde dosyaya sunulmasına, aksi halde mevcut dosya kapsamında karar verileceğinin ihtarına” şeklinde hüküm kurulmasına kaşrılık davacı tarafça herhangi bir bilgi ve belge sunulmadığı,
Davacı dava dilekçesinde “davalının sözleşmeden kaynaklanan borçlarını müvekkile ödemekte gecikip ödememiş olduğu,” açıklamaları ile talep etmiş olduğu,” ancak itirazında; “Sözleşmenin aynı 17. Maddesinin ikinci fıkrasında ise haklı fesih halinin davalıya yansıması hususunun düzenlendiği; bu halde davalının araçlarına sözleşme gereğince teçhiz edilen ve davalıya ariyet verilen ...’lerin (Taşıt kimlik ünitesi) davalı tarafından müvekkiline iade edilmemesi halinde her bir ... için işlemin yapıldığı tarihteki ... döviz satış kuru üzerinden TL karşılığı+KDV cezai şartı davalının ödemesi gerektiği” ifadeleri ile talebini değiştirmiş olmakla birlikte iş bu talebi ile ilgili ispat edici mahiyette vesaikin mahkemenin 08.10.2019 tarihli kararına ve verilen kesin süreye rağmen yerine getirmediği anlaşılmıştır.
Sonuç olarak; davacının verilen kesin süreye karşın alacağın ispatına yönelik herhangi bir bilgi, belge ve ispat edici mahiyette vesaik sunmadığı, bu itibarla kök raporda ki görüş ve kanaatlerinin aynen geçerli olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.
Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; Dava; davacı şirketin taraflar arasındaki sözleşmeye istinaden sözleşmenin haklı nedenle feshedilerek fesih nedeniyle uygulanan cezai şart alacağına ilişkin fatura alacağını icra takibine koyması üzerine davalı borçlu şirketin yetkiye, borca, faize ve fer'ilerine itirazı üzerine açılan itirazın iptali davasıdır.
Davacının usulüne uygun tutulan ticari defterlerine göre, takip tarihi itibari ile davalının davacıya 9.999,89 TL borçlu olduğu, iş bu borcun 31.10.2015 tarihli ... numaralı 9.999,89 TL bedelli “... Sözleşme Fesih Bedeli” açıklamasının yer aldığı faturadan kaynaklandığı, ancak davacının dava dilekçesinde “davalının sözleşmeden kaynaklanan borçlarını müvekkile ödemekte geciktiği ve ödememiş olduğu” beyanları ile talepte bulunduğu, ancak dosya kapsamında hangi ödemelerin yapılmadığı veya geç ödendiğine ilişkin bir belgenin bulunmadığı görülmekle sözleşmedeki feshe ilişkin hangi şartların gerçekleştiğine ilişkin bir yazılı delilin dosyada bulunmadığı anlaşılmakla bu yönden davacı davasını ispat edememiştir.
Mahkememizin 2 nolu celsesi 1 nolu ara kararında; “Davacı vekilince teslim edilen malların belgelerinin ve türlerinin ne olduğuna ve çekmiş olduğu ihtarnamelere ilişkin bilgi ve belgelerin 2 haftalık kesin süre içerisinde dosyaya sunulmasına, aksi halde mevcut dosya kapsamında karar verileceğinin ihtarına” şeklindeki ihtaratlı ara karara rağmen davacı tarafça ara kararda belirtilen herhangi bir bilgi ve belge dosyaya sunulmamıştır.
Davacı vekili kök bilirkişi raporuna itirazında ise, davalının çalıştığı bankadan 21.10.2015 tarihinde ... iptal bildirimi gelmesi üzerine sözleşmenin 17/1. fıkrası gereğince sözleşmenin haklı nedenle feshedilerek sözleşmenin 17/2. fıkrası gereğince davalının araçlarına sözleşme gereğince teçhiz edilen ve davalıya ariyet verilen ...’lerin (Taşıt Kimlik Ünitesi) davalı tarafından davacı şirkete iade edilmemesi halinde her bir ... için işlemin yapıldığı tarihteki ... döviz satış kuru üzerinden TL karşılığı+KDV cezai şartı davalının ödemesi gerektiğinden bahisle takibe konu faturanın düzenlendiği beyan edilmiş ise de bankanın ... iptal bildirimine ilişkin belge dosyaya sunulmadığından feshin haklı olup olmadığı ve ceza şart talep edilebilecekse bunun miktarının tespiti için mahkeme denetimine açık yazılı belgeler dosyaya sunulmadığından ispatlanamayan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.
H Ü K Ü M:Yukarıda açıklanan nedenlerle;
1-Davanın REDDİNE,
2-Harçlar tarifesi uyarınca alınması gereken 54,40 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 170,78 TL harçtan mahsubu ile bakiye 116,38 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacı tarafa iade edilmesine,
3-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,
4-Davalı tarafından belgelendirilen bir yargılama masrafı olmadığından bu hususta karar verilmesine yer olmadığına,
5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde talep halinde yatıran tarafa iadesine,
Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı diğer tarafın yokluğunda tebliğden itibaren 2 haftalık sürede HMK 341 maddesi uyarınca istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 14/07/2020
Katip ...
e-imzalıdır
Hakim ...
e-imzalıdır